장음표시 사용
101쪽
pium,virgo,& libra sitae sint: h quasi semino septo misericordis iustitia ii
clusa sit, ut notat B. Ambrosius super illud Psaliari, i . servors, iurius Dominiis, di Deus nosὶ r miseretur. Rex ergo optimus i omnibus debet csse benignus, sed nemini blandus, ne cu malum esse expediat, tum nimium dici bonum & benignum liud et quia elementiae duo extrema vitiosa opponsitur, scilicet crudelitas per cxcolum, se nimia lenitas per desectum, V quod vitiupto uenit ex nimia alieni mali compassione; cum fortuna & calamitas, quam quis patitur, non causa spectatur paucis tam iliaris,ne nimia familiaritas,& ς qualis conuersatio pariat dignitatis cotemptum: l ad iracundia tardus, quasi inuitus ad calligandum veniens, non tam volens punire delicta, qu1m tollelere,&utare membra, quae sine totius corporis pernitie,illi adii eiere nopossunt m ad vindictam lentus,ita ut unius supplicio multorum improbit te coerceat, & poea a ad paucos, metus ad omnes perueniat, ut fulmina, qua paucorum periculo cadunt, omnium metu: ad clementiam pronus in aduer sis firmus; & in prosperis cautus: magnanimus, pecuniae contemptor: haud obnoxius assectibus, ibi ipsi imperans: dominans voluptatibus: ratione utes. acri iudicio, perspicax, S circumspectus,valens consilio,iustus, sobrius,numinu in curam agens, hominum negotia curans,magna cogitans, conlians, faci-- lis aditu, 'aci S amas, con .is in con restu, cd modus allo-liis in distog ipheri qui voletit, , induimus coiector negotiora, solicit pro
a uisos de eitalo. eonii de . re, necno leges salutares codere sciat,& omnib' prodesse τ his s. .. se,&nulli nocere curet: ac deniq: tale esse,ut rides time I exi. ri,&iratus possit amari, ita ut ira etia cudet in lucti ucul
pa' ς qui Π nota prae it menti domina, sed post
ne i nam de duobus rationis tergum velut ancilla famulctur, ut ad iaci cin ius
Petrii, Aerodiu, re u se veniar, n ita ut nec facilitas authoritatem, nec acerbi iudicatatum, lib. . titu. s tas amorem diminuatiscd sic alicru condia tui ex altero,s, i, a '' ' ut &boni habeant amando quod caueant, ta praui me M Sen c/ de pro iden- tuendo quod dili ant. . Cuius xci exemplum i Roma Teap s. Casi. dorus i. aria ni dedCre p in insignibus d Iascibus i pus, neq;enim lo-
8 G hob. b ;, crant i cc ures, scd alligatae virgis, ut, si quem serii epistola ad Reeire . Re Praetor imperasset, mora ipsa gladij expcdicndi subrogaret acerbitati clemcntiam; cum illς duae res potissili , . it. α- c. 3 mum sint, quae subertunt imperia, odium scili O ' 'p' 'R cet &contemptus: odio opponitur beneuoleneti S Ona SI' Petrus Aerodius rei si temptui aut horitas. Itaque Principis partes erunt, dili-
genter obseruare, quibus beneuolentia , & authoritas
102쪽
parentur; contemptus, ct odium quod facilius omittitur, quam excitatu plaz9 cetur vitentur: & omni cura, & cogitatione saluti populi studeat, in rcge-do cor solicitum,in operando facta modeila,in decernendo iuditia i ulla, in conquirendo studia parca, in conseruando vota syncera,in parcendo pectus
promptum habeat,& tanto gloriam regni cum selicitate retentet, quanto iura regiminis,& mansuetudine conseruauerit, & ς quitate direxerit; ita ut, religione Deum, pietate patriam,charitate propinquos,liberalitate egenos, clementia sis gulos,iustitia uniuersos complectatur. Tunc itaque vere Rex
est,& pote iam maximus, si culmen Regiae dignitatis sanctae religioni subji
ciat, si magis in timore seruire Deo, quam in tumore dominari populo dele cietur, si in eo lenitas iracundiam mitiget, ornet benignitas potestatem,si se magis diligendum, quam metue- dum cunctis exhibeat, si lubiectis salubriter consulat, situltitiam sic' teneat, ut misericordiam non relinquat; si prae omnibus se sanctae matris Ecclesiae memine iit filiti,ta eius paci, atque tranquillitati prodesse suum princi patum faciat, magis enim propagatur regnum,dum ecclesiastico statui consulitur, quam cum in parte qaacha - mestrium, cu . . Petrus
que terrarum pro temporali securitate pugnatur. 3 Sed vicinior, i de amicabilior debet esse matellati Principis misericordia, ct clementia, hii cur pia mater cerebro: melius est enim Deo de misericordia ratione reddere, quam de nimia seueritate, ut sensit Ouidius t his verbis: Sit piger a poenas Princeps, ad praemia vela ahiq dolet,quoties cogitur eis erox.
