장음표시 사용
271쪽
Febris Intercurrentea. OBAERVATIONE annorum, quosdam descripsi, satis arguunt Areast. Febrium alias Stationarias merito audire ejusmodi Febre in .u z. telligo, quae, cum a particulari quadam, at nondum satis riculari an-m,gnita hujus aut alterius anni constitutione Pendeant, sin tion peti Rulae suo ordine invalescunt grassantur admodum et quasi dent,et in- caeteris dominantur per continuam viam annorum seriem ordine An dentur etiam aliae species praeter jam dictas, re etiam. ἡ 'thia, exacto quodam annorum curriculo, aliae alias certo Re On currentes,
Manti ordine excipiant, an secus se res habeat, nondum mihi ri .his licuit deprehendere. Slint vero et aliae Febres Continuae frum qui
quae vcet jam parcius, jam inclementins, Renant et aes u etiam et lentur, tamen mini stationariarum quibuslibet, ut etiam et ζ. secum invicem, eodem anno indifferenter commiscentiu quas dem anno idcirco Intercurrentes appellanda censeo. Quid tam decit i. ..i ' larum ingenio, quam de methodo medendi eisdem adhibenda, mi)οentur. hactenus observando didici, in sequentibus tradam. Sunt isti vero Febris Mariatina, Pleuritis, Perimetimonia Notha, Mem 24r Smrmatismus, Febris Erysipelatosa, vina, et sorte aliae qu-- ι. μνι-
I J Jam vero, cum universos hosce morbos et inhuc O maL, Febr. mitetur febris, vel saltem fuerit comitata, donec exonerata zz 'in partes sive has sive illas, pro morbi ratione, materia labrili, In his sibi exitum invenerit nullus dubito Febrem ipsam Pro morbo binis. Primari habendam, reliquosque aspectus, a quibus ut pluri priminusmum morbi isti nomen mutuantur, symptomnis esse, quae reliqui aD
Deest hoe eap. in edd. 66, 68.
272쪽
FEBRE Vel peculiarem κρατε- modum, vel partem in quam ruit eukκk9Y morbi Vis, Praecipue spectant. Verum modo de re converuat,
foetus tan nullam de nominibus movebo litem mihi integrum fuerit, is, ' morbum hoc Vel illo nomine designare, pro mitrio meo. mata, vel 3. Animadvertendum est, quod, sicuti Febres stationstriae, modum, de quibus sum egimus, magis minusve epidemice insestant, 'φὶ p rtem quod jam diximus, prout annorum constitutio, in secreta fit, amo atque inexplicabili aeris temperie fundata, eisdem favet, itat si ' etiam Intercurrentes hae nonnunquam licet non ita Dequen-ronio.non ter atque istae, epidemice grassantur. Quamvis enim plerum-mmqum, que oriantur ab hac vel illa particulari corporum particularium
ita H λαλία, qua singula atque humores quoquo modo Itiantur,
et '' aliquando tamen originem debent suam mediate quidem
riae, epi causae alicui generali in aere, manifestis qualitatibus homi-z... h m- corpor ita disponente, ut exinde tales talesve sanguinis -- atque humorum Oscrariae generentur, quae Intercurrentium Quamodi epide carum causae fuerint immediatae Uti cum gelu acriua diu perseveraverit, se in veris usque pomoerin longius extendens, derepente autem calidior tempesta succedat, pleuritides, anginae, similesque morbi alii solent invadere, qualiscunque demum fuerit constitutio annorum generalia. Et quoniam hi nonnamquam videmico gramantur perinde
atque alii isti, idcirco, ut hos ab illis Febribus dispescam quae
ad certam annorum seriem determinantur, omnibus indae renter annis communes Intercurrentes appellare libet.
