장음표시 사용
61쪽
Moses iis lumen intirret fuit Moses haebrarus theologus ille eximius: qui in Syna montem ascendit illius regionis excelletissimum:& legem ac praecepta diuina duabus tabulis lapideis in utraq3Numa manu dei scripta genti haebraeorum tradidit. Quem secuPropheis ci propheta ac post multa sarcula duodecim ille uirorum delectus ac sacer numerus quos Iesu christi Apostoli apostolos diκere: non eloquentia phalen lenocinio puerborum i sed concitatione quada spiritus ι afflatu. ditimo pie tw nocenter uiuere docuerunt: de religione rebusq; diuinis di fleruerunt: ad cultum uerae maiestatis mcntes hominum instru
M ulti post illos uariis temporibus secuti sui: qui diuium sapientia imbuti clari celebre uertit: si Quadratus ut Quadratus apostolorum discipulus ι cyatheniensis ecclesie potifex uir sactis litteris eruditus: qui Adriano principi librum pro nostra religione. conscripsit tanta diurnarum rerum periria: ut persecutorem grauissimum illius κcellens sedaretia
Aristides lenium Aristides dolustinus philosophi uiri elolastinus quentissimi libros contra gentes diurnis litteris ac philosophorum sentetus refertos edidere. Pantho Panthenus nus stoicus ob precipua eruditionem Demetrio Aleκandrino potifice missus misdiam Christum, apud Bragmana costantissime praedicauit. Qitidua libris Clemeti sal adtine ecclesie presbyteri iurn planetium eruditissimi idoctu iudicari potestae
62쪽
Nec nobis deest Origenes uir acutissimi 1genii: cuiui uolumina plena scit philosophorum sentetiis rota nostre religionis de Platone Aristotele Cornutoq3 confirmat Eusebius caesariensis MAthanasius Almadrinus episcopus pro christiana religione uolumina egregia codiderunt. Tertulianus uir eloquentissimus contra gentes libros acutissimos omnici litterarum disciplina refertos tradidit Minucius Meli Romani fori causidicus cotra mathematico elegatissime scripsit. Arnobius uir eloquetia pollens aduersus falsam religionem septem uolumina edidit: totideq; discipulus eius Lactantius Firmianus uir ouim Christianorum proculdubio eloquenti si inius: cuius facundia cx dicendi copia longe omnes κcellit: qui de Christiana religione unquam scripsere. Ciprianus Carthaginesis Udo Iadu non sunt: qua breuitate quanta rem piat uerborumq; splendore perstrinxit Hilarius episcopus Quintiliani libros &stilo, numero praeclare
imitaria est. Iuvencus presbyter tempore Constanimi historiam euangelicam uersibus explicauit. Quid Aurelio Augustino eruditius: quid acutius naueniri poterit Quid est*litteratus uir ab Augustmo discere no possit ' Praesertim cu afferat oratione eruditati auribus dignam mihilque humanarum diuinarumque rerum dimittat itactu. Et mota eius
63쪽
de mitate de omnem saeculi cotinent disciplinas Vt autem ad extremum concludam: multos praeteream diuina sapientia claros necesse est. Si prius tamen iis adiecero diuum Hierony mu Ambrosium mediolaniantistitem de Gregonti O manu pontifi cem: sum os profecto theologos ac piactos diuina regorius sapientia uiros In quibus omibus discerni ui potest naaior nescietia reru an peritia fuerit litteram aec est illa uera philosophia diuinac scientias quae multo melior utilior gloriosior uiada est: qilla Oratoria caeteraeci doctrins quae no ad uirtute sed ad saxuli pompam arguta* malitia homines erudiunt Liberales artes uirum bonia non factuis sed nec promittut quidem ec huius rei scientiam attingunt. Quid earu ad uirtutem uia sternit Quid κhis metti demit: cupiditatem eximit: libidine refrenateNihil apud eas uenies iquod me vetet timere: Uetet cupere. Quila hec ignorat: alia frustra scita Nepe dolores ommu nullis remediis fouent sed dulcibus alunt uenenis. Eae sunt. n. quae infructuosis affectuum spinis ubere fructibus ratione necatet hominui mentes assuefaciti morbo no liberant.
