장음표시 사용
121쪽
venales quas habebant, ibi exponebant, uti late describit Dionysius Halicaria lib. VII.p. m. 0. Erycius puteanus eleganti tractatu de nundinis Romanorum. Verum, postquam exstructa sunt intra urbem Balnea, maxime aetate Pompeii, coeperunt singulis diebus toto corpore lavari , eratque in balneis publicis hora praestituta aestate oetava, hyeme non a Plinius III ep. . tibi hora balnei nimitata es, es autem 5 eme non , sale octavata. Martialis Epigr. . Imit in nonam nitidis octava aiastris.
Octavam poteris servare, lavabimur una. Spartianus in f r. c. a. ante octavam horam in publico neminem nisi aegrum lavari passus es. Add. Mart. X. epigr. ψΤ. Vitruv. f. s. c. Io Erat haec hora proxima post palaestras, ut scilicet ita sordes in palaestra collectas rursus eluerent Lamprid. in Alex. α3o. post octionem, operam pati rae, aut Psaeriserio , aut cursui, aut luctaminiimmostibin dabat atque inde unctus lavabatur. Et quae hora proxime sequeretur, ad cibum sumendum erat destinata , ut ita vires refocillarent Artemidorus L. LOneir. c. 11. Sen. p. D. Non multum mihi ad balneum μ-
perest, panis deinde siccus, sine mens prandium , posquod non sunt Iaavandae manus Lamprid. in Alex. c. Io. Egressus balneas multum lactis ac panis umebat , ova, deinde usum, atque his refectus aliquando prandium sinibat, aliquando cibum usque ad coenam disserebat Add. Fabrici in defript Rom. J. Quem morem etiam apud antiquos Germanos obtinuisse, tradit Tacitus ae morib. German. c. a. satim, inquiens, Asmno , quem terumque in diem extrahunt, lavantur: uestius calida, ut sudquos
122쪽
plurimum hyems occupat. Lauti cibum e iuvi sequiori dein aetate maxime Galen Medici, etiam post captum cibum statim balnea ingrediebantur, quod crederent eadem ad concoctionem sta machi proficere. Plutarch. d. tuend. Ian. p. a L balnei catidi multo pisu venia meretur; non enim tantum Digoris roborisque aufert, quantum Vanitatem conducit, eo quod exordia concoctioni praebet, eaque lenia , ac iis quae concoctionem aufugiunt, nisi plane fini cruda, e in summo sustensa maneant, diffusiones dolorem nustum asserevies comparat. Cons. Stuck antiquit Conritu L. II. c. u. Alata ista diei hora postea luxuria temporum ita descivit, ut multoties in certo tempore uno die lavarentur. Lamprid. de Commodo Imp. e. II. Lavabat per diem septies atque
octies es in ipsis balneo edebat. Capitolinus de Gordia. nou. 6. Lavandi cupidiu, ita, ut ae quater es quinquies in die lavaret sale eme bis se. Immoderatan penitus in lavando corruptelam in Heliogabal descri-hitLampridius ciso. Sic unum confiivium Nix toto dies istimes, quum c lavarent per singula fercula , c mulieribus uterentur it Pollio de Ga leno c. I . Lavit ad diem β-ptimo sate e sexto, stem secundo Alexander Seu rus etiam ad noctem usque balnea produci permisit, teste Lamprid. in vit. o. c. aM. Quem tamen morem revocavit Tacitus Imp. teste Vopisco iniit. V. Nermaco Amnes ante lucernam claudijussit, ne quid e noctem seditionis oriretur. Nostro tempore tempus lavandi est arbitrarium, possuntque balneatores inter se statuero, ut lavetur certo die, ante vel post prandium, vel tot diebus in hebdomate. nipschild dejur Civit Imperiat. L.