Duo hi. f4. Quanto autem a se invicem intervallo dissideant duo ur bae Febrium genera, quantum ad causa ab aere submini
quoad eam iratas, quoin alia tamen causa extema ac procataretio
nas .ao. et i, saepenumero conVeniunt Ut enim jam mittam uinum' contagium, quod quidem nonnunquam ebrium stationa-unc riarum aliquibus anaam exporrigit, et crapulam taceamus, qua matre proseminantur tum ista Febres, tum hae etiam de quibus jam ago; causa evidens externa ebrium quam
plurimarum inde petenda est, quod quis scilicet vel praem turius vestes abjecerit, vel ab exercitio incalescens se frigori incautius exposuerit, unde oris subito Musis, retentisque iis halitibus quibus alias per cutis spiracula patebat exitus, haec vel illa ebria species in sanguine succenditur, prout Vel generalis constitutio quae tum temporis obtinet, vel partiaculares humorum vacrasiae in hanc vel illam Febris speciem
273쪽
potentius determinaverint. Et sano existimo plures modo Enaxa jam designato, quam peste, gladio, atque fame, simul -- ἡ Θ.nibus, perire. Etenim si quia aegrum Medicus de prima pii.
morbi oceanione paulo minutiva interrogaverit, modo ex Myn . acutorum istorum numero sit, quos supra tractarimae haudiet tim j
quasi semper, vel eum vestem aliquam temere deposuisse cui 2ζ22 Pridem assueverat, vel corpua motu excalefactum subito stigori stigerati- Permisisse, atque ex alterutra harum προ σε incidisse in ratmorbum. Quam ob causam familiare meos emper moneo, um, qu mut nullo alio anni tempore quicquam Vestium quibus sine dio atri Vere sibi detrahant, nisi mense uno ante solstitium aestivum': Σύαμι nec minori cum studio eosdem hortor, ut ab exercitio cales pereuntieentes Digua sedulo evitent. Vesteaqui-
5. At vero diligenter hic loci notandum eat, quod licet assueverit, morbi isti qui sub Intereurrentium titulo jam mihi tractandi I
Veniunt, plerique, si non omnea, essentialea fuerint morbi, antosolsti- saepenumero tamen affectus quidam, tum eos quoad phae-π α nomen reserentes, tum eodem etiam insigniti nomine, istis duponen-
sebribus supervemunt qua Stationaria appello, et sunt nud Quou. hi earum symptomata: quo in casu non jam illa methodus morbi es- adhibenda est, quae ita debetur quoties morbi sunt essen non sunt, tiales, at ista potius quam sibi poclulat sobria cujus nunc sunt in t Jaymptomata, ad quorum quidem curationem ea leviter tantum nariarum inflectenda est. In genere autem ad anni sebrim serio niten i. . dendum est, inveatigandumque quo illa pacto facillime expug- methodonari possit, venae-aectione, an sudoribus, Vel alis methodo boni, qualibet. mo si suaque deque habeatur, cum ingenti aegro Rhm in eum discrimine persaepe errabimus Si quis objecerit hos 1ὐκ-.h. ipso affectus, quos ego essentiales voco, et de quibusdam ago. - 'revera amplomata tantum esse respondeo symptomata e attenden-
forte esse respectu ebria ad quam proprie spectant, at Vm plomata sunt saltem ebrium, quae illa semper ac necissario producunt Verbi gratia, in pleuritide essentiali, sebris ejus eat indolis, ut semper materiam morbificam in pleuram deponat in angina essentiali eius indolia est, ut eandem ad fauces semper amandet atque ita a res habet in caeteris: cum ubi affectuum memoratorum utervis febri superveniat, quae ad hanc illamve annorum constitutionem spectat, atque ab ea pondet, idem per accidens tantum, neutiquam vero
274쪽
Fκnnga nec Mario Producitur. Quo nomine haud parum a se invicem evastκuΨ disterminantur.
Qualia m. Iam autem, ut affectus essentiales mihi dictos ab iis
'si qui symptomatici tantum sunt, rite distinguamus, multum quae inva conseres Mobiscum perpendisse, quod, qualia sint symptomata . . . s. quae in sionem labris hujus alteriusve stationariae comitan-n riae eo tur, talia omnino erunt symptomata quae infestum sive plau- tali omni Titidis, sim nonae, sequuntur, quoties ejusmodi febris acci- - - denti sunt tantum. Quod quidem emere erat in pleuritideis quae in- symptomatica praedicta, quae febri per hyemem gramanti, .ij. - anno 1675, superveniebat. Quotquot enim hac laborabant udis, sive pleuritide, ubi primum corripiebantur, capitis, dorsi, et sequuntur Rrtuum, MiebRntur dolorem quae certissima erant et . . ta Uime Vulgaria febrium earum omnium symptomata, quae sebrisae et antequam ingrederentur pleuritides, invadebant, atque
Ita. His expirantibus adhuc durabant cum quoties uterlibet
tum quo horum Intercurrentium morbus maentialia est, omnibus inii bur differenter annis pari modo aggreditur, nihil prorsus habens
morbi di eommune cum febre stationaria per id tempus reminis.
