Loci communes iuris ciuilis. Ex mendis tandem, & barbarie, in gratiam studiosorum utiliter restituti. Addita sunt praesumptionum ferè omnium, quae in foro frequentantur, exempla, cum Ioan. Oldendorphii epistola nuncupatoria

11쪽

cti L o C I I v R I ssus superficiarium uelit uindicare: dicendum est excepti

ne utendum in sectum data. Nam cui damus actionem,eidem exceptionem competere,multo magis quis dixerit. L)ι quis conductionis. . de locat. Cr conduct.Diocletian. Cr Maxima. Si quis condisionis titulo agrum, uel alium

quuncunque rem acccpit: postsioncm prius restituere debet, ex tunc de proprictate litigare. Actio inanis est quam excludit inopia debitorisInanis. f.de dol.ma. Cuius: Num is nustum actionem uidetur ho bcre,cui propter inopiam aduersurij inunis actio est. Actio dirim ex utilis habent eundem estissim, cretustam sunt porestitis l.uctio.f. nego. gello. Paulus. Nec refert direm, quis, an utili actione agat, vel conueniatur plane in extraordinariss iudiciis, ubi conceptio formularum non obstruatur, haec subtilitas superuacua est: mu-xime clim utraqxe actio eius Am post, L. At,eundems h beat este m. Actionem qui habet ad rem recuperandum, ipsum rem habere uidetur. Paulus in I.qui actionem.f. de reg tur. Et isi quis ui. f.eod. titu.Ulpia.si quis ui de posse, ione deiectus si perinde haberi debet de si posideret:cum interdicto de ui recuperandae priIsionis Acultatem habeat. Minus est actionem habere quam rem.minus. si de rentur.Ulpiu.Et multo commodius est rem habere quam pers qui.l. is qui destinauit. f. de rei uendie. cuius. Is qui destinu-vit rem petere , animaduertere debet, an aliquo interdictopogit nanciscipos fionem: quia longe Gmodius est ipsum

posuere , Cr aduersarium ad oncra petitoris compellere quam alio posidente petcre. Non videtur posses ionem adeptus is, qui ita nactus est, ut eam retinere non posit. Iabolenus in I.non uidetur. f.

12쪽

ipse. posses Actiones suas remittentibus non est regressus dandus ad eas. Ulpianus in I. quaerituris .ctuenditor. f. de aedilit. edicto .Luccusetioncm. C. qui accliba. non poli. Alexander. Accusationem a qua disredere te professus es, repetere non debes. Paulus in l.qui destitit.f.ad senat. Turpil.l. si maritus. I. si negauerint. f. ad legem Iu de adult. UlpianM. Fortius enim dicitur : eum, qui se negauerit acturum, ponea non audiendum

Actio uel exceptio aliqua quoties deficit, agend mestactione utili praescriptis uerbis.l. quoties . f. praestri. U. V .quoties deficit actio uel exceptio, utilis actio uel exceptio danda est. Actionum genera fiunt duo in rem quae dicitur uindicatio er in personum que condictio appellatur. Ulp.ri Iuctionum duo genera. f.de actio.er oblig. Aelio de dolo, non patitur alium actionem secura con

currere.

Actus stipulantis er premittentis debet esse continuusL continuus. f. de uerb.oblig. Venuleius. continuus actus stipulantis Er promittontis esse debet: ut tamen alia quod momentum naturae interuenire m it, cr quo minus reli onderi stipulanti oportet. caeterum si post interrogationem aliud agere coeperit: nihil proderit, quamuis ea

dem die si opondisset.

Lj f. qui praesens. f eod. V unus. si uero praesens laterrogatus,er ante quam reston retur, distegit, Cr r uerso reston in est: obliges.Interuallum enim medium non uitiauit obligationem. Obligatio cui nihil refragatur aliud , non debet pro pler

13쪽

pter modicum interuatam conuelli. duos reos.f.sio retis de duob.reis constituend. Iulianus. Modicum tamen inte natam temporis rem modicus actus, qui modo contrarim

obligationi non sii nihil impedit quo minus duo reisset. Actum nihil uidetur, dum aliquid aviam superest.Vide, Factum. Actus unus inducit consuetudinem .l.f.f. sina.c. de episcopa audientia.Vide, Duae uices. Actus ut magis ualeat quam pereat facienda est i terpretatio.l. quoties in actionibus fi de reb. dub lulianus. Quoties in actionibus aut in exceptionibIs umbigua oratio es hcommodi,'imaem est id accipi, quo res, de qga ag tu magis ualeat quam pereat. Actus secundum qualitatem iudicetur actoris, uel eius artifici litem obctetrix I .sed etsi fisad leg. uit. Actus extrinsecus probat intrinsecum animum. . bis,qui. 3.diugs Pius .f.defusorib. curat. Vlpianus. Non es nouum, quosdam, er si mentis suae uidebuntur ex sermonibus compotes esse: tamen sic tractare bona ad se pertinentia,ut nisi subueniatur bis, ducantur in ege'tem. Vide, Exteriora.

