장음표시 사용
11쪽
no stabilitam nutu, nullo negotio perlustrat, rerumq; & imperiorum seriem per aetatum omniu decursum suis designatam synchro nismis, tanquam in theatro amplissimo contuetur ;vnde eos in proptu semper habeat, quorum ad exemplum in virtutis actione vitam omnem instituat.Tria vero in uniuerium genera hominuin spectanda hoc theatrum producin, primum, quorum virtutis splendor est maximus,qui in rerum diuinarum cultu, sapientia, iustitia, sorti tudine, auxistientiis in nuis studium Omne posuere suum vel etiam virtutibus lenioribus Ornati fuere, animi demissione, & m'de ratione,bonitate, modestia, temperantia,studio rerum gerendariam, seu vitae intra parietes priuatos placidae agendae amore: alterum im proborum, & flagitiosorum coetus bene multos, qui vel Dei homis numque iura violauerunt loci corporis se voluptatibus dediderunt; tertium multo maximum eorum qui diem ex die ducentes ,praesentibus tantum studes, qui quo forantur, quum non attendant,rcbus inanibus,& caducis animo, dc cogitationibus identidem occupantur. Haec scenae totius Panegyris est, in qua sapienter dccorum seruauerint,quorum animo fixum est,palere, & sequi summum Princi
peni , & parentem Deum de excelsis , & splendidissimo coelorum
throno inseriora isthaec spectantem, contemplantemq;, cuius iussu ut corporibus fuerint laxati, velocius in alteram vitae humanae sede, feliciorem illam , coelestem, tristitiaeq; omnis expertem per uolent, ubi est per spem municipatus noster immortalitate immensus, gloria cumulatissimus,diuina contemplatione beatissimus. P. L Temporem omnium in Chrisio Domino cohaerentia, ter ae Testumcntata vi praeestomne diuisium . 7 partes duas, quarum unam vendi
l cat sibi testametum vetus, a ςondito mundo ad filii Dei salutare
incarnationem ; alteram nouum, ad eiusdem aduentum extronium. cenim a veteribus semper celebrata distributio propterea tat,quod di cerni aptius temporis uniuersi decursus non possit, qua
12쪽
po inius admirabilem ad homines aduentum , per quem ut omnia, sic tempora ipsa producta suere i, quem Prophetica,ob id,oracula si cri aedilicii , Ecclesiae inquam Dei, lapidem eum vocant angularem, cui uni cum priscorum Patrum, im Christianorum vera fides inni -xa consistat; in quem velut gratiae,dignitatis, salutis omnis autorem, clarissimum ic qm respicia Testamentum utrumq; , quum sit ipse pax nostra, qui fecit utraq; Vnum;qui amsissimis utrumq; exorsnauit muneribus, qui utriusq; oeconomiam mirifico ordine, &fapbentia chin instituit, tum in seipsum revinxit ; dum in veteri quidem Testamento Abraham eo prouexit, ut Patriarcham eum plurimarugentium,oc patrem fidei omnibus proponeret; in nouo ex omnibus Petrum legit, quem principem Apostolorum, primum fidei Conses rem , eritalis Euangelicae, & Ecclesiae uniuersae sundamentum constitue ei;quae fidei propago, ut in ipsum quam optimε coalesceret, geminam traducem Patriarcharum in veteri, Hierarcharum in
nouo sempiterna serie a primis rerum exordiis ad earum usq; exitum ita in se ipsum aptauit, ut qua ratione Patriarchas ab uri, Prothoplaste ad Iosephum nutricium in genealogia perpetum habuerat, ad
eundem modum Hierarchas, mios Pontifices maximos vocativis, , beato Petro ad postremum in ossicij munere suturum, summa autoσritate diuinitus instructos continua successione cernere liceret, qua ratione testatum faceret omnibus,t1m a sese proficisci, & pendere lineam spiritus, quam carnis in se olim tendisset, ubi umina quidem,& singularis ipsius clementia cumprimis enituit,quod cum res mortaliti per homines peccatores administrandae veniant,in generis ipse
ossiciiq; seriem peccatores aequε admiserit atq; iustos; nihil ut mirum
