장음표시 사용
91쪽
Antonius a Butrio num. 4. Abbas num. a. & caeteri , quos vocant Repetente se de praeelare inter recentiores docuit vericellus de Apostolicis Μissionibus tit. i. d. pri. miluiis Regularium diab. it. ηum. xor. Utilitas .iutem propuli ta non populum, sed parochum respicit, dc sic celebrantem, di non audientem. Minus quoque prodest necessitas ex inopia delumpta ἰ cum plura sint expendenda,intequam itulus necessitatis ex inopia delumntu admi eatur . Primo. an revera Parocli i tanta premantur egestate , ut alteri Sacerdoti stipendium M i s ae nequeant supia peditare: si enim inopia adeo magna non sit , Episcopali auctoritate , juxta Caput quartum Concilii Tridentini sess. it. de. Reformatione , adigi poterunt, ut Sacerdoti Missam celebraturo eleemolynam elargiantur , uri sapienter admonet Engel adiit. Decretatium de celebratione Missarum num. 3. Meundo, si parochis tenues omnino anguilique proventus obveniant, videndum, an populus etiam in eadem paupertate vertetur : quemadmodum enim Episcopus adigere potest Sacerdotem , ut populo Ea erum faciat diebus festis , ita etiam potest indicere populo , ut celebranti Sacer doti consuetum itipendium elargiatur . id etiam ex Tridentino Concilio desumitur sesi. 23. cap. 14. de Reformatione . ubi haec leguntur : Curet autem Episcopus , ut
ii saltem diretis Dominicis , is Fems solemnibus ore. Missas ceu rem : siquidem
Neque ν u illud verbum Carer , praeceptum inserte in hac gravissima trusa , non est dubitan ..... M. dum. Hoc pacto Concilii sententiam explicat Paequali pus , qui seriptum ita reliquit . . de sacrificio Misse quae fit. 244. ntim. 11. si in aliquo Oppido fit unus tantum sacerdos qui teneatur celebrare diebus festis, θ' ad sint alii simplices sacerriter, poterit Fρ scopus eos cogere ad celebrandum diebas festis . Ratio es , quia ades indigentia populi , eo quod difficile fit , quod omnes eadem hora conveniant ad audiendam Μigam; is ideo eum sacerdotes habeam ratione ordinis manu 1 suum addictum p pulo . poterit Episcopus eos cogere , ut impendant officinm Iuum populo , offerendo sacrifici m , ut absque Hrmultate possis redimplere p/aeceptam audiendi sacrum . In lati tamen casu Ienebitur popuIus ali tild eontribuire iis Sacerdρ ibus pro subsentatione i quia, cum minifrent populo, aequum es, suod accipiant aliquid pro obstentatione. Porro difficile prorsus videtur, omnia haec simul copulata deprelie ad i. quod si res ita se haberet , tunc , Uen. Frater , ex iis eleemosynis , quas ipse egenis elargiri large conluevisti , stipendium pro re Divina facienda Sacerdotibus erogare deberes , nec ullo modo perferre , ut Saerificium iterent Parochi , quibus non deest alius Sa- . cerdos, qui diebus festis populo ministret...tib. ν' -haec, quae a Nobis prolata ad veritatem illustrandam dici possunt, ad ea se rothuium ' monem transferimus, quae ab ipss Parochis proponi audimus . Vehementer ipsi conqueruntur, si neu ita a iterandi Sacrificii diebus sestis adimatur; eo quod munere suo perfungi nequeant, quod non solum constituitur in celebranda & applicanda Muis Pro pupulo, eum sesti dies reraguntur , sed etiam in explicandis Religionis mysteriis, tradendaque pueris Christ na disciplina, cum ad Sacrum audiendum in Eccle
Incredibilem ex hoe voluptatem sape pereepimuk ; etIam quum olim sel. recordis Praedecessor Noster Innocentius Papa Xll I. ad discutienda Hispani Cleri gravissi negotia ab insgni viro honae memoriae Ludovico hujus S. R. E. Gardinati Bel iuga
nuncupato proposita , peeuliarem Congregationem praestantium aljqiut ejusdem S. R. E. Cardinalium deputasset , Nobisque tune in minoribus constitutis 'uius Congregationis Secretarii munus demandasset ; meminimus non parum temporis , plurimum. que laboris Nobis opus suisse , ut falsam omnino probaremus opinionem , ob quam Parothi Hispani se immunes ae liberos diuitabant ab edocendis instruenditque in Christiana docti ina pueris , eo quod huiusmodi exercitationes in aliis quoque Eccle- sis haberentur . aut quia Cone tonatorum opera sudioque satis fideles instruerentur ἰaut etiam ob vetustissmam eonsuetudinem . quae Parochos ipsos ab hoc onere vindicare videbatur . Quae omnia leguntur in Const tutione quae ineipit Apinolici mini e-u rii , quam prae satus innocentius Praedecessor promulgavit, in qua I. s. recensentur
ac refelluntur ea omnia, quae modo con memoravimus.