Quid prodest equi regere: excursum eius freno teperare: affectibus est, natissimis abstrahi. Quid prodest multos uincere luctatione uel cestu: ab iracundia uinci Nihil nobis ad bene beate latu eduliberalia studia confertit. Ad alia multum. Ad uirtute nihil. Quid et ista liberaliuartium cosectatio molestos
64쪽
molestos uerbosos in tempestiuos sibi placentes facit; Fortitudo cotemptrix timedom est. Nunqd Fortitudo ergo hac liberalia studia corroborat/Fides actissi Fidesinum humani pectoris bonum est multa necessitate ad falledu cogituta nullo corrumpitur premio. Nunqd liberalia studia hos aio facere possunt e Temperati uoluptatibus perata uetat superbum epantia esse aduersus socios uetat auarum uerbis i robus affectibus. Prudentis proprium est eκaminare contrudeliasibus evno facili credulitate ad falsa plabi. Nunquid ergo liberalia studia hos mores praecipiunte Omnis sapientia hominis i hoc uno esti ut Deum cognoscat oecolat Facessant igitur omnes liberales scientiari qua humanam uitam non instruunti sed turbant Theologia iracpsola est quae religionis di beneuiuendi normam praebet: caetera omnia tanquam adminicula quaedam ad hac referuntur. Hec est qua mortales omnis ad agnitionem illius ueri Dei qui res hominumq3 deum taeternis regit imperiis hinstruic atque ducit. Haec tandem illa est quae coteptis terrestribus abiectis erroribus ad aeterna caelestis thesauri praemia dirigit. Hac igitur sequamur ornes: lita complectamur: huic libentissime pareamus: quonia sola recto nos docet ad intain contendere cursu.
65쪽
Fabula Carme heroicu ecus lyrici Versus elegi agi
Metrum iambicu c. i. Satira Vu. Tragoedia c. uti. Comoedia c. vli. Rhetorica c. u. Scriptores rheto. uicariai. c. i. c. i.
c. lili. c. v. c. v. c. l. c. l.
Oratores graeci c. X. Latini oratores cialectica Arithmetica Geometria Musica
Medicina Herbaria Disciplina militaris c. XX. Leges ciuiles c. XXV iii Ius canonicum .XX lx
66쪽
Zacharias Lilius Vicentinus Canonicus regularis patri suo optimo Augustulo Papiens Canonico regulari salute in domino. 'IBellum cotta Antipodes quem nuper pauScis lucubrationibus absolun tibi propterea obseruandissime pater dedicare constitui: Qte uirtute ac probitate omnici genere laudis praestantissimum eκistimaul. Tibi nacpinsita est mira quaedam magnitudo ingenii: summa litteram cognitio: diuina memoria: elegans id scedo pronuntiatio interregula fides:par quaedam moesarquitas:& regius deniq; splendor, arq munificentia. Tanta est plane doctim arti prudelia tuae κcellenula .ranta viri pontificii e bonam artium disciplina:tantus caelestis quidam sapietia fulgor ut nulla satis ubertas ingeniim ulla dicendi copiam ulla tam diuinum atq; incredibile genus omnis queat
aliquid dignum exsolveres quod immenso illi ocmemorabili Uirtutum tuarum cumulo satisfaciat.
Sed iam libellu ipsum P fmgulari humanitate tua hilari quaeso me suscipias:&siquos leo erroreS deprehedens quae tua uirtus est benigne emendabr. p. tua. Paratu S enim sum eme satoris subire iudicium taec culpae satisfacere. Valeat Melicibus successibus p. tua: cui me totum trado.
67쪽
Zacharis Lilii Vicentini Canonici regula Gradpraestantissimum diuini uerbi declamatorem Augustinum Papiensem canonicum regularem cotra Antipodes Liber incipit. entem nuc aggredimur pugnam litterarum obseruatade pateriata sint Antipodes decernere cupleteS. Nam quosdam legimus bonarum artium doctrina excelletes recos pariter oclatinos:qui circvfundi terre hormes undiq;: conuersisq; iter se pedibus stare: ex inferiorem zonae nostrae partem tenere arbitranmcunctis
umile esse ciet uertice: ac simili modo ex quacu parte mediam calcari disserentes. Nam vi terram imodum pilae rotundam asserant: necesse est ut in oes agi partes eande faciem gerat: montes erigate campos tedat: maria sisternat. Quocirca nulla sit pars temet quae no abhoibus cieterisq; aiantibus incolatur. Haec illos ad antipodes ratio perduxit.
