장음표시 사용
731쪽
Rogerii, mox de eiusdem uindicta cecinit: scripsit&comoedias aliquot. In
quo munere etsi res ipsa eo sertasse non attigit, quo plerique vellent, uoluntas profecto omnino improbanda non fuerit: praesertim quod inuitasse& praemonstrasse eos uisus est, qui nunc in ipsa conscribendorum carminum ratio. ne, summa cum laude, Versantur : in quibus Albertus Donatus medicus, Alexander Fusconus iurisconsultus, & Canonicus, Augustinus Lunardus eques , Brunus Giardinus Canonicus, Caesar Betius, Diomedes Mondinus, Federicus Lunardus Augustini filius , Franciscus Cameranus, Franciscus Corellus, Ioannes Maria Maiolus, Iulius Morisius, M. Antonius Gra-nestus, Canonicus, Stephanus Lotus iurisconsultus , Pomponius Spretus eques, Vincentius Carrarius iurisconsultus, di Canonicus, ac ceteri com.
732쪽
R r i r n s Caesio prouincia decedente,ad calamitatem, quam morborum multitudo , Ssunerum fi equentia attulerant, noua, nec minor accedere offensio videbatur nam egregie hominem nostrates obseruabant,amabantq.
tum ob beneficia, quibus priuatim,& publice ciuitatem affecerat, tum ob prae cipuam quandam amoris in nostros, ac beneuolentiae significationem, quam declarauerat multis in rebus t Instaurauerat enim & restituerat elegantissime praeto. λrias aedes, quae a temporum & habitatorum superiorum iniuria, deformes, &exesae , paene iam corruebant: Forum etiam, inaequatis undique aedium te- is, ac nobili pictura mirum in modum ornauerat; quamobrem ciuitate, im- a munitate'. non solum Rauennates illum magna uoluntate, studioseq. donarunt, sed in Senatum etiam una cum omni Caesiorum familia, in perpetuum, cooptarunt,& patrem patriae decreto publico appellarunt, idq. elogio in marinore inciso , testatum omnibus voluere. Non igitur ab re illo prouincia discedente, Ut Bononiensibus praeesset, Rauennates moerore maximo affecti sunt. In eius locum Prouinciae Praeses a Pontifice missus Ioanne baptista Auria Genuensis successit. Insequentis anni initio, qui fuit a partu Virginis quinqua. sesi inus nonus supra millesimum quingentesimum, Quarto Id. Febr.Hierony ANN Mmus Ruginus iurisconsultus grauissimus cuius domus non solum totius oracu DO X. Ium ciuitatis fuerat,sed etiam Flaminiae; ex hominu vita migrauit. Hic Caenomanis olim & Iuliae prouinciae auguste ac famne ius dixit; ad Clementemq. Septimum, Bononiam, Paulum &Iultu Tertios Romam missus est saepe Legatus: uniusq. Pauli Pontificis ore diuino,rem arduam apud cum pro patria in Vaticano disputans, orator ac iurisconsultus plenus ac praestans palam dictus & habitus. Deniq. dc foris honoribus multis perfunctius, summa semper cum dicendo, tum scribendo eloquentia res omnes condiebat, purissimoq. stilo in leges municipales nostras,quae ad ius ciuile spectant,commentarium scripsit. Eodehoc anno Paulus Pontifex Romae .X V. kal. Septembr. Obiit: &postquam uacauit Pontificium solium menses quattuor, postero anno ineunte. VII. Kal. Ianuar. Ioannes Angelus Medices, Pii Quarti sumpto nomine illi subrogatur. - Rauennates debitum obsequium praebituri; Iacobum Spadolarinum iuris consultum a
733쪽
sultum ,& Caesarem Vrceolum, oratores pridie non. Ianuar. in Senatu constituunt. Per idem tempus, cum lapius flumina, quae Rauennam ambiunt, aucta, superatis ripis, non in agro modo sese effuderint, sed Rauennam ingressi,quin eam penitus obruerint, parum abfuisset, eiu Sq. mali culpam carum rerum periti, in septa reiicerent, quibus, aqua ad molas Farnesii Archiepisco pi frumentarias, per incile , & modicum riuum abducta, fluuia retardabatur' cursus , efficiebaturq. ut flumi na ob id lente fluentia nec alueum possint, neca portum illa arena purgare,quae & ab Apennino ipsa deuehunt,& per 3 rtuis maris