Vita clarissimi viri Georgii Fabricii chemnicensis e monumentis ipsius literariis epistolisque manuscriptis, nec non aliorum ... et commentatione peculiari descripta studio M. Jo. Davidis Schreberi ..

221쪽

VITA

abnuit. Habemuι enim de Epistolis ad lCiceronis imitationem conscribendis lNostri Commentarium cujus fripto- lrum sῖorum Irmatit rationem d) es cogniti sunt satis etiam laudatique de re Poetica Libri VII. in quibus versus st

metiendi elaborandique modin explic Dr praeclare, subsidiaque monstrantur sartis apprimeprofutura e t

a Pamtitionum Grammaticamn bbras solus nominat Albinus in Chronico f. 363. quos Basileae per Io. Oporinum in fol. impressos dedicavit Iohanni &Hugoldo Schleinἱetiis, filiis Iohannis, cujus, Scholae illustris tum Inspectoris, favorem erga se praedirat

imium. pereleνnς est, Prolim'rque Praeratio. in qua de usu & dignitate Gram ficae artis agit accurate, eandemquς cominendat. Quo consilio istas tabulas delineaverit, Meureto suo edisserentem m Epistola d. VIII. Octobr. a. 8 1. scripta audiamus: Tabulas Grammaticas conficiam, ut Euthraeus DF malecticas ex Sturmii Praeceptis collegit. Multum, autem laboro in eo, ut praecepta ab observatiotim sebus distinguam , & ut veterum vestigiis, quae ad usum nostrum pertinent, insistam. Cogor hoc in ocere tuendi muneris & existimationa, meae causi: MNam jam pridem hanc sustineo eyumniani, re

s nec

222쪽

tabulas carmine Georgius Bersmannus in Poematum ipsius collectione legendo etiam p. 137. in quo rua: ιGrammatica parvo eomprendens dogmata lupo prius in veterum sparsa fuere libris, non cra loqui potuere volumina Gotthi Scrinia nec Galgi tradere vasa senis. Explieat illa reisin feliciter omnia chartis Ambiguum brevibiu perspicuisque magis, ' Ac nequidsudiispo aejuvenilibus obstet,' In tabulis eadem conspicienda dedismarum s posset mamus aemula reddere formam,' i Non magis his Coi pulchra tabelia foreι. Batthius vero valde sane eruditum opus easdem vocat ad Statii Achiil. i. p. 1377. by Θntaxis Partium orationis editionem indicavit 'Albinus f. 363 Frisius p. 168. Teissier p. 394. &Fa- bricius p. Edita est Argentorati a. 1346. Uratista. viae postmodum a. II p. & Parisis apud Gulielmum Morellum quas iteratas editiones Frisius laudat, sed praeter eas mihi alia est Argentoratensis a. Dimo &vetustior habetur Cygneaein Bibliotheca anni is i. & recentior fuerat in Bibl. Schraderiana Coloniensis a. i 64. occurritqiae eadem Syntaxis quoque in Scholis Fabricianis mox dicendis. Dedicavit illam Sigismundo Georgio a Dietrichstein Baroni Stirio, cujus fratres, Adamum & Carolum, ad . exemplum hujus amplecti vult, quod rectum esse probavit, quodque magna constantia fuerat jam inde a puero persecutus. Teneo vero Epistolam ad Meurerum Prosei rem & Senatorem Lips Argen- a. -- scriptam , cui adjunxerat Syn14xin H

