장음표시 사용
81쪽
vir egregie moratus ei rei publicae gerendae idoneus P. Nihil lamen elarum potuit ostendere intra sinum mensem imperii morte praevenius Florianus, qui Tacito successerat, duobus mensibus et diebus xx in imperio sui neque quicquam dignum memoria egit. A P. XVII. XI. Post hunc Probus, vir illustris gloria militari, ad administrationem rei publicae accessit. Gallias a barbaris occupatas ingenti proeliorum felici late restituit. Quosdam imperium usurpare conatos, scilicet Saturninum in Oriente, Proculum et Boriosum Agrippinae, ni illis certaminibus oppressit. Vineas Gallos et Pannonios habere permisit opere militari Almam montem apud Sirmium et Aureum apud Moesiam superiorem vineis con- semii et provincialibusaeolendas dedit. Hic cum bella innumera gessisses, pace parata dixit breni mili es nece sarios non muros. Vir acer, strenuus, iusius, e qui,u ianum aequaret gloria militari, morum autem civilitate superaret. Interfectus est tamen Sirmi tumultu mili P. tari in turri serrata Imperavit annos I, menses quatuor. CAP. XVIII. XII. Post hunc carus est sactus Au- nastus, Narbone natus in Gallia, qui confestim Carinum . t umerianum silio Caesares secit, cum quibus regnavit . lobus annis. Sed dum bellum adversum Sarmatas gerit, ntiat Persamim tumultu ad Orientem profectus res con P.
Persas nobiles gessit. Ipsos proelio fudit cochen et C. . ' iphontem, urbes nobilissimas cepit. Et cum castra
Tigridem haberet, ictu divini subninis periit. Nume- ' Mi quoque, situs eius, quem secum caesarem ad Pedi. i luxerat, adolescens egregiae indolis, cum oculorum illiso correptus in lecticula Uteretur, impulsore Apro p.
. sese eius erat, per insidias occisus est. Et cum dolo circ'..u daretur ipsius mors, quousque Aper invadere posset .
''s,hsium, laetore cadaveris prodita est. Milites enim, Thom sequebantur, laetore commoti diductis lecticulae
et post aliquoi dies moriem eius notam habere pon 'li,e e P. XIX. Interea carinus, quem caesarem ad Par-
82쪽
thos proficiscens Carus in Illyrico, Gallia, Italia reliquerat omnibus se sceleribus inquinavit Plurimos innoxios fictii criminibus Occidit Matrimonia nobilia corrupit. Condiscipulis quoque, qui eum in auditorio vel levi satigation laxaverant, perniciosus fuit. 0 quae omnibus hominibu
invisus non multo post poenas dedit. IIII Nam de Perside victor exercitus rediens, cum carum Augustum sulmine, Numerianum Caesarem insidiis perdidisse . Diocle' tianum imperatorem creavit, Dalmatia oriundum, virunt obscurissime natum, adeo, a plerisque scribae filius, nonnullis Anulini senatoris libertinus Lisse credatur.
CAp. XX. Is prima militum concione iuravit, Nume rianum nullo suo dolo interfectum, et cum iuxta eun Aper, qui Numeriano insidias lacerat, constitisset, ii conspectu exercitus manu Diocletiani percussus est b, P. te carinum omnium odio et detestatione viventsin a Di
L N. Margum ingenti proelio vicit, proditum ab exercitu suo quem forti0rem habebat, certe desertum, inter Viminacillae atque Aureum montem. Ita rerum Romanarum politus, Icum tumultum rusticani in Gallia conditassent ei factioni suae Bacaudarum nomen imponerent, duces autem hesterent Amanduin et Aelianum, ad subusndos eos Ilaximia QN num Herculium caesarem misit, qui levibus proeliis agre m. sies domuit et pacem Galliae reformavit.
