Vita clarissimi viri Georgii Fabricii chemnicensis e monumentis ipsius literariis epistolisque manuscriptis, nec non aliorum ... et commentatione peculiari descripta studio M. Jo. Davidis Schreberi ..

191쪽

s,rem hoc tempore multis de causis. Vindieat ,,DEUS contemtum verbi sui multis modis, fame, ubello, peste: nee tamen adhuc homines desistunts,male agere, pessime cogitare. Eidem s. Idus Martii a. II s. ruri ad Rederam, ubi tunc agebat. scrupta Epistola Rivii sui filiique Pauli & uxoris plentissimae nepotisque ex filia 6c trium famularum mortem nunciat. & tandem die Servatii eodem a. gratias ingentes DEO agit , quod ad suum se tugurium post asperam tempestatem reduxerit, ruri se doctiorem factum commemorans sub Vpistolae nem , siquidem Servatium a rusticis den Neser appellari didicerat. Interim in illa calamitate non otiosus sedit Noster, sed opus suum de Electoribus Saxoniae & Marchionibus Miseiae consignare coepit , quod in Dedicatione istius ad Christianum Principem juventutis testatur, prout & Heptalogum suum io. Calend April. d. a. Elasmo Sarcerio Theologo Lipsiensi rure ad Rederam dedicavit & Victorias coelestes ibi fertur conscripsisse. d) Quod iam pericula in aquis attinet, meminit ipse alicujus non vulgaris in Misa fluvio ita scribens in itinere Romano primo Itinerum p. I2. iMox atro denses essundens Japiter imbres --bere, labentum de montibus auxit aqua um Cursu, vix ope sum Misa servatira in undis,

Vectoris, quia me ιorta poni ne caecum Iam porrex celeri rap'tabat in quo cursu.

Similiter in Itinere Chemescensi p. 8 . . Non tamen exigui vada caeca essetimus Isi, aut me peηesuis ineautum predidit undis. i

192쪽

GEORGII FABRICII. r3

similis periculi, quod eo ipso anno in patria adierar, mentinit his verbis: Audi meum etiam casum: XIV. Calend. Aprilis certorum negotiorum gratia domum proficiscens in fossam, pqua plenam cum equo cecidi, non minore periculo quam in Misa Piceni laborans, sed DEO volente & nuntii, qui mecum erat, Ope, eluctatus sum ; equum vix sera Navi. D Iterum ad eundem literas dans is. Calend. April. a. Is 2. ejusdem discriminis recordatur: Hoc die etiam mecum gratias age DEO, quod

proximo anno clementer me conservarit, cum in

fossam plenam aqua prope patriam cum equo cum maximo periculo inciderem is e) De incommoda valetudine ipse hic iterum loquatur ita de illa ad eundem a. XII. Decembr. scribens: MMor. bus nuper subito me invasit cum dolore capitis &

omnium membrorum lassitudine ac tremore. Causa erat catarrhus, quem excitaveram novo vi- εno, quo tamen immodiCe usus non eram, quo .cc ' 'nus delector, propter firmitatem. quam hoc anno ε

habuit. Sedecim diebus fores cubiculi non sim o egressus. Si quid habes, quo uti quotidie possim . ad consumendos illos humore', qui capiti graves

esse solent, mecum communica. lis enim ita veis xor, ut pomeridianis horis , si acriter aut etiam continenter, quod mihi saepe necesse est, loquena odum sit, in medio sermone vocem intercludant. Sedentarius sum& laboro non mediocriter de accedunt molestiae gubernationis tam depravatis ani mis ac moribus hominum. , Sic a. I 37. 6. Idus

octobris ad Paulum Eberum ita scribit: VHabes histolam prolixam quam in otio minime optato I 3 i . dicta