223쪽

emendandam a Meurero, cum in illa falsa quaedam exempla posita sint, in verbis imperandi & sequense,. quae inter scribendum sestinantem fefellerant. --ris dialectis rudimenιorum nulliui fit mentio is scrupseratque isthaec Fabricius etiam in Scholae istius usum, quam Heinricus a viceleben eo temporu condiderat, eidemque Nostrum. constituerat inspectorem, quod M. milhesmusi Sxultesius Scholae Rinqui rudimenta isthaec cum Io. Rivit Grammaticae rudi- , mentis Lipsiae a. 13 9. curavit excudenda in Dedicat. ad patronum suum gratus profitetur. I αδερ ceptis invention m dc dyspositionum Rhetorica uni Tei serio p. 394. memoratus posthumus est junctim eum altero describendis epistolis a Michaele Bohe. mo Ludi Torgaviensis R., dc Georgii discipulo, Lipsae a. I 9so emissus. Ut de illo, qui in hac tamen editione ultimo demum loco comparet rectius c*ni stet, verba nonnulla editoris hic apponemus, quae in Praefat. ad Io. Martinum. Frider. milhelmi Elin ratus tum Administratoris & Ducis Saxoniae Secre- . tarium intimum, sic sonant: Si vere judicate vo-olumus salvo tamen cujusquam dόctioris & rectius . ,,sentientis judicio) a celetis libellis, complectenti. ,,bus initia Rhetorices, hic Georgii Fabricii libellus' excludi non potest, quo rationem Inventionis

MDispositionis de his enim duabus Rhetorices par . istibus sive membris eloquentiae solummodo agit l,,aperte & simpliciter proponit Graecos imitatus, α,,exemplis usum praeceptorum demonstrat '& quo semodo tractanda sit propositio in singulis causarum generibus & statibus ita ostendit, ut non quidem . . Oratorem esiciat majoris enim ficultauh opu3

est,

224쪽

' GEORGII FABRICII. 36qest, quemadmodum dictum est supra) sed tamen

rationem praescribat intelligendi artificium in Ora tionibus Ciceronis quem tanquam praestantissi mum apud Latinos nomino & si velimus facere εpericulum nostrarum virium structura Ciceronia-na penitus introspeeia, ad ejus similitudinem ali. quid exprimendi. ,, Haec praecepta e Rhetoribus maximam partem desiimia, proposuit nobis Fabricius ante annos triginta & tres fere in Schola illustrLMisenae. Apponemus vero etiam in commendartionem libelli de Epistolis ejusdem Bohemi verba sequentia e praefat. ad Marcum Gerstenbergerum ejusdem Friderici milhelia ii Cancellarium: Habet hoc peculiare, ut filum Praeceptorum Rhetorices secutus horum usum in Epistolis monstret. Non enim regulas tantum generales tradit, sed ad suum quodque genus causaru ex quibus promanant, tanquam tribum certam , classem, singulas refert: ostendendo quae sint partes: qui modus

traetandi; qui partium positus , quae in singulis fconsideranda ipsa quod ad res, tu es quod ad per. nas. Illud vero peculiare prae ceteris habet, quod

evin cereri, e Plinio, Seneca, qtiam recentioribus εexempla in medium asserant, hic autor ex uno R manae Eloquentiae parente & principe, Cicerone, ε exempla sumit, eoque ut anatomicus omnes co

poris partes dc minimas fibras imitatur: ita quasi εν Olutas ct: disiectas epistolas oculis discentium εsubjicit, ut nihil fallere aut latere discendi cupidum ε ediocriter attentum . nec prursus hebetem, mssi ina in re.virum ad excruendam juventu-α scholona n, & naturali vi &facultate in- ε

225쪽

,, structuro prudenter secisse illi indicabunt , qui amant purum & aequabile dicendi genus, in quoi,non melior est Ciceronet aetate praesertim iuvenili,

hi suam uni alicui certo autori ei clue optimo innu. ,,iriri oportet, donec m/turitate judicii accedente, ,,quid in aliis bonum sit intelligat: oc uno imbuta, ,,quidquid legit, veluti arbor ex terra liquorem ex-υtractum in succum suum convertat, net disionum . aliquid aut diversum audi tur. ,, His ex eade, praefatione addi debet, quod Fabricius Commentariolum hunc scripserita. IJly. eo tempore, quo eu catus Argentorato in Italiam studiorum causa abiet. rat, cum mollango merthero eundemque retex rita. 13ψ6. quo evocatus Argentorato Scholae

inciali Misnae ad S. Afram gubernandae fuit praese- hus, & arbitratur Boliemus initio hanc. Me cinam auditoribus suis Georgium proposuisse. 'Reliqui sunt re Poetica labri m. quorum , tituliis legiis

apud Albinum f. 363. Frisium L 268. Teissu e.