CAP. XXI. Per haec tempora etiam Carausius, qui vilissime natus strenuae militiae ordine famam egregiam fuerat consedulus, cum apud Bononiam per tractum Belgi cae et Armoricae pacandum mare accepisset, quod Franci et Saxones insestabant, multis barbaris saepe aptis nec
praeda integra aut provincialibus reddita aut imperatori bus missa cum suspicio esse coepisset, consulis ab eo as, mitti barbaros, ut transeuntes cum praeda excipere atque hac se occasione ditaret, aMaximiano iussus occidi purpuum jam sumpsit et Britannias occupavit. c AP. u. XIV. Ita eum per omnem orbem terra rem res insaiae essent, Carausius in Britanniis rebellaret, hilleus in Aegypto, Africam Quinquegentiani infestarent,
83쪽
rseus Orienti bellum inseneli Diocletianus Maximianum P. Arculiuni ex caesae e lacu Augustum, constantium et Ma C.' Hianum caesares, quorum Constantius per filiam nepos' '
audii traditur, Maximianus Galerius in Dacia haud longe a, 'dida naius. Atque ut eos eum annuate coniungeret,
. ,nstantius privignam Herculii Theodoramaccepit, ex qua .,stea sex liberos, Constantini fratres, habuit, Galerius
iam Diocletiani Valeriam Ambo uxores, quas habuerant, pudiare compulsi cum Carausio tamen, cum bella seu P. .ra tentata essent contra virum rei militaris peritissimum,l postremum pax convenit. um post septennium Alle - iis, socius eius, occidit, atque ipse post eum Britanniastri c.Ν. ynni tenuit. Qui ductu Asclepiodoti, praefecti prael i0, 293 oppressus rest. Ita Britanniae decimo anno receptae.
CAP. XXIII. IV. Per idem tempus a constantino P. Caesare in Gallia bene pugnatum est circa Lingonas. Die una adversam et secundam fortunam ex reus est. Nam cum repente barbaris ingratentibus inua civitatem esset coactus iam praecipui necessitate, ut elotis portis inmurum lanibus tolt eretur vix quinque horis mediis adventante
exercitu sexaginta fere milia Alamannorum cecidit. Maximianus quoque Augustus bellum in Africa profligavit domitis Quinquegentianis et ad pacem redactis. Diocletia onus obsessum Alexandriae Achilleum octavo sere mense C.N. superavit eumque interfecit. Victoria acerbe usus est. o 297.
tam AegIptum gravibus proscriptionibus caedibusque laedavit. Ea tamen occasione in dinavit proride multa et disposuit, quae ad nostram aetatem manent. C, P. XXIV. Galerius laximianus primo adversus M ,eum minime secundum proelium habuit inter callinicum Carrasque congressus, cum inconsulis magis, quam ignavo
dimicasset Admodum enim parva manu cum copiosissimo hoste commisit Pulsus igitur et ad Diocletianum proseclus cum ei in itinere occurrisset, tanta insolentia a Diocletiano sertur exceptus, ut per aliquot passuum milia pudipuratus tradatur ad vehiculum cucurrisse.
CAP. XXV. Mox tamen per Ilirricum Moesiamque
84쪽
contractis copiis rursus cum Narseo, Hormisdae et Saporis avo, in Armenia maiori pugnavit successu ingenti, nec
minore consilio simulque sortitudine, quippe qui etiam speculatoris munus cum altero ac ieriis equite susceperit P. Pulso Narseo castra eius diripuit. Uxores, sorores, liberos cepit, insinuam extrinsecus Persarum nobilitatem, metam Persicam copiosissimam. Ipsum in ultimas regni solitudines egit. Quare ad Diocletianum in Mesopotamia cum praesidiis tum morantem ovans regressus ingentilionore guSee
plus est. Varia deinceps et simul et viritim bella gesse-Σ runt, Carpis et Basternis subactis, Sarmatis victis, quarum nationum ingentes captivorum copias in Romanis finibus
DAP. XXVI. XVI.) Diocletianus moratus callide suit, sagax praeterea et admodum subtilis ingenio et qui severitatem suam aliena invidia vellet explere. Diligentissimus lamen et sollertissimus princeps, ei qui imperio Roman primus regiae consuetudinis formam magis, quam Romanae libertatis invexi adorarique se iussit, cum ante en
cuncti salutarentur ornamenta gemmarum vestibusceamentisque indidit. Nam prius imperii insigne in chlmyde purpurea tantum erat, reliqua communia. CAP. XXVII. Herculius autem propalam se us et in civilis ingenii, asperitatem suam etiam vultus horrore si gnissicans. Hic naturae suae indulgens Diocletiano in omnibus, etiam severioribus consiliis, obsecutus est. Cum tamen ingravescente aevo parum se idoneum Diocletianmoderando imperio esse sentiret, auctor Herculio fuit, ut in privatam vitam concederent et stationem tuendae r s. publicae viridioribus iunioribusque mandarent eviein collega obtemperavit. Tamen uterque una die privatobitu imperii insigne mutavit, Nicomediae Diocletianus,
Herculius Mediolani, post triumphum inclutum, quem Romae emnumerosis gentibus egerant, pompa serculorum it lustri, qua Narsei coniuges sororesque et libere ante cur, rem ducti sunt. Concesserunt tum Salonas unus, alter
85쪽
LIBER X. 71Caii. XXVIII. Diocletianus privatus in villa, quae aud procul a Salonis est, praeclaro otio senuit, inusitata irtute usus, ut solus omnium post conditum Romanum in erium ex tanto fastigio sponte ad privatae vitae statum ivilitatemque remearet contigit igitur ei, quod nulli positatos homines, ut cum privatus obisset, interDios amenes retur.
