Guidonis Pancirolli Rerum memorabilium, sive, Deperditarum pars prior[-secunda]

발행: 1660년

분량: 714페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

291쪽

TIT. LVI. 27s f niandat sdei copularent dexteras quo ram & fides significaretur. Ita enim apud

perte ictus numerus, hoc est denarius per- Virgilum Dido exclamat: 'ficeretur, quinis scilicet utrinque junctis. --en dextra desΩDextram autem Fidei sacram , ex trivio sitie sici patrios aisit portare penates notum:& toedera dexteris peractis feriri Atq; hoc est, quodAchimenidi Anchises-rolita non ignorant, qui vel extremis la- Dat dextram , ais animum Praseuetip bris antiquitatem degustarunt. Sic vete- gnore'matribus ria numis frequentes duae dextrae quanquam minilitatibus quoque alloc junctae: cum epigraphe illa: Fides publica, tionibus,sublata manus, consensus&ap Fides exercituunn. Fides provinciarum.& probationis Hieroglyphicum esse lolian in ipso Fidei simulacro, quod marmoreu Pierius docuit tibias Cur autem oram hodiequeRomae exstat, tuae sunt persenae nusque, & dextrae potius quam sinistrae vi exteras jungentes, in medio Amor. sem conjungantur, ex Livio&Xenoph. eZpli- 1untata. orgius Remus in Notis Themistini orat. 2. cat Coel. modi gin. lib. I. lect .ant '. c.3st. Nec dubium est, semper in rebus magni Atq; hic mihi venit in mentem illudGo momenti,tutelis, pactionibus trans etM- giae Rhetoris, qui cum pulcherrimum lianibus, sponsalibus dextras jungi solitas, brum de concordia, Graecis inter se dissi-ranquam evidens symbolum at signum dentibus, recitasset Olympiae; Respondis

perfeciti consensas, perfectae pactioniS, Melantius 1 runnici is .mc nobis de concor perfectae concordiae & majoris fidei per dia prauipit, qui se, Axorem oean cisiuia ναXt.tu capti. I. mstu. extra dei'onsa duor. tres in una domo concordare non poturi. lavg in c. fund in cura Uerb. siexter . de Hσ- ex Johanne Saris. 6. tib. de Nugis Curiaciaione in s Fiber. Decian Respons cap Mi .recenset Ventura de Valentiis metiri. 3, Alexand. ab Alexand abr. a.Gemal. Papthenio istigiose lib.y e. .ion. Sed haec η ' μ' η αι e= um cast. Ist συθ S. N i. Ospectat quidem de Peditum signis dicta sint.Nuc Τillud Ovidii 6. Metam. ad vexilla devenio:quae&Flamulae dicun-nsignum sidii dextras utrini posue cubi tur, & proprie Equitum fuerunt. Eran e Inter iras datad J nx s. autem modica quaedam vela ν & quadra, In eoetamen typo, quem Jurius Lipnus,& ad hastam expansa. Docet id Georgius ante hunc Gulielinus Choul exhibuit, Cedrentis his verbis:Vexilia passim panni non qu idem conjuncta&manus, sed deX- seu mela te purpura ct auro,an quadratam teram explicatam video: quo ipso foerus forma effecta.Haec adaptates longio hastas,

gendam, hoc est, non temere quempla in reo. Tale etiam fuisse videtur Draconis amicitiae familiaritatisque I dii, adnar signum: quod purpureum Amianus in tenduin. Id cnIm symbolum in hanc sen- cellinus vocat,& summitati has longio-tentiam Plutarchus citat in commenta- ris aptatum fuisse scribit, velut senectutis rio, quod de multorum amicitia constri , pendentis exuvias. Et pompam descri- plit,&Solonis dictum illud in primis fer- - , quam Constantius Imperator Ur-tur: Amicos ne cato compares uos autem bem ingrediens duxit; Erant inquix &-quisierv. ne reirriincontemnafve. Q aia Dracones hastarum aureis grammatisq; to iiaeS 1l Cederibus quam maxime summitatibus illigati; hiatu vasto perfla-

Θe aut .receptum inde elisut per dexte- biles; alii legunt perfiatiles &iide velut

292쪽

i ira perciti sibilantes, caudarumque volui mina desino uentes in ventumHineClai dianus in Panegyrica III. consulatu, mo: norat ita canit:. IL volucres tollunt A. vilis picta Drm

scillativant: mustusque tumet per Aubila sierpensi Iratus, stimulante Noto.

