N. Parthenii Giannettasii Bellica

발행: 1699년

분량: 400페이지

출처: archive.org

분류: 시와 노래

351쪽

Debita virtuti,&sudori praemia vestro. Ergo agite, & magno qua stat via facta labore, Ite alae res, tantis & finem imponite coepti S . Nee teneam vos ipse: trahit sua quemque eupido: Et eerta in manibus vires jam praeda ministrat. Hare sublimis equo eum fecit verba Magister, Maiestate gravis, bellaei & flammeus ore ut gestu iuvenes ipso, pariterque minaci Aeeendat vultu, Martemque inspiret, & arma ὶ Signa dari jubeat manifesta: dabuntque minaces, Pyrobolo aeeenso, flammae, vel aliena. sed acres Assultus tentare dee et, quo tempore, dicam . Hostiles noctu eaveas invadere muros . Di melles sunt nocte viae perdura, labantque Saxa per, & tribulos vestigias nocte late seunt Infidiae,& saei te a foetorum insternier ictu. Lue e palam iubeo generosam ad praelia pubem Mittere te: fraudes quando, & via luee patescit . Praeterea, lueente die, mi eat aemula virtus SExeitat,& pigros vis armula: & acriter urget Testis in arma animos, magni laudator & ausi. 1 Iurima sed contra in tenebris ignavia crescit: Arque fugae inde eo res, & inertia facta teguntur . Lucem, Praetor, ama. Valido sed lucidi bombo Fa x m i ea t: i rru mariin t iuvenes: Mars, undique servet. Magnanimos urgete, duces: certamina quando , Ista petunt e e Ieres ausus, & praeeipitem vim .

Nam si dura tibi per fraglmina scandere primo i Non datur potirier ut be . . . Haud equ/ m, ρ ses licet, assequerere secundo . - ad ei reo felix sue e edat ut impetus, areem μ' . 'multiplici tentare loeo conabere: ruptus . . . . TNon solum qua murus hiat, sed qua integer, ait

Admotia te veste smul conscendere scalis

352쪽

LIBER NIV. 3os

Fingito: sie variis distractus partibus impar

Hostis erit, verus qua sortiter impetus urgec . Imo ubi neglectum servat custodia murum Rara, stat interdum perrumpere, vique tenere .

Si e saepe insignis parta est victoria. cceptis Si favit Fortuna tuis, primoque repulsi Aggressu cessere hostes, Sc moenia capta rQuod superest, multa spoliis mercede paratis , Se gens exornet victrix. sed cura se eundis Non minor in rebus tibi tunc adhibenda; iuventam Luxurie e Cenem turpi, ne cibusque pudendis , Ere simul prohibere sacro, fanisque Deorum . Id ei reo in ei vem ne quis desaeviat ultra , Ne vim virginibus, vel matribus inferat: auro , Communi simul abstineat, templisque, jubet O. Quin imo; ut nimias praedas, & itupra, necesque

Tutius amoveas, certum decernere rempus

Te moneo: qui eumque ultra vi colligit, illum Plectito. si e miti distent parere volentes Victori ei ves victi. juvat usque mereri De victorum animos, laudemque ex hoste referre . Integra quin etiam, servato cive, nitebit Urbs, & servatae major, quam gloria captae. Supplice sed voto superis persolvere grates

Iam tempus, meritosque aris incendere honores , Balsamino succo, Sc Nabathaeo thure ea lentes , Maiorum de more. Dei delubra Latini Intrabis magna procerum stipante coronail. Cernuus hie coeli venerabile pignus ad Dra , Virginis & sacrae numen, divosque, deasque , Sunt urbes, sunt regna quibus commissa: triumphi Et quorum auspicio veniunt, palmaeque decorae .

Votaque deinde memor perlolves, plurima in altis Figens dona tholis. perfecto laetus honore i

353쪽

3IO BELLICO Ru M

Victile em pubem in victri ei a castra reduees. Haetenus aggressu eum res confecta secundo. At propugna eli si te superare eae umen Subnixi prohibent hostes, tum figere in ipsa Praeeipies stationem acie, subitoque parat Aggere muniri, glandesque are ere, juventam . Quin tu eautus, eam non ultra astendere partem Primum erumpentem jubeas sub moenia, muris Dum manus in summis stat plurima. Tutius arces Promoto sem sim vallo, per lenta domantur Ob fidia. Insultu nam si eontraria primo Sors fuit, & juvenum lectissimus oceubuit flos , Solvere tune dee et obsidium, & sine laude reverti A t si sorte fame,& perituram labe iuventam, Atque fuga, eerto in dieio praevideris, aut si Non longum obsessis laturum noveris hostem Auxilia, assultus non tum tentare negabo Fortunam primi pariter, pariterque se eundi Marte perire viros spes, palmae praestat, inerti. Quam lue eonsumi sine luero, & laude decora. Insuper, obsidii quando fortuna se eandi Pendet ab imposita, & servata in fragmine sede ἔId ei reo totis tutari viribus illam Nitere: delectae nee pubi paree: struendo Insistas, operique vigil . nam non locus ullus Insultu patet, aut magis est obnoxius igni .