sis deceat esse clemente quam Principem,a cuius cos- tucion dei Principe chri-
pectu, licebat Titus Vespasianus,nemine oportere tristem discedere: quod Theodosius Honorio filio apud su osurgo,i glos i. Soci Simaueas lib. de Republi. cap. t o umn. t s. Ecex pluribus Concit Ais ton. Augustin. ia epitometur. Ponti veter. lib. io. '
R l.tia ibi, Nihil iam peculiare imperialis maiestatis, C. de donatio. intervitum Petrus Faber lib. αtarum, lib. 7. cap s. & io. titu.i. Ayala de iure belli& diseipli milita cap. 1. num.1 . pluribus exornas Iustu, Lipsi. ciuil. doctrinae,lib. a. cap. ii. Se ii. Camil. Borret. in additio. ad vellug. in directione operis .veil, Benignus, ocrubii. s. ver b. Pietatem, de elementiam. Petrus de
: quod Theodosius Claudianum is salubriter consuluit his verbis:
Sis pius inprimis nam cum vincamar in omni munere da Deos aequat clementia nobis.
Et alibi: κDiis proximus i se,
Quem ratio, non ira mouet,qui scia rependens consillio punire potest mucrone cruento. Se iactint alij, Eudean aritate timeri, A ducto : hominum cumulent aeraria censu.
S cap. alligant, i. . . fit . cap. usque adeo, 3 ditatinct cap .licet, s .distinctio. Et plui ibus sacrae patinae aut horitatibus comprobat Didaeus Lopea de voto, quaest num. . t T i. de p.nto,eleg. . V In panegyri in Co-sulaturionorii. x In panegyr. in Consitatu Manlii Theodor.
103쪽
Hocque rerum omnium opifex,& parens natur et demonstrasse videtur,dum Re em Apum sine aculeo exarmatum esse voluit, quod si dedit, visum tamen eius negauit, γ iuxta illud Alciati. α Osrarum qcos nulla unquam Rex spicula gre,au. s aliis duplo corpore maior erit, Arguet imperium clemena, moderatai regna, Santilari; thd icibus credita iura bonis.
