Theologia moralis divi Alphonsi De Ligorio 9

391쪽

Cap. V. De Irregularitate. Diab. V. 389u Regulares ex aliis Prioilegiis bene Possum x dispensare in irregularitate cum suis subditis il- η legitimis , ut probant Salin. c. s. n. 56. 57. v et 58. Vide etiam icta n. 354.s Per Dispensationem Pontificiam. 427. Papa non solum potest illegitimis Dispe uinsationem concedere , sed etiam ipsam legitimationem , quae irregularitatem aufert quoad omnes effectus. Ila coin m. Sanch. de Matr. l. 8. D. I. u. 28. Pal. p. 9. 6. et datin c. 9.έO. cum Azor. Sum et Com.

428. Episcopus vero potest cum illegitimo dispensare latitum ad Urdi es Minores, et ad Beneficium simplex , ex c. i. et a. de Fil. Pr 3bi. λ 6. Ac etiam ad Canonicatus in Collegia iis , vel ad portiones non integras in Calhedralibus , vel ad alia Beneficia ; quibus non est annexus ordo Sacer . Non vero ad Beneficium Cura lum, ut habetur in c. Is qui de Fιl. Presbi. λ 6. hoc certum est apud omnes. 429. Sed dubitatur i. An Episcopus possit dis uisa re ad recipiendum Canonicatum in Cathedralibus ' Amirmant Potitas oe b. Dime ubare

irreg. Catas. 28. et I urn. t. a. ρ. 29. Num. 5.

Cationi Catus per se est Beneficium simplex , et licet Tridentinii in Sess. 24. c. ia. pro Canonicatibus in Calhedralibus requirat ordiuem Sacrum , tamen non requirit hic et nune , cum

Clericus possit Canonicatum recipere in Minoribus , et deinde obtinere Dispensationem irregu laritalis infra antium, quem concedit Concilium ad Sacrum ordine in suscipiendum. Probabilius voro Degat Patius D. 6. P. 9. n. 8. L s. lib. a. ca . 34. n 66. Barbosa Ali. 45. u. 34. Cou

392쪽

3so Lib. VII. De censuris , μt .

lib. Ratio , quia , esto Canonicatus sit Per se Beneficium simplex , attamen ex praescripto Concilii est annexus ordini Sacro: unde per Se Statim Sacrum ordinem requirit ; quod autem infra annum possit provisus illum suscipere , est beneficium a Trideutino indultum , sed hoc naturam rei minime immutat. 43o. Dubitatur 2. An Episcopus possit dispensare in hac irregularitate cum illegitimo occulto λ Assirmant man. p. I. tr. 15. R. M. et Aoua, Buctos. PHlia. AFrin. ete Uud Salm.

uenlinulti concessit Episcopis dispensare in irregularitatibus ex delicto occulto ) praeter homicidium provenientibus , non distinguendo, an delictum suerit proprium , aut alienum. Sed verius negant Lum. L . tr. 5. p. 3. n. a Suar. D. 5O. S. S. n. 5. BOet q. a. P. 3. in sin. Irium. P. 28. n. a. Dian. se revocans p. 4. tr. a. R. 64. Pal. P. 9. n. O. cum Ηrari. et Salm. c. 9. n. 53. cum Con. Corn. et Philib. Batio , quia haec irregularitas proprie non est ex delicto , sed ex desectu ; et verius illud ex

delicto , intelligitur de delicto proprio , nox

43i. Dubitatur 3. an Episcopus possit dispensare cum illigitimo occulto , quoad ministrandum in Ordinibus Majoribus susceptis y Prima

Sententia , quam tenent Lum. lib. I. tr. 5. P. 5. n. 2. Pal. P. 9. n. to, et Diana P. 4 cr. I. R. 64. amrmat absolute , si iuitiatus hona

fide ordinem susceperit , quia is jam acquisivit jus ad ministrandum: Immo etiamsi mala fide , adhu Q probabile putant posse Episcopum cum eo dispensare, et argum . in c. Nisi ctim Pridem, de Renuntiat. ubi dicitur posse dis peti sari cum eo, qui culpabiliter suscepit ordinem cum irre-

