Laurentii Patarol Opera omnia quorum pleraque nunc primum in lucem prodeunt. Tomus primus secundus

발행: 1743년

분량: 502페이지

출처: archive.org

분류: 시와 노래

71쪽

Densam scinde struem, atque implexos vellere fasces

Distrahe, & arrectos seorsum disponere perge, Ne fraudata die, atque 38 aurae non pervia moles

Forte situ madeat, pereantque animalia tabo.

Hic labor extremus. Spes nunc & maxima gentis Fata diu solers colito, propiusque tueri Perge laborantes animas. Ahi pessima quantum Sors miseras vexati Quot non placabile lethum Abstulit, ae tantae discidit praemia curael Non ego tot clades referam li ferrea vox sit,

Si mihi sint linguae centum; non tristia digno

Carmine complectar, varioque recentia letho Corpora, & extremo fraudatas munere proles. Illa immane ruens, tenui dum vimine gestit Serpere, & optatum lublimi texere culmo Tentat opus, truncis vitam suspensa reliquit,

Aut duro collisa solo: Fluit inguine sanguis

Disjecto, scissisque torus conspergitur extis. Hanc via decepit, fasces comprelsa per arctos Dum molitur iter. Terit hanc serventior aestus.

Bombycum singula discrimina totque tristia ac lethalia fata recenserentur. Liceat illud addere, quod paucis ab hinc annis observare contigit super pluribus solliculis, quos ad me Brixia transmisit Vir. Cl. Iutitis Antonius Averoldias, Patratius .Bri. xiensis, nuper fato su ne us , apud quem Liberalium Disciplinarum studia honore maximo semper tuere . Continebant illi Bombycum bruchos , nondum in Aure. lias immutatos , dura quadam tartarea que , ac veluti gypsea substantia compathos, & ceu, prout communiter dicitur, lapidesactos. Idem phaenomenon etiam in pago quodam Cremonensi contigisse auctorem habemus Cl. Via Iisnmum, Natura . Obserυ. I. Venetiis edita A. I G. In Cremonensibus illis quin immo notatu dignum fuit , quod non Bruchi tantum , ted δε Papiliones ipsi in nonnullis eorum obd rati pariter sunt reperti. Videatur laudata Observatio . ubi Auctor egrestius acu tissime rem perpendit, & causas doctissime de more per vestigat. 38 Aurae nou pervia . Animalium mnanaum allarumque rerum sei me vitam

ctis satis patet; quamvis revera quod e follibus educitur multo sit illo praestata. Iius , quod ex modo relatis fluitantibus

filamentis ac telis comparatur.

3 Seinde smem. Cum solles omnesciam construi caeperint, Omnisque Bombycum turba opus suurn sedulo jam aggre Lia suerit, ita ut latentes intro bruchi non amplius intuentium oculis pateant, tunc

lascium compages distrahenda est, & fasces ipsi sejunctim alter ab altero reponendi sunt, ut inter circumque singulos aer libere perfluere possit . Alioquin etenim inclusi Bombyces , qui opus adhuc

non absolverunt, aut aeris Irrigatione de-ituti tuffocarentur , aut concitato inde

aestu, quod non infrequenter accidat, foriste conta hesterent , & operi eonficiendo invalidi prorsus fierent. Mirum siquidem

est quam mollia &delicatula animalia ista

sint, & quot noxiarum impressionum a fictionumque generibus pateant . Praeter

id, quod hoc loco notatur, alibi iam per haec carmina, perque hasce Adnotationes non semel huiusce rei mentio facta est :Et sane nunquam verbis fieret satis , si

72쪽

I B E RSECUNDUS.

Deficit illa animis, longo perculsa labore. Est quae impura bibens putri de fronde venena,

Infelix lentam differt in vimina mortem. Ast cui prona favent, viresque animosque ministrant Numina dextra pares, jacit eruta stamina faustis ominibus, densoque casam sibi cortice texit; Lanigeroque 39 iterum ac rursus munimine firmat. a Nec requies operi, nisi laverit aequore currus Bis quater, εο ac pariter sol fulserit aureus ortu. Ergo agite, ingentes animis, dulcissima terrae

Euganeae soboles, summos audete labores, Lanifici foetus; omnesque intendere vires