Hoc etiam docuere Philosophi, & Poet , dii in manimum Deoui Iouem so-Juin prodesse, caeteroruq; Deorum contilio fulmina mittcre a firmant, quod etiam significarunt Aegyp xij, tum sceptra regia in summa parte ciconiς .ca-pitibus insignita faciebant,inferiori vero,ungulam Hyppopotami subjicientes. a Ex quo clementiae bono extollitur Alexander a 3 4 pud Giaecos ab Erodiano,apud Latinos, a Lampridio:
. exces ib. Regum i 'pyi ex eo denominatus est Antoninus Pius, C sar a Cice
ii. u' rone laudatur,& a Virgilio b Aeneas his 'erbis:
Rex erat AEntas unis, quo luctior alter
2 c pitta: uit, nec bcilo maior, armis, Et ipsemct: Sum pius Turas,raptos qui ex sese penates
Nostrique Hispaniς Reges ἱ Claudiano e illis verbis:
uid dignum in morare tuis Hispania terras, Vox humana m et
Diues e uis rugum facilis, pretiosa in tallis, Principibus seiunda piis, tibi fecula .ribent Tritan um, dic. Et noster Rex Alphosus, cuiri irgueretur,quod nimis mitis, ac lenis esset: . Mati sinquit multos mea clementia, nausiuetudine perirare, quam paucos mea fueritate perdere. Et Paulus Iouius e inquit: cierit Hispaniae Regibus, eos indulgentero erua eii quibus coli, quam metui mallem. Ita fiebat, ut nobili pudore,potius quam terrore regiae pote statis adducti, imperiis, &legibus parerent: ingenia e nim nolira, ut nobiles,& generosi equi, melius facili isti
. ricordia,& veritas custodi at Regem, ac roboretur clementia
104쪽
mentia thronus eius: . sic ut, a contrario mendaciis,& crudelitate deprimietur: quia Princeps, libenter audiens verba mendacij,omnes mini illos habet
impios; l, quo sensu potest illud vulgare dictum defendi, quod beatae sint
ciuitates, ubi aut Philosophi imperant, aut Principes philosophantur; cum Philosophia ubique veritatem de sendere iubeat. Inde Solon i apud tyrannum, qui tibi multum honoris. gratiςque offerebat, manere noluit, dicens, quod qui apud tyrannum manet, eiusque placitis iniustis adulando assentit, Philosophiam dediscat, eiusque praeceptorum obliviscatur neccsse est, quibus traditur, magis Principem curare debere, quomodo subditis amabilis reddatur, quam terribilis. Erit ergo optimum Principibus consilium, quod lic se gerant,ut volentibus praelint, nam inuitis dominari tyrannorum ell proprium, non I egum: Κ & quod violentum citi perpetuum statum stabilite nequit. ι Praeterea, circundatur cerebrum t craneo durissimo, quod fortitudinis virtutem
ad tuendum Principem, eiusque maiestatem conseruandam, maxime necessariam denotat, qua in aduertis non cadat. sed cςteris omnibus virtutibus concomitata, maxime Dei timore, in quo fiducia eii fortitudinis, constantem,umu,que alpectus,tam prosperis,quam aduersis Princeps se olicdat, in cuius nec lςta extollant animu, nec tristia stangant, nec nouercanti fortunς ceuat, ut Rex nollet Philippus,cuius tanta erat oris,oculorum, &totius vultus conflantia,&quali perennis quςdam se
renitas, ut cum res, seu lςtas, feci acerbas acciperet, vultu nunquam mutabatur: quod idem de Car olo eius patre sertur; is &in filio hanc sortitudinis virtutem ii reditariam, paternam, & auitam continuari perspeximus: cum huius virtutis sit officium t superbiam retundere, de desperationem arcere, hoc est, moderari formi
dines, & confidentiam, S illa sola sui inquit Diuus
Ambrosiusq) omnium virtutum ornamenta defendit , & iustitiam custodit, & inexpiabilis prclio aduersus omnia vitia decertainnuicta ad labores, fortis ad pericula, rigidior aduersus voluptates. Sunt etiam in cerebri medulla tres cellul in parte anteriori, polieri Ori, Smedia: in quibus prςlentia aduertuntur,& Ordinatur Prs teritor u recordatur,ac futuris prouidelia medetur:
quς denotat prudentia politicam, seu ciuile, maxime in G horiam
G Prouerbior. cap ao. vel sic. et g. ex pluribus Conciti Antonius Augu sit n. in epitome tur Pon
tu, de Republ. lib. a a. cap . per tot. Simaticas de Repubiaib. I. cap. ι 3.