, Ora velint, itetventas an vera minetur

bantur Dracones quorum rotundum Minane corpus erM, ita textum,ut vento per

oris hiatu & guttur admisso turgesceret. Id pulchre explicat & veluti oculis subiicit Sidoniuriistisversibus:

--jam textilis anguis Discurrit per utra ustaciem,cui guttur adactis Turgesti Zephyris patui emitur hiatu Iratam picturasam vannosororem Aurafacit quotaes crafaturvertile te A. Flatibus , sta ium jam non capi alvus

De origineautem & caussa, ex qua Dra- , cones in militaribus vexillis haberi coe-' perunt,varie disputant Robert.Vahurius lib. io. de re militariJust. Lipsi lib. o. y de sit.Roma X.s Os videria udrio in in ..eb. inlignis tantum Dracones sive serpentes, militibus usui fuisse constat; sed& vivos etiam pugnatoribus sociis auxilium non contemtibile praestitisse. Legimus enim Annibalem monstrasse Antiocho navaliri praelio pugnaturo, ut in hostium classem vascula jacularentur viperis plena , quarum metu perterriti hostes a dimicatione nauticis ministeriis impedirentur. Idecu rusiasdam cedeae classe sua,nciuet,

victor evasisse dicitur. Joh. Pierius lib. II.

JHieros subSerpente: Sed ad vexilla reveretamurJn his igitur praecipuum Romanis, inferioris tamen seculi signumfuisse dico i Labarum : quod Jmperatore praecessisse, SCamilitibus adorari consuetum, Sog , menus auctor est lib.I.histor Eccle capoct.: idq; Cons antim Magni jussit gemmis ad Cimessessigiem decoratum, simul atque ipsi contra Maxentium, hellaturo in somnis de coelo Crucis signum affuin 1 set, voce simul audita, victoriam polli-

cente. Niceph. lis. 7 .2ρ. quanquamsia gnum illud non crucis,sed n miAis Chri sti fuisse Becmamu contendat ; 'Nam uti scribit Eusebius -- 4b: de vita Constant sini lib. I. cap. 22. figuram retulit hastilis, erecti, aus fastigio assixa corona&qu

si cornu mediu hastilis oblique caelam

ρ ρ ρει--τον, quae Verba, ezalliterat ρ. inserta in medio litera: z. perperam ab interpretibus versa. occasionem dederum

pingendidignum aliter, quam descripsit

Eusebius intersecabat : . adeo ut duas Graecas literas exprimerentΣ. & e quae cuprimae essent nominis Christi titerae, nomen Christi tigno illo constantino si .gnificatum est. Addit Eusebius,se audisse a Constantino dejerante, paulo post in ridiem visum tibi idem tropharumin cin to latesplendore circumdatun eo fictum cunctationem exsuissen cum Maxentio Herculii filio conflixisse ad pontem M uvium: quo De permittente,repente so - lutobmersus toto flumine , eQdemque sepultus, saevus justitiae δέ pii C aeiarix hostia

intercidit Forcatulus lub. o. de Gallor. -- per.σRhilosoph.. Labari etiam apud Pr dentium mentio libr. I. contra Symaridissi hoc versu: Christin purpureisgemanti textus in auro Signabat Labarum. i Eodemq; verba& Ambrosins utitur: re Septimius Florens in Apologetico c. trita scribit: Si para illa vexillaruct Laba-

293쪽

TIT.

rarum stoti Crueium fiunt. Et Arnobius: de signa ipsa ait)Mantabra,&vexilla castrorum, quid aliud, quam inauratae Cr ces sunt & ornatae: quo tamen loco pro contabra legendum esse vel contabra a conto sic dicta,ves potius Labara, Adria-- nus Turnebus non improbabiliter cor jicit tib ι;.Adverso Io.Vexilli autem v rius fuit usus Nam&piignandi signum eo dabatur, &in repentino tumultu praelii inopinati, ad arma concurrendi. Sic apud Caesarem M. Σ. de Bella Gallico : Caesari omnia uno tempore erant agenda, vexit dum proponendum, quod erat insigne, cum ad arma concurri oporteret, signum tuba dandum. Tollebat Mignum, quod vexillum erat, qui rapide celeriterque milites contrahebat. Virg lib. I. Hi besii Agnsem Laurenιι Turniu ab arce

Sed N ad prassidium non parandii,&spem

ostendendam, confiriuandosq; animos

signum tolli, Cicero pro Marcello innuit his verbis Et his omnibus,ait,ad bene de strβυρ onini Republica speradum, quasi signum '' aliquod sustulisti. Illud quoque a veteribus constitutum video, ut ex Donatio, quod milites consequebantur. dimidia pars apud signa sequestraretur, ibidemq;

militibus servaretur, ne a contubernal2bus per luxum absumi posset, inaniumq;

rerum comparationem, & ut interim annona publica sustentati, eorum fieret locupletius castrense peculium : scientesq; fortunarurasuaru partem apud signa sua depositam, de deserendo nihil cogitaret; sed magis diligerent signa &pro illis in Dcie fortiter dimicaret,more humani ingenii,ut pro illis habeant maximam curam, in quibus suam vi/ent esse positam substantiam. Deniq; dece folles, hoc est,decem sacci,per cohortes singulas exponebantur, in quibus haec ratio condebatur. Addebatur enim saccus undecim , t