α Fabricium p. 3s. Duas usurpavi eorum editiunes,

minorem librorum nonnisi quatia , quae Lipsiae

silicina Haeredum Valentini Paeae o-a. qua primus liber agit de ratione cognostendatum syllabatum, secuntis Elesantias exhibet ex Ovidio Tibullo Psopeitioielectas , tertius habet exempla varietatis &copiae SP quartus varias Descriptione Poetis antiquis decerptas ; & majorem Liesiensem

quoque sed sine anni mentione quam Wg amia, A' 'ipsam esse insigne typographi , area rictas, ostendit. sed vidi vern vogelianam isoque a. m. . in Catalogo quodam Lipsiensi annotatas da adlibrum iterum . Varianis Fria

226쪽

GEORGII FABRICII.

7IFrisius vero Lugduni sed quatuor ramum libros exiscuses scribit, prodiitque haec editio a. apud Jo.

Gasonem in I6. eui Latinorum Poetarum comparationes e Iulii Caesaris Scaligeri Critico desumtae adhaerent. parisiensem a. i 18 . quam Hieronymus de Marnes curavit VII. libros omnes complectentem Celebertimus Vinholdus e Bibl. Cygnea ad memisit humaniter, lustrandam, sed & in Catalogo Bibliothecae Thuanae P. II. p. ἶo3. Heidelbergae a. Iocsisti dicuntur recusi. Ediderat priores quatuor Io. etiam Oporinus cum VII. aliis Fabricii libris Basitiae a. I 64. dederatque illis omnibus, qui sepra istos quatuor, penultimo loco positos , sunt sequentes Elegantiarum ex Cicerone L. ill . Elegantiarum e Plauti & Terentii Comoediis L. II. Publii Mimorum dc Sententiarum Liber l. de Syntaxi Partium orati- bnis apud Graecos Liber l. hunc titulum: Sehoia Fabriciana puerilis Itabr. XI. quibus doctrina conti. netur Latine & eleganter scribendi loquendique eum orationem salutam & popularem, tum euam numerosam & eruditam quod semel hic sufficiat memorasse, ad hanc collectionem subinde provocaturo. Habentur autem quatuor de arte Poetica

libri th Biblioth. Freiberg. & adservantur, ad egregii instari, ipsius B. Viri scripti manu,

quos celeberrimus Scholae Freib. R. DN. M. Samuel Mulierus, Fautor meus & amicus integerrimus, lu- . standos mihi communicavit, in quorum prima pagina cum Fabriciana manu, mihi valde nota, ad-

iptum lagerem MD .: Mense Junio Patavii , ' quando laborem illum sesceperit in se Fabricius, da quam non otiosus fuerit pere irator vel indo,si non

alia

227쪽

V I T Λi., alia ad manus forent documenta, possit eolligi , nhoc Codice MSCto unicuique libro versus est adscriptus summam ejus indicans s primo hic: na primus habet dipersis addita verbis, secundo ister . . ' Addita nominibus dirersis verbas ηδει tertius hunc habet praefixume - . Tertiin at dictis rem profert pluribus unam . quartus sequentem: ' Eloqωtur quartus variatis multa figuris ;' . quos versus in typis exscriptis Editionibus, quas viat di, non inveneris, prorsus etiam immutatis de alio longe habitu comparentibus. Ceterum liber priamus. qui de cognoscenda syllabarum ratione &dia versis generibus agit Jo. Sculteti pirnensi, Io. filio, est inscriptus Elegia venustissima, in qua inter cetera

' Dicebat puero clarus pietate Melanchthon: Disce bona imparibus jungere perba modis . , His Dominorates .ipsis dicere CHRISTO Uso wΔkι voce refereepreces. . Oe mali diis ausint impune nocere, ii Ingenii in timeant libera tela tui Te quoquecara pii soboles Patris ore mi pi, im tor ut has artes ingeniosin ames. Πι CHRISTaM eelebres V ρωνιου bella minctu AEtas adveniet eum tibi plena viri. ex quo loς , , quem in finem carmini pangendo Operam Voluerit navare, constet. Idem hic Iiber Primus sive de Prosindia fuerat etiam edixus cure