Hi ne iubeas si actis flammas depellere flammis Fas quando ) assiduε iuvenes demittere in hostem Pyrobolos, ignesque saeros, liquidumque bitumen At sibi flammiseros defendere tutius ictas

Ut valeant, dura vallum testudine cingant, Eratisque simul tuni eis sese undique vallent. Ut statio munita tibi, firmataque forti Praesidio, decet extemplo superare receptumsQuem

354쪽

Quem propugnacii integra in parte loeavit Hostis, & effossa subitus palavit arena . Inde alium, retro si fidentissi urus illum . Indomitusque struat; magnas cum credula vite e Et spes subsidii, numerusque, situsque ministrat . Quantum ille objecto spem ponit in aggere, tantum

Nitere tu eontra perrumpere. Turre sub alta Quae vexilla nitent undanti eandida lino tΑnne hostes fracti victori tradere muros , Seque velint sie est. paeem, veniamque preeantes Audio. seeuros populorum jure venire Praeeipe legatos sane itum foedus. eburn

Tu solio, trabeaque illos insignis, & ostro Exeipies, populi pro maiestate Latini :Αt reliqui hine, illine teneant subsellia primi

Densa duces, auroque ipsi, gemmisque nitentes . Utque oratores tentoria e elsa subintrant,

Victriees Aquilas venerentur, & arma Quirini. Mox humiles, ubi professi se dedere, & arcem , Tu legem victis impone, & foedera sanet. At varia est populis lex perseribenda subactis .

Mitior illa novis, sed dura rebellibus f isti Sie meritas solvent poenas, iterumque ea vebunt Detrectare sugum: pla ei dis sed moribus illi Aeeepti in sortem foetorum, nostra volentes Sub iuga deseendent, & ovantes iussa ea pessent . Verum quisquis erit, Latiis qui deditur armis , Sensiat ingenium Romae, moremque benignum, Quae gremio ae e epit victos, ei vesque voeavit. Edomitis legem, Consul, ne durus iniquam Gentibus imponas: ne sortε sero eius illae

Rursus in arma ruant. nimium velut ictus aeutis Saevit equus stimulis vehementius, & tumet ira . Corpora certa mori, que is desperatio vires

355쪽

3IL BELLICORUM

Su ieit, & solis fidueia restat in armis, Altus inaee essus, nee vi superabilis agger .

Nonnunquam rigidi vitio Praetoris ademptae . Iam pene e manibus turres, & regna fuerC ,

Ingenti sumptu quaesita, & sanguine multo. AEt si praesidio regum, queis bella geruntur

Pro saeris, foetisque, urbes firmentur, honesta Deditionis erunt leges: ut scilieet urbe Excedant iuvenes armis, vexillaque Pansa , Accensasque ferant restes, & tympana pulsent τEt secum tormenta aliquot, suaque omnia Uectene Ac defensa abeant per fragmina, & ordine Marti . Has quamquam leges mos sit dedentidus urbes Praescribi: tamen una potest non omnibus esse Conditio: mihi nee eunctas de eernere promptum est Nam sine more tibi si obluctavere feroces, .

Connixi rerum tentare extrema, merentur ViX equidem veniam. verum elementia prosit

Romula: permixtim sine falae, armisque recedant. At si parva manus nullo munimine tuta , Ausa sit armorum felle es sistere eursus, Praeeipe eaptivos se tradere: solus εe uno Praeeinctus ferro liber Praesectus abito. Indignus tali ni forsan visus honore Audaeem ob fastum . sortem experian inr eandem sQui geminae amisso turris munimine, & omni Subsidii spe, victori eo ne edere captam Jam fermε in manibus turrim noluere, superbis Tantum animis fisi, seque in postrema malorum Dei e eere: pati dignum sibi eondita dextra Fata sua Quaeeumque tamen lex dicta subactis, Inque vicem firmata, patrum de more, simul quo Tradita iam portae eusto dia, & obses utrimque, Castra per, & turris commercia mutua sunto τ

356쪽

, LIBER XIV. 3r 3

Infidi atque, dolique mali,& simul omnia e essent Hosti ea. sed vigilum tum fit solertia major, Ne tendat fraudes hostis, fictaque latestant Deditione dolit tibi semper ab hoste cavendum est. Impendenda etiam quae cura, ubi caede peracta , Indueias poscunt inimici, & tempus humandis . Quas pius & eone ede illis , & poste vieissim.

