장음표시 사용
203쪽
D N. D. IOHANNIS BENEDICTIGRUNDE LII.
De Lucte lasenibus, pueris eierato,
I Llustrissima quaedam vidua plethorica, o annorum , ab ultimo ar- tu ante a annos feliciter pei acto bona hactenus gavisa sui valetudine per biennium jam animadvertit humorem albicantem e mammis etfiuere. Vidi ego eum aliquoties nullam differentiam a lacte invenire potui. Einuit quotidie in pauca tamen quantitate, cum,&sine compressione mammarum pro hac aetate adhuc fati turgentium augetur luxu si per njmium corporis motam per quietem diminuitur. Fruitur interea bona valetudine, nisi quod menstrua adhuc copio Senuant, debilitatem aliquam inducentia. Hic casus videtur conciarius esse Aphorisimo affect s Hippocratis, ubi ait: Si mulier, quae neque gravida est', neque peperit lac habeat, ei menstrua desecerunt. Ante Io annos mendicabat in nostra Urbe puer quidam sordidus& squalidus, . circiter annorum4 cujus, Arrim illis, si aliquo modo comprimeret, cum impetu prosiliebat humor flacteus, qui in ollae tan-
ne collectus Io. plureS guttas reptae sentabat mammae erant paulo majores, quam apud alios pueros. Hanc adii evacuationem , ut
milii retulit, per diem quinquies aut sexies habere potuit. Mons iravit suam lacleam sontanam Illu1trissimo Domino , Domino comiti colo-nelio K uiset, aliisque nobilibus ob pecuniam aliquam emendicandam. SCHOLIU M. Isbrandus a Diemerbrock in sua anatome talem lactis generationem adscribit forti imaginationi, seu intentaeri crebrae de lacte mammarumque fictione cogitationi, mirabilia in crporibus nostris operanti, confirmatque exemplo cujusdam vetulae G annorum,quae ob filiae puerpera mortem, infantem nutriendum suscepit cum autem eum vagientem , summa cum commiseratione mammis uis aliquoties apposuisset, eique papillam sugendam obtulisti et per fortem illam imaginationem, iesiderosam de nutriendo infante cogitationem mammae laCdare coeperunt, idque paucis diebus tanta copia, quae nutriendo infanti Dec. GL san HIL SUIIL U abunde
204쪽
abunde sufficeret, ita ut vix aliis alimentis indigeret atque sic cum omnium admiratione infanS lacte hujus vetuli cujus mammae a plurimis annis omnino exaruerant, conciderant, jamque rursus tanquam juvenculta de novo intumuerant. optime nutritu fuerit. Haec prae latus
Author in sua anatome pag. 48. Retuli hanc historiar illustrissimae nostrae vidine, oc scrutatus fui, utrum species de lacte adeo fortiter impresses Taepius ruminatas habuerit , maxime, durn per Illustrissimae filia duplicem partum facta fuerat Avia, ubi facile extraordinariae curae de nepotum lactatione d nutritione evenire potuissent. Verum respondit Illustrisssima Domina se hisce Imaginationibus, iuris minime fuisse occupatam, unde potius lactei hujus humoris generatio, ductuum tubulorum, glandularum asorumque lacteorum in mammis meliori constitutioni, chylique abundantiae adscribenda est.
DA D. JOHANNIS BENEDICTIGRUN DELII
De Menstruorum xuperiodico ex dumtassalivalibus.
SUppressa menstrua varias vias exituSin corpore quaerere, passinnconfirmant plurimae obserVationes, quibus meam addere volui de rustica quadam virgine, cui per integrum vitae cursum ne gutta iam guinis ex utero illuxit, ordinario enim fluxus menstrui tempore, ruidem utplurimum in ipso novilunio caput incipit dolere dc calere tero autem die sentit copiosiorem salivae affluxum fanguine permixtum, per subinde etiam plures dies durantem, dolore capitis interim cessante. Talem periodum singulis mensibus ab anno is usque ad 48 sine interruptione eXperta est Vixit hucusque utcunque sana, jam vero tali fluxu cessante augetur cephalalgii, Visus diminuitur 6 gutta serena appropinquat, quam ob causam etiam mendicare cogitur.