tur. Adhaec symptomnis omma quae post emergunt, magis perspicua sunt, cum non obscurentur ac confundantur ab aliorum νη-ων, quae naturae sunt diversae, et ad aliam spectant Anni tem febrem, admixtione. Praeter haec, anni tempus, quo essen-Cω tales Intercurrentes plerique non tamen omnes, sodent in-rentes ple- festare, haud raro subinnuit ad quam classem hujusmodis tar. affectus reserendi sint. at vero ad morborum tum horum,..hilia.. tum aliorem etiam omnium diagnosin is demum inseruetis- ii uerint, simus accedet, qui observatione assidua ac diligenti ita intimois,des' ' eorum phaenomen rimando perscrutatua fuerit, ut ubi eos subinnui inspexerit, genus statim norit distinguere licet differenti rum characteriaticarum aliae ita sint fortasse subtiles ac delicatae, ut easdem alteri verbia nequeat exprimere. 7. Quandoquidem autem variae hae febrium species quantum quidem assequi possum ex phaenomenis, quae tum morbo ipsos, tum medendi rationes, attinent, sedulo penaitatis, peculiari, ac cuilibet morbo propriae, sanguinis inflammationi ortum debent suum in eodem refrigerando on- temperandoque omnia mihi sere curationi vertitur cardo:
methodo interim pro morbi genio variata, et cui experientia jugiter suffragante, ea species libentissime concedit, materiae
275쪽
noctificae eliminandae ubique satago. Et prosocho in se Enans
brium quarumlibet curatione omne punctum tulerit . qua porta excludenda veniat materia labrilis, qui certo Orit, in Abrium Venae-sectione Verbi gratia, sudoribus, catharai, aut si qua ς 'θλφθη
eat acire qua porta sit exclu-
Febris Maria lina. ScARLATINA Febris, licet nullo non tempore possit incidere, Exeunte ut plurimum tamen exeunte aestiis se prodit, quo quidem lutimum integras familias, insantes vero prae caeteris, insestat. Rigent rivodit; horrentque sub initio, ut in aliis febribus, qui hac inciuntur, prio eae neque vehementer admodum aegrotant; postea cutis universa 'Π β'.rnaculis parvis rubris interstinguitur, crebrioribus certe et ii inbibi. inulto latioribus magisque rubentibus, at non perinde uni- ormibus, ac sunt illae quae morbillos constituunt ad duos tresve dies persistunt hae maculae, quibus demum evanescentibus, decedenteque subjecta cuticula, restant furfuraceae uaedam quammulam ad instar sarisne corpori inspersae, quae ad secundam aut tertiam vicem se promunt conduntque vicissim. . Cum hic morbus nihil aliud mihi videatur, quam unaetio. mediocris sanguinis effervescentia a praegressae Restatis calore, aut alio aliquo modo, excitata, nihil quicquam molior quominus sanguis sibi despumando vacet, et materiae peccanti, quae satis prompte adjungitur, per cutis poros ablegandae. Quamobrem tum hinc et a Venae-sectione et ab enematum Nec venae. usu mihi temperans, quibus remediorum formis acta remi h .h-. sione particulas sanguini infestas cum eodem intimius per ii , misceri, et motum Murae magis congruum sumaminari, autumo tum ex altera parte ab exhibendis cardiacis, quo ne eardirum aestu impetuosius sorte exagitabitur sanguis quam pro V. 22 pacata et leni illa separatione in qua jam totus est quid nibu im quod et vehementior Febris hoc so te possit accendi 8 satis tuo,i, li- habeo ut aeger a camibus in solidum abstineat, et a liquoribus
276쪽
ScARLAT. tineat, nec foras pro deat nee
spiritu is quibuscunque, tum ut neque usquam oras prodeat, neque se perpetim lecto ingat. Cute jam penitus d quammata, et cessantibus symptomatis, e re fore extatimo ut purgetur aeger leni aliquo medicamento, aetati atque viribus accommodo. Simplici hac et nariumsi plane methodo hoc morbi nomen vix enim altius assurgit, sine molestia aut periculo quovis facillime abigitur cum e contra si plus
negotii aegris sacessamus, vel lectulis continenter incarcerando, vel cardiacis aliisque remediis supervacaneis nimia docte et ut vulgo videtur, secundum artem supra modum ingestis, morbus statim intenditur, et aeger non raro nulla
alia de causa, quam nimia edici diligentia, ad plures
migret. 3.J Veruntamen hoc animadvertendum volo si conmu
sione epilepticae, vel etiam coma, huic morbo sub initium eruptionis supervenerint, quod quandoque accidit in pueris ac junioribus hoc morbo laborantibus, omnino oportet ut epispasticum amplum ac sorte posteriori cervici applicetur,
atque porro ut par oricum e sympo de meconio statim exhibeatur, repetendum singuli noctibus usque dum convaluerit imperando interim ut aeger bibat pro potu ordinario
lac cum triplo aquae coctum, et a camis ea abstineat.