Audeat impatiens generosum pectus, & ingens Gentis honos, patriaeque vocet vos gloria laudis. Iam

aut persectionem ex aere non modo in. spirato ac respirato sed etiam circumfluo sane dubio pendere iam adeo patet , ut non ultra probandum videatur. Re Foc

ri huc possunt quae n. as. & i. ad Lib. I. dicta sunt ; quibux pro eoronide addi

possunt experimenta, quae Mylaeanae machinae adminiculo ad veritatem confirmandam tam luculenter exhibentur, iis incausum contra latrantibus, qui effectus illos in eadem contingentes ad Uaeui reserunt metum, quo Naturam laborare tam in niter contendunt. I pia etenim Machina, ut jam notum , praeter alia in umera varii generis experimenta, quibus omnibus Aeris natura & vires tam clare perincipiuntur, si vivens Animal reponatur , ipsum , prout ex eadem Aer educitur , suffocationem perpeti incipit, donec, ev euato , si libeat , prorsus receptaculo , prorsus intereat. Deficiente siquidem e terni ambientisque Aeris pressione, in te

nus Animalis eiusdem Aer vim, qua in xime pollet, elasticam totain se exerte , seseque an adeo magnam explicat molem,

ut Animalis ipsiusmo viscera ipsi serendo non sint: Qua ratione etiam , si vesea pariter aere plena in eadem Machina reponatur, exsucto aere, sic ipsa distenditur . ut nonnunquam disrumpatur. Quae atque alia plurima non semel hi, summo eum gaudio , & ad maiorem semper veritatis gloriam , contigit intueri apud CI. B Nnardisum Zendrini , Virum non Medicatantum facultate, sed & Mathematicis D seiplinis inter primos instructum , perelestantis Machinae ope, ad id e Germania in Urbem nostram accersitae studio ac liber litate singulari Uiri praestantisti mi CbrisAm Marainelli Patritii Veneti, cujus incomparabiles ingenii morumque dotes , S in

unoquoque Scientiarum Eenere solertiati mammam mearum non est virium hoc loco praeconiis celebrare , cum taciti Viri nomen tum Literatorum omnium animis sedeat, & plurium jam monumentis sitiminmortalitati commendatum.

sy Iterum ae νω sur. Pluribus tunicis singuli solliculi constant . Quaedam , i quit Libavius, vellera diduxi in duod cim,

uaedam in octo plus miniat exiles tunicas .

psum vero unius bombycii filum juxta

hriptae uncialis eire iter longitudinems pties millies, in atio octies implevit ,

tuorve dies tamen aut Omne, aut maiori ex

parte videntur Bombyces effudisse, sollemq; perseelum coni ruxisse. Per aliquot adhuc tamen dierum curriculum fila eructare ipsi perseverant, opusque persectius elaboranr, atque absolvunt. solent idcirco nostrates oesiduum fere semper expectare, antequam fascibus ad eolligendos solliculos manus admoveant; namque, prout ipse adnotavit Malpubius, releeaιο samine sotidior redditur folliculus.

73쪽

Iam saetos laxate sinus, jamque ubere laeta Velleris exundent aut aer neu fallite magnas, Ah, spes, nostrasque haud viles quae munera curas Digna decent. Μatrum vos pignora casta precantur Expectant vos turba nurum; noctesque diesque Deficiunt votis, atque anxia fascibus haerent.

74쪽

LIBER TERTIUS.

Uuc quoque gentis opes, foecundaque Velleris aurei

Munera, & aggestis undantes messibus aulas Dicamus. Μiranda gregis spectacula nostri Emersere iterum. r Danaes quis laudet avarae Nunc thalamos auro irriguos, imbremque valentem

Quis nemora a Hesperidum rutilis 3ὶ fallentia pomis Auriferove fluens quas Indus flumine Ganges, . Quasve trahit dives flavas Pactolus arenas λ

i Danaes . Nota est fabula Danaes Acrisii Argivorum Principis ex Eurydice filiae, de qua Poetis fictum, quod ab Jove