aestibus fluctibusq. inuehitur & aggeritur.Idcirco Rauennates per Legatos suos saepe a Farnesio suppliciter petiere,ut tot malorum causam tollere, sublatis septis illis,vellet: quando non modo; uti docuimus; consequebantur inde agrorum eluviones,&assiduum, maximumque urbis discrimen, cffcieba. turq. ut portus, inuectis arenis,oblimatus nullas fere iam caperet naues, sed ob pauimentum urbis, ipso fluminum alueo, depressius, aquae urbanae influere in amnes non potcrant, &ob id in stagnum redactae corrumpebantur, aeremq. faciebant pestilentem. Pollicebantur autem Rauennates , se pecuniam illi, quantum aestimatae stumentariae molae missent, libenter persoluturos. Quibus precibus Ra inutius , vir alioqui humanissim iis ,& maxime exorabilis, prauis aliquot familiarum persuasionibus deprauatus, nullum vnquam locum reliquit, quod eam non esse cluuionum & stagnorum causam ad credendu adduxissent. Ceterum Rauennates cum in dies a fluminibus periculum urbi maius immineret, quotannis q. sere bona pars ciuium atque agricolarum submersae messis expectatione stustraretur, Alexandrum Sopranum iurisi ANN. . consultum &Caesarem Amadutium, anno MDLX. mense Iunio ad Pium DL ' Quartum Pont. Max. Legatos hac de re mittunt, qui negocium omne diligenter apud Pontificem curantes,secerunt, ut Pontifex Stephanum Grandem &Gasparem Cocapanem , insignes aetatis huius Architectos, Bononia & Ferraria accersiri Rauennam iusserit: qui multos dies, urbem, citis q. situm atque agrum dimensi, ea Pontifici retulerunt, quibus Pontifex commotus , diplomate , non modo ciuibus Rauennatibus, sed ipsis etiam magistratibus prouinciae mandauit, septa, omniaq. alia fluminum impedimenta quam primum reuelli : quandoquidem, ut in eo diplomate, quod nos legimus, Pontifex testatur, optimi Pontificis sit munus, omnes quidem subiectas sibi urbes inco.
Iumes tueri , ρ 1sTu maxime; etiam cst m aliquo friuatoram incommodo; quin vene M. a Iur antiquitas ; metropolitica seris, o au ta crurum nobiset.M. per perira g. erga Ponti Des Mavimos, ctuerim apostobcam deuotio,ir multipliciter commendant sic tamen, ut omnium damna r sarciantur. Haec in eo diplomate Pontifex , Ro-A N N. M. niae, anno MDLXI. Nono Kal. April. apud sanctum Petrum dato. Hac igitur DLR,' ciues auctoritate fulti . cum quotidie, magno incommodo, multi nobiles viri patres familias interirent, tandem ut Pontificis iussa exequerentur, suis q. grauibus incommodis remedium aliquod adhiberent & diutius haec urbs ipsi Pontifici, &sanctae sedi apostolicae incolumis atque integra con seria aretur , Senatu ad Tert. Id. Mai. anno MDLX II. habito, cum multa in utramque AN N partem disputata suissent, omnium consensu septa reuellere decretum est. Prae' fecti autem huic negocio fuere, Marius Salomoniis , Uitalis Indiuinus cognomento ab Sale, cohortium praefecti: Alexander Sopranus iurisconsultus,Martessinus
734쪽
tellinus Monaidinus , Exuperantius Ferretus , & Thomas Baldinus t Pi. mis ossius, Balthassar Portus , Petius Thomasius, cognomento Mingonus Balthassar Brochus, & SPntinus Nicolus: confestimque e Senatu Gnule. pressi, on mi ferme populo, ingenti sublato clamore, comitante, Guelphi ad Montonem amnem, Gibellini ad Vitim procurrerunt. Erat tum Flaminiae, qui Paulo Ra inutio e Tarano successerat, Protegatus, Saltuator Pacinus, Cli: sinus Episcopus, iam diu Farnesiorum fauore pri uectus. Is igitur audito clamore S concursu, roq. cognita, iudices suos, cum lictoribus mittit, qui abire illos ,& coepto desistere iubeant . Sed ubi prodiere in conspectum, tanta in eos populi ira exarsit, ut nobili ires cohibere uix potuerint, ne ad unum popuIus districtis et 'adiis, &pedestribus lanceis ac securibtis, omnes trucidaret.
