Henrici Kippingii. L.A. M. & Philosophiae Doctoris Antiquitatum romanarum libri quatuor : quibus continentur res sacrae, civiles, militares, domesticae ..

491쪽

CRU Cis. Lib. II. Cap. VIII. ib

admoverent. Nec mora, quas Dei nutu, funeris extincti solennia λιs exsequiis deferebatur, concursuque omnium feretro corpus eripitur. Duabus prius frustra Crucibus admotis, ubi Chrsi patibulo attactum est, dictu mirabile, serepitantibus cunctis , funus ex

etissum Θ inter spectatores suos adsitit J Nihil tale Ambrosius i,& Chrysostomus a referunt , ubi multa dicunt pro asserendaveritate Crucis inventae, sed ex titulo Veritatem rei deprehensam esse tradunt. Hoc est invictum argumentum pro falsitate hujus inventionis. Nam cur non & reliqui duo tituli inventi sunt latronum Crucibus appensii Nunquam enim factum es hmore Romanorum , ut nocens aliquis ullo supplicio affectus fuerit sine elogio, quod erat judicium criminis. Crux reperta dignoque ambitu consecrata J Ambitum vocat honorem & pompam consecrationi S. Nos dicimus cum Minucio Felice Cruces nec colimus nec optamus. Satis de Crucu& hactenuS. i Oratione de obitu Ambrosii. J uel in OIavio. χὶ Sermone 8 in Bban. I

492쪽

ANTIQUITATUM

ROMANARUM

LIBER TERTIUS.

QUO CONTINENTUR RES MILITARES.CAPUT PRIMUM. De Militum delectu.

OMANIS pristis hoc testimonium per-

hibet Cicero ' : Majores nullum bellum,justum credebant, nisi quod a rebus repe-ttitis gereretur, aut denunciatum esset ante

t atque indictum. Proinde antequam bella susciperentur , Patres conseripti mittebant Feciales, ad repetendas res. Varro': Feciales diciti sunt , quod fidei publicae inter populos praeerant. Nam per hos siebat, ut 3ustum conciperetur bellum , ct ut foedere fdes pacis con titueretur , & si milia habet Nonius Marcellus S. EX his mittebant , qui res repeterent. Et quia Clara voce, res per FecialeS repetebatur, inde clarigatio didia est pro belli' denunciatione , a quo tamen disse sentit Marcellus Donatus '. Primus hoc instituit Ancus Marcius Rex . & retinuerunt posteri , teste Livio 8, ubi multis verbis rem totam describit: Quod populi prisiorum Latinorum hominesque prisci Latini adversus Populum Romanum Uuiritium fecerunt , deliquerunt , quod Populus Romamus cuiritium bellum cum priscii Latinissese

497쪽

DE MILIT. DELECTU. Lib. III. CV.I. ar

jussit esse , Senatusique Populi Romani Vκiritium censuit , conscivit, ut bellum cum priscis Latinis fleret: ob eam rem ego Populusique Romavus populis priscorum Latinorum, hominibusque priscis Latinii bellum indico facioque. Id ubi dixisset, hastam tu fines eorum immittebat. Haec ibi. Ex illo belli indicendi decernendique more profluxit justi ac pii begi frequens in veterum libris Cognomen. Rursum Livius : Exsolvamus religione Populum , si qua obli- amur , ne quid divini humanique obstet , quo minus justum piumque ineatur bellum. Hoc est, quod toties dicitur , adversus arma injusta pio justoque bello se tutari. Et

IL Ad delectum habendum triginta dies ordinaban-

Fiebat apparatus serio admodum dc VeX illum rubri coloris ponebatur in arce, ut civitatem belli expectatione impletam undiquaque cernerent, Macrobius Hinc illud Arnobii ' : Cum paratis bella, signum monstratis ex arce, dc Ste ecbius r. Signum est vexillum rubrum, ut jam diximus. Porro Consules in ro aderant l, dc nomina civium de tabulis censoriis, id est, marincula, Praelegebant, utque ipsi adessent, jubebant. T radii Ciacero ' operam datam , ut cives illi omnes essent bonae frugis, dc quibus suppeterent domi opes. Praeterea Curabatur , uti primus mites bono seret nomine, id est, nominabant malerios, Samios, Statorios, Longinos. Nomina illa bonum eventum portendebant, Valere , salvos esse, stare, longum esse, atque ex iis captabatur velut augurium aliquod prosiperitatis dc diuturnitatis. Tacitus'. ingressi milites quibus fausta nomina. Mala contra erant nomina, e quibus triste aliquod, infirmum, bre-

' Delectus hujusmodi iconisinum eleganter ex Polybioe deseripsit F. Patii, Cius p.. II Rei Mollit. Roma . seo . a. quem ideo hic addere visum.