LIII.

quem tota legio particulam aliqua mn si inise rebat, sepulturae scilicet caussa. Et ideo signiferi n5 solum fideles, sed etiam literati

homines legebantur, qui &servarent deposita,&sciret singilli reddere rationem.

quae ex Vegetio lib. 2. C. do. Buda iis refert in uis f. de Drc immo. Qtremadmoduautem annonae illius miliaris, ut & armorum, equorum, vestium curam ad PraefectumLegionis pertinuisse id Vegetius priisse testatur:Ita d militaris aeris cura ad Primi- iaris. pilarem speetabat,simulatq; pecuniae publicae,&stipendiorum militum: ut ea pro cujusque meritisPrimipilaris quem cum Veteranus miles ad id munus semper eligeretur, verissimile fui t singulorum milituvirtutem perspicue novisse) distribueret.

Horum omnium ratione reddere eu Imperatori oportebat: ex quasi debitor Rei- ροιμίου, publicae supererat;voluit Lex publicis fa- Liberorum vens necessitatibus, i. LC de condict. ex leg. bon fisco ob recepta militum stipendia Mes milita

re quod omne apud sePrimipilare habu I isse,ambigendum non est ob noxia esse

in subsidium, non dotalia tantum uxoris bona satis ποtu. q.Cin quib. cau. pignuεtacst. contr. quae tame quodat hodo ipsius mariti sunt: l. doce ancilla. C. de rei vena.

sed & liberorum quoq; facultates; etiamsi heredes patris no exstiterint, pro illos fisco teneri. 6. de Pram . L Ia . cu tamen alioqui nec filius pro patre,nec mor pro marito cOvematur, r. t. nesibus profarr. Eiqum .st ne uxorero mars. At hoc casu ideo:

quonia fraudatio haec Primipilaris ad totius Reip.eversione quodamodo spectare videtur , privatis suis stipendiis militib.

quoru opera Resp.defenditur,permanet,& conservatur, Johi Coras. ob.y. Miscest. c o. cum exploratum sit, solere Primipilaris neglectum aut interversone vel munima, maximas interdu in Militibus corporum & animorum remissiones facere,

ut non immerito Primipilaris cura & a

294쪽

dere, vel alienaxe.

M 1 DE MORIBUS IN BELLO USURPATIS.

ministratio omnibus rebus potior & an- torem. g. miles.f. d.t. Hinc non immeritotiquior esse debeat. Hug0Donellus in tr. . Spartani Archilochum poetam civitate Archilo, de pignorab. cap.I. Aio ex his non obscu- expulerunt, quod melius cile scripsit et. re deprehenditur, quantae auctoritatis si- Arma abiicere, quam mori. Versus AGgna olim fuerint : quippe apud quae ma- chilochi sic habent: gna stipendior ii,&potissima aeris milita- At caruisse armis, quam mortem occum inris pars ut dixit fuerit deposita,&in que bere praestat.

tanqua sacrosanctaMilitesjuraverint. No Egi deprojacta mox melior dasitur. . leve igitur crimen fuit esus, qui signa de- De quo Plutarch. Det tophtheg.&Claud. seruisici. Antiqui certe Romani fustua- Coteraeus de iure milium ib. yiap.2. Et rium mereri dicebant eos, qui signa reli- Erasis. olearod. Chil .cent 2. a g. 97.

quissent.Livius i. s. cad. i. Et anno ab ubi Archilochi istud distichon abAristo. Urbe conditae 183. Centurionibus, quo- phante relatum ita explicat, rum Manipuli se gerant, di Antesignano- Moto aliqui gaudet Satm l ego. quo benὶ rum quicunque signa amisis ni , secu- ρ librum ribus colla abscissa sunt: & alii sustibus Desierui nolensister opaca rubi. yxrcussi periere & decimus quisq; quem Notat enim uaterpres, S os esse Thraciae Ars poposcisset, coram aliis moriebatur. populos adversiis quos bellans Archilo- Ea enim eratRomanis in Desertores aes. chus, fugerit abjecto Clypeo, cujus ex ei,signave abjici etes patria punitio. Dio. plum posteaiecutus estDemosthenes, ad' n Halicarnas . sib. o. -ἰiquit. Marcell. dicendum quam pugnandu instructior. contra Annibalam pugnans,cum turbata Fuit uuidem Archsto us, quem ipse e tota acies prorsus fusa esset, Centuriones iam Plato sapientissimum vocat lib. a. de Manipulorum, quorum signa amissa fue- Repub. excellens poeta, si quis auferat Ob-'ransi districtis gladiis discinctos destituit: staenitatem & verborum .i virulentianti& cohortibus. quae signa muliebriter a- Quam ob virulentiam ingenii, &dicacia 'miserant; hordeum dari jussit. Livius ν. tatem solam libris ejus a Lacedaemoniis , Decad. 3. At Appius Caudius in Volscos urbe sua interdictuin legimus;ue illorum populos missus, signiferos,qui signa ami- lectione quippiam de vcneno honestis il- Ieram, Ordines reliquerant, virgis cae- lorum moribus instillaretur, quando adsos securi percuti jussit idem Livius fio. a. benedicendum natus homo est, non ad Decad. I. Cur igitur vel signa resiquisse infigendum atrocis lingu5e vibrantem a-