in aureum imbrem converso compressa Pertium genuerit; quare de ipso OυM. MetashI. q. cecinit, Quem pluυio Danae conceperat Ouro . Tota Danaes sabula legi meretur apud Horaιium, Carm. Ibi. Ode a 6. quam ex prose Lis ipse ibidem allegat, ut quanta sit ad pindicitiam ipsam expugnandam auri munerumque vis exemplis ostendat . Quae ab eodem eo loco prolata sunt, con sonant iis omnino, quae infra n. 12. adnotabuntur. a Hesperidum. Hesperides sorores tres, Hesperi filiae, Atlantis nepotes, fabularum monumentis antiquatus celebratae. Tradi. tum siquidem, Hortos ipsis suisse in Africa, in quibus arbores aureis kecundae pomis extiterint, quorum custodiae Draco perpetuo vigil excubaret , ne a quopiam colligerentur; quem inde Hercules interfecerit, pomaque aurea ad Eurystheum tyrannum attulerit . Fabulae huius allegoriam affert ostias de Orig. aeproge. Idia. I. a. c. I x. per Hesperidum hortos intelligens ipse Stella-. una Coelum; per poma aurea, Stellas ipsas ; per Herculem pomorum raptorem , Solem lumine suo lucem Stellarum , quia& Hesperides vocatae olim , perstringentem, &c. Plura super aurea Hesperidum mala videri possunt apud eruditissimum Salmas. μι. in Suinum; nec minus consuli merentur, quae super ipsis affert Cl. . Spaniam. De praesi. O M Numism. Disserin

33 Fallentia. Fallebant utique poma illa spectatores, cum ab illis, quos ali quin colore aspectuque pulcherrimo alliciebant , nunquam colligi possent, pr ter solertem nimis Draconis excubantis custodiam Ganges . Indiae fluvius magnus ac celebris , sacris in Bibliis Phison dictus ;Pactolus autem, qui hic quoque inde memoratur, Lydiae in minore Alia provinciae pariter fluvius. De utroque antiquis Scriptoribus communiter traditum, quod auro fluant, seu arenas aureas trahere soliti sint, quod & de Hermo in Lydia, &de Tago in Lusitania praedicatum obvium est adnotare : Unde Invenal. t. I uod Tagus, tila vestiis Pacto t

arena.

Aureas autem fluminibus hisce arenas e se die um inde credendum est, non quod illae revera aureae sint, sed quod auri ra. menta quaepiam secum fortalse deserant, dum terras illas praeterfluunt , in quibus auri fodinas ac venas esse certo scimus , quales sunt Lusitania & India suprare latae: Quare de ipso Gange, seu Phison, dicitur

Genes cap. 2. v. II. σse est, qui circuit ominnem remam μυUath, tibi nascitur aiarum.

In Lydia quoque auri venas fuisse inde con

jectare quis possi, quod Lydi populi primi aurum argentumque signaverint, teste Herod. ira. Advertere hoc loco tamen P - .

75쪽

Μacte igitur ; claro tandem successit olympo Fausta dies, alboque adeo signanda lapillo, Qua longi laetere diu mercede laboris , Solicitoque graves depellas pectore curas. Arva modis resonent, laetoque celeus male turbae Conveniant, dulcesque 6 locos & carmina pangant. Teque Palen divam resonent sacrosque Penates, Vosque loci Genios; praesens & te omine nomen

gentea, mentionem fieri temporibus usque Iacobi Pam archae, anno scilicet ante Christum II o. circiter, Genes. c. 43. a. terum quorundam fluminum arenae aureae id ei reo etiam dictae sunt, quod flavi sint coloris, & ad aureum inclinantis, Culusmodi & Istri, seu Danubii, esse seruntur :Unde Virgil. Georg. Lῖ. I iarbatius, orquens faventes Uer arm

i nas.

s) CHormate. Celeusma, seu Celeuisma, prout nonnullis legere placet, at minus recte, prout videtur Macro Hiero ex. in voce Scenopeg/a, proprie clamor nautarum eit, quo se invicem ipsi, vel celeustes ipsos hortantur signo, quod tibia olim aut pertica , seu pertisculo , ut ait Calerentis vas de re Navasi, vel etiam, ut verbis utar CL Pgnorir, Lib. de Servis ex Asconio, per Usam vocem, hoc est ore prolatam, tu, ων in Argo navi, per eitharam dari solebat. M signum hoc respexit Martiat. Dir.67. I. I. dum ait, pigros nautas increpans, Lentos tingitis ad celetisma remos. Hac autem voce innuitur etiam eorundem nautarum canticum, quo, prout ait Ast rius Amaseae Episcopus, a Sirmondo, Non ad Sidon. l. 2. epis. Io. reIatus, navigasti nis taedium consolantiar. Quare D. PauIin. de reditu Niserae emisia laeti solistim reletisma Concin nt, versis modulis in f uor, G piis durem comites in aegia