Quis reiicit. Hi autem per transennam adnotatis , jam relponsum quaestioni saetamus , videli-
92쪽
eet non esse Iterandum die festo Sacrificium, si Parocho alius Sacerdos operam suam navare possit, etiamsi Catechilinus ea dein die , Fideique mysteria populo explanari debeant. Hae e enim fieri postulat eluidem Sacer Lotis ministerio , qui ad Sacrum con .fieiendum inducitur : quemadmodum Nos ipli statuimus in Bononiensi inoecesi , cum in ea sedem haberemus, haud ignorantes , id consentaneum esse Decretis , quae sua per h1 e re pontifiees Romani non lemel editerunt. Id Nos ostendimus Instit. a. tom. a. nostrarum Institutionum Ecclesiasticarum , quae Bostoniae impres re fuerunt . Acee-
die, quod Parochus , qui die fellu fideles instituendos in utraque Ecclesia libenter suscepisset; si iterandi Sacrifirii facultas traderetur , id facilius eonlequi possit , si . si in altera solum Eeelesia rem Divinam faciat , ac populum edoceat , deinde ad aliam se conserat Ecclesiam , ubi a Sacrificio abstineat , & Christianae Legis instituta dumtaxat populo declaret . .
Tui praeterea Parochi queruntur , quod Ipsis hane sacultatem imperi IrI dubites , quam a tuis Decessoribus temper impetrarunt. Certissimum illud est Missionariis tan. tum a Sede Apostolica potestatem aliquando fieri , ut uno die Sacrificium bis operentur; reliquis vero Sacerdotibus opus esse , ut hac de re facultatem ab Episcopo consequantur , etiamsi caula necessitatis intercedere videatur ἔ eujus lane rudietum ad talos Sacerdotes nequaquam pertinet . Ita teliatur Verricellus de Apostolicis Hi senibus tit. 4. de prιυilegii quis . t s. num. 3ox. maeres primo, an ad celebrandas duas Μissas in locis , ubi ades talis necessitas , requiratur licentia Episcopi φ Ref. pondeiur affirmative, seclusis privilegiis instonariorum . Ita a saera Congregatione resolutam . Certum quoque est , facultates ejusmodi, nisi necessitas id postulet, nunquam conces; vel, si aliquando concedantur , non haberi tamquam alicujus Sacerdotis privilegium , sed tantum ob caulam peculiarem necessitatis. Fagnanus id fate. tur Cap. In Oxdinanda , num. 37. de simonia : Miratur sacra Coneregatio agi dabis licentiis eone redis . nam id non nisi ex magna neeessitate fieri ebet , is magna cautela, ut puta in noris , tibi perpaueissimi sunt Sacerdotes, vel adsunt impe- .dimenta adversariorum Fidei , veι quia fimile ire. Nee concedi potest baee licentia ab Episcopo generaliter, quali strivilegium alicuius sacerdotis , sed tantum is ali useasu partieuiari , necessitatis causa ab Misopo examinanda . Itaque cum ejusmodi
causam necessitatis haud deprehenderis, nunquam Parochos tuos probabimus , si ipside te eὁnquerantur; Nos prudentiam Fraternitatis Tuae magnopere commendamus , Teque agnoscimus animum , mentemque ruam conformasse exemplo praedicti Sancti
Caroli Borromaei, qui in prima Gnodo Provinciali c. Q. abrogavit liceηtias a suis Praedecessoribus eoncessar plures Μusas celebrandi.
Parochi postremo , ut causam suam tueantur, vetustissimam adducunt consuetudI- - nem. Nos , utrum ratione , an temere id asserant, examinare praetermittimus. So- ς totum tum inquirimus , utrum ea consuetudo ratio hem praescriptionis , aut praesumptionis
sibi comparaverit & utrumque falsum, & alienum judicamus. Non utique Ius Di vinum , sed Ius Ecclesiastieum prohibet , eadem die ab eodem Sacerdote Sacrificium iterari. At non omnia, quae Iuris tantum Melesiasti ei sunt , praetcribi possunt i Sietenim juxta Civiles Leges , Ianctae Fer praesci ibi non possunt, absonum undique est asserere, fuisse per praetcriptionem aliquid obtentum, vel acquisitum , quod 'adversetur sanctionibus univerialibus Eccletiae , quarum observantiam Saerum Trident Inum Concilium in Milsarum celebratione Sacerdotibus omnibus praecipit , uti 'colligitur ex Decreto de observandis, is evitandis in celebratione Missae. In nonnullis regionibus mos inoleverat , quos Parochi duarum Parochiarum seria
sexta majoris hebdomadae officium faeiebant, primum in una ex Parochiis , & deinde illud iterabant in . altera . sejunii praeceptum' in sumptione Eucharistiae non est Iuris D vini, sed Eeelesassiet, teste Cardinali Bona Rerum Litvrgicarum Iib. r.
cap. 2 . num. 1. ubi refert , initio non omnibus in locis univert os praedicta lege
obstrictos fuisse ; cumque , hoe minime obstante , animadversum fuisset , Parochum celebrantem ossietum in secunda Parochia , non jejunum sumere Eucharistiam sub specie panis; sumplerat enim in ossicio , quod celebravit In prima Parochia , particulam Hostiae consecratae die praecedenti , una eum vino non consecrato , & sc jejunium fregerat naturale, reprobata su It conluetudo , etsi, uti asserebatur , pietaties de
93쪽
3c devotioni Innixa. Hoc exemplo perculsi alii Parochi duarum ParoehIarum , at Iam
induxerunt consuetudinem , ut in utraque Parochia Olficium feriae sextae majoris hebdomadae celebrare pollent f praetermittendi videlicet haustum vini in primo OD se io, quod in prima Parochia celebrabant , sumentes tantummodo speciem panis . ut jejuni in secunda Paroclita officia facerent, Missamque, quae dicitur Pia ancti.
fieatorum , celebrarent. At haec quoqiae consuetudo luit reprobata , utpote contra.