sit,inter Pontifices maximos, maximos quandoq; reperiri peccatores,cum ne Patriarcharum successio grauissimis criminibus caruerit , quos ille hominum naeuos, qua est in nos benignitate, non tam attendens,quam opus,munusq; suum, quod omnibus numeris ab isblatu firmumq; exhibenecclesiam ipse sua,ut pollicitim est,perpetuo administrat atqi conseruat:Vt enim apud veteres Abrahamo dictae
sunt promissiones dc semini eius , quas praestitit DE US liberalissi, naeata & Petro Christo dictum est,cum de fide, Simon ego rogaui
13쪽
pro te, ut non deficiat tua , tum de Ecclesia, Portae inseri non praeualebunt aduersus eam, quod non minus ratum firmum esse contra Trinianoriunmaeresumi saeuissimos turbines, iam pridem longissimo temporum πλM Videmu - . P. De C me Sathana inter
SVnt autem , in veteri, & in nouo Testamento, clan in fide,tu ossicio diuersa hominum instituta discernenda, quae bipartitam
omnino Ciuitatem. constituunt. DEI summi primam, quam Ecclesiam vocamus, alteram Sathanae, tenebrarum principis: Et quamuis illa conditorem D E V M habeat eum quidem qui omnes homines vult salvos fieri, omnes m municipatu illius potiri, tamen jea est hominum leuitas Daemonism malitia, vilegibus illius postha I bitis, cernamus secundam istam infelicissiniam una excitatam a plu rimissi equentari: nam quod semel attentaverat Sathanas, similema se altissimo apponere,id ne a ruina quidem intermittit,ac dum videta filium Dei saluatorem hominunx inter Domines Ciuitatem Dei in. I stituentem, quum sit ipsius acerbissimus aemulus,dc hominuin scinσ.l piternus hostis mitari idem pertentat, hominesmper apost aliam in aduersam suam Civitatem seducit, impellitque: quae qiud minitia,
origOQ, sunt impietatis, errorum,& haerescon omnium quotquox iin vita humana conspiciuntur, haec enim iura istius secondae i mat Cis . uitaris,haec eius sapicntia. Porro utrius , ciuitatis,cisi iuxus & cricii clitus sitionge diuersissimus, duratio tamen ut hoc luculo par est viso
detur, non errorum constantia, quae nulla cii, sed 'Ovori: in iobili. de maloruiri coagmentati Q. Effecitauicm aduersarius ille tu ininum colluctator non minus violentus,quis callidus , ut si cimo, nem homines . Dei ciuitate secerint tertio pri mam a condrto inu do , cui a pietate exosa, Cain cum posteris ad impietat, in orolapsus est deinde a reparato per Noab mundo, cum Chainins: Iicis ibboles idololatriam inuexit, postremo vero, a redempto per Christum saluatorcio mundo, cum per Haereticos sunt infiniti crrores sub specie
Chiistianae vitatis proseminati, ex quibus quum fides per uritatur, iustus
14쪽
iustus autemex fide vivat; fit, ut certa pernicies , & mors sempiterna psorum ciues, caetusq; excipiat, sempiternavero salus&immoseisis for penes eos unos consistat, qui intra caelum & concilia
uitatis Dei, Ecclesiae inquam Cathol se continent, eiust parent
QVanquam summi conditoris .mnia& vi consistant, lege
nutum gubernentur, tamen homines eius condidit excellentiae,qtu non tam impelli ad quiduis a ndum, quam sponte duci deberent,quum ut ait Apostolus ipsi sibi sunt lex principio ita. ch legem Naturae hominum mentibus insculpsit, tutus ductu quid faciendum, fugiendumne escit, intelligerent ipsi, iuuante D EO,