Cum vero Pacinus magis ob id commotus, assidue publice & priuatim mini taretur, Raphael Rasponus, Rasponi filius, qui ad Vitim erat, Alexandro S
prano iurisconsulto, inermi, tantum comitatus, recta ad Montonem, ubi
erant Guelphi, tendit. Secesserat tum forte ab aliis, in herbaq. recumbebat Vitalis In diuinus , qui conspicatus Rasponum recta ad se, celeri q. gradu uenientem, nonnihil metuens, captis statim armis erectus, quid esset Raphael facturus, praestolabatur. At Raphael, qui iam ingenti Dei beneficio,omnem ex animo inimicitiarum memoriam deposuerat, ad eum cum peruenisset, hominem benigne salutauit, illi q. iunctus, ad reliquos adiens humanissime omnes complexus, osculatus p est,& auxilium eis,uel si ipsa esset uita profunden. da, prolixe & sincero animo pollicetur, amicaq. omnia defert.Non defuit Vitalis,Iacobus Lunardus eques,& reliqui aduersis partis,quin ope,pari benevolentia,oblata, simpliciter & candide,omnibus praeclari animi ossiciis respoderent. Vbi autem eo die satis laboratum in septis euertendis fuit, omnes simul per Hadrianam portam urbem ingressi, magna populi comitante caterua; qui
aduersarum factionum proceres coniunctos intuens, plurimum mirabatur, &Iartabatur,in forum uenere: nec diu post,ut consilia pro communi salute,communi consensu inirentur, animorumq. concordia altioribus radicibus initiupraeberet,circiter alteram noctis horam,utriusq. partis omnes, in uestibulum D. Apollinaris noui, conueniunt: ubi ostensis praeclaris ac nouis amici animi
significationibus, quid esset agendum,tranquille & pacate decernitur. Is autecongressiis, quamquam uidebatur casu in eum locum Basse, prudentibus tamen uiris,diuinatus est uisum,indeq. pacis optimu omen acceptu est,cum ipsius D. Apollinaris, primi Rauennatum Archiepiscopi,urbisq. nostrae patroni ac tutclaris, in ritis, atque opera factam esse, coniici possit, quando, ut ipse praesens adeste crederetur, ad aedem ipsius nomini dicatam,& ante ipsius imaginem , quae erat in ualuis eius templi picta; ad quas tuas paucorum procerum, secretus congrcssias, est factus; posita sunt prima ac praecipua huius pacis sundamenta. Vt autem essiceretur, quod eo congressia decreuerunt, postridie, Romam, Gaspar Pignatia iurisconsultus & eques Rauennas, maximis itineribus est missus ; Bononiam , Bartholomaeus Guaci mannus eques, qui Petrum Donatum Caesium, eius urbis Moderatorem, Reipubl. Rauennatis nomine rogaret, Rauennam proficisci, ad eos compescendos irarum aestus. im niam vero motui Pacinus Protegatus noua audiebatur, in suspicionemq.n quaquam inanem uenerant nostrates, ne sorte Pignaria, Arimini, Pacini
735쪽
iussit interciperetur, ad duodecimum kal. Iun. Ioannem Baptistam Laetarum, cognomento Mengolum , iurisconsultum item Rauennatem, per Etruriam, Romam quoque mittunt, ut ambo, s adsuerint,aut solus apud Rainutium de Pontificem Rauennates purgaret, non iniuriae causa, sed patriae caritate septa fluminum refigentes;paratosq. esse ad eam pecuniae summam soluendam, quam Pontifex&Rainutius iusserint. Sed Ra inutius accepto iam nuncio, hac de re, quae aliquanto grauioribus uerbis ac factis delata ad eum fuerat, acriter apud Pontificem est conquestus, quod non septa modo refigissent, sed eius etiam triticum diripuissent, & ex magistratibus aliquot iniuria, &uulneribus affecissent. Caesar Amadutius Rauennalium, Romae, multos iam menses, legatus, rem sentiens, cubiculum Pontificis ingressus, ad eius pedes, narrante adhuc Ilainutio, prouoluitur, petitque rem omnem tran quillo animo cognosceret. Sed iratus Pontifex, Hieronymo Friderico, Martoranensiuin Episcopo, urbis Moderatori, tradi Amadutium in custodiam iubet; quod & factum est. Idem Rauennae cum multis modis, irrito conatu, Pacinus Protegatus, in ciues aliquot primarios, tentasset, nouissime hoc eodem mane, quo Mengolus est Romam missus, in arcem se conserens, Vitalem cognomento Salium in uia obuium , per speciem colloquii, secum eo adducere nixus esti sed Vitalis, insidias sentiens, ab eo inuito & reuocante est avulsus. Eodem serme uestigio temporis cum portae Iuliae custos in Montonis ripa,Pigus opacum captans, sederet, multos armatos accedere, qui e ciuibus non essent, conspicatus, clausa statim porta, Hieronymum Peregrinum iurisconsultum, qui tum magistratus Sapientum princeps erat, accurrens, de tota re certiorem facit: nec mora; ad arma sacri aeris campani sonitu, & tympanis uocatur populus: mirum autem est, quanta omnes, uel pueri, alacritate armati in sorum conuolarint; clausae ossicinae tabernaeq. fuerint,statim q. disposita per urbem praesidia,&uiarum , quae perueniunt in forum, capita tormentis curulibus munita sint. Oratores missi ad Pacinum, qui peterent, cur eam armatorum manum acciuisset: quibus respondit, sui tuendi causa, quando Nonaginta uiris, ab se abire fori, portarumq. urbis praesidio iussis, neque obedientibus, haud satis fideret, adductusq. potius ad suspicandum fuisset, Rauennates contra se aliquid moliri. Verum cum uerba sibi, iis uerbis, a Prol sato dari oratores intelligerent, iis redditis responsis, quae uisa opportunasqnt, nihil tutum iudicantes, ad Sapientes rediere: nemo enim ex nostris non obediuerat, neque uestigium, argumentumue illius aut capiendi, aut inter sciendi ullum praebuerat: praesertim cum superioribus diebus Nonaginta uiari, qui seru & armamentarium assidue tuebantur, eius edicto abierint,non quidem primo aut altero , quod suspicarentur , ne Pacinus armamentario uti contra eos uellet; sed tertio, quo edicto scripto , minitabatur, nisi praesidio abirent, eos perduellionis reos futuros. Augustinus quoque Ruginus iuri L consultus, ueneranda auctoritate senex, eius se praesidio futurum, cum aliquot ex Nonaginta uiris armatis, s quid metueret, fuerat pollicitus. His igitur est factum, ut quibusdam Protegati iudicibus, qui in Praetorio remanserant, nescio quid alloqui Rasponum, Vitalem, ceterosque proceres volentibus, responsum fuerit, verbis tunc non esse locum, & antequam in custodiam uadi quenquam sinerent, omnes esse morituros. Moderator urbis, ipsiq. iudi
736쪽
ces,&ceteri administri, cum sibi magnopere in tanto totius ciuitatis tumultu metuerent, in interiora, Sapientum cubicula recepti,&praesidiis aduersus populi impetum stipati sunt. Per idem tempus accurrerat armatus populus ad arcem, quo illae se copiae, per posticum introductae, receperant. Erant autem Rus iani& Faventinia Pacino Protegato, non minus in sui; ut ipse iactabant; subsidium, quam ad ciuium aliquot Rauennalium interitum euocati. Qui cum totam noctem in itinere suissent,& fame laborantes, de muro Cit-tadellae, in quo erant dispositi , panem a nostris peterent, responsum a popularibus, ut se conferrent in Praetorium, alioqui nihil umquam annonae habituros . Hoc interim spatio,summa Vndique alacritate uoces exaudiebantur, quibus Rauennates felicia omnia faustaq. Romanae Ecclesiae& Pontifici Maximo precabantur, seq. illis profitebantur subiectos. Earum autem copiarum aduentus, aliquibus ex nostris primariis nequaquam fuerat incognitus, qui nouerant externarum gentium ope, diligentiam adhibere Pacinum, proceres nostros in custodiam tradi, statim q. Obtruncari. Sed ne indicta causa cum uenientibus imprudenter manus conseruisse viderentur,ansam q. ut iure possent damnari, praeberent aliquam,cxpectarunt dum in arcem includerentur. Cum