Yta ritui Ecelesiastico , quam & ordo Romanus , ct Sacramcnta mim Sincti G eg jii prael et ibunt , & adhibet univer talis Eze letia . Franei icus Sylvius magni nominis' Theologu, tvm. s. μον um operum editionis Antuerpiensis orat. s. quae est uniea de Officio Parasce 'er , rem graphice exponit , nec Parochorum toni uetudin censet esse ullo modo deferendum . De hac eadeπ re plura hJbentur apud SuareΣ in i . parti
Diot Thomae tom. 3. qvars. 7 3' art- a. AEUquij. so. Iect. 3. Et Nos ipsi haee omnia exposuimus in nostro Tractatu de Sacrificio Μιῖα , typis Patavini edito , Iect. MEt in alio Tractatu de Festis Domid Nos rι Iesu christi pari. t. typis qu que Patavinia edito, 336. O seqq. coufutavimus er Orem Graecorum Sehismaticorum , qui volunt , in Mista praes iactificatorum , per immersionem Particulae in Calicem ex Saeratissima Hostia detractae, transubstantiationem fieri vini in Sanguinem Christi ;& diximus , sacerdotem in Officio seriae sextae maioris hebdomadae , tumete Christi Corpus & sanguinem, cum ut ruinque revera sir sub specie panis . praecedenti lieet
Prael eriptionis excipit praesumptio , de sa modo sermo habendus est . Equidem
non ignoramus Iurisperitorum commune adagium , nempe ratione consuetudinis Ebimmemorabili afferri 'posse jn medium quemcumque gratiosum titulum, dc etiam privilegium Apostolicum , quod utpote nullo certo documento probatum , praesumptum appellatur . Sedo, caeteris praetermissis , ne haec epillota tonsior evadat , subd mus ,
lixe intelligi possie de illis privilegiis , quae impetrari potu vient a Sede Apostolica ,
si quis ea postulasset; non vero de illis , quae cum mitulantur , negari omino eon sueverunt; ne praelumptio plus habeat roboris, dc momenti, quam veritas. Romanis Ponti fieibus mos est, ut ea negotia, quae ipsi per se expedire nolint . ad
Congregationes rejiciant examinanda . ut earum consilio rem expediant. Anno I 6 7.
cum in Civitate , quam di unt de assumptione , in Provincia Paraguis riensi., pars magna NobilJum domi se contineret , utpote decenti apparatu vest una earens , nec ueeederet ad Ecclesiam , ut Sacrum die festo audiret , Episcopus exo avit , ut sibi neultas daretur celebrandi Mam antelucanam Nobilium praed ctorum gratia , de aliam ante meridiem , ut reliquus populus Missae praecepto dietus festis satissaee-- ret. De hae re actum fuit in Congregatione Concilii die i. septembris ios . nec petitio suit exauesta, ea potissimum de causa, quod imperceptibile visum est , alium non adesse Sacerdotem, qui Missam antelucanam celebraret pro Nobilibus ; quemadmodum colligitur ex lib. 2 r. Decretor. pag. 61. Praeterea vobis omnibus notum est , in Regnis Aragoniae , Ualentiae , de In Comatatu Catalauniae, die Commemorationis omnium Fidelium Defunctorum , quemlibet Sacerdotem Saeeularem bis Missam celebrare posse, & ter quemlibet Sacerdotem
Regularem; quod singulare priva legium antiquae consuetudini , & famae Apostolici privilegii concessi vel a Iulio II t. vel a Paulo lII Summis Pontificibus innititur .. De dicto privilegio egimus in supra eirato nUro Commentario de sacrisio Misesect. a. q. 3 i. dc latius dum munere sungebamur Secretarii Congregationis Concilii, eum Causa quaedam Castellana pertractaretur , quemadmodum videri potest in Thesauro Resolutionum praedictae Congregationis tom. a. pag. 358. dc plura quoque dedicto privilegio relata fuerunt a bonae. memoriae Cardinati Lansredi no , dum ipsum See retarii munus obiret , dc de quadam Causa ο iolen. ageret, de qua tom. F. ejusdem Thesaur. pag. 3 4. ω seqq. viri , qui dignitate , dc praestantia 'supra caeteros eminebant, Summis Pontificibus humillime supplicarunt, non ut quidem rem novam permitterent, sed ut tantum ad quasdam alias regiones memoratum privilegium extenderent, ob quod presbyteri tum Saeculares, tum Regulares, in die Commemorationis omnium Defunctorum rem Divinam iterato faciebant, precesque suas singulari
pietate, di rationibus undequaque petitiis cohonestarunt , negotioque a summis PQR-
94쪽
i; se ibus remisso a 3 Congregationem Concilii haec precibus hujusmodi morem haud gessit, sed petentes, uti fieri cum principibus viri S consuevit , urbane dimisit , quemadmodum recensuimus in citato nostro Tractaru de sacrificio Μilis Iect. ε. u. 31.