123쪽
Th. XVI. Lavabantur veteres diebus non solum profestis, sed etiam festisci uti auctor est Scaevola Ictus, qui memorat argentum balneare, quo diebus festis in balneo ut consueverint . . . o. g. . . . ur c arg. leg. Sicuti pro corporis necessitate balneum nec die dominico est interdictum cap. a. s. s. d. Consecr. Sin tamen fieri possit, lavacrum in vesperum esse dit ferendum, monet Tertullianus, sic ne cultus sacrorum intermittatur. I. adversmi. c. b. mos certe sis , inquit, qui etiam in laterculum septem dierum solem recipisis c ex diebus ipsorum, praesegistis, quo die lavacrum subtrahatis, aut in vesseram differatis. Eadem ex ratione Constitutione Honorii Theodosii Impp. carcere detentis indulgetur, ut diebus dominicis sub fida custodia ad lavacrum prodeant. l. s. c. d. episc. aud. Gregor Synt L. II. Gag. n. 7. Pertinet quoque huc quod observatFri ed.Spanhemius quod etiam veteres Christiani seculo secundo&ΙII. cum nulla adhuc ipsis essent templa, in balneis cori venirent.his. eccos sec. II. secT M. n. a. Quare etiam posteriori tempore coepit, ut in iis pascha celebrarent. Videmus illud apud Soetomenum lib. VIII. C. XXI. Socratem VI. c. XVULTh. b XVI1. significabatur dicta publici balnei hora tintinnabulo aeneo e metallo maxime tinniente confecto Marti XIV ep. t δ.
Redde pilam, sonat a triminumι
124쪽
ael ii 1 Alii pelves circumtulisseis in sonitum pulsasse innuit
Tot ariter penes S tintinnabula diras Pulpiri, jam nemo tubas atque arafatigat. Sum vers. 7 . Innumeros aeris fontium cae verbere crudori sensit mugire forum. Erat huic tintinnabulo inscriptum balneatoris iamnen, qui balneum praebebat i uti constat ex veteribus inscriptionibus, quas habent mea tintinnabula in Esquiliis anno CI Io XLVIII sub ruinis thermarum Diocletianarum reperta Gruter ὐ67. n. a. n.3. Hodie vulgato more, die, quo balneum praebetur, circumit quis per plateas civitatis , qui sonum in pelvi orichalceo, ferrulo , vel instrumento ligneo excitat, atque ita publice balneui significat.
Ad usum proxime accedunt fructus civiles seu reditus, qui ab usu balnei locato percipiunt Ur . Referuntur autem hi ad dominum arg. I. f. - . . leg. s.
verb. mercedes Vtra inter caeteras meritoriorum domu rationibuι domini accepto ferebatur. Reditus e balneo publico pertinent ad magistratum, qui licentiam erigendi aut exercendi concessit, qui illos ad ferenda communia civitatis onera debet impendere Solet autem magistratus hos reditus e lavatione balneatoribus locar , qui illos vel certa mercede singulis annis redimunt, vel concesta balneo atque exercitio opificii per aversionis cubus-
125쪽
eujusdam speciem, sibi vindicant, praessito in quibus
dam provinciis stato tempore locario, cujus meminit ad Comitum Schvvarrburgensium Cancellariam praefecti cujusdam relatio u seula mi Dolh Thaleben his ver
Propter Ductus dominus aut balneator tenetur ad onerari solvuntur enim haec in compensationem fructuum ις C. N.A. cens vel rel. Et quidem de balneis arte factis ac meritoriis recte solvi collectas facile concedimus .f. C. N. d. conlat donat. At balneis seu the mi naturalibus collectas imponere, videtur iniquum ,, sicuti in Germania plures ejusmodi collectarum impositione exaruisse, scribit Camerar. hor.succis Cent. II cap. s. Tenetur autem principaliter collectas solvere ipsi dominus, sin vero hujus facultas haberi non possit, ob. ligatur ille, qui balneum sub conductionis pensione detinet, est enim onus reale , ita tamen , ut, quod contulit, rationibus domini imputare te mercede deducere possit. l. 3. C. N. d. coniat donat. Sunt vero haec onera alia realia, seu quae intuitu balnei debentur , uti sunt omnia quae aedificiis sunt imposita, horum enim appellatione haec continentur, nisi specialis ratio eadem exemeriis Non tamen spectant ad balneorum posse stares onerari quae habitationibus imponuntur inde ab in
126쪽
hospitatione militum, non tam ex privilegio, quam ex natura conditione sua, balnea sunt exemta. l. 6. C. d. metat. ν epidem. Nov. IIo. .s. Accedit δε illa ratio, ne liber eorum usus impediatur, tum, ut militibus occasio furti ac lasciviae praescindatur Tabor ad i. c. C. de meo eat. Gepidem Sect. II. cap. I. art. a. q. s. At hodie, curria halnea plerumque aedibus sint juncta , in iisque simul balneator habitet, vix est, ut balneatorem ab inhospitatione immunem praedicemus,nisi alias privilegio quodam excusetur Tabor c. c. Alia onera sunt personalia, quae balneator fert intuitu artis atque operae balneariae Tabor aemet. Ac. cit. Quo pertinent, quae magister, socii ac tyrones balneatoriae singulis septimanis ad rationes tribus communes conferre debent; quod vocatur da austea.