I Diogenes Laertius in eius vita. v Petrus Gregorius de Repubi lib. a a cap. I nu
105쪽
Tractatu Shorum ' animaduersione cosistere, ρ quς est oculus ani a
m ς, bc imperantis propria, Sc unica virtus, Principis maicliati,tamquam sal,& condimentu caeterarum omniuVirtutum,maxime necessaria, cum illa sit, quae consilium minit irat, fortitudo vires, illa iubet, fortitudo iussa
perficit, illa difficultates prospicit, sortitudo illas frangi t ac denique illa cit, quae prsit, ta ducit ad rc cte imperandum, sitque norma verς gubernationis, quidque a gendum, quidque fugiendum sit docet, ad inllar Iani, primi Rςgis Italiae, cuius ut summam prudentiami an- 3 sti qui significaret; alij quadruplici, ν ad quatuor anni tepora,& qualitates se referentes: & ideo Latini prudcnte homine quadratu appellant, sed nostri Aragonenses ex quadruplicis .F. obieruatione, videlicet Fidei viu ς, Fidelitatis verς, Fori,ac Firmς;quibus Deum, Regem,ac Patriam venerantur,ac colunt. Alij tamen I gemina stote depinxerunt, qua & prcterita, & sutura prospiciebat, iuxta illud Alciati t emblema: Iane b frons, cui iam transacta, futura b calles, ut ij, retrosannas sicut m ante, dea:
Te tot cur Gabri, cur fluunt multabcs au quod
Circumstedium hominemforma suis docet'
Istud enim est sapere ut dicebatTerentiuS, u non quod ante pedes modo est,uidere, ut ordinet:cum ista virtus, non soluit, sit lumen illuminans intellectum, ut sciat quid, quando, de qualiter sit agendum; sed etiam cale faciat affectum, dc moueat voluntatem, ut appetat bonis poli iudicium,S fugiat malu . Secundo ad illam spectat etiam illa quς sutura sint, prospicere,ut prouideat, id est procul videat,ad hoc,ut si illa bona sint, sciat modera i ;& si mala,sustinere cum minus iacula seriat, quς prς uidentur,& tanto quisque minus aduersitate, quan-ro contra illam prςsciendo paratus inuenietur, vincitur quia s ut inquit Seneca Pr identia , mel mala futuramitat, mel temperat, et animum praeparat, Pt ea Κιtus se rat. Ultimo, debet prςteritorum recordari, ut quae
ebit lianae, et . p tracta. . aeap. i.cum sequen. late apa a 4 Ii usque ad pa 436 de in epito me lib. e. ethi.
lib. i. de la raro a de ella.do en itis capit de la prudeucia. late vince ut ius Balbaeest, in speculo morali. : ib. i. p. 3. dili inctio. cum siq. Casane. in cathalog. gloris mundi. p. i r.eonsideratio. 3 3. Menochi. de arbitrar casu a 4.ncm .& sequen. glosprouidentia, in s. i. in prooem institutio. Ρettus de Ribaleneyra enla i8stitu cion dei PDncipe christiano , lib. r. casti. i I .cum duobus seque lib. In quibus locis.& in genere, & in specte, plura de prudentia , & eius
veriloquio. e. t. pluribus exornans Iustus I ips.ciuit doctrin.lib. . cap. . &seq & lib. 1.c. i& seq.&lib. . e. i.& a. Petrus de Riba deneyra en ta iniritueton det Pi incipe clitis. tiano lib. a. c. a 3. R Ρietius Valerian. in suis hierogliseis, lib. r. titu.quadrisons in princ.&veib. Quatuor anni qualitates. S Pttrus Clinitus de honesta discipli.cap. 1 o Rosinu, antiquita Roma.