393쪽

Cap. V. De Irregularitate. Dub. V. 39rgulari late occulta. Sectanda verior sententia uni verse Megat , eamque tene ut Mar- D. 5. s. 5. n. 4. Ru, tr i 9. c, 5. n. Lbb. et Salm. C. 9. n. 54, ctim Corn0O. Et probatur ex c. i. de

Ru . Presbi. in 6. ubi absolute dicitur , quod Episcopi nequeunt dispensare ita irregri laritale ex desectu natalium , nisi tantum ad ordines Minores: utide cum illegitimus sit incapax ad ordinem Majorem exercendum, non potest ad eum ius ullum acquirere. Illud autem quod dicitur in textu citato , nempe quod etiam cum eo qui culpabiliter processerit , poterit dispensari, Ce tum est , sed ibi non dicitur ab Episcopo ; ergo intelligendum ab habente potestate , scit. Pontifice.

432. Dubitatur 4. An filii expositi , quorum Parentes ignorantur , censendi sint illegitimi , et

irregulares Z Prima sententia assirmat, et hanc tenerit rium. t. a. p. 24. Ful. tr. I9. n I. et Bon. q. a. P. 3. n. io . cum Aolla , Rot. Reg. Reb. Garc. etc. Quia pro his vehemeiates adsunt conjecturae osse illegitimos , cum legi limi nota soleant exponi. Secunda vero sententia probabilior negat , et hanc tenerat Pataus P, 9.niarn. a. Pontius de Matr. l. a. c. 6, n. 4. Salm. c. 9. niam. 44. cum Con Gibali. Diana , et Pellia, ac probabilem censet Suar. D. 5 o. sess. 4. u. 5. Ratio, quia ad lianc irregularitatem incurrendam requiritur , ut quis sit certus de sua illegitimitate , sed expositi sunt dubie illegitimi , cum multoties Parentes etiam Conjugati propter inopiam filios exponant. Huic seu tentiae magnum pondus tribuit Declaratio Gregorii xl V. expedita anno i59 i. quam A A. praefati reserunt, ubi Pontifex declaravit in gra.

tiam constaternitatis pro expositis , ros non re

putari illegitimos nisi tales probentur. Gibal

394쪽

3sa Lib. VII. De censuris, Olc.

rus apud Tourn. lc. licet si pro hae sententia, dicit tamen , hanc Declarationem Parum Probare , quia fuit sacta iti gratiam Consi a ternitatis ; sed mihi videtur nimis probare , nam illa potius fuit edita in gratiam expositorum, quam Confraternitatis. Saltem dicendum , quod hujusmodi irregularitas in exposito non est suffcienter expressa in iure. 433. a Principes vero saeculares non possunt v legitimare , nisi tantum in ordine ad ossi iau saecularia , et hereditates. Porro cum dubium η e. t , an quis sit legitimus , uou censeri irre-M Sul a rem, contra Vasq. et alios 5. otiti Diamo P. 4. t. I. R. 59 eae Apila , eo quod quis libet praesumatur legitimus donec cout rarium M probetur : neque teneri hac in re cred res ipsi met matri , etiam in sine vitae, nisi ration nibus convincat , vel pater etiam asserat , iban communi. ' Vide dicta l. 3. n. 654 . 434. v Quarta est ex desectu aetatis, de quos v. in Sacramento ordinis. Vide dicta lib. n 6. n. 783. ad n . XI. et n. 799. '.

435. n Qtiinta ex defectu Sacramenti , sive v significationis matrimonii , ratioue bigamiae . v eo quod bigamus non persecte repraebent tu unionem Christi cum Ecclesia , quippe quin carnem suam divisit in plures uxores. Notan sussiciunt Futem ad hanc bigam iam sponsalian cum pluribus etia in secuta copula; nec fornin cati O , vel adulterium , vel matrimoniumn ratum cum pluribtis : sed matrimonium v v rum , vel praesumtum cum duabus , et con-n suminatum. m habetur ex case. Debitum

u quia , licet quandoque secundum ria atrimo-u niuin sit nullum , juris tamen fictione, et ita-

395쪽

Cap. V. De Irregularitate. Dub. V. 393

η terpretatione praesumitur biguinia , licet im- η proprie dicia. u Unde sequitur irregulares fieri sequentibusu casibus.