Hie eassis debetur honos: tumulata quiescant Pectora , quae duris mortem oppetiere sub armis. Mortua non equidem saevire in eorpora fas est.

Interea eautus, dux, observare memento,

Praetextu ne forte pio se muniat ille.

Qui tibi si fraudis fuerit suspectus, a mi eas

Nee petito induetas, nee tu concede petenti. Quidquid enim tum peeeatur, peceatur ab hoste.

Sed quid eun chamur segnes stat dedita supra

Moenia victrie es Aquilas attollere . pacta Phaebus ut optatos devexit luce triumphos, Praecipe uti eampis legio veterana cohortes, Hine illine geminas equitatus & explicet alas . Ipse sed heroa praeeincius tempora lauro , Inque alto sublimis equo stes ordine primo . Et pone insistat nitidis praetoria in armis Interfusa cohors: juvenumque insignior omnis Ostieiosa manus geminum latus ambiat, artes, Te duee, qui belli varias, & praelia discunt . Ut signum mox aere datum, si e urbe subactae Prodibunt gentes: Equites proe edere primi Ineipiant, currusque graves, aegrique sequantur . Hi ne pedites humero gestantes aera quaterni , Aeeensasque manu restes, & pelle sonante , Agmen agant: suade in in signi a signifer auris

Explie et . hastati tandem longissima pila More serant: tales pactae si foedere leges . -

357쪽

si se eus, hi terris demissa hastilia retio 7

Lenta trahant, curvis illi supposta laeertis ra minora humiles gestent: collectaque signa exillarius ater agat, lituique silescant. Post gravibus devecta rotis tormenta trahantur: Quae gemini armati stipent hine, inde manipli. Postremum subvectus equo complectitur agmen Praefectus virga insignis , armisque decorus.

Hie prope victorem cum jam prospexit, ab alto

Aeer equo exiliens, pronus venere turr & areis

Tradat ei et aves: sorti quas reddere pulchrum est, Ast ut praesidio pateat via tuta, jubet Delectas illud comitari pone eatervas: Ne struat insidias , ne vim quisquam in sera tolli. Utque hostis vacua tandem di se essit ab urbe , Tum victor, dux, ingredere, & delecta juventus

Te eo mitetur ovans: & laeto murmure plausas Ingeminent tutis explosa timoribus aera.

Sed non laeeessu semper fortuna seeundo Affulget: nam saepe lues, febresque malignae, Pestifer & vapor, & duri in elementia coeli, Ineceptisque hyemes properae se Iieibus obstant. Ardua saepe loci munimina, & ipsa juventus

Effera, conatum celerem, aggressiumque morantur

Solvere ut obsidium Praetores saepe eoacti . Interdum totis eoilectis viribus hostis, Obsessam venit auxilia immissurus in urbem . Quare age,quid tibi tum vario diserimine agend si est, Expediam: tu dicta memor sub mente reconde . Si pubes tenuata truel eontage, labori Impar, nec numero fuerit par illa tuendis Aggeribus tantis, lateque ferociat atra Contago: properent hyemes, imbresque sonante νβuppetiaeque novae nullae mittantur ab urbe;

358쪽

LIBER XIV. si r

Nee quidquam afferri populatis amplius arvis: Tum, quoniam si e Fata serunt humana r neque illa

In quam mortali eo ne essum evincere cuiquam . Cede volens sorti, eaeptoque absiste sinistro. Verum castra tibi qua tum ratione movenda , Aeeipe. Gentem omnem in ternas divide partes et Prima, minor numero, fasces, & eaetera se eum Vasa ferens praeeat: lixae eo mitentur & illam , Et quotquot tristi morbo , vel vulnere tardi . Altera pars major laee edat, & aenea vectet Tormenta, & pyrio mistas eum pulvere glandes . Quae postrema venit pars maxima, robur in illa Pubis erit, totum veterano e milite lectum . Hi eastris igni eorreptis , ordine certo Dee edant ex arce, cui non terga , sed altam ostentent frontem, ne fors audaeior hostis Erumpens, celeri assultu signa ultima carpat . Sed non parva licet sit summi ea cura Magistri, Maxima quae sequitur, magnam mentemq; animumqἔAtque usus belli varios, artemque requirit. Se ille et obsessae cum barbarus appetit urbi Suppetias multis stipatus ferre catervis .

