Laurentii Pignorii Patavini De servis, & eorum apud veteres ministeriis, commentarius : in quo familia, tum urbana, tum rustica, ordine producitur & illustratur

451쪽

DE SERVI S. 379mus ; utrix i a non sit temulenta,

non lasciva, nou gararula , habeat modestam gerulam , nutricium graVem. Neque vero videtur haec opera discreta semper fuisse , cum quae fuit Nutrix , fuerit eadem & Gerula.' PlautuS: l trices pueros infantis minutulos Domi ut procurent, neu qu spectatum erant,

Ne ct i e sitiant, ct pueri perea t

Et hae Nutrices fuerunt re & nomine. illae honorarior, & ut ita dicam , nominales , quae diligentiam infantibus , & munditiam adhibebant , ut loquitur antiquus glossator ad illud hJuvenaliS, Hoc monstrant vetula pueris repentibus us . Quod autem ρ vir doctus & eruditus

452쪽

, sive ideo, quod bajuli essent servi , Scquia servi ad docendos pueros olim adhiberentur , id sane mihi susp . ctum est. B uli enim ibi GERvLΙ

quod b utent gestentque ulniS pueros. Et hinc ' in aula Constantinopolitana fuit olim magnus B ulus. Italice hi sunt stabo, & Balia, sive, ut nostrates vocant, Ballo & Ealla, quae apud Vicetinos Sela est , 1 verbo Latino antiquo h Beolare, quod est

βαταζειν. Huius loci cu NARI A esta cunis dicta ut videtur, veluti & 'Cumna quam Deam vocabant, infantium in cunis tutricem , & fascini summotricem. vetuS lapis,

a Georgius codinus. 5 Glossarium. c Lactant. lib. I. cap. 2z.

453쪽

Alludit huc D. ' Hieronymus r, jam tibi ct scalae, per quas deponeres misee- , Aarabantur: jam iter dispositum, decreta navigia, conditi a dies , fuga an mo pertradiata, ct ecce Angelus ille cubiculi Maria Ianitor, Cunarum D mini custos, ct infantis Christigerulus, coram quo tauta faciebas, i e te prodidit. - Martialis : Cunarum fueras

motor Charideme mearum. & hic proprie CUNARIVS. EDUCATOR E M hic ratione contubernii inter-1eremus. ε Justinianus , justis autem manumissionis causa hae sunt, veluti siquis patrem aut matrem, silium filiam-Ve, aut fratres sororesve naturales, aut y d glium, qui Nutricem,aut Educa- rorem , aut Alumnum &c. - Appule-

454쪽

38a LAvR. PIGNORI Usjus : ego sum Drrbena illa , cujus fortes epicule nomen inter tuos frequentatum S ducatores retines. & hic idem, qui NUTRITOR, & NUTRI CIvs. ' Acta Nerei , & Achillei

martyrum : eorum aut m corpora ra

puit Auspicius discipulus eorum, tritor sancta virginis Domicilla. t Cassar: erat in procuratione Regni propterretatem pueri, nWricius ejus eunuchus, nomine Photius. Porro Nutrices &Nutricios TATA s & MAMMAS appellabant. Romae, DI S. M.

ZETHO. CORINTHUSTATA. EIUS. ET. NICE

MAMMA. F. V. A. I. DXVI. Egregie vero Petrus Chrysologus ; tritor pius , nisi totus fuerit redactus in parvulum , numquam par Vulum perfectum perducit in virum:

455쪽

DA SERVI S. 383

denique tunc Voc m tenuat , verba

ponit, agit nutibui , sensus seponit, in sirmat viscera, abicit vires. membra dissolvit , gressum tardat , gestis non ambulare , sed rFere , ridera simulat, timere fingit, flere mentitur 3 quia est in illo mendacium pietas, dempuisse prudentia est, est infirmitas vim

rus. D. ' Hieronymus : nunc σGerula quondam, jam anus ; ct v tricius , fecunduspost naturalem pietatem pater, clamitat, morituros expedia

paulisper, ct sepeli, forsitan ct laxis

uberum pellibus mater , arata rugis fronte, antiquum referens MAMMAE tallare congeminet. Lalla autem solemnis est naenia Nutricum. h Cornutus ad Persium: aut cur a Nutrice

jUsus dormire ploras ' qua infantibus ut dormiant, Iolent dicere saepe, talia.

talia; aut dormi, aut laste. Et haec cantio apud nostrates Mammas etiam hodie exauditur. HujuS O dinis sunt ALvMNus , & COL-L A c T A