I. Qui vivente, vel mortua prima uxore Co v gnita , secundam cognoscit, etsi matrimoniumn sit invalidumn a. Qui viduam non virginem ducit, et co- η gnosci l. is 3. Qui ducit uxorem prius tib alio corru M ptam , etiam per sorvicationem, et cognoscit, A non tamen si ipse eam ante corrupit , quian tune non est divisio carnis in pluies.

, 4. Qui propriam uxorem coguoscit , PO,l-n quam ab alio per adulterium cognita fuit , η quia ipsa jum divisit carnem in plures. Neon refert, etsi per vim vitiata suerit, vel vir cor- ria Plam , aut viduam esse iguora verit : quian liaec irregularitas non oritur ex Culpa , .edn ex delectu significulionis Sacia menti. M 5. Qui post solemne votum castitatis de sa , clo matrimonium contrahit , et cous in mat , n etiam cum virgine : qu a interpretatione jurisn censetur duo matri noui a Conis axis e , unumn spirituale cum Christo , i iterum carnale cum

n muliere. Nec refert, quod invalide contrahat η quia , quantum est in ipso , esseclus a parte

a rei ponitur . . .

436. Qsinia igitur irregularitas orItur ex deis sectu sacramenti , Dempe ex Bigami. , ut patet ex toto titulo de Bigamis. idque illatum e,t ex illo Apostoli i. ad T. 3 Ortet , Discopum

uultis uxoris esse pirum. Dicitur , ex defectu Sacramenti , quia is qui duas duxit uxores , non potest apte significare unionem Christi cum Ecclesia uuica ejus Sponsa. Bigamia autem triplex est , Vera , inter relativa , et Stri ιιιtuM-

396쪽

394 Lib. VII. De Censuris, et .

naria. Et I. Vera est, quando quis cum duabus successive verum cou traxit Matrimonium , ut ex c. Praecise imus , et c. Dubiam. De -- gam. Debet lamen utrumque Matrimonium esse consummatum et consummatum juxta dicta de matrim. n. Io 5 neque probat Sanch. lib. I. D. 93. n. 6. cum aliis ex c. Debiliam. de M. gam. ubi expresse petitur ad bigamia in conjugium commixtione corporum consummatum , quia alias Conjux non dicitur cum pluribus Cac-nem suam dividere , Disi per copulam Consummatam , cum de duabus una fiat caro, ita communiter Sanch. de Mutr. lib. I. D. 53. v. 4.

Passim. 43 . II. Bigamia Interpretatia contrahitur ab eo qui juris interpretatione, sive fictione quadam , censetur duas habuisse uxores , quamvis revera nou habuerit. Haec Bigamia quadrupliciter contingit, ut docet D. Thomas Suret. q. 66. art. I. Primus modus , quando quis ducit viduam jam cognitam , etiamsi ducat iuvalide, ut patet ex c. A nobis , ult. de Bigam. Dicitur

cognitam , nam secus esset si primus vir eam non cogitoverit , ex c. Debittim eod. tu. 438. Secundus modus, quando quis ducit mulierem corruptam ab alio , ita communiter cum D. Th. l. c. Sanch. l. 7. D. b4. n. 7. Pal. P. 8. n. 4 Salm. c. s. n. 25. et aliis. Et pa- et c. uti. D. 5 I. ubi declarantur irregulares Marisi corruptarum ; et ex c. Cui audiam dist.

34. ubi Hilarius Papa dixit: Ne od Sacros Omdineo qu/squam , qui uxorem non Dirginem duxit , avrret. Secus si quis duceret mulierem a se Prius corruptam , ut communiter D. Tho mias l. c. are. 3. ad 2. et Fata. c. s. n. 43.