193쪽

,,diistavi alteri. . Morbus enim iste Epidemicus, qtil ,nune grassatur& quem ignorant Mediet, me quo- ,que detinet ab usitatis laboribus scholasticis. ,, Quo vero animo morbos tulerit. conjectura assequi licet ea, quam Epistolam consolatoriam legentes ad Georgium Ket igium a. I 62. scriptam facimus: Eleganter ibi graviterque Fabrielus sobatur hunc si um affinem his verbis: MDe morbo tuo veteri in tellexi cum dolore : sed forti animo sis velim. ,, Quicquid enim in hac seta est, totum est momen-

,,taneum: tabes autem carnis est satatis integritas: ,,morbi vero continuati nobis maturant iterin pa- ό,triam coelestem. Has eonsolationes si noveris,

,,sustenta Te patientia & fide. Haerealtarium n ,,bis est peccatum, haereditaria imbecillitas, haer seditarii morbi: & ea omnia a parentibus. Haer ' ς ditaria quoque est salus & visa aeterna per Filium Dominum & fratrem nostrum, prae qua spe felicitate, quicquid est in hoc corpore grave,

,acerbum , caducum, animo aequo ferendum est

Saepe autem DEUS pater coelestis, eorpus affligit ,ad tempus, ut animo consulat perpetuo. f imo Vero ex aegrotatione tot sibi charorum dolorem alia quem concepit & sunt testes ejus rei literae ad Io. acroca in familia Carolovicii, Patroni ipseas, agentem scriptae Calend. Febr. a.r37o. qme subjunguntur' cum aliis Originibus Saxonieis f. 886. ubi ita: Et risicio certe, preces esse efficaces, quod nune loquor i,eXperientia. Nam in mea Ecclesiola domesticaris anati sunt magnifici Nostri Patroni filii ambo, si senati duo filii mei natu majores, quos tamen extra DdomUmire non patiar, nisi facto coelo serenior

194쪽

Sanatus Martinus a Maxen, neve intermittantur εpreces , decumbit Fridericus Schonbergius, filii tinei duo minores: filiola natu major. Video DEI praesentiam & animo sum paterno, modo magnoe modo molli. ζ Iam ad ingratos erga bonas artes docentes deveniendum; quorum protervitate non parum affictum fuisse ipsum, in concione si nebri mortuo habita D. Iacobus Lechnerus pastor ad D. Afitae inter alia fatetur, quin nec ipse dissimulat, subobscurius quantumvis, dc Dabercusium vult

secum animum obfirmare adversus contemtores rectioris doctrinae. Sic enim eleganter in Dedicat. Elegantiarum e plautor Itaque literarum inquit, neglemo & hominum ingratitudo,quamvis omni- εbus temporibus magna depravatis pene intolerabilis extiterit; non ideo tamen doctrinam virtu. temque vulgi ac turbae judicio debemus conterimere: nec opinionibus indoctorum, aut ingrutorum moribus discedere ab . ossicio aut remittere fi impetum bene merendi de plurimis. Primum εenim recte factorum conscientia & functionis ho- εnestissimae recordatio praemium singulare &pul- cherrimum est. Deinde ipse DEUS illos, quibus ε quasi incunabula suae commisit Ecclesiae, egere non parietur, cujus in Te nuper exemplum nobis opta. μtissimum proposuit. D Neque scite minus, quod& hue quadrat & pie simul ad Basil. Fabrum in Dedicat. L. IV. de Re Poetica p. 3 4. Ut nulli ben .ficiorum meminerint, Deus ipse beneficus suo sun-εε gentes ossicio cum fide & invocatione, praemiis af- ficiet, dc laborum honestorum unicuique praemi.

um sua dabit conscientia DEO ipsi cognita dc pro- s

195쪽

,,factis hominum ingratis, constanter conemur pro- , idesse aetati imperitae nihilque omittamus neque in semoribus, quantumvis minutum aut in speciem ii

is mile videatur, modo inde fluctus aliquis digniis,,proveniat: memores semper, CHRISTO nos ser- ,,Vire, dum parvi niduli integri servantur Ecclesiae sua seminaria incorrupta populo Christiano. Cumprimis tamen de trio ingratis valde cuculis per reliquam vitam suam conquestum Fabricium Petri Albinus tradit, quorum Legum unus studio invidis laverit, reliqui duo Theologiam didicerint,in Chronico Misenens f. 364. h Qua ratione Fabricius apud Augustum Saxonias Electorem indigna quadam criminatione delatus sit, Michaelis Bolemi verbis hic apponetur, qui in libro de somniis L. II. p.