498쪽

Ve, ut Curtius, Minutius, Furius, Hostilius. Et con

III. Hoc erat dare nomen . Uti est apud Livium *. Qui reculabant militiam pro patria , illi bonis mulctabantur, Ut CXempla docent, qU22 referunt Dion us Ha- sic. Τ, Dion C sius ' , Hugo Grotius Reserebantur ad indicem , qui nomina dederent , dc postquam justus exercitus coactus este Videbatur , certo die cum armis suis iterum convenire velut ad diribitorium jubebantur. Civibus a iungebant rusticos , quod hi prae caeteris ad militiae labores perferendos indurati esse Viderentur. Eorum delectum instituebant per conquisitoreS CXtra urbem Liviussi : Creati Triumviri bini conquisitionem ingenuoru per agros habuerunt. Conquisiitores sunt quoque apud Ciceronem L Adducebant vero liberos , & civium aequales, non servos, non tirones. Hos enim horumque similes , uti erant capite censi & proletarii cives, agris colendis aut moenibus defendendis per CXcubias nocturnas sub oculis dc cura seniorum , quam foris &apud exteros bellis gerendis aptos magis esse putabant, Gellius '. De servis imprimis notorium est , Ut monet SerUius', quod a militia probibebantur. Innuebat idem celebris Inscriptio Lanuviensi S : MAVORTIO. SACRUM.

HOC. SIGNUM. A. SERVO. TANGI. NEFAS. EST. G ut

rus R. Et prostant eXempla . quod cum sese obtulissent

ignori , deprehensi postea , & pro supplicio de rupe

Capitolina praecipitati sint, teste Appiano '. Capitalem poenam ad verius eos Trajanus decrevit : quod Plinius prodit, nec non MarcianVs i. Ddo arus mittebat equites subsidiarios ad Julium Caesarem, eratque inter illos servus, quod Gi ero '' eXCusat timidius. De proletariis

499쪽

DELECTU. Lib. III. CV. I. 23

ec servis excipiebat necessitas. Orito millia juvenum validorum ex servitiis armaνerunt , ait Livius de bello Punico secundo . De temporibus iisdem Valerius Maximus φ: Tres c eati sunt viri, qui quatuor 2 viginti millia serνorum comparaPerunt. Et paulo post : Ouanta violentia est caseus acerbi j quae civitas ad id tempus ingenuae quoque originis capite censeos habere milites fastidiverat, eadem celtas servitibus extracta corpora 9 a pastoralibus cassis coiale ita mancipia , velut praecipuum firmamentum exercitui suo adjecit. Erant capite censi, qui nihil opum deferebant ad Censores, adeoque mera nomina profitebantur. Cellis servilibus dicit, quae alias sunt ergastula, de quibus est infra S. Salustius de Mario ' : Ipse milites scribere non more majorum , neque ex classibus , sed uti libido cu--sique crat, capite censos plerosique. De eodem Plutarchus,

λυν ωπῖζον δουλον καταγυφιον. Aut necessitas ita

hunc facere jussit, aut tumultus, quod etiam pauperes vellent sipoliis hostium ditari, adeoque in aciem desiccndere potius quam domi excubare cuperent. De Augusto idem refert Suetonius λ, & de Nerone q. IV. Primis Reipublicae temporibus milites ipsi inter

se conjurabant, Tribuno vero sacramentum Verbis Conceptis dicebant , quod patriae commoda armis sortitergerendo rem tueri vellent : ut vero fidem eo tenacius tervarent, . deinde sacramentum , quod bonae fidei erat, in juramentum, quod accuratad sponsionis erat, demutatum est, Livius y. Jurabant gladio stricto, Verbis claris, quod fugae dc formidinis causa abire & signa deserere nollent, quodve ex ordine nollent discedere n siteli sumendi aut petendi feriendive hostis, vel civis ser- Vandi causa , & quod nihil ex praeda parta in alios quam patriae usus erogare vellent , Polybius , Seneca '. De Scipione tradit Livius ''. quod jurejurando a te dato dc praestito alios adegerit in haec verba : Ex mei animi sen-

500쪽

αι DE MILITUM

rentur juro, ut ego Rempublicam non deseram, neque ullum civem Romanum deserere patiar , si scie's falis , tunc me Iupiter optime Isaxime domum, familiam , rem'Ve meam pessimo letbo asscias. Ipsi ctiam milites obstringebant sequandoque juramento , quod a praelio Viccores reverti Vellent. Caesar : Haec cum dixisset Labienus, juravit sienibi victorem in castra non reversurum , reliquo A C, ut idem facerent, hortatus est. Hoc laudans Pompejus, idem juraVit. Utque testarentur alacritatem suam , elatis in

'ltum manibus conclamabant. Lucanus φ: -- His cundi e simul assensere cohortes. Elatasque alte quacunque ad bella vocaret, Promisere manus, it tantus ad aethera clamor.

V. Milites erant duorum generum : Cives & Socii Et Socii quidem auxilia dicebantur, erantque plurimum

levis armaturae. Inscriptis Villacensis: ENICO. RED SATI.

Pecunia omni sumptu militabant, eXcepto frumento, quod habebant a Romanis. Paci a foederis cum 2EquiSiniti pronunciant, o Cωμμοις μι ηδρν, Ob μ ἡ F

αντας , Dion situs Halicarnass. q. Civium exercitus in legiones distributus constabat peditibus dc equitibus. Equites divisi in turmas decem, Pedites legionis fuerunt quatuor mille ducenti, atque illi divisi in Velites, Hastatos, Principes, Triarios. Velites, Haltati, Principes quidem singuli numero mille ducenti, Triarii vero siex- Centi. De quibus accurate agunt Antonius Taltrinus , Iustus Lipsius si , Henricus Savilius ' , Salmasius y. Qui milites regebant , Duces erant. Hi erant proprii vel CommuneS Proprii, qui exercitus partem aliquam cum imperio subordinato regebant. Tales erant Centurio