prinarent . . parentum primorum partim lapsu, & pra uis cupiditatibiis vitiara, partim longissimis temporibus Obtcno brata , . secundo legem literae suo ipsius digito tabulis lapideis inscriptam,& mangni Mosis, ceterorumq; prophetaru libris proditam edidit, quae tamen ob iari periectionem fungebatur praedagogi dun- taxat vice, quoad pleni uao temporis diuuatius prsfiniti summum a biutillianum legislatorem Christum adueheret, qui quidem tertio Legem GraMae ibimus, suo ipse sacro ore deprompsit,tanto auctiorem persectiorem,quanto qui eam canciebat longe omnius etfectissim iis est.& benianissim ii quippe qui non legem pr scribat inodo sed etia ad ipsam pdificio ni vires,psi sidiumq; mirifice con- seranea est autzm iaciat ex quae homines non leui et humana coniectatione. mat visi uni inuolacris, ted ipiti tu DEI plane δ perspi cuEdeD Uplacitis &wluntate,demisterib d minis, di in ipsa diuini- tate reconditis instituit quae gratia coel sti pectora imbuit, spiritum sanctu sere, qui & sdclibus ipse lingulis aeternae haereditatis pignus
indatur,ecclesiani uniuessam in omitem veritatem inducitoneaquestrusit, conseruatque , Porro primae legis, quae per naturam est,
15쪽
fidei & doctrina sacrosanctae Theologiae diuinuus aperuit. Nec vero caret admiratione,quod de ecclesiae gradibus, & amplificatione per has legum aetates sacris literis proditum est, fuisse nimirum Naturae saeculis,tam arctos ecclesiae limites,pi sertim post idololatriam a di luuio introductam, ut non amplius quam unam domum et familiari veri viventisq; DEI cognitio illustraret, c teris mortalibus errorum labyrinthis misere excaecatis & perditum euntibus; sub lege Mosis deinde ad fidem cultumq; Dei assumptum esse populum integrum, in quem magni Abrahami Qboles excreuerat, lsraeliticum nempE, qui tamen ne sic diu totus stetit in veri DEI agnitione, dilapsa maiore eius parte ad idolomaniam, tandem placata Dei ira per mediatorem Dei,& hominum Christum, Apostolosat Euangelium omia
creaturae praedicatent, emios esse, tunaq; spirante aura coelestis gratiae nauigium Ecclesiae plenis velis coepisse orbem uniuersum pem meare,ut Iudaeos,Latinos, Graecos, Barbaros, atque gentes omnino omnes fidei,salutisq; sinibus exciperet, qua ratione repleta tum dein mum est terra scientia Domini,vi Isaias praedixerat,
C A P. IV. De aetatibus naei Atem. INterea non idem hominum, rerumq; status semper fuitiinterue
nerunt enim vicissitudines permagnaen memorabiles, quae onas nem temporum cohuersionem in succinctas dispescunt aetates, quarum septem sere celebriores obseruatae sunt Prima creationis est Adami prothoplastis a condito mundo,quae dum essent omnia Vivacissima,nec corruptus adhuc naturalis rerum vigor aut debilitatus, homines annosissimos produxit,quanqua non nisi terri frugibus victitarent. Secunda foederis, aetas Noah est, qua post diluuium Deus nouo sibi foedere homines devinxit, quibus43osthac ad firmandas naturae vires carnium & animalium csum , vina 4; potum concessiti; Tertia promissionis,cum Abrahami peregrinatione coepit ; tu enim 'promissus est adsuturus ex Abrahami stirpe saluator, qui homine et iam interiorem renouaret, cinstitutu est fidei inter credentes signa culum circumcisio. Quarta Legis latae cum Mose incoepit. Quintam David rex inchoauit, cum arcam Dei intulit in montemSion,quae
templo paulo post exstructo nomen sortita est,& per se exterr
16쪽
dit aetatem. S ara L cli nationis eii sub Babylonico cxilio,& Synago- cxco enim tempore res antiqui populi sensim coli bi Vbi est. Septima reparatae salutis requici: I iritalis Sabbathi b nci
Filio Dei incarnato coimplecti nur; a quo hominim' genii . tac Ni Ai diato aeternoDeo,ad capessendas res diuinasperi cicuri ...
ipsius unius Christi Domini & Saluatoris nostri gratia, pi promissis fidenter acquiescit,& oblectatur. His octava dcn cedet illa sempiternae beatitudinis aetas, cum in suturo saeculo saxi & iusti.immortalitatis gloriam adepti, summi boni, deificae visitonta
plen contuitu in omne aeuum potientur. . f 'c A P. V. Sanctorum veterum ordin s.