Significatur item laetus nautarum eorundem clamor, cum, procul viso portu, finem navigationis sestis vocibus conclamant. Ideo D. Hieron us , Di'. ad Helisae L

stantium more nautarum epilogi releuma eam

randum est. Hoc loco trans sertur haec vox a nobis ad significandum cuiuslibet laetitiam

agentis turbae clamorem.

6 Ioeor. Dicteria, iocos, carminaquae effundere Veterib is usu maximo sitisse sciamus , non tantum per cujuslibet laetitiae tempora, sed & in triumphis , R in ipsis sacris peragendis . Legimus idcirco apud Virgiι. Georg. I. 2. Ergo rite suum Baecho diremus An

Carminibus patriis, &e. Libro quoque pruno cecinerat iam A ctor idem:

Cereri r ea redimitus tempora quercu, Det mortis incompositos, o carmina dia

Item &apud ColumeII. LIO. de etihu Hortis legitur Omnia plena Deis, securo plena caehin

In triumphis autem Ioeum totos pariter habuisse constat ex Dion . Hatieam. IV. ex Livio I. . non uno loco, ex Mn. Himme. I. p. c. 8. Sueton. in Caes. c.4st. aliisque pluribus. Quocirca Anm. Panm. Constant. MIR cum interim, inquit, titona Deirria iamphales, rideretur pessantis Tyrannica.

put iniuria, M. In Saeris denique iocos usitatos olim, praeter superius dicta, testiis

monio sit prae caeteris Pliniat. do Nan morie. 28. cujus haec verba : Verno tempore C

reri cespitem O herbas saerificant , multis cum toris, s gaudiis, M. Genios. Singulis hominibus, ab linis statim eorundem nativitatis die , Deos quosdam adjungi minoris notae, seu Me

tes quasdam eminentiorer, aut Daemones, prout nonnulli loquuntur, veteribus non

Poetis modo, sed de Philosophis virisque sapientibus creditum. Ex illis autem, qui maribus praeerant, Genii vocabulo , qui

vero

76쪽

LIBER TERTI Us. 6sFaustum 83 Averrunci. Stimulos serventior Euan

Suffciat, pateraeque Deo libentur opimae; Et multo exundent spumantia labra Falerno.

Iamque

vero taminis, Iunonis nomIne appellatos fuisse tradunt Auctores , quos videre est Iraesertim apud Potitian. Miscelian. c. 89. on hominibus solis Weto, sed & urbibus, &montibus,vallibus, luet compitis ipsis, sontibusque talia adjudicata Numina illi prinbe norunt, quos Antiquitatis monumenta non latent, Inter quae occurrunt nomina Deorum Topicorum, Tutelinorum, Tut morum , &e. de quibus suis pertractant

metrab. c. io. Compitalitii ideirco ludi cele. brati reense Decembri solebant per vicos divias, in Geniorum honorem , quos &Lares publicos dictos adnotat Mumg. --

ris. Roman. ι. . c. . Exprimebantur autem

hi Genii per simulachra exhibentia nonnunquam mediae aetatis Uiros , nonnunquam puerili seu iuvenili facie , ut tradit

orata. F3Mag. s. capite Platani Bliis odinato, manuum altera pateram, altera spicas seu cornucopiae praeserentibus. Docent hoc nos Nummi , in quibus observantur insuper Genii, tum Fortunae habitu, muliebri nempe figura , dextra Temonem , mitra cornucopiae gerentes ; tum mulie-xis imagine, capite turrito , quo urbium