quod durius est 3 vel arma perdidisse: culeum optimo cuique ; non ad inspe quod tolerabilius 9 gravissima non sint gendam factis alienis labe dumore se 'criminar cum Paulus JCtus decidat, grave vit rabido viperinis orbibus, at tincta fa- admodum crimen esse, si quis arma alie- cie, pumicatis dentibus insitum spargens naverit: in quo minor culpa inesse vide- venenum. Sicut amarulentiam illam detur.Verum Desertioni exaequata est.Et testatur Lud. Coel. Rhodi g, libr. II. .as. si non tota alienaverit, sed parte eorum, . junseo c. I . lib. Iudi antiq. Eundem ta- Commetet idem esu qui commeatin. g.armasIdere men Archilochum Musis amicum appel- iri

militari. quinimo jure cautum legimus, latum fuisse testatur Eusebius: eidemque Miliae, qui arma amiserit vel deseruerit, fatis jam concedenti, per Musas bene v capite puniendu: quanquam si humanius lentiae testimonium praebuisseApollinem sum eo agatur, militiam mutabit. l. deser- ferunt: non secus ac Pindaro inter vivos

295쪽

ollire et1amnum exἰstenti : quem Ita adamasse coenam cum Deo In sacrisclis subinde μ' Apollo fetthir, ut illi oblatorum portiun- vocaretur: ut idem Rhodig. commem culam impertiretur: quin a Sacerdote ad rat tib. II. cap.II.

DE MORIBUS EXERCITUS TIT. LIV.

Exercitus t cornua tubasque aeneas instabant , ut ait Vegetius, O virgilius tri eaq; astensa conspiram cornua rauco. y surpabant etiam E minas, circa ori icium qui em ,per quod vox immitteta . batur,angu labi in ima ve/ ὴ parte ex qua Ionus egrediebatur,latas. Eranis η' 'oboria is similitu luem Buccini , quodpurpurae genus est. Unde se radisii nomini. Nostri tym panis uiuotur:qxae s Gethisiu usu erantis in a- θmta .cridicus Bacchi sequenrabantur. Vis a aetate Imperii maui cohortes er g:um quo da dicIumT Scutis habebaut inser 'tum δε quo in libro de Ma. gistratibus imperii Eomani prolixe diserat. riqW- etiam Ducem no-- 'mina iustribebantur. , Nam ut Z O na ras at I ,yrasidiaris Cleopatrae nomen

in vitu C. Marii tradit, Thoraces quoque ex liNo, vino acri macerato oeo- n. . ei utebant, ut ab omni icta immunes essent .quemadmo um Ni celas in vi-ia A g li Isaaci Imperatoris Graecis ibit. Horum o magna utilisas; es nee ira oraves neque etiam imperimento istis eran , ut ferret. Se hi quoque in desuetudinem iverunt. Gestabant autem eos tantum muuiendi pectoras ergo. Ideoque thoraca dicebaut,qui Gracispectu signi cas , Servio illum Virgilii locum lib. II. AEneid. ita interpretanre: thoraca indutus ahenis Horrebat squamis Con ebani vcrd hos, duobus aut tri bin anuletis, quos inaurabant lo cos, nexis: βιb- vero unam atque alie rampellam taurinam gerebaοι. d Vi

Quam nec duo taurea terga,

Nec duplici squama lorica fidelis & auro Sustinuit. De Arietibus, Catapultis, Pluteis , Vineis, i&BalistisIulminantibus Ma hisa nihil ricam. quandoquidem, tanquam res minin necessaria, non amplius in G Uusunt seu ituris harum in locum Bombardis, o tormenris bellicis. Sed nee Currus fulcati hodi abricantur, dum commodiores hs creduntur aenea ita canna Osuveti, quib-prθcut ferire pusis. Nn 2

NOTAE

296쪽

DE MORIBUS EXERCITUS

rum singuloru, ut & lituorum forma graphice a Lipso describitur, & eorusmuldisterentia indicatur lib.δ.de. - . Rom. c. Io. Inter classica autem illa instrum tinast menta primas tenuit Buccina; quippe qugin semetipsam aeneo circulo scxa, Orn metum erat utVegetius ait totius legio nis ingressi costillaus,& ejus reditu.Hinc tralatione eleganti Bucci nator usurpatur pro Laudature,ac praecone. Sic enim Cicero filius ad Tyronem patris libertum e. V Quod polliceris, te buccinator e fore e istimationis meae,firmo id c instantiq. a- i his '' nὶmo secias licet. Pocitae buccinatorem NVitini Neptuni singunt Fritona,buccino quod .umnatori. Conchae genus est Plinio bb. 9. c.3o. c nentem , & immani tubae clangore aquas increpantem. Virgilius in Caetna .PIam velut resonante diu Tritone conoro Pellit opes collectis a tyra. Emgmovetur Spiritus, ut longaι emugit buccina voces.