Pleuritia. HI morbuas quo nec aliua frequentior, nullo non tempore insestat, potimimum vero anno luter ver et aestatem ambi-
ε 3 om ed. 6. Extant quaedam hiae v. similia in edd. 66, 68 p. s. post l. 4. 66.
'in edd. 66, 68 quae equuntur:-Proximo kκ de Platiriιide ejusque medi- ιione pauea ubjungam. Et quidem non me laut receptam a Medicorum vulgo sententiam Mae, febrem uiam corιtintium, quae Pleuritidi a comitem adjungiι, a
phlegmone membranae costas succingentia, eordique vicinae, ortum ouum ducere,
adeoque metiriιidia respectu symptomatis rMionem obtinere. Neque omnino displicet hae genιentia interim eae ali varis Mistimo Pleuritidem imam sympto-ιis vicem subire, respectu febris Ulius asentialia qua primo correptae es aeger, antequam Hereritis nempe supervenerat; hae autem accedente, prior ilia febris genium suum deponere mihi videtur, μι potius in Pleurifidem converti, quae jam ex phlegmone praedicta novam febrem aibi asciscit, eaque stipatur. Atque -- terior hae febris v subnaarena Parimam eum Pleuritide ambulat, eumque ea διαι caintque Certe ereviderim, ineue admodumsuturum, ut quia examine ait genter instiluto, exemptam proferαι --
hujus Mettia adeo Iuculento, tentama fuerit, antequam febris inaiatum a quem, siatem eviorem, fuisse expertus. Nam dolor ἐιι numestiidem citius, tiae aeri , invadit, verum quantum obaeoare hae-
277쪽
genter nam per id temporis sanguis a nova solis Vicinia ῬLκυ- excalefactus in es vescentia et inordinatos motus effraena tius ruit Temperamento sanguineo praeditos prae reliquis -- ,--- greditur saepe etiam rusticos et duro a Dactos membra 'φ P0-
1a re.' ΓΗ at Sat. I. I. 5. rigore Plerumqueratque nor invadat.
rore orditur, quos excipiunt calor, altis, inquietudo, et caetera τ'mpη febrium symptomata plus satis nota Elapsis pauculis horis, minis
licet aliquando multo serius ingruat symploma hoc, aeger diu
vehementi dolore, eoque piinctorio, in laterum alterutro circa que is costa corripitur, qui nunc Versus m lians, nunc Uin m. . .eκρου mino ex QVerso Versus anteriora pectoria sis propagat si ritur.
etiam crebra affligitur, quae magnum adseri cruciatum, a parti t. ζ' ' um inflammatarum contentione ortu unde spiritum subinde reprimit, ut prima tuariendi molimina coerceat. Quae aingulis vicibus anacatharai rejicitur materia, sub initio morbi pauca et tenuia conspicitur, et aaepe sanguinis particulis intermista; ae procedente morbo copiosior eat et magis Concocta, sanguine etiamnum permixto Febris interea parii in incedit, quine vires sumit a symptomatis illis quae ab ipsa nascuntur. Atque dicta febris cum funesto comitatu omni tussi scilicet, Put sanguima, dolore, etc. pro ratione liberioris materiae morbificae expectorationis sensim minuitur. 42. At vero
materia hunc morbum committens non semper, eodem procedente, concoctionem expectorationi debitam attingit, fit enim non raro ut materia paucula adhuc et tenuia, sicut in principio morbi, tussiendo educatur, et consequenter febris cum reliquis amplomatis ne hilum remittat, donec aegrum jugulaverit aeger interea nunc alvo est nimis adat icta, nunc oluta nimis, dejectionibus irebris et liquidissimis.