2II. χΙχ. haec habet: post bellum Gothanum, g ,,stum ex decreto totius Imperii anno sexagesimo, ,septimo, duce Augusto Saxoniae Electore, aliquo- , ties se inquietari conquestus est Georgius Fabrici-

,,us, somniantem morsus canum & equorum, a qui- ,,bus inter dormiendum non sine terrore impetere,,tur. Pauci dies ierant cum domum rediens e

templo Afrano die Alis, quo sacra Synaxi usus fue-serat, literas accipit, Saxoniae Electoris indignatio- ,,nis plenas, quod discipulis 3c alumnis scholae prois

ovincialis precibus pro Eleistore, patrono suo mu- nifico, bellum tunc administrante Imperii nomine ,,ad Gotham, interdixisset. Tum sortem suam inis, ,,dignam & calumniatorum immanem impudenti--am deplorans, ostensis literis ministro & amanueniaissi suo ; Hi sunt, inquit,isti morsus canum δc equorum

196쪽

GEORGII FABRICII. I la . rum de quibus toties dixi. Evasit tamen ex his pe. ε, dicis secundum DEUM, bonitate & aequitate prin- ε cipis prudentis, qui non passus est, se transvorsum agi improbis calumniis & accessit viri nobilis aeui docti intercessio. 0 Exantiavit aerumnas omnest forti tamen animo Georgius noster, qui in Epistola, . quadam ad Meurerum scripta a. I 68. &ego, inini quit, fero, ae me ipsum patientia, quam multum in fit hoc munere didici, vinco, cui Io. Andreae in L thalam. p. 7q. ita accinit: Triste quidem carni ero estμdorque dolorqua. Sed bonitatesua misiνι ilia DEUS. D consipeta Tibipasentia musta levabis Assiduaeque preces assiduusque labor.

XX. Diligentiam Fabricii jugeique

vigilias contentiones tot accurata, ipsius m meditata commentationes loquuntur,suntque inmani nos,is docti libriplurimi, quos teses citares sy-min sudii ejus curarumque, unae snos eorum lectores utilitatis permultum hodienum haurire grati fateamur m

moresque. Comparet eorum Cataogus in Petri Albini Chronico Misenens in B. Jacobi Frisii Bibliotheca Gessero-Simoriana, in Teiserii Additionisius ad Elogia e Tisano excerpta, in D. -

bero

197쪽

herii Fabricii Centuria Fabriciorum, O nonnulgorum in vitis doctorum Virorum, quos personatus Clarmundus MDdit. Nos ordine mutatopaululum eo

dem recensebimus , separantes libros, quos ipse concisnamis tum ab aliorum imboribus, in quibus mulgandis id fram disque imo augendis interdum etiam

operam posuit, tum ab iis quoque scriptis, quae ipsum vel meditasu uisse, etelinchoate reliquisse consat. a9 .

a Catalogum illum ex parte ab ipso consectum Fabricio in isto Albini Chronico reperies tit. XXV. f. 36 . in Io. Iacobi Frisii Geshetiana Bibliotheca habebis eundem f. 167. Teissierius ipsum dabit sed

immutatum P. I. p. m. 3y3. Ist . Celeberrimus Fabricius paulo ordinatius Georgii reconset libros is Centuria Fabriciorum p. 26. & primo loco Poema. ta varia ponit , quae sacra deinde & Mistellanea quaedam subsequuntur; haec scripta historici argumenti de veteres scriptores postmodum recensiti vel illustrati & in usus tandem puerorum & scholarum evulgati libri excipiunt Clarmundus denique in Uitis suis P. III. p. i I. Georgii vitam dc quaedam ejus ita quoque scripta memorat , quos omnes in hac de literariis illis Nostri monumςatis expositione