Actus defunctoris fustendi, sicut uiuentlam non est receptumPaulus in i n. in s.f. com.praed.tam urba. Actus secundum naturam fui subiecti regulatur.l. eius. st de oper.liber t. . 'Actus quanto plurium uoce nititur, tanto maiore au- tortate dilumfurypuberes.f. de Wrrb oblig . . . Accusare qui possim intelligemus,si scierimus . qui non possent. Itaque prohibentur accusare ut propicr k-xam, uri uentem: ut mulier, ut papitas. Alij proprer sacrum

14쪽

o umentum: ut quistipendium merentur. Alij propter magistratum potestirem ue , in qua agentes sine fruiae iatus Gocari non possunt. Alij propter delictum pro tuam ut in Sme3. Alij propter turpem quaestum: ut qui duo iιμ. - uduersus duos rem subscripta habet, minos uero,

accusandam, uel non accusandi accepit. Alij propter conditio em suum: ut sus circa parentes, er liberti cimo patronos. Macer.l. qui accusare.j. de accusationibus, Crin criptionibus. Ali propter suspicionem curumiae: ut illi, qui Album testim mi subornati dixerunt. PuulusLal .f. d. titui. Nonnulli propior paupertatem: ut sunt, qui minus, quam quinquaginta aureos habent. Hermog ni f.in isquent. Ibidem. Hi tamen omnes,si vim iniurium exequuntur, morat sue propinquorum de dunt , ab accusatione non emcluduntur acer in Ibi tamen.f eod.titui.

A ccusatus non potest sum reiacusare iacusat rem de pari crimine uel minori, prius quam fit absolutus: s suum prostquatur iniuriam. Poterit tamen adminfusionem proponere, non ut super ea procedatur, D M versideatur, donee causu primu finiatur. Valent. Va- . sim Cr Grasti. in L neganda es .c. qui decu. non pos N ganda est accusatis, qui non suas μωuras iniurias ex quintur, licentia criminudi in pari uel minori, prius gram

se crimine , quo premuntur, exuerint fecundum fata ue teraem. luris conditorum: ita tamen ut cir ipsi inscriptiones contra eos, etiam pendente accusatione, deponcre positu.

Et Lis qui reus f. de publiaud. V . Is, qui reus factus est, purgare se debet: nec ante mic' accusare , quam fuerit

excusatus. Constitutionibuου enim obstruatur, ut non res tione crimina sed innocentia reus pArgeigr.

15쪽

- Accusationes qui dias contra diuersos in vixit,iUrependentibus tertiam accusationem instituere non po-Dst, nisi fiunt, uel uorum iniurium prosequatur. l. cum rationibus. c. qui accu. non poss. Diocletian. Cr Maxi. Cum rationibusturis congruit desiderium tuum, postulantis a rasationem tertiam ei, qui duos reos delatos habet, non permitti eontra legis praescripta: nisi fias summi tam rus quis pessequatur.' Accusantibus filarios monetarum immunitia pedimittitur.Ij.c. de sit.monet. con tintinus. Accusatoribus etiam eorum immunitatem permittimus cuius modus,qu num distar est. d nobis per jingulos stituitur. Acceptilatio est liberatio per mutuum interrogationem , qua utriusque contingit ab eodem nexu absolutio.

nodestinus in Lj f de acceptil. Acceptilatio sita conditione feri non potestivi l.

sub conditione feod.tit. Acceptilatio in diem fam nullius est mmcnti. Nam solutionis exemplo acceptilatio solet liberaria. in diem.f. eod.I.uctus legitimus sisti reg.tur. - Acceptilatio uerboris obligationem tollit quid erina uerbis fit. Non enim potest uerbis tolli quod non ue bufictum est. Rusio est in l. nihil tam narcule. Ide rentur. V i. Nihil tam naturale est, quam eo genere quodque dissoluere, quo colligatum est. Ideo uerborem obligatio uerbis tollitur: nudi consensus obligatio contrario consensu dissoluitur.