Porro si denegatum fuit Episcopo peritum privilegium celebrandi bis in die sesto . ut Nobiles satia facerent praecepto audendi Missam, eo quod alius aderat Sacerdos . qui Saetum sacere poterat ἰ si principum virorum vota exaudita non fuerunt , qui tantum pro extensione privilegii precabantur, & ealis privilegii , quod unicam tan tum diem quot bet anno respiciebat ἐ unusquilque facili negotio cognolcere poterit , quid a Sede Apostolicae factum esset , si simplices Parochi saeuitatem petiissent bis celebrandi, ubi alius non deesset Sacerdos , qui Parocho operam suam praestare posset, & bis celebrandi, non unica die intra annum, sed tot diebus , quot per anni eurium festi dies celebrandi fidelibus praecipiuntur. Ut Fraternitati Tuis postula cis responderemus, negotium unico verbo cognoscimus Nos absolvere potuisse , dicendo nimirum, tuam Constitutionem Synodalem observandam esse. Henricus enim Boich , antiquus Iuris Canonici ProseGr , in Commeat. ad Cap. Te referente , numen 1. de c lebratione Μissarum , docet , a nemine binas Missas eadem die celebrari posse , si id fit vetitum in Constitutione Synodali . Sed haee seribenda ad te putavimus , ut tuum religionis eximium studium nostris laudi.
hus prosequeremur, certamque normam , ac rationem ante oculos propositam haberes, ad quam consilia tua, tuamque mentem tutissime conformares. Quapropter tres dies In privata nostra Bibliotheea mane insumpsimus , quos vacuos , ac liberos ab audiendis Ministris, molestitque negotiis nacti sumus , ut has literas conficeremus . Postremo te summopere iterumque commendantes, qui hujus sedis Apostolicae indubiis rebus lententiam consiliumque exquisieris, Benedictionem Tibi nostram, Venerabilis Frater, peramanter impertimur.
Datum Romae apud Sanctam Mariam Majorem die xvi. Martii MDCCXLVI. Pontificitus Nostri Anno Sexto. Euliar. Rom. Beneis. XIV. Tom. III.
95쪽
Di nioris inter approbatos ab ExamInatoribus ad Paroe hiales Eeclesias Iurispatronatus ' Ecclesia itiei, cum res lutione nonnullorum dubiorum. Venerabili Fratri archiepiscopo Florentino .
Venerabilis Frater salutem, is Asostolicam Mnedissionem. REDDITIE Nobis sunt Literae Tuae , quibuscum una ad Nos misisti disceptationem Advocati Petri Brogiani , ut de iis , quae a Te proponebantur , quae nostra sententia sit, diceremus. Tri dubia primum. κη Patronus Ecclesiastlaus teneatur in foro externo praejentare ad Eenes eitim CuraIvm eum , qui inter approbatos ab Examinatori us magis idoneus, i ' ma 'U .i, dignus est ρ - - 4 2
Secundum : An Episcopus, ad quem spectat dare insiturionem , deb/at sequi 3uaic um Patroni de magis idoneo, magisque digno, an potius inquirere , rectum ne sit mir-
Tertium : Si appellaverit , qui se digniorem esse putat , purbabitur est ἰρο- spendi debeat insiturio praesentari , an vero fine debeat suum enectum fortιrι , paveir , an appellatio interposita locum habeat in devolutivo tantum , an potrus etiam in s novo
- a Ut igitur exordiamur a prima quae si Ione , In qua quaeritur , an Patronus Ecele- .. primum. fassicus teneatur in soro externo praesentare ad Beneficium Curatum eum , qui magis idoneus, magisque dignus est inter approbatos ab Examinatoribus; respondermus , teneri . Nam antiquis omnibus dii putationibus omissis , cum juxta Concilii Tridentini praescriptum in Beneficiis Curatis coram Examinatoribus Synodalibus toncursus haberi debeat, debeantque Examinatores Synodales approbare eos , qui magis idonei sunt, quorum deinde unum debet Patronus Ecelesiasticus Episcopo praesentare , ut ei institutionem praebeat, haec agendi ratio , ae methodus necessario secum seri, ut Patronus Ecclesiasticus teneatur praesentare eum , quem digniorem inter probatos ab Examinatoribus existimat .
Verba Cone ili; satis per se clara sunt in eap. xviii. fess. 14. de Reformatisηe: Sι vero Iuri atronatus Ecclesiastici erit, loquitur de Beneficio Curato, ae insitutio ad
Episcopum, non alium pertineat, is, quem Patronus digniorem inter probatos ab Examinatoribus iudicabit, Discopo praesentare teneatur, ut ab eo instituatur. Quod procedit , etiamsi Episcopus Patrono non intimaverit, ut digniorem praesentet, quam cautionem memorat Abbas in eap. Constitutis et . de appellationibur. Quoniam quidquid sit de utilitate hujus cautionis ante Cone ilium Tridentinum , superriuaeerte est post idem Concilium, a quo in Beneficiis Curatis Patronatus Ecclesiastici - demandatus est concursus; & injunctum suit Patrono Eeclesiastico, ut eum praes en tet, quem inter probatos , ab Examinatoribus digniorem, magisque idoneum censebit, quod valet amplius quacumque admonitione, seu interpellatione, quam Episcopus Patrono Ecclesiastico iaciat. . Expediti a prima quaestione ad alteram transibi mii3, in qua quaerItur: An Enil co- . V. pu , ad quem pertinet instituere , sequi debeat judicium Patroni circa magis ido-dillinctione, neum , magisque dignum, an potius inquirere, judicium ejusdem Patroni rectum ne, sit, an non; & quod ad hanc quaestionem attinet, censemus necesse unum mb alter
Nam, aut inter probatos ab Eraminatoribus nemo est, qui de Patroni judici que-
96쪽
Padronato Ee lesiast leo, con la riso tu Eione di alcuni dubbj. Venerabili Fratri Archiepiscopo Florentino.