stercty secundum quod donationis jus , magister, si plures in uno loco habitent, quem ordo annuatim tangit, singulis enim annis, in conventu anniversario tribus, solet constitui, qui hanc donationem exerceat peregre advenienti opifiei socio vel tyroni hospitium , victum per unam noctem gratis praestare debet Dequo in sedad te Sehri cher mader Drdd. is'. o. his veris
127쪽
eine u issmina 'then. Quod iisdem verbis deprehen
SUMMARIA. rus si balneis Ecclesia datum es. b. I. Immunitas balneis
quibusdam concessa. h. a. us aqua caduca ducenda ad balneas. h. i. moduli aquarum quid ib. ealix. b. usInibis balneatorum ejus desinitio. b. a. ejus origo incerta. th. s. aestimatio balneatorum civilis. h. 1. Pro balneatois rius, ejus officium, requisita. h. p. sociis magistri balisneatoris. h. δ. quid faciendum balneatori, qui ad magi- fleriam asstrat. ιh. o. Examen futuri balneatoris. h. o. recepti balneatoris. h. t. prandium G praestatiojurium. th. Ia Dra tribuν th. II. Conventus balneatorum th. IA. insigne balneatorum. h. T. penes Principem est, jura ba neatorum vel augere vel imminuere. h. o. quas operas proprie exerceant balneatores th. II. I. s. o. quam cutis pam praestet balneator circa operam suam th aI. quomo tollatis tribubalneatorum. B. aa.
128쪽
Th. I. lNter privilegia balneis data est Ius A STLI, Ecclesiae Constantinopolitanae Theodosiim
Valentiniani constitutione confirmatum , ia quod etiam ad balnea illius Ecclesiae porrigitur, ita, ut neminem liceret inde extrahere, aut armis illatis vim inferre. LI. C. d. his qui ad Ecclescon-ng. Communeque hoc omnibus fuisse ecclesiis, ex eo colligo , quia ratio in dicta lege adjecta , non desumta est ab honore majestate urbis, sed a reverentia & sanctimonia templis divinis debita, quae proinde omnibus exstructis aedibus sacris congruit. Ad alia tamen balnea Clericorum, aliasque aedes relligiose habitas, hoc privilegium non fuit porrectum, nisi quatenus intra aream Ecclesiae privilegiatam fuerint exstructae. cap. 7. cap.3F. C. XVII. q. . Quod itidem privilegium Legibus Francorum balneis Ecclesiarum datum, ita, ut qui sine armis confugientem ad illa loca extraxerit, capite
puniretur. L. VII. Capitular Franc can. I Ut eos timoris necessitas non conseringat, circa altaria manere, Ioca, veneratione digna ,stosiuere, depositis armi qui giunt.