L. prout f de fiolat. Pompon. Provi quidque condi cst ita erylui debet. Vt cum re contraximus, refotiui debet: ueluti crem mutuam dedimus, ut retro pecuniis tantundem solui dorat. Et cis uerbis aliquid contraxi-

16쪽

C.O Mm V N E S. yrmus, uel re uel uerbis obligatio solui debet. Verbis: veluti cum acceptumi promissori sit. Re: ueluti cum soluit, quod promist. Aeque cam emptio, vel venditio, vel locutio contra hi est.Quoniam consensu nudo contrahipotest: π dissensu contrario dissolui potest. Accestarium sequitur naturum fui principulis. c.

cum ex inuincto. de novi ope. nunt. Innocent. II i. cum

enim arnmodo non teneat principale, quicquid ex eo uel ob id e tum est ub praemissa districtione derernimus irrita d a. accessorium. de reg.tur.lib. u. Boni ac. Accessoria naturam sequi congruit principalis. 1. de Q.er potest. iuri deleg.' Meraiid. 11 r. sic tibi rest demus: quod sicut agentes Cr consentientes pari poena scripturae testimonio puniuntur: sic tam eos qui trabuntur in causam, quam principales eorum autores si eos mansne cognoueris tu tiam impediro districtione ecclesiastica postris coercere. L cum principalis. f.de regu. tur. Iulianus. Cum princia palis care a non confictas: plemnque nec ea quidem,quaes quantur docum habent. L nihil dolo. I.cum principalis. f.eod. Paul cum principalis causa no consistat: nec ea quidem,quic sequuntur o- habent. Ictfundi. I. sed etsi metalla. f.de usi act. Demiam. Accessorium remouetur remoto principali. Quia

accessorium sine principali esse non potest. l. A Stichum, in

-m quoque er columbarum stra natura est. Nec ad rem 6 pertinet

17쪽

is LOCI r V RDI spertinet, quod ex consectudine molare cr reuolare solenti π upes idem jaciunt, quarum constat ferum esse

Accidens sequitur naturum fui subiecti regulariter. I. eius artifici .f.de oper. liberi. Paulus. Ad uocati aequiparantur militibus. I. uduocati. c. de aduoc. diuos. iudic. Leo cr Anthcnx us. Advocati, qui dirimunt ambigua tam causari , Res distisionis uiribus in rebus sepe publicis ac priuatis lana erigunt, fatigata reparant: non minus prouidcnt humano gcneri, quam si praelijs ac uulneribus patrium parcnicis saluarent. Nec enim solos nostro imperio militare credimus illos,qui gladiis, cbpeis, er thorace nituntur: sed etiam advocatos. Militant nanque patroni causari , qui gloriose nocis confli munimine, laborantium stem, uitam Cr posteros dostridunt. Advocationis olficium laudabile,uitues bominari: necessarium, maxime principalibus praemijs oportet romuqerari. An ista in l. laudabile.in princi C.eo. tit. Adseuerare nemo lacile debet id, quod ignorat. l. Iulianus. g. quod autem. f. de actionib. emp.CT vcnd. Vlpianus. Onia tamen si ignorauit quidem Arem 4be, adsi

uerauit aurem bonaes stat, cr filum, ut caro uendcret si uia deamus, an ex empto teneatur. Et puto teneri. Atqui ignorauit. Sed non debuit facile, quae ignorabat, 40eucrare.

Inter hunc igitur, Cr eum, qui scit, interest: quoniam qui scit praemoncrc d buit furem esse: hic non dcbuit Iacilis esse

ad temerariam indicationem.

Adseuerare est sine interrogatione aliquid uersim figuresue adfirmare: alioquin si interrogatus restondeat, est hoc profiteri uel pronio. l. non nudis asseverationibus

18쪽

bus. de probat. Adoptio cit actas legitimws,nularum imitans, ad eorum qui librros non habent olatium inuentus. Teophialas. innit. adopi .in princ. Adoptionis nomen unerale es . er in duas species diuiditur: qqumm ultera adoprio vialltcr dicitar,ultera adrogatio. Adoptantur fit miliarim: adrogantur, qui sunt fui iuris l. l . f. de ad i. Adoptare menor maior non potesst: adoptio enim naturum imιtatur, Cr pro monstro est, ut maior sit filiusquam pater.3 mi rem innitu eod.lit.VIpia.in Ili pater Lmlias. sine. Etuabolcim in I.adoptio enim. f. eo.tit. Ad optio non iussanguinis, ed ius agnationis ad LP Iinl.qui in adoptioncm. f. eod.sit.