uero prandii hora aduenisset,& Protegatus panem peteret, & aliquot pistores in arcem inferre illum diuersis modis conatos, populus prohibuisset, Hi ronymus Peregrinus, Vitalis q. a Sale,&aliqui praeterea Decuriones & Senatorcs ; qui auctoritate ualebant apud populum, armati, baiulos, adiecto praesidio, ad portam arcis comitati sunt, qui panem populo licet renuente,&contumeliosis vocibus Senatores illos & Pacinum prosequente; intulerunt. Nec diu post, hora altera a meridie Ioannes Franciscus a Balneo Comes uocatus, Rauennam peruenit, seq. pacificatorem inter Protegatum ac Rauen . nates aduenisse professus est: Rauennalibus libenter omnes concordiae condicion es accepturos asserentibus, dum Russiani & Faventini acciti, antea abirent , & capite non oppugnarentur. Itaque Ioanne Francisco arcem,una cum Francisco Burrighello, ciue Rauennate, ingressis, res accurate agi est coepta. Interim cum Pacinus Ariminenses, quoque & Caesenates, Forolivianos item &ForoCornelianos accersivisset, ut sibi in subsidium uenirent, ipsi ,recognita, tantum abfuit, ut ferrent Pacino suppetias, ut se pro Ravennatibus omnia insumpturos; dum tamen omnis a Romana Ecclesia; cui se perpetuo addictos, subditosq. profitebantur ; desectionis suspicio abesset, ut plane abesse videbatur; polliciti sint. Aduenerat interea Tri uultius Gualterius, orbitanus , Omnibus criminum quaestionibus Bononiae praefectus, a Caesio missus, ut aliqua ex parte Ravennatibus satisfaceret: quando ipse nouis quibusdam rebus, quae Bononiae per eos dies acciderant, impeditus, uenire non poterat. Cum igitur Gualterius & a Balneo Comes multa non minus apud Pacinum, quam apud nostros, de concordia tractassent, ad vesperum eius diei tandem ita negocium confecere, ut aliquid utrique parti daretur. Rauennalibus quidem , ut Faventini, Russianiq. abirent: Pacino autem , ut quinquaginta armati eius praesidio accederent. Interea autem ubique in foro gentilitia Pontificis Maximi, Romanae Ecclesiae, Caroli Cardinalis Borromaei, & Reipubl. Rauennatis insignia appensa sunt omnibus sublata uoce, Romanae se Ecclesiae addictissi inos,& libentissime subiectos profitentibus. Postridie Faventini, Russianiq-
737쪽
Vrsanae viris, Magistratui Sapientiam, Nonaginta uiris, suaeq. familiae, sacratissimam Eucharistiae hostiam communicauit; & tredecim pauperibus, al. bis , de suo, uestibus indutis, pedes abluit, singulisq. nummum aureum, &Iinteolum ad emungendas nares elargitus est, Omnibus q. epulum praebuit. Paschatis mox diebus festis pari religione transactis, & Concilium dioece sanum habuit,&Ecclesias omnes, quae sub Archiepiscopatus Rauennatis ditione sunt, non quae in agro Ravennati solum, sed in Ferrariensi, & usque Rhodigium, studiose inuisit , restituit, & exornauit. Archiepiscopatus Praetorium uetustate collapsum, & situ paene obrutum, Architectis optimis adhibitis, in elegantem faciem, non sine ingenti impensa, multis praeclaris cubiculis, atque aula insigni, reduxit. Hospitales domos, quae sex erant, Diui scilicet Barnabae, Diuae Catherinae, D. Ioannis Baptistae, D. Ioannis Euangelistae, D. Apollinaris, & Diuae Mariae Virginis, cui a Cruce cognomentum est, coniunctis praediis & fructibus, duas tantum facultate a summo Pontifice impetrata, fecit, alteram Diuae Mariae a Cruce, Diui Apollinaris alteram, quam Trinitatis appellauit; ea lege, ut Omnes illa aegrotos, haec qui exponuntur infantes acciperet, aleretque. Nec diu post, Pontificii diplomatis auctori tate , Romae anno MDLXVIII. Decimolert. Kalen. Mam dati, Canonicorum Cardinalium nomine abrogato , Canonicos omnes Rauennates , nomine Canonicatus aequales fecit :