praeeipue Genii exprimi selebant. Consuli possunt super hoc Antiquarii. Plurimi autem Nummi , Genlos typis variis exprimentes, videantur, si lubet, apud erudiatissimum inlitanν, Libro praesertim demismismatibus in Coloniis. 8 A--nci . Quae non composita sunt pristis Ethnicis Numina Etiam Averruncum finxerunt Deum , qui mala deinpelleret, Ee averruncaret, hoc est veri ret, ut tradit Varro de Ling. Lat. I.6. Menistio fit idcireo Deorum Αυertensium , &Depellentium apud Turneb. Ad-f. L ID 4. ex Persi Sat. s. Apud Graecos autem illud praestare credebatur Mercurius ; apud alios autem Apollo, Hercules ac Iupiter ipse. Mentionem facit Averrunei Dei &Gellius ι. s. c. I a. nec non & Robigi, cui quoque cultus olim praestabatur, ne rub, Tor. II. go campis & segetibus damnum inferret. De variis hujulce generis Numinibus , a de Blemnibus eorum sacris plura extant apud erud: tissimum Britonium, de Foν m.

P. R. I. I. Consuli meretur etiam Apuletur, Libro de Deo Socrat3x, ex quo colIigere tiacet, etiam Averruncum Deum inter illos Daemones reponendum , qui homini s ιm vita agenda tesυ , in custodes a Platone, Socrate, caeterisque ejus sectae Philo phis non irrationabili sententia dicebantur. Drat enim Deuc isse , inquit ille , in rebus incertia prooectator , disiis praemonis r , perieulosa tutator , egeuiae opitulator ἰ quitιbi queat rum in somniis, rum in sumit ,

&c. Et paulo post : Non igitur mirum, si

Socrates, vir apprime perfectias, &e. hunc Deumsuum cognovit, . colu/is ac proptem ea eius custos, edi Propo, ut ita dicam, pareonι rinio ει familiaris, cuncta, qtiae a cenda sunt, arcuis, γα caυen , praeca

Instit. ι. E. c. I S.

y E n. Fuit hoc ex Bacchi nominiabus. Scimus autem nil usitatius suisse, Madhue sere nihil esse laetitiae tempore quam

vinum, nullaque re magis quam ιplius ope gaudium exprimi: Vim etenim ipsum diise itur inferre mentibus, ideoque Vinum a pellari. Quapropter Horat. lib. I. Ode 3 dum ad laetitiam hortatur, canit,mne es bibendrem , nunc Rede libera Uanda reuus, nune saltaribaea Ornare pulvinar Deorum mptis erat dapibal sedatis. Et Columoll. I. I . Est eo Maenalium , te Bacchum , tequo aeum Gnaeumque patrem cauimur , fias eina

Mundenν pingui istimantia doιia musto.

77쪽

Iamque aptos nitidis cura ingens cogere qualos Viminibus, calathosque leves, & conscia magni Proventus cola. Hinc blandas ad septa puellas

Et pueros famulosque omnes concurrere largus Annuer Fas vetito nuper modo limine cuique Gaudere, atque opibus saturari oculosque manusque ,

Et prensare diu, & spoliis ornare lacertos. Implexo hinc gravibus pendentes stamine solles

Falcibus, ae densis capies glomeramina ramis; Implebisque sinum atque onerabis mole canistros.

Prima clo tamen, jubeo, tibi sit secernere cordi Delectu ex omni ac pinguis praestantia gazae

Μunera, quae pronus templis inserre Deorum

Inprimis , curvisque Ir tholis suspendere perges.

Liba

Ideo & Tιbialiua de vino ait Lib. I. E. Meursiam, Themiae Attica I. I. e. I. Triptois Ieg. S. lemum, inter eae teras Attieis leges datas , Iue liquis docuit voees inflectero eanru, illam tulisse, quae jubebat Deo/ MnWare , M is oe ad rectos nescia membra m Heroas indigenas communiter secundum dos. Ieges patriar, ac privatim pro viriti, cum Baechias edi arieoia magno eonfecta Ia- fausta appreeatione, fructuumqne primitiis bore ae tibis anniversariis. In Lege Veteri au- Pectora tri uiae disso enda dedis . tem maxime usum hunc viavisse, & nomSic apud Z H. Emid. I. r. Dido Regina nunquam de praecepto quidem, Patet Pr, Troianos Leta suscipiens hospitio, sumpta mutn ex Exodi c. 23. v. I p. ubi ex Dei tu patera, inquit: su mandatum legitur: primitiar frugum Adsis laritia Baustis darαν , ω bona aerea tua deferes in domum Domini Dei tui:

Iuno. Deinde vero ex Levin cap. 23. v. I . & Ie. In sacris quoque Libris non uno loco vini item ex eodem Levis. c. a. v. &c. ubi usus ad laetitiam commendatur. Pro eis. ritus offerendi describitur, tandem ex minc. II. δε. Date ficeram momentibus, G-- mer. c. I 8. v. tr. aliisque ex Ieeis: Unde &num his, qui amaro sunt animo ἰ Bibam, in Proverb. Libra c. 3. m. p. dicitur : Honora

γε obtiviscantur egestaιis suae . Non aliter Dominum de sua subsantia, s deprimitiis 'cisse. o. v. Io. Vin m . Musica laetifi- omnium fraum ptiarum da ei. Durat adhuc cant σου. in Lege Nova apud aliquos Christianorum to Prima &e. Congruum utique iu- usus primitias ad templa deserendi, altaria dicatur rerum primitias illi offerre, a quo busque appendendi, spicas praesertim Tr omnia procedunt, &cui omnia pariter de- liceas, & ipsos Bombycum nostrorum fouhentur, insuper etiam & pro laetiore frugum lieulos, prout pluribus in Ecclesiis ac S. proventu, ut inquit D. Ambros. de fide R cellis observandum occurrit.

a pro omnibus, o quaserepararae 'Baedam aliquibus nominatur , Templorum larn, iba natura. Morem auteria ipsas Numina- ces sunt, seu testudines, quas & cupulastius offerendi semper Antiquis servatum le- legimus appellatas. Cum ipsis autem c O gimus. De Romanis tradat Plin. His. -- funduntur, pariterque accipiuntur Trib ram IV. I 8. c. a. quod ne degDstabant q-dem nae , quae similiter quidam fornices sunt in novas frues atit vina, antequam Sacerdo, Templorum muris. Hisce , seu tholis,

res primitias libassent. Quod Graecos vero seu tribunis , suspendi olim solebant do- novimus ex Pori 6πιo de Absin. I. . apud na : Quare Nisus ille apud Vigia. En. Ly.

78쪽

LIBER TERTI Us. 67

Liba decent Superos, cra) gaudent & Numina donis.

Ast reliquam cautus condes super horrea messem Supremo servandam operi. Complentur opimis Ipsae iterum spoliis tegetes tabulataque nota. Tum nitida storeas ulva, tum lintea pura Supposuere nurus. 233 Latum ast levis occupet aequot Μ assa ingens; multumque cave ne densior alto Procubet, ac se sorte premens desudet acervo. Fervet enim subito , atque immani impellitur aestu Lana tenax, foetusque latens citus excutit artus Flamine perfusos nimio, immaturaque tentat Prodire in sata, & lethales luminis auras.

Alii Iam tota perit miserum & lachrymabile dictus

Tantarum spes dives opum; nam cortice laeso vilior optato teritur sine munere sollis

vexi.

Caeterum omnia Templorum loea, quibus aliquid loco muneris hgi possit, re fle Tholos vocari auctor est ex antiquo Glossogr pho Barthitia ad illa narii Neb. I. a. v.7I figam qua superbir Arma thoris. Donavero ibi suspendi inlita varii generis erant. Primitiae e. g. rerum Omnium, frugum prae sertim; Arma emerita, eum miles quis aut a praelio incolumis reverteretur , aut mi.

litare curriculum consecisset; Se alia. Sic eatenas deserebant eo loci servi in libe ratem vindicati. Item ad gratiarum acti nem propter depulsam a quopiam corporis membro labem aliquam, solebant quieonvaluerant membri eiusdem imaginem templis inferre : Quem morem donaria apinpende adi imaginem reserentia partium s suti restitutarum, a Christianis receptum quinto demum post Christuin saeculo tra.dit ex Geo r. S. Novet. H man. CONL

12 Gaudent oe Numina donis. Dicumine Dii ipsi donorum viribus cedere, iuxta illud tritum:

Munera, crede miti, placam hominesque Deosque I. Plaeatiar donis Iupiter ipse datis. Ηine Iuvenal. Sat.6. cecinit: Settiere est tenui popano corruptias Osiris. Et mrat. I. I. Od. Ιε. de auri adeoque munerum potentiar Aurum per medioe iso fatesiares, Et perrumpere αmat castra, potentius Ictu fulmineo, 3 .