Quod &Ovidius imitatu itaexprimit,

Metam a

caeruleum Tritona Eorat, concha' βnaci

I 'irare jubet uctuss 2 flumina signo

Iam revocare dato.

Quo tamen in loco pro concha sonanti, legendum esse senaci,Phy.Beroald.notat: idque elegantius,tersius, iamdius est caici, qua dicti in L. Apulejum usum esse vi deo ub. . Transformarion ubi ita scribit: Jam passim maria persulcantes Tritonum caterv hic concha sonaci leniter buccitanat;ille serico tegmine flagratiae solis obsistit inimici alius sub oculis Dominae speculii praegerit, currus bijuges alii sub natant. Tubae autem sive buccinae illius forma apud eundem habetur Ovidium: is cava buccina sumitur illi Tortilis in latia quae turbine crescit ab imo. Concham cium ill curiosὶ contemplantibus , figura apparet turbinatiore.- Tiberio principi nunciavit Olymponensium legatio , visum auditumque in qu .. . dam specu concha canentem Tritonem 'βquanalcuur forma: cu)us cis . Frons hominepraeferasen pistrin desinit a Romani in Saturnite aedis fastigio Trito- . .

nastubi ines imponebant, caudis abdixi. Hi m i&absconditis; id scilicet eo hieroglyphico significantes, quod historia gestarum

verum ab Saturni commemoratione ad. nostram usq; aetatem in obliteranda cel britate, nota,Eara , & quasi vocalis esset cique vero ante Saturiau gcsta fuerint, obstarea & incognita in tenebras delitescere

Joh. Pierius liι - . Hieroglypsi sub ruta.

Marti autem classica illa instrumenta co-secrata fuisse mirum non est; cum perpe tuushic qua si mos fuerit in acie,

e ciere viros Martemssi accedere catu, .

Cantus enim ille modulis suis&numenis , no tantum institutio erat ad ingenuos an irm mores ratione moderados: sed&sti Musiuimulus quidam ad cum concitandum, & cem V ad impetum quasi furentem atq; strenuu '' inducendum. Non improbasiter enim creditum c si , audientiu animos ad quoslibet Musicorum cocentuum modos disia poni: alios quidem composito &medio criter, ut ad Dorieum , quem fatentur omnes constantem ac firmum esse , mOremq; continere virilem prudentiae ac castitatis auctore ad alios violenter, utad eum CF Phrritus cst, qui& ita excitar, disi trahit, rapitq; anisu ad pugnas, votum qi furoris inflammat,iit viae apud sese videatur e quemadmodum de Pythagora scri- bibet pium est, qui violentos ac debachates adolescentes sub hujusmodi sono incitatos, Spondaeo succinenae,ad compositae mentis tranquillitaten redegerit. Na cum mulieris cujuspiam dilectae domu vellet amburere, resq; perfringere: ubi Pythago

297쪽

, athia Lupum

no adolescentes captos furere,& multorupersuasito nib.coeptis nolle desistere, mutari modu praecepit,at q. ita tarditate modorum furente illorum petulantiam consedasse. Quod pluribus exemplis demonstrat Robertus Ualturius lib. a.de re militi

c. .&a nobis quoq;ostensum fuit inTitide Musica fol. 3o.Caet Tympanorum usum Romanis fuisse nullum, Auctor no-ster rccte monuir. -ipsias probata i. mcus. Io. Horum desci Fptio apud Suidam exstat: qui Tubarum loco Indos flagellisutia et, quibus aerem dc tympana verberantes, horribilem quendam bombum e

dunt. Et in verbo T)mpana scribit: Indi Tubae loco fiagella quatiebant,habebant& tympana horribile quendam bombum

edentia: quae sic confecta erant.In abietis Lipsius , palmae arboris, interpretatur,9 stipitem excavatu notas sive tintinabula ex orichalco inserebant, &os deinde vatis taurino corio obtegebant, atque ita tympanumta in altum ferebant, concutiebantque in acie. Tum quae in eo erant tintinnabula, &multa &magna, atque intus in operto sonantia, obsciuum & 1ncondituin edebant sonu,mugitui non absimilein. Fuit ergo tympanum illud infra rotundum,supra planum, atque ibi corio obd imam,quod bacillispulsabatur: qu lia sunt hodie equestria nostra tympana.- quanquam etiam ligno cavo ex utraque parte pellem obduc tam fuisse scribat Isi dorus, id tamen instrumenti genus non tam tympanum quam θmpho uia appellas. Illud non imetatb mirari possis, quod si altera parstympani lupina, altera ovilla pelle obdusta fuerit; tum pulso tympano

Ilico rumpatur ovilla,&quod magis est,siduo fuerint tympana, alterum lupino corio,&ovillo itide alteru obtectum .Lupino enim illo separatim percusso,ovillum plane obmutescere, Alatatus putavit, ine-

illo Lmblemate, quod ad ribo.