397쪽

Cap. V. De Irregularitate. Dub. V., 439. Sed hic dubitatur i. An fiat is regulari, qui ducit corruptam , credetis bona fide virginem y Negant Sa , Ledesma, et alii apud San. eh. de Matr. I. 7. D. 84. n. I 5. quia haec irregularitas contrahitur ex proprio facto : ergo ad eam requiritur actio advertenter el voluntarie exercita. Amrmant lamen coinrnuuiter et verius D. Thomas Stimi. quoest 66. ari. 3. ad 3. Sauch. n. 8. Suar. D. 45 secl. 3. n. 5. Laum. c. 6. n- 3. Toiam. P. 59. Conc t. to.

8 n. 6. cum Mo. Abb. Apila , et Gamra, ac Salm. c. 8. n. 4O. cum Soto , Myr. Henr. et Corn. Ratio, quia irregularitas haec non eSt ex delicto , sed ex desectu significationis , uti de bona fides non impedit quod caro viri non dividatur cum corrupta , licet virgo credatur. 44b Dubitatur a. An sit irregularis qui eum corrupta invalide contrahit ob aliquod impedimentum dirimens Z PDima sententia quam Sequi mur assirmat , et hanc tenent Suur. D. 49. Feci. 3. n. 4. ciam Ricch. et communi ut asserit , item Totar. pag. . . . et Cooar. M Ciam js apud Salm. c. 9 n. 5i . Et Probant ex CV. A nobis nit. de Bigam. ubi dicitur irregu Iaris quidam Diaconus , qui vidua in ducit , etiamsi Dialium suerit conjugium cum corrupta initum. Secunda vero sententia uegat , et hanc tene ut Sancti, de Macr. I. 7 D. 84. n. I i. Pal. P. S. n. 4. Niso. c. 7. n. 19 . eι Siam. I. f cs mutentia , Corn. mur. Dian , et Pellis. ibi testatur Farinae. . ita a S. C. decisum. Ratio ut a jutii quia tu praefato textu mentioiit de duobus conjugiis contractis , uno SPirituali , vempe sacrae ordinationis, qua Diaconus desponsatur cum Ecclesia : altero carnali, licet iuvalido , et ideo Diaconus ille declaratur Irr

398쪽

396 , LIb. Vii. De Censuris, etc.

gularis , non quia cum vidua contraxit , sed propter bigam iam similitudinariam , ut expli bitur n. 448. Sed respondetur , quod in textuci lato non appellatur ille irregularis , quia duo Matrimonia contraxit , revera enim. non fuit maritus viduae , cum invalidum fuerit coti j gium , sed quia cum eo ait Pontifex tamqtiam cum marito Midiam diUenbare non licet, non Pro Pler Sacramenti defectum , sed P Uter Gyei cum

intentionis cum Uere secuto. Ergo non conside

ravit Papa in quantum ad rationem irregia laritatis conjugium spirituale in sacra ordina

tione ali eo contra clum , nam haec irregularitas inducitur etiamsi quis constitutus in Sacris virginem ducat prout ostendemus d. n. 4 8, Sed eum declaravit irregularem , tamquam maritiam Midum , pro ter assectum intentionis ; ergo non obstat quod Matrimonium sit Dullum. 4 i. Tertius modus incurrendi irregularitatem ob bigam iam inter prelativam est quando quis CO-gnoscit uxorem , postquam illa adulterium comis miserit , ex c. Si ci tis. II. et c. Si laici 12. Dist. 34. et ita communiter Sanch. I I. D. 84. n. I 5. Suar, D 49. s. 3. v 5. PUL P.

8. n. 5. Salin. c. 9. n. 2D. et Barb. All. q9. n. 8. ei alii omnes. Ratio, quia Vir coguOSCens uxorem ab alio cognitam , censetur ac si corruptam duxisSet.

44 a. Sed dubitatur i. An talis vir fiat irregularis , si adulterium fuerit occultum λ Neganitierincae , et alii apud Elbel de Irreg. P. 485. n. 26ο. quia ut aiunt in dici Can. Si eti- Ius , dicitur : Si epidenter fuerit co robatiam uxorem ) adulterium commisisse. Amrma tuero Trium. p. 63. Elbel l. c. cum communi ut asserit , et Bon. q. 2. P. 5. n. 5. cum Stici C.