205쪽
De Stationibus sarometrisa eclipsibin. OBSERVATIO LXXXVI H. Uperae Eclipsis solaris, sic hoc Anno 1699 d. 13. Septembr. St. V.
antemeridianis visiae, principium, mem, omnemque adeo magni tudinem Murationem Astronomi passim dubio procul determinabunt, eo accuratiuS, quo majora subsidia moderni observatores pra Peteribus
habent, 'vo magis ipsorum interest, ex istiusmodi phaenomenis ad
exactiorem calculum pron cere. Ego mearum satagens rerum ipso cursu ephemeridum mearum meteorologicarum , qua a publicato quadriennio hactenus continuo, excitatum imo Obligatum me sensi , ad expectatos motus mercurii ies tubo Torricelliano per tempus illud obscurationis diligentius considerandos Illuxerat enim , post integros quatuordecim dies tantum non constanter serenos , siccos , itidem serenum mane diei decimi tertii mensis Septembris, minus hesterno frigidum, silebant venti, potiora vexillae urum, euro notum designabant; Mercurius qui ab hesterno mane in tubo ex altitudine .palm 19 minut. adeoque aseptimo scat illius mercuriali S, quam in ephemeridibus adhibui, gradu, supra&circa quem jam aliquandiu haesiera: ad vesperam per dimidium minutum sensim descenderat, mane adhuc stationem istam, noctu invariatus, tenebat: Favente igitur constantia aeris& baro metro per tot annos fati probato, tanquam ad motuS reciprocos facili, essicaciam eclipsis per aerem in mercurium vel attollendum vel demittendum cognoscere eo avidius expectavi, quo certior spes tenebat, alios alibi in eodem negotiosore occupato S, cum quorum Observationibus mea conserri possit, quam&exigebant amici curiosi, interque eos Cl. Oribasius. Verum enimvero longe aliter res cecidit; Utut enim sereno manente coelo ante nonam eclipsari coeperit sol, tarde post undecimam demum plene nobi fuerit restitutus; tutetiam valde sensibile interim fuerit decrementum luminis in aere , qui tum crassior nebulo sic obscuru S&ater e longinquo videbatur, praeprimis circa horam decima , cum vel sexta vel
quinta solum lucidi disci pars superesset Nihilominus in meo baronaetro, in eodem huc usque mulei angulo constituto tot alias tamque
206쪽
diversis motionibus hactenus insigni, per omne tempus diei istius ante mcridianum , atque adeo a quinta matutina ad duodecimam meridianam, 'alta sane mutatio, sive ursum silve deorIum, ne ad pili quidem latitudinem, a me potuit observari sed in eadem statione tam intra quam eatra hora eclipticaSimmotus haesit mercuriuS. Hac igitur vice mihi tam felici non licuit esse, ac CL Ramargino qui in ipsis eclipsis solaris Anno 169 . d. a. Iun. St. n. tempore mercurium in suo barometro ad duas lineas elatum annotavit Ea tamen occasione recordor aliuSeclipsis solaris, nam tempore prioris ab urbe absenq, num mutatio in barometro contigerit, non novi cic illius, quae ad diem 26. Novembr. t. v. ann. I 6ως sat magna sub Ipsam solis or- cum visibilis ab Astronomis praedicta fuerat, sed apud nos ob pillas ne . hulas observari non potuit inem enim de nocte per quartam minuti partem ad septimum scalae suae gradum sublatum mane hora septi-iria, octava reliqueram, eundem hora undecima domum redux per tertiam minuti partem adhuc altius elevatum deprehendi , dubiu S, an ab eclipsi quandoquidem dies hesternus inconstans, humiduS excipiebatur isto nebulos, sereno, sicco sta,quali aere mercurium etiani
absque eclipsit, in specie ad ipsum meridiem utque paulo adhuc altius, quam mane fuerat, tolli, sed ad vesperam plerumque tantundem dimitti,
Jungam his observationem quoque habitam sub eclipsi Lunari eacis totali , tanta se ac tali, ut luna excipi coelo quasi amissa t. t. disparuerit, quod factum ipsa media nocte inter diem septum & sextimum Maji St. v.
ann i 696 qua post biduuii tempeltuosum mercurius in quinto cum dimidio gradu suae scalae conititutus ab hora vetertina seχta ad nonam, adeoque ante eclipsi adhuc, per quartam minuti partem sensim elevatus.. postmodum per totum eclipricum tempus tetit immotus , usque ad abierum mane,imb circa nieridiem d. 7 demum attigit gradum sextum. His ita se habentibus,vel pro vel contra inifluxum superiorum, sive
affectionem horum illariorum ab eclipsatis luminaribus, concludat aluisque quantum Volet mihi Observationes simpliciter bonsside recen-iuisses, hac viee sufficiat.