Caetera mutesient, coriums silebit ovistiiri Si confe cta lupi ympana pelle sionent: Hac inebrana oviu sic exhorrescit, ut hoste

Exanimis quaυμ, non ferat exanim . . Sic cute detrasta Ciscas in tympa a versm , Bohemos potuit vincere Pontificeό.

Tanta quippe inter utrumque istud anu Noman. mal est antipathia,ut ne morte quidem fi- quidem Mniatur; sed vel tum quoq; Lupus ovi for-V r. mi dolosus exsistat. Ideoque Lupinas fi

des si jungas agninis , illa dissilire scribie

Martinus del-Rio lib. i. Di visit. Magic.

r. Seutis habebant inscrip3um. Scuta a Cl eis di-Clypeis distincta fuisse vel Livius docet vos. ob. δ. his verbis: Clypeis autem Romani usi sunt:deinde poliqua facti sunt stipendiarii, Scuta Icly peis fecere. Quo ex loco niti quis manifestam utriusq; differentiam deprehenderit,necessum fuerit, eum Cl νιiis ab ipso sensu aberrare. Erat aute. Clypeus tundi. rotundus, ut Virgilio auctore colligi potest, qui 3. AEneia. praegrandem Cyclopis oculum Clypeo Argolico comparat: Areolici ci pei,aut Phebaae lipadu instari oculi autem figuram rotundam esse, e quis inficiabitur Θ Scutum contra fori sesera ob oblongae erat, & majus clypeo : quippς longiora. quod declypei & loricae loco esset,& totucorpus protegeret. Unde idem Poeta l. δ.

& Scutum Graeci ab .ὶ, vocant, quod re ferat similitudinem fortu, quae longiores solent esse,qsain latiores. Jurneb. lib. II. Adverso. a . ApudMajores fortiu virorupicta erant 1cuta: econtra inerti si & UrO-Luandos num pura erant: Hinc ille apud Virgili u. picta.

'armaque pnglorius alba.

id est, non picta. Scutis etia, qualIbuS pud Trojam pugnatum est cotinebantur imagines: unde & nonacn habuere Clypeorum; non ut perversa Grammaticorum subtilitas voluit, a cluendo. Cluere

enim antiqui pugnare dicebant, Plinius

298쪽

DE MORIBUS: EXERCITUs

uib. ys. Clypeorum autem sive sciitorum facturam etiam ex malecia commendari Ex mafm- Videas Poeni enim ex auro factitavere. M. o. ia. Aufidius docuit, majores sitos argenteoaclypeos habuisse. Alexander Judaeorum Rex octo millia pugnatorum Ρtolomaeo Opposuit, quos Hecatomachos appellabat , quali contra centum pugnantes, eo quod clypeis meis uterentur. Numidae ei coriis elephantorum, scuta fecisse traduntur, imnenetrabilia quidem jaculis: sed quae casu tamen inutilia Herent, quandoquidem corii ea natura sit,ut linese sp on-oiae modo ebibat: quo pondere pressa circumferri nequeant. Commendantur &lignea scuta. Sed iis faciendis praestare dicunt ligna frigida,aquis innutrita, acie via'uorum plaga contrahi se, protinus quo claudit suum vulnus, & ob id contu- Seutum macius transmittit ferrun. Robert. Val-pi r mi turib. o de re militar capH. Plane tantae Ρ-- olim dignationisSculuinsali habitum,ut qui id alienaiser. non tantum grave commisisse crimen, sed&Desertomimili 4 3udicaretur qui commeatus. g. armast. de re militari.Sic & Graecoru Leges mulcta damnabanv militem, non tam quiensem aut lanceam; quam qui clypeum . mitte- . bat:cum oporteat Militetnmagis curare, ut nori accipiat, quam ut det incommodum,Plutarch. in vita Pel MLV1deas e iam passim ignominiose notatos milites,

qui plus saluus&spei inclypeo, quam in

gladio posuissent. Et nutum cIt Sc1pionis dicterium,cum inali em,quid clypeuin elegantius ornaverat, ita allocutus fertur: Non miror, qu5d clypeum tanta ornaris

cura, in quo plus praesidii statuas, quam in gladio. Exprobrat ei scillicet, quod posiorem clypei integre servandi,quam L ς - - adversus hoste fortiter stringendi curam habuerit. Lacaedemonii sane populorum omnium bellicosissimi ac strenuistsim j,ex Lycurgi sui legib.pueros in scutis aluisse dicuntur, & turpissinium exta masse, si quis clypeum in praelio amisistet. Hinc Lacedaemonia illa mater filium, in bellum euntem, clypeo tradito ita fertur

clypeum hunc e pugna referto , aut in eo tibi salvo ipse reterior, morte pro patria fortiter oppetita. Id quod Atisonius eleganter expressit isto Epigrammate:

Mater Lacaena clypeo . charmans sili mi Cum hoc,inquit auim hoc redi. Magnanimitas vero & Laconicae fortitudinis egregium nobis exemplum prae

bet Thratibuli pater, filii mortem c-- stantissime ferens : quod idem Ausonius Epigrammate isto celebravit : Utem, Excisis adverso quod pectore vulvera δε- A nover vehem quod a jbiae tua No dolor hic patris PitSic sed gloria maior Raram, tam pulchro fun re posse frui. Quem postqvimoesto seci, posuere feretro,

, Talia maguanimus edidit orsa 'Pater. Flete alios: narus Iachruta no indiget usi ,

. Et mem est laus, ct Lacedam 'n. U. n. . Thoraces quoque Thorax munimen tum erat pectoris: in quo defendendo &muniendo non immeri id laborarunt Ue- bteres, qui lapientiae 1edem in eo scirent collocatam, quia igiturethorax universum Eore. corpus ambiens , vitalia defendit; redi e pro munimento & invictis usurpatur armis. Possunt quidem ensis& clypeus excuti atque amitti: at pectoris sive sapientiaeamasi ima sunt & stabilia, eaq; in in litibus potissimum ipcetanda.Nam qui animos suorum, non numercim metiri v li is certe plus fiduciae ex eorum paucitate, quam metus ex hosti uni multitudine conceperit. Nec enim ignotum est, quoties exigua manus ingens victoria decus acquisiverit. Ediverso eam aciem contemn i potius, quam metui debere,dux belli strenuus noverit, quam non militum robui sed vulgus inerme costruxerit, ut est:

299쪽

TIT. LIV. 2 7

apud Saxon.Grammaticum lib.I . histor. t Dac. sol 23i. virtute scilicet non numero ' bella gerere oportet, ut idem monet hi

ciis; sed armis meditandali R i i fol. 2S . Adeo autem in pectore sedem habet sapientia,ut pro hac pectus ipsum aliquando ponatur.Sic enim Horatium intelligo. , de Tibullo ita scribentem:

Non tu corpus eras sine pectore.

Thoraci non absimilis fuit Lorica, quam. Midas Melienus reperasse dicitur e quar proprie crat tegmen de loro factum: quo Majores dolo uti consueverant. Varronibb. . . te lingua latiua, dicitur Lorica a loris , quo de corio crudo pectoralia acie bat, pol cea flaccuclarunt Galli e ferro sub id vocabulum ex anulis ferream tunicam, Haec latum pectora primum, postea universem corvus tegebat.Hinc apud poeta: -triplici servantur pectora ferro.& alibi Nam tergo tunc ut lym erat metuσί, Et Lucanus lib. r. ita canit: nas

o arit iter, qua torragraves loricacalhc- '

Oppo ς, tos ob tegmine pecti .

Loricae autem pro divitiis, materia vel opere preciose erant:ut Maximiani adolei centis. &prolomaeorum Regum aureae:

Quaedam meae; communes,ferreae. Machina 3

De Ara et ibus, Catapultis chinis, tormentis bellicis & telis, exstat doctissimus commentarius ad historiarum lucem editus a Justo Liplio , quam Poliorcetico ν nomine indigitavit. Scripsit eadem de re & Robert. Valturius tib. Io. de re militari. c. . Eos si antiquitatis studiosus lector perlegerit, non exiguum Ο- perae faciet precium De Bonibardis vero& Sclopetis noviter excogitatis lib. 2. a me dicetur.

DE CORONIS QUAE DABANTUR MI.

Sirenuo Militibin variae dabantur Coronae. Prima es nobilisssima era; Civi- Gηρ' C a; seo querna:Pae et dabatur, qui e manibin hosti m vitam cibis eripuisset. ''Fiebat ea ex querca Io v sacra, s glandes roserente, quibus veteres τιλ- 16se famaela. Murali corona quae aurea erat, donabatur qui primm mu- 'ti crum subierat, tuque vitam hostiumper vim ascenderat. Idcirco quasi muri pinnis decorabatur. Vallaris, iri em aurea et Eab tur, qui primis hstinum Vasiarii.