456쪽

stratus, nec formosius collatitaneus, nec candidulus , ct rubicundulus assecta, adhaereat lateri tuo. de illo h Vlpianus : denique concubinam, filios nat rates, alumnos, constitit generali oblia Latione nou contineri, oesi qua alia sunt hujusmodi ministeria. de ALUMNA Iul. Paulus : in testamento , Pst per festum non erat, Alumne me libemtatem 2 fideicommissa dedit. Collaetaneus autem in VeteribuS mon mentis , Collacteus 8c Colacitius appellatur. Parmae, ubi descripssimus oculata fide ;

457쪽

DE SER v I s. ' 8s Romae in hortis Cyriaci Matthesii,

C o M M V NI O VERNA ANTONIAE AUGUSTAE V A. II. MES. XCOLLACTEUS. DRUSI BLANDI. FIuvenalis & Marcianus CapellaCollactaneam, Collacteam Vocant, a Ille, Tullia quid dicat nota Collactea

h hic: sed quod sororis ejus Collactea, ct indiscreto amica foedere videretur. Hoc fuit eandem Nutricem simul bibere , ut loquitur ' AppuleiuS. Et hic disquirendum est , an de hujusmodi ministeriis AE Vlpiarius in

fructus legatus est , cujus testator quasi ministerio vacuo utebatur &C. Alumni & Collactanei quasi ministrare dici poterant. Et hujus R de-

458쪽

386 LAVR. PIGNORI Us demum generis ministeria , longe post abolitos omnino servos, diu perduraverunt , licet enim servi , ' Barioli ICti. aetate penitus desiissent , Collactanei tamen in usiuerant, quod patet ex si Petro Paulo Vergerio , qui in vita Vbertini Carrariensis haec habet : ejusdem fuit domesticum judicium , quoa sequitur.

Longetius erat ei hereditarius servus, ct semper una nurritus : nam usque ad ea tempora propagandorum servorum mos in Italia manserat, qui nunc prorsus obsolevit. ei Vbertinus consta

debat plurimum, ct facile omnia fidei

ejus credebat. is aliquando ab Carentana Vbertini concubina pulcherrima foeminarum , in domestica contentione,

servus est appellatus, ad quam Longettus , ejus inquit sum fervus, cujus

es tu meretrix es. quo nihil illa mole

stius exprobrari sibi audire potuisset, ct speciei

a Idem Pariolus ad Lee. Hostes, de eapr. O pUll. rem citatus a Genebr. uno D. inccara. b Latet adhue in forulis nostrarium Tibliothecarum.

459쪽

DE SERVI S. 387speciei igitur considens, erat enim eximia forma corporis, 2 pignoribus ex Vbem

lino susceptis , non nisi illius sanguine sua satis ituria fieri posse arbitrab

tur. itaque filiolam , qua erat in deliciis patri , allegat quaestum de matris injuria , sedct ille quoque Vbertini amicos, qui ei in consiliis Isemper aderant, patroni sibi ut essent oraverat. mentione

igitur per puellam inducita , ct per eos

qui aderant interrupto crebro ejus femmone , mulier quae ex superiore specula omnia intuebatur, indignata non audiri suam querelam , e fraenis decurrit, a Longetto se contumeliose habitam queritur. Vbertinus in solita mulieris audacia nihil motus, edicere illum jubet quo se pacto res haberet. qua cognita, ego inqzit, quantum in me fuerit, eo, quod est contumelia causa , utrumque vestrum ab silvam, ct Tabellionem qui conscriberet jussit advocari , tunc ad Longetium, vis ne liber esse ' nequeo,

inquit ille , liber tibi esse : nam si me ita finis , sum tibi servus natus, nec me qui R a tali

460쪽

388 LA v R. PIGNORIVS tali domino fervio , meae conditionis pudet. in manumittis, tanto me precio vita libertatis emis, ut liber esse a te non

possim. animo inquit Vbertinus) ut

voles, utquc te decebit, nunc nece tale ouitionis , qua mila addictus tenebare,

liber esto. deinde ad illam conversus: ct tibi quoque , inquit, quando mea Con- fuetudinis te pudet, liberum est abire, esto a me absoluta, tum illa flens, atque iv perato eventu pene exanimis, per hanc tuam te prolem inquit oro, ne me deseras, neu abicias, ego ne te quidem domino digna sum forva, cumque

multa ct fere 2 dicere pergeret, jussit

ut unde venerat rediret , ac ne se in reliquum talibus querelis molestaret. itaque uno judicio homini bene merito gratiam reddidit, ct illam admonuit, non debere se conditionis pudere, quam nou morisDonte , verum etiam cupide admisisset. Hactenus Vergerius , cujuS narrationem describere operae precium duxi, tum quod auctor nondum editus est , tum quod lectorem possit

recreare