Est ubi morbo admodum invalescente, et venae-sectione non celebrata, aeger ne tussire quidem valeat, sed immani ha- oea laborana tantum non suffocetur inflammationi vi; quae tanta aliquando reperitur, ut pectus ne ad spatium quidem respirationi debitum sine exquisitissimo dolore queat expandi. Est etiam ubi post ingentem inflammationem, et omissam phlebotomiam, quae nascente morbo fuerat imperanda, mox ad apostem res redit, pure in thoracis caritatem
subinde depleto; quo in casu, quamvis primaria febris vel
ιε- mihi licvit, nunquam nisi μοι δε- morem geram, Pleuritidem irier aeri-brim, aιque hine u sententiae propriae dentia enumero, febrem consequentia.
278쪽
PLEG onmino emant, Vel mitius saltem urget, attamen in vado non eat aeger, sed empyemate atque sebre hectica succedentibus, miser tabe extinguitur.
3. Iam vero, licet Pleuritis propriae illi atque specificae
sanguinis inflammationi, quae eam, quando affectus primari existit, producere solet, originem suam debeat per accidens Febribus tamen aliis febribus quandoque supervenit, cujuscunque de- .u- , T m a generis eae sint, ex praecipitatione scilicet materiae uti sebrilia in pleuram vel musculos intercostes Atque illudqvidem in ipso fere febris initio accidit , cruda adhuc existente materia febrisii, nondumque per idoneam ebullitionema acta, adeoque nec ad separationem debitam per loca magis saepissime conserentia praeparata. Hoc autem incommodi saepissimetati . . o intem stiVo ac praepostero calidorum medicamentorum P γη usu insertur, qualia' a nobilibus quibusdam foeminis exhiberidorum m. solent; DRrum interim benevolentia charitasque multo melius' in pascendia pauperibus quam in iisdem medicandis' coli
caretur. Atque illae quidem eo contilio si tamen ullo utantur, id saciunt, ut in primo statim febris inaestu provocetur audor; parum cogitantes quam inconsulto atque inselitate idem tentent. Natura enim hoc pacto turbata, humores adhuc crudoaexistentes expellere, qua data porta, cogitur atque adeo nunc in cerebri ineninges impetu sertur materia febrilis, indeque phrenitis nascitur; nunc ad membranam Oatas sucincingentem idem malum appellit, ex quo leuritis oboriri solet, praesertim ubi aegrorum aeta ac temperamentum, annique tempestas inter ver atque aestatem ambigens, sunetiam symbola ad hanc rem contulerint certe enim tempestate illa febres in Pleuritidem transire proclives sunt P. D. MisA Pleuritidem' autem ejusmodi quam diximus praecipi
lationi ortum suam debere evacuati per Ven--Sectionem
quaedam cruoris color subindicare videtur imirum sanguis' saltem
. π ille qui post primam vicem extrahitur, ubi resetierit, aevi
279쪽
liquati prae se seri speciem ad crassitiem satia conspicuam, ac superficiem habet veri puris aemulam, et tamen ab eo longe diveram, utpote quae fibris, instar reliqui sanguinis,arcte contexitur, nec ad modum puria diffuit, quin a reliquo divula discolor illa para sormam cuticulae tenacis et fibris resertae exhibet; et sortasse nihil aliud ea quam fibrae samguineae, quae rubicundo ac naturali suo integumento per praecipitationem exutae, ambientia aeria Digore in membranam hujusmodi subalbidam concrevere. At vero ut id obiter attingam, animadvertendum eat, quod, si sanguis ea ta vena non recto flumine versu horizontem prosilia sed per cutim repens perpendiculariter dimanet, utut celeriae proripiat gradu, saepe tamen ad dictum colorem non accedit, inua ego me causam nescire sate . Neque aeger ab
isti modi sanguinis missione perinde levatur, ac a modo primum descripto fluat. Quinimo cum hoc ipso modo e trahitur, si orificium inguatius, sive quid aliud, obatiterit, quo