Venerabilis Frater salutem , Apostolicam Eraedictionem . CI su presentata una di Lei lettera unita mente con una bella Ser itura composta dati' Αvvocato Pietro Brogiani , aceto da Not si proserisse ii nostro lentimento sopra i seguenti punii di Canonica Giurit prudenaa. Primo : se ii Patrono Ecclesiastico lsa obbligato nei foro esterno a presentare at , i, dii si Benefetio Curato quelis, ch' e it piis idoneo , od iI piis degno fra gli approvati da. Pontefiis.
vst, o pur unche in fispensim . 'Incomnciando dat primo punio , net quale si cerea , se 1l Patrono Ecclesiastico al*,MAsia obbligato nel soro e sterno a presentare at Renes aio Curato quel lo , ebe o piu stima.
idoneo , ed ii pia degno Da gli approvati da gli Eianai natori , rispondi amo sicura mente di si ; imperocch8 laletando da parte tui te te dispute antiche, dorendosi, secondo it preseritio dei saero Concilio di Trento, ne' flene figi Curati di Pa dronato Ecclesia aleo tener il Ccncorso avanti pii Flaminatori Sinodali, do vendo gli Esaminatori,Sinodali approvare quelli , ehe sono Idonei dovendo mi it Patrono Ecelesiastico presentare uno di questi ai Ueleovo, percho eaneeda I ' isti turione , questo melodo di ope lare porta seeo la necessita , che ii det to Patrono Ecclesiastico si a anche net foro est,no obbligato a presentare quello, che estis crede it pia degnosta gli approvati da gli Eseminatori. Le parole dei Concilio sono troppo e hiare ηel cap. as. Meg. 24. de Reformatione :Si vero Iurispatronatui Gela fici erit, paria det Benenetio Curato, ae institutio ad Episcopum , si non alium pertineat, is quem Patνonus digniorem inter probatos ab Examinatoribus itidicabit . Episcesto praesentare teneatur , ut ab eo instituatur .ll che ha luogo ancore hε it Ues ovo non avesse si ita at Patrono Ecclesiasti eo i intima Zione di do ver pretentare it pili degno, cautela mento vata dati' Abbate neI
cap. Constitutis , it secondo de Avellationibtis: imperoceli E, e loce hὸ liasi deli utilitadella cautela avanti it Cone illo di Trento, essa . lupersua dopo ii det to Concilio , ehe avendo stabilito ii coneorso ne' Bene figj Curati sti Padronato Ecclesiastico . eda vendo, Come si 8 gii vedulo , preteritio at Patrono Eceles, stieo di presentare quello, che giudie heri it pia degno, ed ii pia idoneo fra gli applovati da gli Esamina tori, et o vale assat pia di quat sivoglia ammonizione, o ita interpellaatoae pati ictitare, che dat Uese ovo si saecla at Patrono Ecclesiistico . Spediti dat primo punio, saremo passaggio at secondo, net quale si cerea; se ilVel covo, che dee dare l' isti tuzione debba stare at giudi zio dato dat Patrono circa secona λς- it p. si idoneo, ed ii pia degno, o pure se debbi sare indagine sopra la sussisteneta dei det to giudietio. Ed in clo , ehe appalliene a questo secondo dubbio, Not credi 'nio doversi distinguere un eato dati altro, ecms in appresso. O fra gli appro Vati da gli Elaminatori non v' E ehi promova querela sopra b L-- L a .di
97쪽
ratur. a quo . puta Titius ma Sis idoneus , magisque dignus aestimatus est, isque ενὶ scopo praesentatus, ct tum Episcopus sequi debet iudicium Patroni, neutiqua ni .ero in eius judicium Inquirere. Nam a Sacro Concilio non praescribitur, ut digniorem instituat, sed quem Patronus inter approbatos ab Examinatoribus digniorem iudiea verit r quem Patronus digniorem inter probatos ab Examinatoribus iudicabit. Ut b ne animadvertit Farnanus in suis manui criptis, quae apud Nos extant super eap. xviii. Ius 24. de Reformatione. Et non potes Episcopus opponere, σώοd Patronus Eeelassicus non vere digniorem , sed quem ipse Patronus digniorem aroitratu ν , elegerit, is Episcopo praesentaverit, quia concilium voluit absolute institat illtim, qtiem Patronus tanquam digniorem elegerit . .
Et in hujusmodi facti specie locum habet rescriptum Congregationis Concilii an.
i 3 3. ut videre est lib. I. Decretorum pag. 161. verba autem haec sunt: saera ise.