VT non eadem temporum, rerumq; , ita nec similis semper sanctorum hominum ratio,dignitasq; Qit; nam qua est plenitudine gratiarum Deus multiplex,&inexhaustus,ordines sanctorii, qui Ecclesiae sunt lumina illustria, varie atteperauit pro aetatu ratione. Primus & quide antiquissimusPatriarcharum est ordo,tanto viri integritate & sanctimonia persectior quato ab integritate prima mi-lnus aberat,ac fuere Patriarchae fidei non solum propagatores, Veru- etiam bases quaedam, & columnae, quibus & posteritas omnis innixa esset, & quorum nomine etiam Prophetae Deum interpellare c6sueuerant. fecundo Iudices a Deo excitati sunt,tanta praestantes laude, ut incertu sit, corporis ne an spiritus magis excelluerint viribus. Successit tertius ordo Prophetarum,mirabilis ille &spiritu Dei imbutus tam ubertim, ut futura vel logissimis temporum dissita inter uallis,multo ante praesentirent, ac vaticinarenturi. Patriarchae seremeditationum quiete oblectabantur, &coelestium contemplatione Iudices excellentiam heroicis prodiderunt iactis: Prophetes ser, monis praestantia,& doctrinae spiritu maxime claruerunt. Messiae saluatoris promissionem a Deo acceperunt Patriarchae,aduentum prae dixerunt Prophetae,
17쪽
Rrgnum Christi, nouui' Testamentum nuncupatur, quod en
iancta Ecclesia Catholica: etsi enim quoad citentia,vetus qui Dei populus eo nomine censeatur, quod ut nos inchristum qui iam venit, ita in cundem ille venturum credidit, tamen quoad statu,Iudaeis Synagogae tribuitur nomen,Christianis autemscclesiae propri ob excellentem diuinae vocationis gratiam. Ea vero quatuor potissimum differentias aetatum subiit, ac principio quidem a Christi saluatoris natali dum in humanis agere coram vi: us est, simul fides in ipsum, S lcx Mosis ad salutem adipiscendam val runt: Tum enim baptismus Ioannis, & Christi Domini doctrina, Apost lorum4; baptismata priora cum legis plenissima obseruatione citra alterutrius dispendium suo fuerunt in vigore. Deinde postquam Spiritus sanctus uberiama e coelo doctrinae Christianae numina &firmamenta demisit, quibus fulta Apostolicavox in mundum uniuersum exereret sese, te m vero lex Mosaicalaetis Euangelii praemniis cessit,tametsi nonrepentE tota, ni qui ad fidei gratiam adducebantur Iudaei grauius of nderentur,paulatim tamen in desuetudine tota abiit.Ergo vigente solo Euangeliohac altera aetate, Ecclesia cara Iudaeis, tum maxime ex gentibus lono, lateq; propagata est, ac suit,si spebemus Sathanae contabescentis, satellitumq; ipsius imma nitatem,una omnium tristissima,quod exscindendam eam cruaesissimis persecutionibus ille decreuisset; sin fidelium comi nuntiatemat. innocentiam animaduertamus, merito beatissimam praedicemus, propter sanctitatis studium, quo incredibili amore flagrabant Christiani,quod recentia Christi Domini facta , dictiq; animo iden iidem obuersabantur, dc quod elegantissimh dixit S. Hieronymus,tsi Dona ita calebat cruor, & seruebat fides, nulla namq; aetas ad An gelidam puritatem propius accessit, nunquam cultusdiuinus est socratior peractus,nunquam sacramenta maiori veneratione concelebrata sunt: ac licet ea ob tyrannorum saeuitiem in occulto, di criptis plerumq; tractarentur, tamen verbum vitae, & regni coelorum praedicatio prouincias quasvis penetrabat, vivebatur inter paganos promiscue, sanctis mutuo modestia solum notis, ait Tertullianus, scelera
18쪽