T Emblem. i r .vbi schol. laud. Minois, pag. s s. v Adelph se cena 3. actu. 3. verse. 3 r. x Iustus
106쪽
vel experientia consequutus est, vel lectione librorum agnouit, reducendo in memoriam, recte rebus agendis consulat; nam prudentiam ussus genuit;& mater memoria peperit, cum ex memoria praeteritorum , quae legimus maxime in historiis, quae prudentiae,& sapientiae initium prςbent quae ait diuimus,uidimus,experti sumus, ex intelligentia praesentium, & prouidentia futurorum cum ratione, usus prudentiae,in consultando,&iudicando de ducatur: qua ratione Augustus Caesar codicem habebat, quem Brtis anu Imper' veteres appellabant, quod & Alexandrum Seuerum, & Alluerum
36 γ &noltrum 1 Philippum si ure optimo prudentis titulo condecoratum ) habui si e conflat, in quo debent
Principes. & accepti, &expensi compendia, necnon etiam publicarum act. onum, quae geruntur, ac subditorum, virtutibus, scientiis, artibusque illustrium nomina, breuissimis tabulis comprehensa, apud se retinere: quas scpius intuendo,& suos prouentus , ad quam tu minam possint ascendere calleant: ut caueant, ne expense, &largitiones maiores quam redditus existant, & ut subditor tim opera suo loco, & tempore, tuto uti, atque dignioribus, honores, & beneficia elargiri valeant, ne quod virtuti debetur, ambitioni tribuatur. Aliς namque partes integrantes prudentiae, vel ad eam acquirendam pertinent,ut docilitas,&solertia, seu sagacitas; vel ad eius quod prudenter consilium, vel iud. catum est, executionem;vt circumspectio, seu consideratio cir
cumflantiarum, & cautio: sed prudentia habet donum; t conliiij sibi correspondens, fine qua,tanquam tona
38 nium virtutum, duce, capite ,& matre , moderatrice&auriga, ordinatriceque affectuum,&morum doctrice, nulla potcst esse animi virtus, cum illa medium, in quo . virtus consistit, demonstret; nam ut inquit Hora'
Dam vitantstulti Mitia,in contraria currunt.
Sed ut ipsemet dicit: Est modus in rebus uni certi denique ex
uos mura, Graci, nequit co sere restum.
Et ideo Deus b in omni oblatione t requirebat sal, i ' quia apud antiquos fuit symbolum prudentiae, imprudentes namque virtutis velamine , vitia con-G. 2 tegunt
x Itiqui Lipsus sib r.eiuilis doctianae, cap t.
Leoti ardui Lesus de iustitia de tui e lib. I. c. 2. dubitatio. a pag. a. Ioas nes 4 Chohier in thesauro aphorismorum politi eorum. lib. t. cap. a 3. Eea s. pluribus exemplis ae
& Suetonius cap. sn. 3e Lamp id. in Seuerum, Sc
Ioannes Baptista Valen-ήuela iti defenso ne i mo nitorii aduersus Duceni, de secatum venetorum,s par. a num a γε .cum sequen. Ioannes Aror iii sit ut . morat. par. i. lib. cap. io. versc. secundia quaeritur, pag. to 2. A 1.Satyra , . v teuuic.c. a.
107쪽
horum ' animaduersione cosistere, ρ quς est oculus ani 3
mς, S imperantis propria, & unica virtus, Principis maicitati,tamquam sal, Scondimentu caeterarum omniuVirtutum,maxime necessaria, cum illa sit, quae consilium ministrat, fortitudo vires,illa iubet, fortitudo ius,
perficit, illa difficultates prospicit, sortitudo illas frangi t; ac denique illa el quae prςit,& ducit ad rcete imperandum, sitque norma ver ς gubernationis, quidque a
genduin, quidque fugiendum sit docet, ad initar Iani, primi Rςgis Italiae, cuius ut summam prudentiam i an- 3 sti qui lignificaret; alij quadruplici, st ad quatuor anni te