Quod falsum esse ac nulla rone credendu sacrae litterae testatur. Verum urii semel aberrauerint i constanter istultitia perseuerant:& uanis uana defendunt. Vel ideo mendacia defendenda suscipiunt: Rugumus ut ingenia sua falsis licet rebus exerceat uel ostentactatius tent. Errorem at eoru ita putarunt Aurelius Augustinus o Lactantius firmianus magno ingenio uiri ac optimam artium studiis restantissimi iure
68쪽
coarguunt. Atqui no esse Antipodes multa portionem terrae habitari praeter hanc qua incolimus inter septetrionem Maequinoctialem circuiti multis argumentis probari potest. Nam cum omne genus holum ab Adam primo Oium parente inicium Adam supserita ut Moses in libro genetis asi uerat et Auiolas relius Augustinus. xvi de i. dei: Iosephus quoq; in primo ludaicae antiquitatis: genus uero Adae in hac tantu terrarii parte qua supra memorauimus distributii sit illa ad Noe filiu Lamech: quo tepore diluuia olum maximii fuisse stat sup uniue Noesa terra: quo alantia cuctaserierunt: praeter ea quae cum Noe i arcam ofugerunt qua post diluuium imontibus armeniae resedisse ferutauerissime patet Antipodes non esse: quos neqxi genere Adaeme xarcam confugisse sacra litterae comemoranta
DILUVIVM OGYGIS .Ed neq; illos fuisse tradu teporibus Ogylgis Thebano regis titi maxima illuuies aquaru terras obrutas tenuit: quae malore parte populoru rectar absumpsit: ante urbem conditam annis mille quadragita.
T forte genitos putat Deucalionis teporercu nimbis tolletibus aequor nauigio mole ascedit nec poposcit: Paulatim cita caluem molia saxa. Naanis Ocngentis dece ante ur
bem condita diluuium fuit apud thessalii de quo
69쪽
fere scriptores omes ueteres mentionem fecere traduntque excrescetibus aquis Deucalione sotu cum Pyrrha Pyrrha coniuge nauicula euasisse riis Parnasum, morem deuenisse. Ad extrema cessantibus aquis rq ue post terga saxa iacebit facie traκere uiror v. Et de foemineo reparata est foemina iactu.
INCENDIUM PENTAPOLIS. Vin uero Pentapolis regio iter Palest ina
ou Arabia sita: quae a quin ciuitatibus f Sodoma Comona Adania Seboin Semricognomen sumpsit: olim foecuda, uberrimamiinc aut deserta latc exust a: pro scelere incolarum de celo tacta icineres a ternos dissoluta est, ubi tunc erant Antipodes
INCENDIUM PHOETONTIS. Eicu incendium Phoetontis fuit: quologe lateq; uagare factu est i ut desiccarentur fontes ex flumia: sataoia redigerent i cineres: aresceret silue ou arbusta quem racmare feruescere uidereri ubi Antipodes memoris e
Vi aut fatetur terra esse rotunda eos facis le refellere pol auctoritas eoru qui de terraru mesura scripsere. Nasicuti Ptolemeo Ptolemmo probate didicimus qui preter Ceteros solertissimus habetur: Longitudo terrae constat nonagita' milibus stadiis Latitudo uero quadraginta mili
Plinius bus fere Plinius aut Lotum quide litterarum subti
70쪽
tilitate doctilsime eruditus, haec tradit de mesura terre. Pars nostra terrarum logissime ab ortu ad occasum patet octogita ilia milia sexagilaocto stadia. Latitudo uero a meridiano situ ad septetrione quinquagita quattuor milia sexagitaduo. Vniuersum aut circuitu ducetortirinquagitadvorti militi stadiori midit. Nullo igit modo ii terra longior sit elata: absoluti orbis forma esse pota tata montium κcelsitate: tanta camporum planitie. Caeterum nulla historiae cognitio hoc didicisse affirmant sed tantum ratiocinado Oiectat POponius Poponius mela dixit ea zonaque est inter circuluaustrale&tropicu capricorni Antipodes habitare: qua nobis Icognita esse testat. Nepes laognitae nobis quomodo scit eius plage accolas esse Antipodes ' Praeterea cu eius Eone situs est astrologi phibet ino sit excelsior neq; iferior habitabili nostra sed pari caeli uertice locatus rillic degentes nullo modo Antipodes uocari poterunt. Quidam uero no traria palle terrete sed suptoris,onae devexa uersus meridiem Antipodes icolere uoluersit. Quos facile couincemus: si eos si toto orbe terram agati silai in
mediti afferemus . LABORES HERCULIS. XV
Egimus na* in ueteribus historiis Hercule uirum fortissimu tofi pene orbe lustrasse terram uanos adiisti populos: mana transis Antheum gygatem libycis barenis strauisse: etauros domuisse Aprum Leonem occidisse e iiii