scelera canem is &mVe exosa eranti rarissimus in mortale prolabebatur peccatima; dium illis unum erat virtutum ornamentis operam nauare,imaginem Dei in homine olim vitiatam, nunc autem
restitutam porro excolere ac perpolire, sat laudis praestantiaeq; se esse adeptos Cum are,si Matiam & gloriammeruissent apud Deum, &charitatis ossicia proximo cuiuis impendissent, qui quidem primae Ecclesiae status,&primorum Christianorum vita fuit: Successit aetas tertia,cum sublata persecutionum atrocitate pax Ecclesijs concessa est,& libertas relinonis Christianae non solum immunitate donata, verun tiam laudibus &praemiis propositis ad summu florem prouehi coepit per Imperatorem laudatissimumConstantinum Magnsi, ex eo enim tempore Christi fideles fidem palam profiteri, proceres
sacrilibere conuentus cogere,respublica Christiana, legibus omniarcuratius decernere coepit, & quamquam Iibertas haec repressis infidelium terroribus,taxasse nonnihil fraena,& de intento innocentie studio atque ardore aliquantum remisime videretur, tamen sanctitatis splendor mitificus adhuc apud quosque perstitit,etsi qui vulgi leuitatem non serebant,in vastas se solitudines ad vacandum Deo fici quentissimis agminibus abdiderat ; tametsi ne sic libera euaserat Ec-bclesia,quod persecutionum procestas excepissent haeresim concer. tationes dissiliae,quibus misere illa cocussa est,&lacerata, fides vero Onolica interea non minus illustrata, quam conseruata integ E&vindicata megie ad sinceritatem. Quem in modum emensis aliquot inculis,quarta aetas secuta est,quae in fidei constantia eadem perseuora & Christi Domini religionem plena illa quidem amplectitur, veruntamen visunues hominu constitutae labente paulatim seruore, nec san 'rum amplius tot coetus producit, & multis deinceps saeculis maiorem in modum desidia torpet, atque ut primam afflixere acriter Iudaei secundam Tyranni pagani; tertiam haeretici; ita geminum malum istam posteriorem foedat,conficitq;, Ouentem Maho. metana perfidia,Occidentem ipsaCatholicorum turpitudo,& scandala intestina dum sui litatis studium apud raros viget, improborum a longξ bonos superat, stiget charitas, exulat virtus, fastiditur mutatio Christi acet zelus gloriae Dei, vitiorum colluvie omnia CG. B
19쪽
Lib. L c citates lentur.Quanquam ut Dei beneficentia inextialis Mira in Ecclesialita nullis non temporibus talas excitat, qui quod arctissime ei per xl morem iungantur, magnos in persectione Christiana progressius fruiciant,vitam sancta conuersatione excolant, vitiorum contagionem lzugiant,sectentur iustitiana,pietatem,sidem, charitatem,patientiam, mansuetudinem,certentq; bonum certamen fidei, ut apprehendant lvitam aeterna,quod ex Christi ore beatus Apostolus monet ut quamltumuis peruersitate summa mundus serueat, tamen nunquam delint,qui Christi Domini iussa exprimere & perficere stingulari studio& cura cupiant, quinetiam his ultimis temporibus Dei sui'mo b neficio cernanius in nouo orbe nouas fidei, virtutisq; sedes incredibili innocentiae candore, & ardore pietatis ciliorescere, &Ecclesiae lincrementa redintegraria ec etiam putandu est,sapientissimii, optimumq , patremfamilias tantum sumnaomane,hora Iertia, sextam ad conducedos operarios exire: sed prodit ille etiam nona,at undecima quando iam aducs rascit,cum calor charixatis minuitur, & lux fidei pleris q; occidit: sic enim vid aus posterioribus saeculis perspicua vocatione,atque missione diuina,diuersis temporibus excitatos esse celebres ecclesiastici instituti viros,&ordines qui singulatii 40 stria in vineam Domini se conferrent, coeptumq;a maioribus opus,