198쪽

GEORGII FABRICIL 1 3. XXI. Scripst Iose ro amore, gustmeram s insecatam pietatem complectebatur, uisacrarum literarum ἀ-

-, commendaret stas sex editum

reineret, nonnulia, Commentarium puta in Geratam, quem e majori D. Lu-

theri in primum illum sancti codicis lia

sipulis suis die ου Dommicis fideliter

ductitaverat, quemque MichaeIHem - . Bin triginta D duobus annops, mor- ' imo jam Praeceptoresuo optimo, evulgavit, siccum quas anguinemque cuj-- que capisis exprimentem viaisque his, ornatis imaginitari quales tempo- .ris formabantur , piam precationem 'comprehensam verse Uubjicientem; summam deinde Evangeliorum Dominicalium eorum quas cipuisse-

Iris ae insolent explicari, in qua posmortem b) Viri a M. Pappo Theologo

ingentoraten ramum eTulgata cujuri

199쪽

di cho comprehenditur j quae partes, doctrinae in unoquoque contineanti rID, deliter offenditur. b) Addimus his Historiarum sacrarum Libros X. in quibus mayni nominis Virorum, Patria charum, quos sacra memorant paginae

videlicet, Ducumque s Regum popiat DEI, sacerdotum insuper re Propheta- ' rum, tum m Principum in aliis gentibus, imo populorum, qui vicini Isranitis

Dei adbersati sunt Ecclesiae s separa

tim Regum smonaeorum rei memora

biles , atque Judaeorum tandem etiam sectas elegantissime descripsi. c)

a Commeηνμm in Genesin nulliam Catalogo Albini mentio, neque in Frisiano aut apud Clarmunis dum est, Verum in Teiiseriano p. 3ς4. in Fabricii Centuria p. 27. Ejus duplicem adservo editionem, Michaelis Hempelii supra memoratam quae Lipsiae Is 8 . in 8. prodiit, & Argentoratensem eod. a. Is8 in A. procuratam. in Priori Hempelius scripta ad Senatum Chemnicensem Dedicatione prolixa dc pia 'lit. Λ. eleganter ita loquitur: ex illo amplissimo de ,,uberrimo campo Vir excellentissimus. Georgius,,Fabricius Chemnicensis, Dominus & Praeceptor, meus , patris perpetuo mihi loco colendus, OperiSpiritus S., cujus praeclarum erat organum, tanquam

200쪽

quam sedula & ingeniosa apicula succum optimum ο& suavissimum extraxerat, & ordiae in suam quod- cque cellulam artificiose disposuerat, ut vere sit hic Vlibet veluti pomambra, languidos cerebri consor. εtans spiritus, cor presium angustiis aridum reficia ens, & animam in quovis tentationum genere tristem recreans: quam diligentissime ab omnibus legendus & ut magis magisque dulcescat notusque o

fiat reIegendus. Neque dubito quin si divinus Lutherus cum Elliso sito Melanchthone & con sstanti suo discipulo mellero nostro adhuc viveret, hunc pium &sanctum dactissimi& optimi viri laborem omnes essent approbaturi. o In posteriori quam Io. Pappus Theologus Argentoratensis D. Augusto Electori Saxoniae, Blasii Fabricii, qui Georgii frater erat, nomine & rogatu inscripsit, hie Dedicationis ejus autor ob duo potissimum Iab rem commendat, quod in ista brctitate, ubi vastam

Lutheri scriptionem in compendium mittit, omnes nihilominus circumstantias accuratissime evolvat αquae sine aliquat utilitate profanis mentibus posita este videntur, ita apte & pertinenter explicet, ut sine Illis manea & mutila historia futura fuisse appareat; deinde, quod ex issis ipsis Patriarcharum encomita& privatis actionibus, quae indignae commemoralistione librorum maxime sacrorum videntur esse, Ethicen vere Christianam exstruat & tanquam sile nos Alcibiadis, ut est invetere Graecorum prove bio, intus contemplandos exhibeat. Luculentior

haud p ulo Pappi est editio, sed differunt inter se ambae, quod hymni & precationes singulis' capitiis