pora,& qualitates se referentes: S ideo Latini prudente homine quadratu appellant, sed noliri Aragonenses ex quadruplicis .F. obieruatione, videlicet Fidei viu ς,Fidelitatis verς, Fori,ac Firmς;quibus Deum, Regem,ac Patriam venerantur, ac colunt. Alij tamen gemina frote depinxerunt, qua & pr terita,& sutura prospiciebat, iuxta illud Alciati t emblema: Iane bifrons, qui iam transacta, uturai calles, retrosannas sicut m ante ides: Te tot cur ocul R, cur suum multibus an quo Circumspectum hominemformastis e docet Istud enim est sapere,ut dicebatTerentius, v non, quod ante pedes modo est, videre, ut ordinet:cum ista virtus, non soluta, fit lumen illuminans intellectum, ut sciat quid, quando. S qualiter sit agendum; sed etiam cale faciat affictum, S moueat voluntatem , ut appetat bo-nta poli iudicium defugiat malu . Secundo ad illam spectat etiam illa quς futura sint, prospicere,ut prouideat, id est procul videat,ad hoc,ut si illa bona sint, sciat mo- de r. Di ;& si mala,sustinere. cum minus iacula seriat, quς prς uidentur,& tanto quisque minus aduersitate, quan-ro contra illam prςsciendo paratus inuenietur, vincitur qui a s ut inquit Seneca Prouidentia , mel mala futuramitat, vel temperat, et animum praeparat, Pt ea lasius ferat. Ultimo, debet prςteritorum recordari, ut quae
chii lianae, et . p tracta. q. aea . i. cum seque n. lite a
lib. di de la raro a de esta.do en los eapit de la prudentia. late vincetitius Balbaces, in speculo morali. : ih. i. p. dili inctio. s.cum seq. Casane. in ea: halo . plotis mun
glos.prouidentia, in s. i. in prooem institutio. De trus de Rihacleneyra euia i Assi ucion des P rincipe christiano , lib. a. casti. I. cum duobus seque lib. In quibus locis N in genere, di in specie, plura de prudentia , & eius
chiu, de principatus adiaminii atrone,lib.i capri
veriloquio. c. t. pluribus exornans Iustus Lips.ciuil. doctrin lib. .cap. . &
Riba deneyra en ta inllii ucion det ri incipe chris.
Ρietius Vanitan. in suis hierogliscis,lib. i r. titu.quadrisons in prine.&veib. Quatuor anni qualitates.s Petrus Clinitus de honesta discipli.cap.ro Rosnus antiquita Roma. lib. a cap. pag. l. r. Polidor. Vtigit. de inuen.
108쪽
x Itiqui Lipsius lib. r.eiuilis doctrinae, eap s. Leotiatdus Lesus de iussi ia dilui e lib. i. c. . dubitatio. et pag. 2 , t an isne, a chokier in thesauia
vel experientia consequutus est, vel lectione librorum agnouit, reducendo in memoriam, recte rebus agendis consulat; nam prudentiam visus genuit,& mater memoria peperit, cum ex memoria praeteritorum , quae legimus maxime in historiis,quae prudentiae,& sapientiae initium prςbent) quae audiuimus,uidimus,experti sumus, ex intelligentia praesentium, & prouidentia futurorum cum ratione, usus prudentiae,in consultando,&iudicando deducatur: Y qua ratione Augustus Caesar codicem habebat, quem Br uiarium Imper' veteres appellabant, quod de Alexandrum Seucrum, & Alluerum 36 I de nostrum 1 Philippum sitire optimo prudentis titulo condecoratum) habuisse conliat, in quo debent
Principes. & accepti, &expensi compendia, necnon etiam publicarum act onum, quae geruntur, ac subditorum,uirtutibus, scientiis,artibusque illustrium nomina, breuissimis tabulis comprehensa,apud se retinere: quas ro apbψri morum politi- scpius intuendo,& suos prouentus ,ad quam tu inmam tae pii, x possint ascendere calleant: ut caueant, ne expensae, dc notis ' ' largitiones maiores quam redditus existant, de vi sub- ω sis Tν. sis se ditUrum opera,suo loco, de tempore, tuto uti, atque o p id in spuerum,
Cigmorious, honores, de beneficia elargisl valeant, ne hier ubi supra lib. ea- quod virtuti debetur,ambitioni tribuatur. Alie nam- pi . versi r
' . , . . , etiam Philippum secudu
que partes integrantes prudentiae, vel ad eam acqui- Anton. Zara in anotomia cndam pertinent,ut docilitas, de solertia, seu Luacitast :Wgς' ' η ,se iv
vel ad eius luod prudenter consultum, vel iud.catum brimu Roleus de prin-
est,executionem;vt circumspectio,seu consideratio cir- h, i. ais
cumitantiarum, de cautio: sed prudentia habet donum liti et et .cap. s. en los pre-
3 t consilij sibi correspondens,sine qua,tanquam t om- e, 'an
38 nium virtutum, duce, capite, & matre , moderatrice prinς i&auriga,Ordinatriceque affectuum, demorum doctrice, are: ν nulla potest esse animi virtus, cum illa medium, in quo seiuium, . lv.stio.s.Me-
Ο o . . nochi. de arbitrari cenis
virtus conlittit, demonstret; nam Vt inquit Horase tur s. eam 1.. nόm.