censuit, si Paroebia fit Iurispatronatus Ecet Uici, is insitatio ad Discutim , periseineat , facultatem iudieandi deniorem inter ιdoneos probatos ab Examinatoribus , spectare ad Patronum Ecclefasticum, is se copum teneri instituere eum, quem dictus Patrenus itidicaverit digniorem, is ipsi Episcopo praeIentavu. Aut inter ab Examinatoribus idoneos probatos aliquis est , qui iudicio Patroni minime aequiescens coram Episcopo, cujus est dare institutionem, queritur, se poll- habitum fuisse, licet magis dignus, & idoneus altero sit , quem Patronus tanquau digniorem, & magis idoneum Episcopo praetentavit. & hoc ieeundo casu cum Episcopus Iud eis perlonam iumere cogatur, sequi non debet Patroni judicium circa magis idoneum, magisque dignum, ted priusquam institutionem concedat , in Patici. i judicium inquirere, ut inter alios recte considerant Garzia de Bense. par. ς. c. a. num. a 63. seq. is praecipti e num. 1 G. γ seq. , Ventritia in prax. rer. Ec-
Non obstat, si quis assereret etiam hoc secundo casu clausis ocul Is ilequendum esse Patroni judicium de magis idoneo, magisque digno, perinde ac si id consentane iniit verbis Concilii superius laudati: μι em Patronus digηiorem inter probatos ab Examinatoribus iudieabit e Nam praeternuitis, quae a Doctoribus dicuntur, nempe ea verba intelligenda est e de justo, vero, proboque judicio, ut videre licet apud Massobrium in praxi habendi concursum reqvj. s. diab. r. num. 43. 44. Concilium agens de Beneficio Curato Patronatus Eectelia ilici inquit: quem Patrontis digniorem inter probatos ab Examinatoribus iudieabit. Non multa autem superius loquens eodem loco de Beneficio Curato liberae collationis ordinarii, his verbis utitur: Discopus , inter eos, qui probati sunt tamquam idonei ab Examinatoribus , eum eligat, quem caeterir magis idoneum Iudicaeterit . At vero si quis ob Examinatoribus probatus tanquam idoneus contra iudicium , quod lecundum alterum tulit Epitc opus eum praeeligendo, institerit, auditur, & ab oppellationis Iudice expenditur, Epit copi judicium iectumne probumque iit, an pravum, atque injustum, ut quotidie re ipsa coni ngit, & definitum legitur a San. mem. Pio v. Praedecesssore Nostro in sua Consit. xxxiii. In conferendis. Multo magis quaeviscumque sint Concilii verba ; si quis inter probatos ad Examinatoribus a--ctionem moveat contra Ndicium a Patrono latum, aequum justumque erit, ut audiatur', & munus erit Episcopi, ad quem instituere in beneficio pei tinet , diligenter inquirere, Patroni judicium utrum valeat, nec ne tegulisne juditiae , an seous in
Superest tertia quaestio , in qua, ut superius diximus, quaeritur, si Is, qui se di piliorem existim iit, & posthabitus est, sulpendi debeat inlii tutio praesentati, an pocius eam exequi oporteat, paucis; si appellatio interpolit.i locum in devolutivo dumtaxat , an etiam in suspensivo: Et hic otiam opus est e videtur unum caluna ab altero diit rosuere..Nam aut judicium Epit copi coa it eum illo Patroni Eccles istici, . ad eo
98쪽
dialo dato dat Patrono, eho avendo credulo Tiato sis idoneo, e piu degno de lia liti, i ha presentato at Ueicovo: ed in questo calo it vescovo de e state al giudi rio dato dat Patrono, n8 dee sormare indagine sopra la iussiste a det medesino sinon dieendo it Sacro Concilio, che it Vesco vo illi tui sca it pia degno, ma quelio , che it Patrono avra giudicato piu degno fra gli approvati da gli Elaminatori: quem Patronus digniorem inter probatos ab Examinatoribus iudicabit: come ben risset test Fagnano ne' suoi minoteritii, che abbiamo presso di Noi, spra si cap. 18. delia sess. 14 de Refformatione : Et non potest Episcopus opponere, quod Patronus Ecelesiasticus non vare digniorem, sed quem sese patronus digniorem arbitratur, elegerit. ν Episcopo praesentaverit, quia Corcilium voluit aholute institiai illum, quim Patronus tanquam digniorem elegerit .
E in questi termini procede una Riso ludione delia CongregaZione dei Cone illo deu'
.anno 13 3. come puo veder si ne i lib. i. de' Decreti alia pag. 16 . is a ters. ed
ecco te parole: Faera ise. censuit, si Parochia fit furi patronatus Gel astidi , , institutio ad Episeotim pertineat, 1acultatem judicandi .igniorem inter idoneos pro . batos ab Examinatoribus, spectare ad Patronum Ecclesia1ticum , ων Episcoptim teneri instituere eum, quem dictui P. romta judicaverit digniorem, is Episcopo pr.e
o pure Da gli approvati da gli Elaminatori per idonei si ritrova talum di loro , che non quietandosi al giudiato dato dat Patrono, promove avanti it Uescovo , chede e dare l' illi tuaione, te sue istanae lame ut indoli δ' essere stato pos pollo, bench εsiu degno ea idoneo deli' altro , .che it Patrono aves do credulo piu degno, e Piuidoneo di tui, i ' ha come tale pressentato at Vei vo ; ed in questo se crucio cato ii .vescovo venendo ast retro ad assume te la qualita di Giudice, non dee stare at giu digio dato dat Patrono ei rea it pia idoneo, e piu degno , ma dee prima di dare t .istitutione sare indagiae sopra la iussistenaa dei det to giuditio, come sea gli altri
molio bene risset tono ii Garaeia de Beneficiis alia pag. s. cap. 1. n. 26 S. e seg. . e
sarticular mente at n. et 6 s. e IV. ed ii Uen triglia in Praxi rerum Ecclesia irarum
Nulla o stando, se mal si dices e, do versi anche in questo secondo ea se deseri re, cleea mente al giuditio dato dat Patrono sopra it piu idoneo, ed ii piu degno, insequela delle citate parole dei Concilio: quem Patronus cuniorem inter ρ obatos ab .Examinatoribus judicabit : impero cche prelcindendo da quanto dico no i Dottori , che interpretando te det te parole insegnano doversi intendete dyun vero, e sussuleate gludiato, eome puo veder si appresso it Massobrio in Praxi habendi Concursum requisit. s. dub. i. rum. 43. e 44. it Concilio, che traitando det Reneszio Curato di Fadronato Ecclesiali leo , di se : quem Patronus digniorem inter probatos ab Examinatoribus iudicabit: poclie righe sopra Iratiando del.Benes aio Curato di libera colla.