Caetcrum constitueram insuper t. t. duo thermometra in libero aere parte aedium austro obversa , eorum itaque paucis etiam facienda men Q Unum Florentinum clausum, parvulum, in angulo ita sita spe n-di, ut O cicini im collustrans ipsum tamen non feriret, alterum radiis
eius libere eae posui Ascendit ergo priori inclusius spiritusvi pertigit circa
207쪽
nonam matutinam ad gradum tubi a globo vigessimum sextum : Tum vero haerere caepit, imo sensim iterum parum descendere, ut circa deis cimam consisteret in gradu vigesimo quinto Inde rursus ante horani undecimam ad gradum vigesimum septimum , ante mediam duodecimam ad trigelimum provectus. Talisque alterationis frigidiusculae signum t. t. corriparuit etiam in alter thermometro majus d evidentius. Reliquum diei transiit serenum, gratissime temperatum nubecialis quibusdam pomeridianis per super VenienteSetesias, eborea tantillum ad
zephyrum declinantes, quod alias plerumque ad euram fieri solet uiscussis, non sine phaenomenis pluribus, de quibus amplior agendis appetet occasio, cum amicis consultum fuerit visum , ephemeridum publicare continuationem.
Tubine Augustam Vind. d. o. Octobr. Anno ID OdyERVAT. LXXXIX.
MIlle homines, misse constitutiones, id quod nostrae hinc inde sis iquuntur Ephemerides. Vide Observ. aia. Dec. V. Annia iterre Dec. I. A. VI. obL 78. Dabam pro nuper Ancillae ro annorum lcru p. 2. Pulveris gialap. in tardis mensibus ad evacuationem dum autem alvum exis spectabamus fluidam . sudor erumpebat copiosus cum aliqvali lanimine, nulla autem alui solutione. In ea sem querela porrigebam ante annum sutoris filiae . 7. annorum potionem purgantem, certe sat sortem, ast ne unicam videbat sed m, sed post hi hortum copio stiria sudorem cum alleviatione. Rationem hanc pino subessc purgantia agunt mediant ius mentatione, dum autem purgantis vire pituita viscida in ventriculo intestinis instinguntur, natura per an iam humore peccantes X tria dere neqVit, partialis lympliae aut aevi exsurgit termentatio, d inde ob renitenti. m Crassioris, Quos tantum turbatUr materi per poro Φcutis eliminatur. Meliora dicenti facile pollicerni remam. Quod autem a pulvere beZoariis Sennexti mobili virgine a Fritischin , geri minus succedebat vomitu Gorlicii,caula crat erutu facilis, nimia nempe
pepletio Velitriculi a prayis di corruptis uri A ribuS, Optime nam tu i 3. Prae
208쪽
praeparato medicamentornilla culpa erat affricanda, id quod explicabant Comiti cuidam magni nominis Medicus in metu hydropis varia subministrabat pharmaca, semper contrarium effect Um edentia. Enimvero, quae sudori erant destinata, purgabant, quae purgare debebant,sudorem excitabant , curae itaque huic valedixit, Malius non ita celebris Medici se concredibit. Apud illustrissimam p. m. comitissam de Duneuuald, aliquoties observavi fluxum alvi, dum sudorifero Gr. ij vel iij sialis volatilis addebam , nec tamen sine emolumento. Sic
etiam in Medicina semper aliquid Novi. OBSERVATIO XC.
De mariis a Peteobiis disparentibusΡmptomatis.
V Irgo 7 annorum plethorica, aque nimio mensium fluxu interdum molestata, mense julio 699. visitat agnatam febre pelechiali detentam,& ob frequentiam visitationi contagio assicitur. Primum conqueritur de immanicephalalgia cum siti calore Pharmacopola consultus eae purgat, circumforaneus alia ordinat, quarto die petechiae erumpunt, statim iterum disparentes, nec redeuntes Quinto die, quia de cardialgia conqueritur, angustia item pectoris interclusa respiratione, balneator Medianam secat,& extrahit crassum nigricantemque sanguinem sine sero, cum horum symptomatum ad biliorium remissione. Sexto corripitur affectu asthmatico convulsit vo cum metu sustocationisin palpitatione cordis Paroxysmo hocce superato , omnia apparent tranquilliora , eodem tamen post aliquot hora recurrente, res desperata. Septimo die ultimam instare horam putant, dum autem vires se recolligunt, octavo me, per tria milliaria distanteiri, colis Vocant. Post occasum solis adveniens, omnia invenio lethifera, debindices, ne quid intermittatur, de potione confortante exhibeo: at,
per omnes nostros laboresvi conatus ne guttam deglutire poterat Oserat clausum, aperto autem ore non amplius claudebatur sed apertum ti convulsium manebat Missis itaque internis, ad externa Venieba- mu S, sine tamen effecta. Aderat praeterea convulsio dextri pedisin manu S, Oculorum item&palpebrarum, pulsus erat celer cum intermissione. Dum adsto, de novo paroxysimus asthmaticus ingruit cum
tetano, sedebat in lecto inlla Marpesiae cautis, immota, cum oculis
209쪽
De vanis a petechiis diis irentibus symptomatis.