Gliam sussit ingressin. Rostrata , similiter aurea, ei quiprimm

Naves conscendisset, conferebatur : eaque R stri navis formam repraesenta- bai. ciui horum aliqua coronaim erat,pe petuo ea uti poterat. Ludos ineunti semper adsurg etiam ab Senem, in more erati ut i, sidendi jus in proximo Senatui :. Vacatio denique munerum omnium, ut bisnius reζitas. lib. I9.

cap. 4

NOTAE , S J V E C O M- qui&poenas &praemia militaria tanta cu-MENΤARII. ra ac studio dispensant, merito quoties N Emini dubium esse debet, ad robur bella suscipiunt, lecto atq; illustri fine ea& virtutem militum excitanda, prae- terminant. Et de poenis quidem veluti mi es mia&poenas plurimum posse. Romani in gradus dejectione, & militiae mutatione hoc mirificii de quib. Polybius peritus in suprarit. demorab. in bello usurpatis,a-

omni re bellica dicivili scriptor. o.c.37. . liqvid commemora'imus. Nimc depraemiis

300쪽

in is nonnihil lubet adj icere: cum constet

Romanos , non solum altiores ordines

militibus amignasse a virtute: sed re publice laudes eorum cumulasse Jc honores: donasseque pro concione hastas, phaleras, coronas. Hac autem stimulatione, ait Polybius, non eos tantum qui prassentes audierunt, ad pericula certatim & Cum semulatione adeunda egcitabant: sed eos

DABANTUR MILITIB.

coronaretur fronde , quae civitatum o- sumsmnium tutelari Deo dicata esset. Nec ve- ro temere dabatur civica; sed his demum legibus: ut Civis, qui servatus esset, seo tum se esse fateretur:aliter testes in eo negotio nihil proderant: neq; si quempiam

alium quam Romanum civem servasset, quantumvis Regem. Ciceronem civica

donandum L. Gellius censuit, quod ejus etiam,qui domi erant. Nam quidomi hoc opera esset atrocissima Oatilinae con)ur genus donabantur, praeter gloriam, qua tio detecta vindicataque; atque ita non fruebantur inter legiones,&fama, quam civis unus, sed universa Romana civitas domi statim cosequebatur; hoc amplius, servata: meritoque, ut ait ille: reversi in patriam, festorum ludorumqMe Roma patre patraa Cicerone libera it. solemnia insignes cultu agitabant. Nam Et quidem singulari commemorati

Hufinodi ornamenta gestare solis licebat ne vel o b hoc dignus judicari debet Aniis, qui virtutis causa ab imperatore su toninus Pius, qui, ut Capitolinus auctoriantiis honestati Iidem spolia defigebant est, Scipionis recolendam sententiarn cre in maxime conspicuis etia suarum locis, bro usurpabat, dictitans, se malle unum ut essent monumenta ac testimonia suae civem servare, quam mille hostes occide- virtutis Uerissimum utique est, quod Saxo Grammaticus pro dicit: plerun q, vim tus. aut praemiis , aut laudib. excitatur lib. et Histo. Danic*ol, 27.Nam quis impotentem Martis hedera redimi vit, praemiis viactricibusdecoravit Θ Hirtute non ignavia palma tribuitum. Gloria infelicitas caretire. Hanc vero consuetudinem cives corona decorandi Athenientes Introduxerunt . honorem illum, quod uberrimum virtutis alimentum est , Pericli primum conferentes, quem dignum censuerunca quo talis muneris dandi posteritas potissimum initium caperet. Valer, Maxim. Illam quippe triumphus laudis; hanc aut tib. a. cap. o. num.psinis iners, aut vita deformis insequitur. Muralis, Vallariso Rostrata coronae Ut ideSaxo praeclare sib 3 fol. 3.Ac quo- descriptionem Auctor noster desumsit ex hniam Panciroilus peculiari hoc titulo de Gellio: qui tamen Vallarem etiaCastren coronis disierit; nostrum quoque erit, de sem vocata quod bac eum Imperator do-iiς sistillatim dispicere, quas inter primum nabat, qui primus hostium castra pugnasse offert civica corona quam etiam quem introierat. Ea corona insigne valli habenam dici video. quod ex quercu fieri sole- bat. Rostratam autem Gestius Navalem Ab ubat. Cujusinstituti siures enumerantur . appellat, quod ea donari soleret, qui ma--o caussae. AliiArcadibus honorem hunca ritimo praelio primus in hostium navem tributum divini, quos Oracula solita sint vi armatus tmnsilesatfrat Scobsessionalis' ob vetustatis honorem glandi phagos adi corona, quam ii, qui liberantur obsidio-pellare.Alii ea de caussae, quod facilem & n ei 'Duci dabant, qui liberaverat Eic promptuarium cibum Quercus militibus rona graminea erat;observariq; solitum, adferre consueverit. Alii, quia Jovi sacra ut fieret e gramine, quod in eo loco gene- sit,in cujus tutela sunt Ci Vitates; congru- ratum esset, intraquem clausi erant, qui P '

SEARCH

MENU NAVIGATION