Σione det ordinario, cuia disse: Discopus , si a quelli, che sono stati appro vati, come idonei dagii Esaminat dii, Si nodali, eligat , qtiem caeteris magit idoneum Judieaverit .
E peto se non ostanti queste parole taluno fra gli appro vati da gli Esaminatori , come idoneo promove te sue illange contro it giu digio dato dat Veseovo a pro diu naltro, ε in telo, e dat Giudiee deli' appellaetione si ei a mi na , se it gludiato dato dat
vesco vo sta, o non si a suli Ilente , come giornat mente si v ede in pratica, e come iastabilito da S. Pio U. nei Let sua Bolla 33. Io eou.rendis, con molto maggior ragione, non ostanti te deite parole, se taluno fra gli approvati da gli.Esaminatori promove te iue istanae contra i I. gludi Eio dato dat Patrono, doura essere inteio, e d. vra it Ues ovo, a eui apparite ne ii dare I 'istitutione, et attamen te in agare, se iligi udiato dato dat Patrono abbia , o non abbia Iussistenaa , sia, o non ita appog Liato alla Giusti aia.. Retia it telao punio , net quale, come gii si e detio, si cerca , se appelland o κός, ,st. .ichi pretende d' effer piu degno, ed ἡ stato pos pollo, debba sospendersi I' illi tu Eione .uae det presentato, o pure quemi debba a vere ii luo effetto; in una parota, se i appel- ma distis' aazione inter posta debba aver tuo go solamerite in devolutivo, o pure anche in so- -' '. apensivo: e qui pine emina .a' uopo it distingu-re uti calo dat l' altio; impero ccii ε,
99쪽
adeo ut is, qui praesentatus est a Patrono Eeclesiasti eo tanquam magIs idoneus, Aedignus, talis etiam ab Epilcopo judicetur, ct illi institutio al, Esleopo eo ne atur. si posthabitus a Patrono, & ab Episcopo appellat, ejus appellatio in devolutivo tantum loeum habebit, de illi, qui institutus est ab Apii copo, Parochiae possessionem
Et quidem si agatur de Ecclesia Parochiali liberae eollation Is EpiseopI, dc ιb Episeopo uni ex approbatis ab Examinatoribus Synodalibus tanquam digniori, di magis idoneo institutio detur, is, qui inter probatos ab eisdem Examinatoribus te imuste posthabἱtum ab Episcopo contendit, sibique , & non alteri debitam esse institutionem, appellans obtinere nequit, ut sua appellatio suspensva sit, quae non alia ratione ad inmittitur, nisi in devolutivo juxta para graphum octavum laudatae Constitutionis In conserendis sau mem. Pii U. multo magis cum agitur de Ecclesia Parochiali Iuris patronatus Ecclesiastici , in digniori magisque idoneo iudieando patronus , dc Episcopus consentiunt , qui inter probatos ab Maminatoribus Synodalibus contendit, a Patrono, & ab Episcopo injuriam sibi illatam esse , si appellationem intersonat, ejus appellatio non in lut pensivo, sed dumtaxat in devolutivo admittetur . Nain primdicatu appe tanti iudicium lolius Episcopi secundo autem casu praeter Episcopi judicium, etiam Patroni ei advertatur. Aut enim, ut alteram distincti cnis partem prosequamur, in serendo judicio de magis digno, magisque idoneo sententia Episcopi, ct Patroni Eceles astici minime
concorda , & tum n quis ex ap tob.itis ab Fxamnatoribus dc tanquam magis di gnus praeelectus est a Patrono, putet se gravarum esse ab Epii copo, neque esus judicio acquieicere luit, di ideo provocet , elus appellatio ad lulpentionis effectum op rati debet, di Ecclesia Parochialis sub oeconomo remanere, donec lis inter eum ,
qui dignior habitus est a Patrono, di alterum, qui ab Episcopo, ct ideo ut dignior
in Parochiali Eceles a institutus est, finiatur. Nam hoc casu considerari debet praeelecto ab Epii copo refragari judicium Patroni, nempe ejus, cui praecipue C incilium electionem inter idoneos e largitum est cujus judicio, si nemo sit, qui advertetur, standum elle voluit, ut paulo ante adnotavimus i eius demum, ad quem in paritate meritorum pertinet uni, vel alteri gratificari , ut apud Grat. loc. laudat. num. admon apud Ventriit. Ioco pariter cit num. I. Quae eum ita se habeant, nimis durum esset, si quis causa cadens in secundo ja- dicio, quod seri Episcopus, dc propterea appellationem interponeret; deinde eius appellatio non operaretur nisi in devolutivo, dc non etiam in suspensivo , cum regu la in iure certa sit , eum aliquis in primo judicio victor in altero luccumbit, s a secundi Iudicis sententia appellet, ejus appellationem non solum in devolutivo , sed etiam in sulpensvo valere. Si opponeretur in hujusmodi causis omne appellandi jus sublatum esse a Concilio Tridentino cit. cap. 38. Sers in omnibusque fess. de reformariοηe, scire oportet, Concilium ibi loqui de eo, qui a relatione Examinatorum Synodalium provoc it , a quibus idoneus probatus non est, tum se talem esse exissim et , quod nihil pertinet ad imetem falsi a Nobis propositam, in qua agitur de appellante ab irrationabili Iudicio Episcopi, euius generis appellatio ignota fuit Sacro Concilio, sed vita introducta est a San. mem. Pii v. in laudata Constitutione , ut bene etiam considerat Pagnanus in suis mi s. superius ei tatis: In iuper & illud opus est in teuigere , si quis contenderet argumentari . poste a calu appellantis ab irrutionabili judicio Epitcopi ,