num. circa fluctu. f. LAdeicom. liber. Pomponius. Num ego discendi cμpiditate, quum fotum uiuendi rationem optrumam in octauum ex scptuagesimum anuam aetatis duxi.m

Hoc cst,Etsi alterum pedem in scpulcro habcrcm,non pigeret aliquid addiscere. Iuxta hunc sententiam est, quod M. ciccaro de Senectute inducit Solonem ual glorianti iniquod se quotidie aliquid addiscentem scimin feri discret. Seneca item inquit,quod nulla aetus sit syra ad discendum. Adfectus non punitur, nise sequatur cfctus. c.'. deston al. Er matri. Greg. v iii. Adolescens qui di bonsatam βιbi pcr uerba dejuturo, sicci sepe risus sucris, cum nul aer non cognosiccns, cum alia pollinodam per uerba de praesenti contraxit, non primum, cum qaa ncc luit uerum matrimonilim ex frinu contractus, nec praescii tum . b α clim

19쪽

enim obluit conatus, cum iniuria nullum habuerit ellecturas l. cogitationis poenam. f. meri. VIpia. cogitationis poenam nemo patitur.

terum autoritatem eo peruentum est, ut nemo ope uideatur

IccisSς, nisi π consilium malignum habuerit: nec consilit habuisbe noceat, ns er actum secutum uerit. I. inficiundo. f. debur. celsus. Inficiundo depositum nemo facit furtum. Nec enim surtum est ipsa inficiatio, licet prope urtum*.ι fugitiuus.f.de licio gnisc.

conatus nonnunquam punitur1j.f. .extraord.crimini. Paul. Solicitatores alienarum nuptiarum, items matriamoniorum interpellatores: ex si et e tu steteris potiri non possunt,propter uoluntatem perniciose libidinis extra ordinem puniuntur. l.si quis non dicam. C. de episco. σ clari. lovianus. Si quis non dicam rapere, sed attentare, etiam iungendi causa matrimonij , sacrati imas uirgines: sus fuerit: capitali poena feriatur. l. in. in princi c. de his qui ad ecclesi. Leo. His qui hoc moliri,aut facere, aut nuda saltem cogitatione atq; tractatu ausi fuerint tentare, capitali er ultim supplici animaduersione plerundis. L. is qui cum telo. c. ad leg.cornes. sicari Diocletia... Maximia. Is qui cum telo ambulaverit hominis necundi causa , sicut is qui hominem occi rit, uel cuius dolo mulo flectum erit commissum: legis Corticliae de Acurijs poena

L. diuus Hadrianus. f. eod.titu. Calistratus. Diuus Hadrianus in haec uerba rescripsit. In maleficijs uoluntas ste-

20쪽

c O M M V N E s. at Elatur, non exitus. Cic. pro Milone. Interitus causam, non . interitum spectari oportet. L.qui ea monte. f. te fur. Vlpianum. Qui ea mente ali num quid contrectauit,ut lucri βceret: tmesi mutato consilio id domino postea reddidit, ur est. Nemo enim test peccato poenitentia ua nocens esse defit. cap. si quis de poenitent.dininct. i. sicut in bono remunerulurbola voluntas: Ita in malo damnatur quis pro seu

uoluntate.

Adfec his ultra punitur quam e exicndit. I. quoniam nimici. .adlig. Iul. de ui publi. σpri. Quia hic uiolentus inuasor solum posscsionem habere addictauit, non occidere. Unde voluntas er propositum nonnunquam non distinguunt maleficia. Adflielio non est danda ut licto. l. diuus Marcum. f.de Ui praesi. Macer. Si tibi liquido copertum est, Aelium Priscum in colurore esse, ut continua mentis alienatione omni intellectu careat: nec subest ulla fusticio, matrem ab eos mulatione dementis occisum: potes de modo poenae eius

dis indare, cum satis urore ino puniatur. Inmi. de rer. diui. 9.quod βι uis si . Alia sane causa est

earum rerum , quae in tempestate leuandae nauis causa ei ciuntur. Hae enim dominora m permanent: quia palam esteus no eo animo ei ci,quod quis eas habere nolit ta quo mugis cum ipsa naui periculum muris etfugiat. Qua de causa, s quis eas fluctibus expulis, uel etiam in ipse mari nactus,

Iucrandi animo abstulerit: furtum committit. Et noti hunc locum contra argumentationem illorum, qui introducunt consuetudinem contra naturum Cr plenum iniquitatis: ad licto uere addentes adflictionem. Sic enim arguruentantur. Quidquid rerum natura, litoribus