tius: a Ioannes liaptista Valen-. 3 ςuela in defensionei uio-Dam vitant; fulti uia,iu contraria currunt. nitorii aduersus Ducem.
Sed ut ipsemet dicit: & seu cum Venetorum,
QOs vltra,chrai nequit consistere rillum. Et ideo Deus b in omni oblatione l requirebat sal, quaeritur, pag. rox.
' quia apud antiquos fuit symbolum prudentiae, im' et L .late , .
prudentes namque virtutis velamine , vitia con G. a tegunt
109쪽
verse virtutibus veris. Iustus I ipsius ciuis . doctri lib i. cap. t r. iacit l.quae sub conditione, s. ibi, us lite ad superstitionem, de conditio. itinti tutio . l. s cum dotem,
s. eri autem, L solui. ma-tiimon. g. r. in Authent.
ramur, o t. distinctione. Ianus G uterus in commeotariis ad Cornelium Tacitum lib. .annal. ti- tu. Mores Principum,m
res populi. pag. r. & se quen in illa verba, Ob sequium inde in Princi pem, de atin .ilandi amor, validior.&e. H In 4. Consulatu Honorii pag. is c. ia plura Tapia de vera hominis nobilitate, lib. r. pagi i74. colum. i verse. Haetetur. Illius Lipsius luit doctrina . lib. x capi. s. N in notis ad illud perdinand Vas qui, con trouers illustra .lib i. capit. 4 .num. r. sedet ictis Scotus in eominent ad rubric. de noui. ope r. nun tiatione, num irr Se duo
bus sequentib. Ioannescholite, in thesauro a. phorismor. politicorum,
lib. .cap. I pag. 6 5: seque .Velleius Patercu. a. histo pag. Dε. I sther c a. i . Petrus Aero diu, rerum iudicata. u, lib. Qitu. γ. de diuort.& tepud.c. i.
tegunt, i ut prodigitatem , & luxuriam libera -- ΑΟ
litate ; auaritiam parsimonia: rigorem iustitia: pusillanimitatem clementia, supelstitionem religione: audaciam, & temeritatem fortitudine: calliditatem,& solertiam sapientia, cuius cit imitatrix, c de qua inquit
Beatus Paulus: d γrudentia carnis mors es. Et de qua lo
quens Dominus noller, e inquit: Euta slij hoiua seculi pruientiores sunt filiis lucis, in generatione sua . Nana in quit Iuvenal: f
Fallit sepe vitium specie mirtutis: umbra. De regia ergo matella te ut uno verbo complectar)dici potest, quod de cerebro,scilicet,quod sit causa, principium, & radix salutis, S uitae totius corporis polici, cum integritas praesidentium subditorum, sit salus, a cuius incremento latus, & augmentum illius corporis pendet, & in cuius decremento infirmitas, aegritudo, ac morbus Reipublicae consiliit: cum eius mores,
Saffectust facile subditi imitentur, g & tales regulariter sint , qualis est eorum Princeps, & in earum 4
rerum affectionem ducantur, quas a suo Principe diligi, S amari perspexerint, credunt enim magi S exemplis, quam legibus, & genus obsequi; putant principum liudia imitari, siue praua illa sint, siue salutaria, ut dicebat Claudianus his verbis. I,
Regis ad exemi tum, nec sic inflectere si ii
Humanos edicia valent,quam vita regentis,
cisobile mutatur semper cum Principe mulgus. Recte enim facere ciues suos , Princeps optimus
faciendo docet. ut de Tiberio dicebatur, quod li
cet maximus esset Imperio, maior tamen erat exem
plo: si enim ad virtutem ille prςit; sequimur: ad vitia;