ejus argumentat, o longius procederet, quam vellet, cum nec ipse velit provocantem
ab irrationabili judicio Episeopi non audiri saltem in devolutivo, dc Doctores doceant appellantem a mala relatione Examinatorum, ejus appellationem aut neque in devolutivo admitti, aut certe ad eum dumtaxat finem, ut famae, atque existima
tioni suae appellans consulere polli t , amo kendo notam ab Examinatoribus sibi inu- sum
100쪽
o ἰI g; Ialo dei Veseovo ε conforme a quello det Patrono Ecclesiast eo, in tal maianiera, ehe quello, che d stato presentato dat Patrono Ecclesiastico, come piu ido neo, e degno, viene anche ri putato tale dat vescovo; e dandosi a questo dat det to Uel covo l' isti tuEione, se it postposto dat Patrono, e dat vescovo appella, la di tui appella aione non mira a ver i uogo, che in devolutivo, nε potri impedire ali' isti tui eo dat Uei eouo ii possesso delia Parrocchia. Ed in Atto se net ea. d una Parrocchiale di libera collaZione dei Veseovo, dandosi dat vescovo i' isti iugione ad uno degli appro vati da gli Elaminatori Sinodali, qualis eandolo mi piu degno, e pel pia idoneo quello fra it numero degli appro vatida' detii Elaminatori, cne pretende d' estere stilo postposto inglusta mente dat Veseovo, e che a sie, e non at suo competitore, fosse douuta l' istituetione , appellando, non pub pretendere , che la tua appella Eione si a sospensiva , ne in altro modo siriceve, ehe in devolutivo, giusta ii β. 8. della Costituetione so praccitata In confe-νendis di San Pio U. eon molto maggior ragione, traitandosi di Parroeehia di m-dronato Ecelesiastico ed essendo ne i punio det pia degno, e det pia idoneo eoneor. di it Patrono, et ii vescovo, quello, che Da gli appro vati da gli Etaminatori Sin dati pretende, ehe dat Patrono, e dat vesco vo gli sia stato fatio torto, se appella, non dour, la sua appellaetione essere sospensiva , ma unica mente riceversi in devolutivo non avendo it reclamante net primo casio contra di se, che il givdigio det Uescovo, ed avendo ii reelamante. net secondo caso contra di se, olire it giudietio delvescovo , ancor quello dei Patrono. O mi proseguendo it iee do membro della distin χἱone, net punio det pia idoneo non concorda it Giudigio det Uescovo eon quello dei Patrono Eceles astico : ed inquesto casio, se e hi essendo ne i numero degli approvati dapti Esaminatori, e che estato prestello per pia degno dat Patrono, pretende d' essere stato gravato dat Ues vo, nε viles quietarii al giudiκio dato da esto a pro deli' altro , e percio appella, la sua appella Eione doura operare ly effetto sospensivo, e la Parrocchia dour. restare solio 1 Eeonomo, sines,d termini la Ille Ga cIhi θ nato credulo pia degno
dat Patrono, e l' altro, che e stato qualiscato per pia idoneo dat veseovo, eida esso, eome tale ε stato istituito nella Parrocchia, do vendo si in questo ea se valutare, ehe it preseelio dat Uesco vo ha contro di se ii Giudizio dei Patrono , ehe ε losesso. che dire di quello, a cui it Concilio ba data in primo 'luogo la prestella fragl' idonei, ha voluto, che non essendovi veru no oppositore, ilia si at di tui studietio, come di sopra si ἡ redulo, di quello final mente a cui in parita di meriti, tocca ilgratificare pia ly uno, .che l' altro, come puo vedersi appresso it Garria net ludigo
citato ai n. 164. M appresso it ventriglia nel Logo parimente citato aI n. s. Nel quale stato di cole sarebbe troppo duro, se soccombendo esso net secondo glu-digio, che si da dat Veseovo, ed appellando la sua appella Eione non avesse effetio .che in devolutivo, ed anche non operasse net sospensivo, essendo repola bene assicu rata in teorica, ed in pratica , che chi ha avulo per se un giudicato, e net secondo giudicato soccombe, appellando, ii suo appello abbia it suo vigore non solo in
devolutivo, ma anche in sospensvo . ,
Che se mai da taluno si opponesie, essere in questi ea si tolla unἰ appellaetione dat
Concilio di Trento nel cit. cap. as. vers in omnibusque sess. 24. de Reformatione: Sappia l' opponente, che it Concilio ivi parta di e hi appella d alia . relaetione satiada gli Elaminatori Sinodali, ehe non l' hanno approvato per idoneo, quand' esse pre . tende va d 'esserio, it ehe nco ha che sare col casio nostro, net quale si tralia det lyappellante ab irrationabili justicio Episcopi, appellaetione non conosciuia dat Saero Cone illo, ma introdotia da S. Pio V. n. ella sua citata Bolla, come anche riflette ilFagnano ne' suoi manolcritii sopraecitati. Sappia in olire, che chi pretendesse diargo mentare dat caso deli' appellante a mala relatione Examinatorum , ab irrationabili jώdicio EpiIevi porterebbe ii suo discorso piu avanti di quanto esso pretende: non pretendendo egit , ehe I' appellante ab irrationabili jtidicio Episcopi non si a
sentito, almeno in devolutivo, ed insegnandosi da Dottori, che l' appellante a maia relatione examinatorum, o nem me no ε in teso in devolutivo, o quando gli viene
accordato it devolutivo, gii e accordato pel solo fine, che possa salvare la tropria