Elegantiis Poeticis ex Ovidio Tibullo propertio brevior dc nonnisi plagulis octo constans, curi ii

228쪽

GEORGII FABRICII.

editione mea de re Poetica viginti &octo occupet

ipse hic, de quo nunc agimus. Secundus, qui exempla laudandi & vituperandi varia e Poetis optimis antiquis sub suis titulis congem habet dc in mi

nori editione tertius comparet, & Tertius, in minori editione quartus, qui descriptiones continet aetatis,signorum coelestium, dc temporum similitudines itidem dc comparationes, ex reliquis vatibus

Christophoro Schleinitio sacratur Iodat Simonis . & V. de epithetis nominum tum appellativorurtitum propriorum. Basilio Fabro Quedlinburgensis Lyeei Rectori VIoqui virtutes dc vitia carminis Elegiaci percurrit Andr. Wincklero ludi Uratista'iena sis R. praefatione docta, in qua obsolete loquendi morem improbat, proprii jubentur esse. sicut VII. Georgio Sesiae Ludi Magistro Nohibergio ad D. Laurentii, qui in pedum accidentibus monstrandis occupatur. Illud addendum, Henricum Smetium a Leda Medicinae D. in Belgio, cum Prosodicum suum opus ederet e primo illo Fabricii de re Re Poetica libro dignoscendarum Syllabarum methodum transscripsisse, &, quamvis castigatam nonnullibi

suo ip si labori praefixisse. Sicut & David Herlicius

Medicus 4c Astronomus Stargardiensis, cum annor 627. Artis Poeticae Compendium ederet, Regulas quasdam e libro Fabricii decerpsit, hisque dispositionem quandam dc enucleationem quinquaginta de quatuor Regularum, obviarum in libello Horatii de arte Poetica, ex eodem opere subjecit. Imo &in usum/ Scholarum Sultrbacensium Noribergae apud Abrahamum Wagnerum a i6ly evulgatum de Re Poetica opus Draudius me docuit in Bibliotheca

229쪽

stili artisex, aequabileque istud

i dum orationis genus quo aurea fiatini sermonis alas effloruit, feliciter colurarat; quod libri ejus neminem permittunt dubitara sita aucto uis exsebat, M ure Oen eque muri disterent, qui quid animo conceptum proponerent bi optimos quosque antiquitatis sit pra- res atque ad exemplum i ε suis tum ducerentsermonis. Hoc consula e Ciceronis Epistolis Puerilium elegantiarum L. III. excerpsit ut adolesentes

eten floris dictionis di sub suist,

tulis locatas haberent formulas, se iis

in literis uterentur exarandis ut in ari,

rem ita Tullianae elocutionisperducerentur M. Confecit eodem consitio Elegantiarum e Plauto tu Terentio Libros II.

quas similiter sub certis vocabulorum

indicibus distribuit m Fubjecit his Publii

Syri Mimos s sententias hinc tolgatas inde ad Mimorum forum acceden

230쪽

GEORGII FABRICI L ijs

proxime η militudinem-: Super Elegantias basie Poeticae etiam ab gse congestasunt, ex Ovidio,Tibtillo,Propertio in quibus ex his Elegiaci Carminis Triumtaris Phraseologiamprimum Po- . Hicam sub variis titulis exhibetes huic detrude similis ines m comparationes indidem depromtas, subvicit ψ motae Eccles ficis etiam Potiis, Alcinum futa, Ambrosum, Caprianum, Hilarisum, iuvencum. Paulinum Prosperum,' Prudentium, Sedulium, alios, eidem

sententias placuit seligere, γ, duo us comprehens, libris N in locos communes dige Uub Antiquae Scholae Chri-: stiana puerilis tenemus inscriptione di sevi st Historiarum sacrarum libros II. e veteribuae a Mianis Poetis pari stadio congesserat ab ipsa mundit ratio rne per Patriarcharum vitas regumque i populi DEInsa decurrens complectensque uno volumine quicquidhine inde re- '