I. Imperii divisio inter Constantium et Galerium assumptis Iuobus Caesaribus aximino et Severo. 2. Constantio mo aio Constantinus in Britannia reatur imperator, Romae ct-
Lentius, filius Herculii, qui inde ad Syem resumendi imperii frigitur Severiis contra Maxeusium missus a suis desertus interficitur. 3. Herculi post irritos Gnatus contra Maxentiumri constantinum inieritus. Eius mores. l. Licinius a Galerio, Mi Paulo pos moritur, si imperator. Hinc rem publicam te
ent quatuor imperatores, constantinus, axentius, Licinius et Jaximinus Maxentius per Constantinum opprimitur. Maximi-x adversus Licinium novas res molitus exitium fortuita morte aevenit. 5. 6. Licinius a Constantino victus occiditur. Inde sum rerum Ianus constantinus praeest, qui novo adlisuo mores caesares ereat. 7. 8. constantini mores insolentia rerum undarum in deterius mutati ei studia ipse bellum adversusrthos moliens moritur. 9-13. Succedunt tres eius filii, com
Vantinus , constans et constantius eum Dalmatio, fratris filiis is quibus, cum ceteri inter et essent, remanet Olu ConStan sus, qui male pumat contra Persas, Vetranionem opprimit et i.lagneutium, cuius duces antea Nepotianum, Romae imperatonem factum, intersecerant, Gallumque, quem ipse Caesarem
merat, post Ovidii Silvanus in stillia novas res moliens evi tinguitur. 14 constantius Iulianum caesarem lacu, qui co stra Gallos et Mamannos missus egregie res gerit. b. Iuli hus a militibus Augustus renuntiatur, pia re cognita constaui illus, cum misso Persico bello contra eum prosectus esset, in inere ob l. ius mores. 16. Iuliani contra Persas expeditio, ti qua hostili manu interiicitur. Eius laudes, mores et studia.
86쪽
principatum totius orbis assectans, Licinio bellum intulis quamvis necessitudo et affinitas cum eo esset. Nam sim constantia nupta Licinio erat. Ac primo eum lai4 Pannonia secunda ingenii apparatu bellum apud cibila instrueniem repentinus oppressit, omnique Dardinia, Moesia, Macedonia pestius numerosas provincias,
cupaVit. CAP. H. Varia deinceps inteo eos bella, et pax me: conciliata ruptaque est. Postremo Licinius navali et telati. restri proelio victus apud Nicomediam se dedidit et cotP. tra religionem sacramenti Thessalonicae privatus ocelsi. N. sus est. Eo tempore res Romana sub uno Augusto et try bus caesaribus, quod nunquam alias, scit, cum liberi cor stamini Galliae, 0rienti Italiaeque praeessent. Verum i solentia rerum secundarum aliquantum Constantinum, illa favorabili animi docilitate mutavit. Primum necessit . dines persecutus silium suum, egregium virum, et soros N Ilium, commodae indolis iuvenem, Mersedit, morem, post numerosos amicos.