Quocirca Pro G c. I. v. I 4. legitur: --nus absce illam retinguis iras; Ο donnis in soti indignationem maximam.

is rum &e. Folles , qui seu negotiationi seu operi serico destinantur , postquam collecti suevint , deferri solent

in locum aptum , nitidum , & aeri per vium e Sie autem reponi debent, ut non acervatim agglomerati se premant, sed lato spatio quantum fieri possit diffundan. tur. Secus si fiat , aestuant invicem tenaciter adhaerentia eorundem vellera; nimi que excitato inde calore, intro latens Pa. pilio , terebratis sollibus , repente atqueam mature prodit. Exinde vero collecta Meta prorsus evertitur: Folliculi siquidem Papilionis egressa terebrati ac perserati , inepti fiunt optimo serico reddendo; nam te eum aqua servente domitantur , ut diis cetur infra, merguntur, nec diducendum filum omnino praebent, cum ex seramine excitato disrumpatur , discontinueturque series illa staminis, quae ad p8rsectum sericum conficiendum est apprime necessaria. Ut effugiatur autem immaturae illius

eruptionis discrimen , solles ipsi , paucis postquam collecti fuerint diebus , aestiva

79쪽

Invalidumque dabit vellus, telasque minoreS, Despectus domino, ac ci plebejo dignus amictu. Nec minor interea Is solles seponere cura

Impendenda, novam valeas queis pangere prolem, Ac reparare genus, largeque cavere futuris Tempσribus. Nostrae manet immortalis origo Gentis, & aeternum durat labentis in aevum

Bombycis semen, post ipsaque funera vivit. His pariter stimulos Natura, his indidit ignes, Connubiumque optare dedit , sobolisque ereandae

Gaudia, & ad seros transmittere fata nepotes.

Foemina ci6 masque illis facies nee promicat una Folle

soli, si torrentior se, rari admodum colloeati atque dispoisi subjiciuntur, aut in furnum immittuntur, ut Papiliones ipsi , qui medioeri alioquin calore amati nasce. Tentur, nimio illo perculsi atque ustulati intra ipsum solliculum moriantur. i4 Plebeio. Viliori nempe, ac mulinto minoris pretii; ex sollibus enim pers ratis nonnili illud conficitur Serici genus,

quod vulgariter nobis Bavella vocitatur , prout adnotavit sub initium nobis laudatus Com. S υψνi, a reisu. pag. Ios.

1 3 Folle eponere. Praecipua post col- Iectos e fascibus solles cura sit quendam ipsorum numerum accurate seligere, ad prolem inde pro sequenti anno eliciendam . Hoc modo sane Bombycum genus nullo dispendio, minimo incommodo , maxima quinimmo utilitate propagatur, & quantum libeat continuatur . Alioquin apud alios quaeritanda sunt semina, dubiae lane stirpis, atque indolis semper suspectae. Numerus autem sol Ilum, quos asservare mens est, ad labitum sit euratoris ac domini, &juxta maiorem minoremve Bombycum empiam , quam ipsi sequenti anno alere cuispiant, atque educare. Cum igitur e Papulionibus scemi nis unaquςque ovulorum vImmaximam pare e soleat , hinc fit ut meis diociis follium numerus satis esse possit ad ingentem Bruchorum turbam excitandam. Quid autem pro ipsorum scillium delecturi te instituendo praestandum sit, in serius

n. I 8. dicetur.

i5 Foemina, marsiae. Bombycum Pa. paliones, quemadmodum ti In se lorum a. horum , sexu distingui citra dubium est . Dubitari autem noteit , utrum eorundem Bruchi sexu disserant ; quae dubitatio inde oritur, quoniam non desit inter recenti res Auctores, qui sexuum diversitatem in Bombycibus neget. Mal gestis equidem, quo diligentius nemo neque felicius Bombycum anatomen pertractavit, varietatem illam aut non a a notavit aut non palam secit; eam tamen supponere videtur cum de

Papilione tamina scribit , MIongo poli

corpore, ita tumido, iat muDiplices Eouas glabras, transversum e Foeris ambientes exin

Hear , qua nihil aliud sunt , quam a nMurum portiones, quae olim in Eombee in rugar contractae ob anuIis latitabant, grin aure in sursum revolutae earporis molem breviorem reddebant. Ex hisce facile eo

jectes, Uirum doctissimum partes quasdam in Papilione iam admittere , quae in Brucho olim extiterant. Idem sentit Purehor. Instit. Phius P s P. a.sin. a. e. 3. ubi de Araneis, de quibus & in serius , n. I . ve ba fient, pertractans inquit : Patat idem

Araneas, seu utrunque sexum in Ie eontis re , secus atque in Bombνeuus o servarων ..