'uods non depos erint, sciant se armatorum tribus ex. trahendos 3 Et quicunque eos de porticib-s de atriis de hortulis , de balneis, vel adjacentiis Ecclesiarum a rahere praesium sirit, capite puniatur. Add. Decian. Tractat. Crimina L. G. c. U. csseqq. Th. . II. II. IMMu Lux ab oneribus publicis extraordinariis
concessa Balneis in urbe Roma & Constantinopoli ; Inquam
129쪽
quam rem extat Arcadii monorii Impp. Rescripturr in cy. C. h. d. collat donat quod a superindicti oneris collatione urbem Romam eximit Similem immunitatem Constantinopoli tribuunt Constantius & Constans Impp. l. 1. C. N. d. extraord mun. Add. Nov. 3. Productum quoque fuit Arcadii monorii privilegium ad
mancipes thermarum, qui in exercitio compendiisque salinarum exhibitionem thermarum Romae curabant LI. C. N. d. mancist therm. d. l. s. C. h. d. o at donat. Quod lanteriorum principum placitis jam cauturr , erat, HValentiniano etiam Naviculariis, qui simul inter mancipes thermarum, necessitatibus lavacrorum ligna convectabant, adhuc fuerat indultum l. o. C. h. d. na uul. Eadem ab extraordinariis immunitas a Constantino data est illis, per quorum praedia publici aquae ductus meabant, ut eorum opera aquarum ductus sordibus oppleti repurgarentur l. I. C. d. quad. A COI- stantio is Constante etiam artificibus aquae ductuum ,,
qui aquarum inventos ductus modos docili libratione ostendunt, immunitas ab oneribus personalibus est concessa. l. a. C. d. excusat artis. LI. C. N. eod. Τh. III. III. Huc pertinet Ius QUAE CADuC E ducenis dat ex publico aquarum receptaculo ad balneas , quod per speciale Principis rescriptum dabatur, vel rei vel personae l. I. g. v. seqq. st . . qu quotiae Ruland. d. Commi P. IV. L. . cap. II. Nimirum apud antiquos omnis aqua in publicos usus erogabatur , eratque lege
publica cautum, ne quis aliunde aquam urbanam nisi P 3 ex
130쪽
ex castellis publicis derivaret. l. 3. C. d. quad. Erant autem castella, publica aquagia, in quae aquae undique corrivatae per canales structiles, aut fistulis plumbeis , aut tubis fictilibus fluebant, tamque tenaci ac dura materia, ut vix ferro frangi potuerint. Fabric. Rom. c. N. Martian. Topogr. LARGI . circis . Castellis istis ad recipiendam aquam adjunctum erat triplex immissarium. I. et C. Th. d. aquae . Intra haec ipsa teceptacula tres fistulae, aequaliter divisae erant collocatae, ut, cum abundaverit aqua, ab extremis in medium receptaculum redundaret. Haec igitur aqua abundans C AD u CA dicebatur , t superflua I. s. C. d. aquaeri in balneas ac fullonicas dabatur , sub certo vectigali balnearum possessoribus, teste Frontino
d. quaeae L. II. R. m. My. Dabatur autem haec aqua non
in infinitum, sed sub certis modulis seu mensuris ita , ut principum virorum domibus, balnea lautiora habentibus duae tantum unciae, vel tres ad summum, si magna es et domini dignitas, concederentur Mediocribus vero, ac inferioris meriti personis una tantum uncia cum dimidia Carteri vero media uncia debebant esse contenti; de qua re est Gratiani, Valentiniani ac Theodosii Impp. Constitutio in I. 3. C. N. d. aquae . ib. Gotho D. Dictis porro receptaculis induebatur calix seu modulus aeneus, qui erat modulus erogatorius, certo signo, ac nomine ejus impresso, cui aqua debebatur , erat signatus. l. a. C. N. d. quaed huic dein applicabantur dictae fistulae, ejusdem luminis seu capacitatis,& per has aqua ad thermas fluebat. l. 1. C. . aquaed. Fronti n. d. l. Lib. I.