non euerterent,ut solent haeretici, sed contini aret . .rficerensq;. CA P. VIL I Sanctorum Chrintianorum orara es. A
H Abet vero, & in Eccle ia sua Christus reciemptor per temptrirum vicissitudinem dispositos lanctorum illucrit S cudinis. quibus illa non solum veluti luminibus late splendentibus toto r be colluceat sed etiam optime fulciatur, & aduid sus hostium inicit tus tuta consistat, quorum tres sunx maxime omnium illustres: Apostolorum,qui ut olim PatriarchM , in fidei sundamenta locati sunt, M irtyrum, sortissimorum sidei thletarum, & Consessorum fidei, virtutum &doctrinae laude pr. stantium, qui etsi codem saepe tempore simu pilircs,mixtiq; su rixamen habuerunt suas quiq; aetates, quibus praecipue claruerunt inima ergo state sanctissimorumA -s Iorii ordo per annos centu excessuit,id enim spatij a Christo nato beatus Ioa es Euangelista emetim est,quae aetas vi tempore,uacba-
20쪽
Manili. Hrisnatum spiritu ubertate plenitudine omnium superior suit ostentabat ea Apostolos illos summi senatus Fili j Dei duodecim vi
ros admirandos, recuperatae harnanae salutis oculatos testes, diuinorum mysteriorum, & commercij quod est Patri coelesti, & Spiritui sancto cum Do inino inspectores, ciuitatis coelestis per sanguinem Agni ei e can . e sundamenta, regni Dei primarios principes: Nec vero isto oolivio sed etiam reipublicae coelestis archigram malaeos Euangeli stas, quadrigam Domini mysticam, adhaec septuaginta d ios discipulos aChristo ipso lectos, patricios,viros primarios,& dictinu iram i, consiliorii aeterni regis conscios Vt prs terea caete- cu Apostolicos viros plurimos, maximos tum illoru primos succcisores,quoadei suntameta ubiq; gentiu solidissima posuere,& matricus Ecclesias Apostolicas prae caeteris hic,illic,condidere, insignes.
Hanc alter exo Nit diuorum Martyrum ordo, ducentorum annoru,
quando magnitudine animi, dc spiritus robore milites inuictissimi tacacerdotalis dignitatis, quam politicae, tam virilis,quam muliebris
sexus fidem Christianam a magn' Apostolis acceptam , anguinis &vitae perfusione testatam omnibus secerunt, furentibus tum atrociferocia Imperatoribus dc prouinciarum praesectis paganis,ut ecclesia impiettati illorum succrescentem extirparent, Christiq; fideles omnes indemnatos trucidarent,rem plane stupendam, tempestatem illam , dc surorem tot myriades abuimpsisse hominu sanctissimorum, . quibus ex beatae vitae desiderio singulis vita haec vanitas erat, pietas delicis,tormenta ludus,coelum corona, omnibus hic unus scopus, trema quaeq; pati,saepissime excruciari, mille mortis genera subire
poti P quani acceptam Christi Domini fidem, amoremq; minis ubiis carnificum prodere, ac licet superioribus Apostolicis annis, vidc succe sentibus fuerint pluriesi pro Christi nomine obtruncati tamen haec una fuit praecipue aetas, qua hostilis maxime rabies in Christianos desaeuiit. Tertius deinde ordo venit, Cosesibru fidei illustriti, qui per trecentos annos partim coelestium virtutum laude, partim simul doctrinae admirabilis gloria excelluerunt, in quod maximQtempusDoctores Ecclesiae iunctissimi veniunt, quorum in asserend', vin sicanda, testificandam sincera religione , multa semper dc salu-