a sere 4 e. I liqua dea in in edd. 66, 68 usque ad 3 13, pro quibus ex
orvinario remisiam enmem, ac minima aerem, e ptisanam ea aqua hordei, veritia, et aviilis eminum nisim alam, iniungo me a porro aequentibus, repetita venae ectione, anguinem esiam emi e detrahi jubeo pro re via. Ne perquam raro a sanguinis missione abMineo, donec ad tineis quadraginια - - circiter fuerit detraettis, nisi vires se aetas aegri e tra-indicaverincatque tametat non in aperia aliqua ratioris, metuat asiquis a tanta a guinis
amissis perierium ingens Ferati ipse tamen sanguis ablaeua, νωιquam aliquam-diti teterit, hos meruidi init, Medi qua
patrocinitim parabit, liberitiem hane --ε- esionem imperanti m a parebit sanguis aperieuauem eorruptus, potiarim, ' με primam visem, Amisi que fere erioris in aummo, cum vero pure pv omittam num dicere, Dea aegri non valde attrita is comperturum, sam illam sanguinis jacturam tecum re- ροι veris me avium in Deo monendum est, u--α Mela, ne pstruorum juae methodi de rium Urieres injι- ciantur, avi metoriantia meri meaeιis quicquam admisceatur quod aisum eis svim habeat; Manto enim atrieιω aisua est, tanto tutis Hisbotomiam repeisinuo; atque eae advergo, si e dimidiam uitia quam dirim Mamminis antitatem -- meris, utra Uaterea aut alvi ea pha maea exhibNeria, aegrum in aummum vit per tirum ad era, ne dicam in mortem praeeipitabis ais quod Natura utramque evacuationem tam brevi emporis spatio ferre nequeat, sis Ob Hiam vi quam rationem, ego ana ---- nito pronunciare eertua inιerim, faeto aliquando periemis, etiam eo tandem in hoc morbo a Uaterum Mati sibi tem ratum' qui retine Meo monita fortassis pereabuntur; neque in o morbo a - , verum et in alii forsitan omni rus, in quibus eurationis negotium in isto ear
280쪽
ri u minua pleniori exeat mori neque hiemanguia Pleuriti eorum
tanguinem More Remulatur, neque aeger par exinde om-
modum evit. Mervavi etiam, quod a ganguis recens e tractus, quocunque demum modo fluxerit, immisso digito agitetur, inperficie rubenti ac stimia, ut in Qua morbis quibuslibet, spectabitur. Uint vero sanguis se habet, morbus hic, tametsi infiniis, et plerisque aliis suapte natura periculosior, tamen a perite tractetur, facile vincitur; et quidem non minua certo et constanter, quam allimedicorum onatus ad homine ab inci auribua liberandos, morbosque averraneandos, perduci ad exitum felicem solent. I. Variis hujusce morbi phaenomema diligenter per mala, nihil aliud illum eas arbitror, quam febrem a propria et peculiari sanguinis inflammatione ortam, qua Natura Meriam peccantem in pleuram deponit, nonnunquam et in pulmones, unde Peripneumonia suboritur quam a priore gradu tantum et pro majore riuatam causae intentione extentuquellatiori differre autumo. Cunario. N. Hunc itaque in dicto morbo pellendo mihi scopum propono, ut scilicet sanguinis inflaniniationem reprimam, et
particula ejusdem aecena , quae in membranam eoatas succingentem vim secerant, et incendio collabefactarent omnia, per evacuationea debita revellam. Quamobrem in vena aectione spem ponens maximam, ut Primum accersor, singuinem e brachio lateria assecti ad umesa decem aut circiter mittendum cum Potionem deinde aequentem statim a venae-sectione primum celebrata sumemdam praescribo:-sForm. 33.J quae Papaveris Rhoeados uncias quatuor, Salia Pranellae drachmam unam, rapi violarum unciam unam; Μisce fiat haustus.
Eodem tempore aequentem emulatonem praescribo: f - 34.J R Amygdalas Dulem septem,
Seminum Melonum, SeminumJ Peponum, an semunciam, Seminum Papaveris Albi drachmas duas; Cc orni. 63. somm. 62, 16 Lada.