Lab Dio autem valde sensibilis ae patens in Bombycibus sexuum diuersitas esse videtur; ait enim, eum de ipsorum phaenomenis post quartum somnum conspieuis loquitur; foeminas a maristis Bisinmero lis iam queas, s attenrtis si e monia enim αγ

80쪽

Folle suo latitant. Tereti producitur orbe Cella ci mari gracilis; breviorem foemina praesert Sed tumido foecunda parens, atque inguine vellus Impellit, longeque cavo se fornice monstrat. Ergo alacres certo sexu sepone jugales,

Pronuba queis Iuno quondam faveatque vocatus Laetus Hymen. Folles quamvis non larga reponat Docta manus, Iate populi nascentur, & omnes Complebunt sedes monumentaque nota parentum, Succedentque novis, tanto his saecundior alvus, Uberaque ingentes spondebunt munera turbae.

Nec temere cogas numero contentus inerti.

Elige i 8 namque ipso summi quos vertice culmi Condiderit primum soboles audacior; & quos

Stamine conspicuos laevi lux alta colorat;

ω, εtimidiset, molisores, eandirioresque maribus, qui funx auster es , maeulis ILvidioees, tenuisesque, &c. Et haec quidem Cl. Virorum sententia rationi magis eo sentanea videtur, ad recentiorum praesertim Philosophorum mentem , apua quos mutatio bruchi in aure tiam, &aureliae in papilionem non ex alio eontingit , quam ex nova partium iam Iatentium & inv Iutarum explicatione , atque extensione ;ita ut eaedem bruchi partes plus explicatae aureliam reddant , magisque inde iterum evolutae Papilionem ostentent; nec ulla de novo partium generatio fiat, sed jam extantes explicentur tantummodo & manifestentur. Genitales igitur partes , quae in papilionibus clare patent, in aureius non adeo conspiciuntur, ut adnotavit m0LAbina , in Bombycibus autem occultiores esse , Se omnino latitare credibilius vi.

dentura

i Cella mari gracilis . Ita penitus

frequentiori experientia patet. Idem ad notatum animadverto & de volatilium ovisa Plin. His. Nat. LI . eap. 32. Foeminam e nν, inquit, quae rMundiora gignuntia ,

reliqua marem. Necnon a Colnmes. I. 8. e. s. Cum Noleν quia quamplurimos mares

exeludere, longissima quaeque m aeutissima ovia, subjiciar; ει rursum cum foeminam,

quam rotundissim . Contrarium omnino

sensit Ari litetis; seripsit enim HUL Mimat.

I. 6. c. 2. Ea quidem sis, quae longa sunso acuta , foeminam excludunt s quAE a rem rotunda, oe Obι usa ab ea parte, qua acuta solent esse , marem . Sunt qui velint, idem & -ario placitum, dum ce- ei nil sat. 4. lib. I. Longa quibuν faries ovis erit, tua meis

mento

in Deei melisis , ut magis alba r tiandis Condere; namque marem colibena callos υitellum Uerum, aut ego saltor , aut aperte cum

Plinio & Coiamelia sensit Horatias: Ait enim, ova, quibus longa facies erit, cum sucei melioris , magisque alba rotundis& eallosa sint, foetus masculini vitellum cohibere. Aυicenna quoque cum Arisorelo sensit, teste Io. Brudaeo, Mis Ian. L cap. 21. ejulque opinionem, inquit idem, ω experimento, in phresecis argumentis 'Lcire conatur. Em nextris adhaereo ; ω. Uidetur sane tamen ab experientia minus recedere Plinii & G melia sententia.

i8ὶ Elige , &e. Traduntur hic quae

servanda apprime sunt in habendo solliculorum ad suturam prolem desectu. Primo scilicet, ut sint ex illis, qui summiτfastibus e structi fuerint. Secundo , ut optimi sint coloris, qualem serae e carneum

SEARCH

MENU NAVIGATION