immotis, apertis tamen&sine intellectu, respiratio modo erat facillis, modo difficilis. Post horam, corpore non ita rigido existente, deprimeba huc d lectum, sic mortem expectabamuS, quae etiam circa meis ridiem noctis id esse videbatur,pulsi intermittente cordi Sque motu quieucente. Redibat tamen statim pulsius cum motu Cordis facilique respiratione, idque ad horam quartam matutinam, Hae audita , una fat: minarum capiti subtrahit leniter pulvinar ad facilitandam necem,quo fa .cto,moribunda in lecto se erigit convulsa, cum omnium assidentium simisma coniter natione Parentibus auxilium urgentibus, advocamus balaneatorer ad extergendas fauce sis facilitandam deglutitionem, turn vidimus ud timum naturae conatum. Dum enim per syringam liquorem faucibus immittimus, admodum vociferabatur, di injectum liquorem iterum ejiciebat, nullam tamen vidimus intellectus indicium , multo minus loquelam aut deglutitionem. Tandem sedendo spiritibus len. te anpescentibus, animam emabat, nono morbi die, circa decimam antemeridianam, cum parentum Cordolio. Ergo sero medicina paratur,cum mala per longas invaluere moraS.
De Para'si linguae feliciter curata.
Obilissima Matrona o annorum corripiebatur initio veris huius, Anni 1699. paralyti linguae, salvo intellectu, membrisque integris. Huic sequentia ordinabam cum singulari utilitate, secundante Dei benedictione
halami Vitae .git. V. M. D. S. bis Suigemui fit inertInterne dabam liqvorem C. C. succinatum item a volatile oleo. lam Sylvii. Vivit aclhuc dum hoc noto, cum bona&articulata loque-la. Eodem corripiebatura sectu Nobilis in vicinia, s b hyemem pra cedenti Anni, at quia tum externat tam interna respuebat Medicamenta, utpote qui permultos annos arthriticus ter plures Medicinam exercentes dc prostituentes innumeris Medicini, extiterat obrutus , ea propter diaetam negligens, spatio trium septimanarum viribu SeI haustus, Puςide obibat. densus omnes erant integri, nec dos erassem de s
210쪽
Prestitutione, modo seiaccommodasset nostris monitis. Si quilibet fortunaῖ, infortunii sui faber OBSERVATIO XCII.
De te utatione Apoplecticorum non Iemper salutifera.
SU finem hujus aestatis, sartoris vidua Griinbergae novo adorieba tui Paroxysmo Apoplectico, circa Vesiperaim. Convocatus danda da bam,enemata cum utilitate ordinabam, sternutationes excitabam quia autem difficillima aderat deglutitio, ut propinata medicamina vix assumere Valeret, ideo spatio 48. horarum completo, tacite viventium numero valedicebat. Nihil hic sternutationes excitatae conserebant,quod tamen nonnulli practicorum pro bono reputant signo, id quod etiam Sagani obsiervavi 1668. Primo Praxeos messi Anno restituto tum aegrolarii licet Apoplexia detento. OBSERVATIO. XCIIL
Defebre ab injectione decoctifrigidi in fauces.
T Raeceptum Medicum est ut omnia fiant Tuto. clystere frigido
mortem notat Bartholinus. Puer i annorum laborabat defluxione ad collum cum tumore glandularum colli& cohibito motu cervicis. adit cum matre barbitonsorem auxilii&consilii gratia Hic, aliis detentus negotiis, mandat socio ut fauces expurget per iniectiones solitas rille iniungit ancillae ut afferat decoctum prius calefacium pro gargarisiatione. Ancilla affert, non tamen calefactum, neglexerat enim ob pigritiem cum instruere flamma, Socius levioris sortis, decoctum frigidum iniicit faucibus, putans Ancillam jussa implesse, hoc factu stari puer summam animadvertit alterationem, cum horrore frigore' tiatius corporis, Domum reversius,cardialgiam patitur cum summa anxietate cinetia suffocationis, collo valde urente. Vix per optima medicamenta consultus potui ex orci faucibus revocare hunc juvenem,& ni summus Deus ingulariter benedixisset nostris conatibus, actum