CAP. VII. Vir primo imperii tempore optimis priatipibus, ultimo mediis comparandus. Innumerae in eo allissicorporisque virtutes claruerunt. Militaris gloriae appeP. tentissimus, sortuna in bellis prospera suit, verum ita, C. , non superaret industriam. Nam etiam Gothos post civilbellum varie profligavit, pace ad postremum data, ingetemque apud barbaras gentes memoriae gratiam coll0vit civilibus artibus et studiis liberalibus deditus, actator iusti amoris, quem omni sibi et liberalitate et dolitate quaesivit, sicut in nonnullos amicos dubius, ' in liquos egregius, nihil occasionum praetermitiens, qua optentiores eos clarioresque praestaret. c. p. VIII. Multas leges rogavit, quasdam ex bo 2 hquo plerasque supfrnuas, nonnullas seVeras, Prinque urbem nominis sui ad tantum fastigium evehere Iiν p. tus St, ut Romae aemulam saceret. Bellum adversus in C.N. thos moliens, qui iam Mesopotamiam saligabant, uno etigesimo mn imperii, aetatis sexto et sexagesimo, i
87쪽
liae in villa publica obiit. Denuntiata mors eius etiam crinitani stellani, quae inusitatae magnitudinis aliquam-sulsit eam Graeci κομητην vocant. Atque inter Di meruit referri. A P. IX. V. Successores filios tres reliquit, atque P. ni fratri filium. Verum Dalmatius caesar, prosperrima
ile neque patruo absimilis, haud multo post oppres- est factione militari et constantio, patruele suo, sinente iis quam iubente constantinum porro atri bellum Hrentem et apud Aquileiam inconsultius proelium ag-3sum consimus duces interemerunt. Ita res publica tuos Augustos redacia constanus impinum sirenuum uamdiu et iustum hiit. Mox cum et valetudine improra et amicis pravioribus uteretur, ad gravia vitia congus, cum intolerabilis provincialibus, militibus iniucun se esset, actione Magnenti occisus est Obiit haud c. N. e ab Hispaniis in castro, cui Helenae nomen est, anno M'. ieri decimo septimo aetatis trigesimo, rebus tamen rimis strenue in militia gestis, exercituique per omnete tempus sine gravi crudelitate terribilis.
AP. X. VI. Diversa Constantii fortuna fuit. A Per- enim multa et gravia perpessus, saepe captis oppidis, sessis urbibus, caesis exercitibus, nullumque ei conira P.
rem prosperum pri elium fuit, nisi quod apud Singa ς γ a haud dubiam victoriam semesa militum a sit, qui puta seditiose et Molide contra rationem belli die iam .i cipii poposcerunt risi constantis necem Magnenti C.N. iam Africast, Gallias obtinente etiam Illyricum res no MM. habuit, etranione ad imperium consensu militum .io. Fiem grandaevum iam et cunctis amabilem diustitate ε felicitate militiae ad tuendum Illyricum princi-
creaverunt, virum probum et moriam Veterum ac iu-lae civilitatis, sed omnium liberalium artium expertem 3 ut ne elementa quidem prima literarum, nisi grans et iam imperator, acceperit. c Ap. XI. Sed a Constantio, qui ad ultionem Date necis bellum civile commoverat, abrogatum est -
88쪽
P. tranioni imperimit, qui novo umsitatoque more essii est L militum deponere insigne in visus est Romae quoq tumultus suit, Nepotiano, constantini sororis ullo, per odiatoriam manum imperium invadente. Qui saevis exordidignum exitum motus est. Vigesimo enim atque deo' die a Magnentianis ducibus oppressus poenas dedit, apinque eius pilo per urbem circumlatum est, gravissimaeq' proscriptiones et nobilium caedes fuerunt. p. P. XII. Non multo post Magnentius apud Murs C. N. profligatus acie est ac paene captus. Ingenies Ronil Rhin imperii vires ea dimicatione consumptae sunt, ad quaeli δε bella externa idoneae, quae multum triumphorum poss4asi securitatisque conferre. 0rienti mox a Consualia e p. sar est datus patrui filius, Gallus Magnentiusque dia C. N. sis proeliis victus vim vitae suae apud Ludimitia simperii anno teriis, mense septimo, frater quoque senonis, quem ad tuendas Gallias caesarem miserat. C Ap. XIII. Per haeo tempora etiam a constansio s. iis indivilibus gestis Gallus caesar occisus est, ii
αδ serus et ad tyrannidem pronior, si suo iure imperare . 4et Silvanus quoque in Gallia res novas molitus ante: trigesimum exstinctus est, solusque imperio MinaM tempore constantius princeps et Augustus fuit. P. CAP. XIV. Mox Iulianum Caesarem ad Gallias tac N patruelem suum, Galli fratrem, tradita ei in matrim0ri
sorore, cum multa oppida barbari expl' 'Nam, alia siderent, ubique laeda vastitas esset, Erium non dubia iam calamitate nutaret. i dicis
piis apud Argentoratum, Galliae urbesi
P. Mum copiae exstinctae sunt, rex m sm Galliae restitutae Multa postea per eum egie adversum barbaros gesta sunt sumi num Germani et finibus suis Romanum
CAP. XV. Neque multo post, cuc, citus a Galliarum praesidio tollerentua is Iulianus factus Augustus est, interie,
89쪽
n obtinendum pr0fectus Constantio Parthicis bellis h. ipato. Qui rebus cognitis ad bellum civile conversus C. N.
