Globus caelestis Cufico-Arabicus Veliterni Musei Borgiani

241쪽

CCXVIIoli Almiretam. Quae in extremitate anterioris pedis. Aloori. Quae in dorso. Alsorud . Tres stellae magis conspicuae ex insormibus , quae sunt in quadrato sub pedibus Canis majoris. XXXIX. Canis minor, Arabiee i 1 di Alkelb Alasghar. Alsciamiat Alghamissat. Quae in semore,

ό προκοων, Praecanis, dicta.

Oil Almiretam. Quae in collario.

XL..taturis Alsafinat: μυis. Also hil. Quae ad clavum Navis, sive eX- tremum remi. Canopus. XLI. Alscegiaa: Serpens, seu HFdrvs.

242쪽

CCXVIII

XLII. Albathiat: Vas, seu Crater. XLIII. Alghrab : Co m. XLIV.

tali Regel Kenthuros : Pes Centauri . stella primae magnitudinis. XLV. Lupus, Arabice tali Aldgib , vel Alsabaa: Fera.

XLVI

Almagmerat: Thuribulum.

243쪽

XLVIII. dicit Alliut Algenubi: Piscis auu alis.

244쪽

DELLO STUDIO DI PAD OV A.

provagione det P. F. Gis: Tommafo M cheroni Inquisitor Generat det Santo Osfigio di Venezia nel Libro intito lato : Globus Caelestis Cuico Arabicus Veliterni Mufei Borgiani a Simone Assemano oec. illustratus praemissa ejusdem de Arabum Astronomia Dissertatione 6 c. ψ. non vi essercosa alcuna contro la Santa Fede Cattolica, e pari mente per Attestato dei Segretario Nostro, niente contro Principi, e Buoni Costumi, concediamo Licenga a Niccou Bettinelli

Registrato a Carte 139. nel Libro dei Magistrato degi' Illustrissimi , ed Eccellentis limi Signori Esecutori controla Bestemmia. Antonio Pera in Seg.

245쪽

EXCERPTU Μ

EX ACTIS

ACADEMIAE PATAVINAE

SCIENTIARUM LITTERARUM ET ARTIUM.

247쪽

EXCERPTUM

EX ACTIS ACADEMIAE

IV. NONAS DE C. M. DCC. XC.

Olumen Globo Arabico Aorgiano ab egregio Sodali nostro Assemano Academiae oblatum , mihique , ac Socio Chiminello ad examinandum .demandatum , attente inspicienti , ac perpendenti , tria videntur fortuna quadam , ac Singulari modo concurrisse : Globi raritas , Assemani illustratio , ac Typographia. Ad Globum ipsum quod spectat , illum certe agnoscere debemus tanquam monumentum prorsus insigne , cum ob aetatem plurium saeculorum , tum ob operis artificium , atque Ornatum , cum sit ex aere totus egregie formatus , Sculptis imaginibus , et caracteribus , stellisque argenteis distinctus . Ostentetur alibi ensis Ducis Valentini , vel Urbinatis , vel, si libet, Hectoris, Achillis , aut Ortandi :Regum Saracenorum extant monumenta hujusmodi , quae ipSorum ingenium , ac studium testantur , licet tantopere Valerent etiam armis ; sed Caesaris aemuli media inter praelia semper stellarum , caelique plagis , superisquo vacabant , et Scientias omnes ita excolebant, ut inter pacta , ac scedera