inclinamus; bene, beateque agit; stolemus: improupere; labi nitar, aut ruimus cum illo . ut extat apud sacram paginam i elegans exemplum Reginae Vasthi,
de qua, quia Regis Asueri viri sui prcceptum con tempsit, dicitur: Non sedum Regem iasit Regina s/fibi, sed γ omnes populo , Principes, qui fiunt in cunctis
110쪽
diis prouinciis Reris et syueri; egredietur enim sermo Reginae,ad emner mulieres , ut contem raut viros suo , in dicaui, Rex Asferus iussit, ut Ragina δε-fihi intraret ad eam , ον illa uoluit , atque hoc exemplo omnes Principum con iuger Persarum , atque inaedorum parvipendent Imperia maritorum . Hinc inscrtur, 1 qnanta sit diligentia adhibenda in cligendis Magistris Princi pum, cum ut inquit Isocrates, qui priuatos homines instituunt, hi solis it lis prosunt: si quis vero populi dominos ad virtutem excitauerit; is viri que commoda parat, tum ijs qui imperant, tum ijs qui parent imperio: illis quod principatus tutiores.&his quod Respublicas lcniores effecerit: sicut e contra, sit male instituerint Pi incipem , perinde est, ac si lethale venenum, non in unum aliquem iniecerint calicem, sed in sontem publicum, quo uniuersos uti norint. Unde, maxime congratulandu eii Regibus nostris, quod in his tantam curam adhibuerilit:prςcipue Philippo l egi nostro, qui ad institutionem t Pi incipis nostri, ta libi charissimi tun D. Galcerandum M Albanellu praeposuerit, illeque ei non solum studioru atque artium, verum etiam animi, ac virtutis magister datus fuerit, in quo antirerar, an murum compositio, &retii animi moderatio praeualeant affirmare non audebo, scd quod illud Philippi Macedonum Regis dictum uerentis: Non ram lexandrum natum gaudere, quam quod eo tem, Ore natu,sufiet, quo 1 ibi Arictot Iem habere pisset magistrum, ac praeceptorem. Nollium Regcm dicere valere non dubito. Sunt denique in hoc capite quaedam exteriora, superflua quidem, sed saluti , &ornatui capitis, ac totius corporis maxime necessaria: ut sunt ca-
4 pilli, i qui in Rege denotant omnia, quς ad pompam,
& regium apparatum diriguntur, ut sunt sceptra, anulus , ensis , diadema, trabea, cortinς, gemmae, ve Dies auro, & purpura rigentes, superba aulae structura,aulicorum ingens numerus, & satellitum ordo;&quae ad voluptatem pertinent, ut sunt ludicra certa mina, venationes, tripudia, more Hispanico tibi ς, sonitum pedum pullum odulante musicae, & aliae licitae, si eorum tib s .eta honcitae delectationes, & ludi: non vero his spe p 3 'Gaculis, his ludis delectari eum oportet , in qui-- stimum virtutum adolesbus promptum est mortis periculum , vel vulnerum
a communiter accidentibus, x nec inhonestis, i quales queutibus. Fratr. Iosipli comicorum , seu mimorum representationes , quae docent adulteria , dum fingunt , & simulatis eru- lib. .cap. 16. α dcob a
h Aleoe et de Lodo ea pi. s a. Amescua de potestate tu se ipsum lib. a. capit i i. Ioannes Cheliterit, thesauro aphori motum politicorum, lib. s.
L Lactantius diuiuarnm institutions.lib. s.cap. to Ioannes aCho hi et in thesauro aphorismorum p -