Quid tibi tum potius pro re sit, Consul, agendum ,

Da mentem solers, res est operosa, docebo. Si ei reum fundens magnis se viribus hostis Approperet: pubes tibi contra attrita frequenti Assultu, & morbo pariter male sana satiscat, Nec spes eerta brevi e essuram aggressibus arcem, Solvere tum decet obsidium, tutumque receptum Aeeelerare: ducis quae non laus ultima magni est.

At si florentes numerosa ad signa phalanges Cogis adhue, paribusque potes certare periclis, Urgendum obsidium, veniens & barbarus ortu Expectandus. At interea tu consule Primos

359쪽

vis BELLICORUM

Ductores, totis si pubem edueere eastris Conveniat, latis pugnam & committere eampis

Tutari an potius vallum, atque arcere ruentes.

Sed quae cone illo proe erum discrimine tali Evaleat melior sententia , carmine nostro Expediam, & magni superaddam exempla Magistri . lSi duplex valido firmet munimine eastra Agger, bc impositae sua per diserimina turres, Fossarumque morae latae, pariterque prosundae, Et saveat situs, & eamporum commoda sedes, Contineas vallo juvenes, hostemque repelle. Turior in dubiis praestat sententia. fossae Si minus extentae, nec sit firmissimus agger, Castrorum situs obliquus, statioque maligno Structa loco, multis eastella & passibus absint: Tum tibi, tum ducibus potior sententia primis Hae e sedeat: latum nimirum erumpere in arvum, Atque ultro pugnam venienti offerre tyranno. Cones usi interea ne quid moliri et arce obsessa tentent, vallare sub aggere pubem Egregiam duce cum forti, claroque relinque, Servet ut accessus, & fragmina, pulset Sc hostem Aree erumpentem, sociosque juvare parantem . Sed ne te falsa ea piat sub imagine pugnae Barbarus, ut eampos acies educta patentes Cum tenet, & sua bellator quisque expedit arma, Per ece eos ipse, ineustoditosque recessus , Furtim subsidia obsessam submittat in urbem. Sique ausis faveat Fortuna, haud amplius ille Sortis ad arbitrium pugnam committet: & ipse Sistere ab in eoepto, falsus cogeris ab astu.

Id ei reo coe eos multo custode recessus, Aviaque, latosque amnes, vallesque tuere:

Ne qua dolo pateat via coe ea. Quis occupat aure

360쪽

LIBER . XIV. - 3IηFestinus rumor ' clari quae fama triumphi A . . . Perque urbes Italum, perque arva sonantia Tibri Invehitur, niveisque volat delata quadrigis Audio magnanimum LOTHARo de sanguine eretum Victoremque heroa canit, meritisque sub astia Laudibus attollit, divisque potentibus aequat . . .

Cuius virtute essectum , promittere nemo

Quod sibi dux, quamquam eonfidentissimu S, ausus.

Arduum, inae cessum regni munimen Eoi ,

se ille et Austriacis asserta Sicambria signis . Vos mihi, vos Musae, quae fortia fact/ soletis Pieria proferre tuba , t oumque per orbem Heroum insignes cantu celebrare triumphos , Hue agite: umbrosos Pindi liquisse recessus Paulisper juvet, M Pimplaei gaudia laniis x Et taeitas sedes, & amica silentia sylvae. a Castra sequi placeat, turbasque, & pradia regum, Et celebres plausus populorum, & ovantia signa. . Si e post bellaces fremitus, Martisque tumultus, Et vobis rivi , & nemorum sit gratior umbra . Nee minus, o magni ductores , inelyta facta λ. Si vobis eo nari animus, nitidamque mereri Laurum,& perpetuum seclis transmittere nomen Hue faciles animos advertite, es araque magni Aeeipiis hae e exempla ducis, linguisque favete . . Unanimes: sic par continget gloria vobis . . Sorte pari partis post Martia gesta trophaei u arta recurrebat bellis felicibus aestas, . . Magnanimos & in arma Due es, pubemque vocabat , . cum Caesar Patrum rogi de more senatum :Αvlai in medium, primos & adesse magistros Concilium in m gnum summis de rebus habendum, Impetat. acciti replent subsellia Patres ,

otque ducta clari bello. Sed et ipse undus

SEARCH

MENU NAVIGATION