Ugol. et Fili. idque tenent, etiam Si 'mulier sta

399쪽

Cap. V. De Irregulari late. Diab. V. rit vi oppressa. Riaio quin haec irregularitas non oritur ex culpa , sed ex desectu significationis:

et licet ista adultera non sit vera adultera, tamen vere carnem suam cum alio divisit , si s minationem habuit ut requiritur. Verum Elbell- c. primam sententiam probabilem vocat, quia Verba supra relata ', si eoidenter fuerit cram m-batum adulterium, satis videntur excludere adulterium occultum ; sed hoc non odistante , Pri ma sententia mihi magis arridet.

443. Dubiicitur a. An fiat ira eg daris qui igno-rres adulterium uxoris illam cognosciti Negant Glossa in c. a. de Bigam. o. n bigamis, ac Rebi C. LV. M, Led. etc. apud Sanch. D. 84.n i 5. Quia ut a junt ) cognoscens ux0rem ,

quam ignorat ab alio cognitam , non cogi Oscit modo rationali , unde noti dicitur coguoscere adulteram. Sed communiter et verius Bisitan aut Pal. Ia. 8- n. 6. Bon. μ b. n. 5 Bus S V. λι. 4. es Sanch. l. e. cum Mo. Soto , Tolet. Bellarm. Palud. Coo. et innumeris aliis. Ratio,

quia ut diximus haec irregularitas ratione bigamiae non est ex delicto , sed ex Sacramenti desectu , qui culpam non requirit 4 4. Quartus modus incurrendi irregularitatem ob bigam iam interpretativam est , quando quis duo contrahit et consummat Matrimonia , unum volidum , alterum invalidum. Pro hac irregulari late non habetur textus expressus , sed communiter D D. eam deducunt ex c. Ναρer de

Bigamis , ubi sermo fit de Clerico , qui ante Sacrum ordinem Matrimonium contraxit , de inde jom ordinatus aliud is ivit , ibique dicitur tamquam bigamus reputandus; non propter Sa-Cramenti delectum , cum secundum Matrimonium irritum fuerit, sed ob intentionis affectum ad duo Matrimonia cum copula secuta i ila D.

400쪽

398 Lib. VII. De Censuris, etc.

. Suret. q. 66. art. 2. Tolet. I. I. c. 26. n. g. Sabn. c. 9. n. 2 o. cum Corn. et Led. actSanch. D. S . n. 3, circa medium, cum Soto, S. Antonis. Palud. Bellam. Valent.

445. Sed dubitatur a. Aia fiat irregularis, qui duo Matri mouia contraxit, ambo invalida' N Farat Dian. P. 4. tr. a. R. 38. Item Aoua , Conitich. et Genr. Vud Salm. c. 9. n 28. qui pro habile vocant. Baiio , quia ut aiunt hic casus uou est expressus in iure. Sed probabilius assi mani S. Th. Stire. q. 66 are. 2.

Stiar. D. 49. s. u. I t. Bon. P. 5. n. a.

4 o. ubi s ut vidimus ille Subdiaconus , qui

Viduam duxit , tamquam maritus pidum , fuit declaratus irregularis , noet ρ ρter Sacramenti defectum , sed Pro ter assectum intensionis. Ergo εolus assectus irregularitatem ivducit. 446. Dubitatur 2. An si quis contraxit duo Matrimonia nulla ita hona fide , incurrat irregularitatem λ Negat Sanch. d. D. 84. n. 6.etim Archid. Λ,lens. et Bllamera, quia is potius censetur irregularis ex delicto quam ex desectu , cum in e. Nuper de Bigam. ille qui antea uxorem duxerat , et postea constitutus tu Sacris aliud conjugium cou traxerat , dictus suit irregularis , non propter desectum Sacramenti , sed ob assectum .intetitionis ἱ ergo ob crimen assectus punitus suit: quando igitur non adest crimen , non incurritur irregularitas, sed communius , et probabilius affirmant Θω. perh Buamis q. T. Angel. eod. Meta. n. s. item A. An,