inere obiit inter ciliciam Cappadociamque anno im Vi i octavo et rigesimo aetatis quinto et quadragesimo, aitque inter Divos, ferri, vir egregiae tranquillitatis, idus, nimis amicis et lamiliaribus credens, mox etiam ibus deditior, qui tamen primis imperii annis inmntilodestia egerit, familiarium etiam locupletator neque noros sinens, quorun laboriosa expertus fuisset offi- ad severitatem tamen propensior, si suspicio imperii eretur, mitis alias, et cuius in civilibus magis quam in rnis bellis sit lati danda fortuna.
CAP. XVI. VIII. Hinc Iulianus rerum potitus est, P. iniique apparatu Parthis intulit bellum, cui expeditionis N quoque intersui. Aliquot oppida et castella Persarum editionem accepit vel vi expugna vii, Assrriamque potius castra apud ciesiphontem stativa aliquamdiu ha- . Remeansque victor, dum se inconsultius proeliis in-t, hostili manu iniersectus est vi Italend. Iulias impe P.
inno septimo aetatis altero et trigesimo. Atque inter c η. os relatus est, vir egregius et rem publicam insigniter' teraturus, si per sata licuisset. Liberalibus disciplinis rime eruditus, Graecis doctior, atque adeo, ut Latinaditio nequaquam cum Graeca scientia conveniret, sa- dia ingenti et prompta memoriae tenacissimae, in quidam philosopho propior. In amicos liberalis, sed mi- vigens, quam tantum principem decuit. Fuerunt enim qui vulnera gloriae eius inserrent. In provinci ssimus ei tributorem, quatenus fieri posset, repres' filis in cunctos, mediocrem habens aerarii curam, ividus ac per eam animi plerumque immodici, reli-hristianae insectator, perinde tamen, ut cruore t Marco Antonino non absimilis, quem etiam ae-
VII. IX. Post hunc Iovianus, qui tunc dolabat, ad obtinendum imperium consensuis est, commendatione patris quam sua mili-
90쪽
tibus notior. Qui iam turbatis rebus, exercitu quoque opia laborante, uno a Persis atque alter proelio vicpacem cum Sapore, necessariam quidem, sed ignobillacit, multatus sinibus ac nonnulla imperii Romani petiradita. Quod ante eum annis mile centum et duobus
viginti sere, ex quo Romanum imperium conditum ei nunquam accidit Quin etiam legiones nostrae ita et aicaudium per Ponitum Telesinum et in Hispania apud minitam et in Numidia sub iu=m missae sunt, ut nihil men finium traderetur. a pacis condicio non penitus sprehendenda foret, si foederis necessitatem, cum ilgrum suit, mulare voluisset, sicut a Romanis omnibus bellis, quae commemoravi, factum est. Nam et Sarias bus et Numantinis et Numidis consestim bella illata sneque pax rata luit. Sed dum aemulum imperii veres intra Orientem residens, gloriae parum consuluit IoC.F. iter ingressus atque Illyricum petens in Galauas sinibus . pentina morte obiit vir alias neque iners neque imprile
C Ap. XVIII. Multi exanimatum opinatitur nimia etate, inier coenandum enim epulis indulserat, alii cubiculi, quod ex recenti tectorio calcis grave quies buserat, quidam nimietate prunarum, quas gravi hirqP. adoleri mulio iusserat. Decessit imperii mense septo. quarto decimo Kalend. Martias, aetatis, ut qui pluri
ad minimum tradunt, tertio et trigesimo anno, ac benitate principum, qui ei successerunt, inter Divos relatest. Nam et civilitati propior et natura admodum libera fuit. X. Is status erat Romanae rei, Ioviano sed eae Varroniano coss. anno urbis conditae milesimo centes
et nono decim. Quia autem ad inclutos principes vrandosque per aenium est, interim operi modum Nam reliqua stilo maiore dicenda sunt. Quae nunc iam praeteriniuimus, quam ad maiorem scribendi dilituam reseraramus.