248쪽

cum aliis Principibus , libros conquirendi in horum ditio

nibus facultatem , exemplo prorsus novo , sibi reservarent: si testimonia alia deessent, satis esset Globus hic Eminentissimi BORGIAE. eo porro Globo, in Epistolis ad Assemanum perstrin-Xi tunc , quae mihi, ipsum primum obiter inspicienti , adnotanda occurrerunt. Unum me sugit, quod attentius Planisphaeria ipsum repraesentantia considerans modo animadverti , et Globum ipsum singularem , ac pretiosum reddit ex capite antiquitatis. Notum est, Chaldaeos , atque AESPptios , caelum a primordio divisisse in XII partes, ex quibus XII Zodiaci signa manarunt . Antequam vero deVenbrent Astronomi ad divisionem in partes, vel gradus 36O , divisiones aliae plures obtinuerunt di antiquior videtur fuisse illa, quae circulum tribuit in partes LX. Testis Hyginus Lib. I Astronomiae Poeticae , Capite de Figuratione circxl rum Sphaerae o In XXX partes , inquit , unumquodque hemisphaerium diυiditur , ita ut dimensio signi ari Udeatur in νοta sphaera per LX partes faeta . Ita , signis singulis contingebant partes quinae , quarum singulae gradus , Vel partes senas divisionis novissimae complectuntur. Haec ipsa porro divisio cernitur in Globo Borgiam , quae ipsius antiquitatem dum testatur , historiar simul testimonia confirmat. Vel hoc solo nomine Globus hic publicam lucem merebatur.

249쪽

Dignae ergo laudes tribuendae tam Eminentissimo BORGIAE , quam doctissimo Assemano , qui monumentum illustravit , et ita illustravit , ut cum argumento Suo certasse videatur.

In hac porro illustratione , ut de illa dicam , Assem,nus, Musaei Borgiani monumentorum classibus summatim, ac raptim recensitis , brevem primum historiam texit Astronomiae Arabicae ; ex qua apparet, hanc scientiam nulla alia ab natione impensius excultam fuisse : commendat eam, ut Eduardi Bernardi verbis utamur , non tam felicitas , ac claritas regionis, quae Arabes cogebat quodammodo caelum

contemplari, quam machinarum granditas , et accuratio, quantas plerique nostrum credere nolunt οῦ contemplantium numerus , ex scribentium , decuplo major, quam apud Graecos , L rinosque; denique plures, muniscentiores , et potentiores Primcipes , qui Viris boni ingenii sumptus , et arma caelestia suppeditarunt e praesens Globus haec omnia testatur . Trantit deinde Assemanus ad Globi descriptionem , quae ita accurata, ac plena est, ut ne particulam quidem minimam omitiat omnia enim perpendi merentur. Ab Inscriptione discimus nomen Regis, cujus jussu Globus suit elaboratus; erat hic Muban-ed is amel, qui suit sextus in Dinastia Iobitarum , quae dominata est in AEgypto; nomen Artificis, qui

simul erat Astronomus, Cnissar, sive Caesar; et Epocham, quae est Hegirae 622, AErae nostrae 1225.

250쪽

Gradum ficit ad describendas Constellationes , et stellas earum singulas enumerandas , cum interpretatione propriorum nominum earumdem . SuperVacaneum est monere ,

omnia, quae in Globo extant sunt autem plurima scripta esse Arabice ; sed non est SuperVacaneum animadvertere , ad ea non solum interpretanda , sed legenda tantum sunt minutissima , contracta , absque punctis ) opus suisse homine linguae Arabicae peritissimo , simulque in caracteribus obscuris assequendis exercitatissimo , cujusmodi revera est Assemanus . Haud facile est in hoc labore , vel patientiam, vel sagacitatem auctoris explicare satis, ac laudare .

Quod me singulariter tangit, atque assicit, est hoc: describit, ut innuebam, XLVIII Constellationes veteribus notas , et in Globo ipso delineatas , singularum stellis ordine enumeratis. Sciendum porro, linguam Arabicam esse tam divitem, et vocabulis abundantem , Arabes vero ipsos tam assiduos , ac studiosos caeli observatores , ut stellis conspicuis , quae sunt numero supra millenas , peculiare singulis nomen tribuerint . Harum nomina ab Astronomis nostris Arabum revera discipulis plura adoptata suere, ac retinentur tanquam propria, ac solemnia in Catalogis nostris;

mahunt Piscis Austrinus ), atque alia, quorum numerus ad εο sere pertingit. At in Globo Borgiano occurrunt notata