장음표시 사용
191쪽
tost ri qui ducem Parmensem , in quo Omniato stilum spes erat, Morinorum portu clausu na
yae in ipsos infeliciter tentarat hostis, majore iaccessu ei rependunt, expugnatis Gadibus 8c Uireptis Fortunatis insulis in i cum Megina i tuam D. Thionis vocant. Cumque aliquam- nullo post navalis belli fulmen Heemskerc- iusta deleta sub ipsam Calpen regia classe ngenti trepidatione totam complesset Hispa-aiam, etiam ultro aequas pacis condiciones ob utere pavidi hostes. Cum autem aliquot retro annis, rex nobis interdixi si et omni commercio, crescentique in dies multitudini non Inania suppeterent domi protenus India co- gitare coepit Batavus, regias ope intercepturus, aut novas inibi quaesitutus. Quae expedi,tio in Oriente ita cessiit feliciter, ut putidho-jam opulentas insulas dam urbes de regna teneat mercibusque omnigenis suo sic alienos cumulet, ingenti cum emolumento Rei p. Dein alteram ad Occidentem Indiam adiit, de Africam rebus ubique ita prospere gestis, ut, qui eas ignoret, non paucorum annorum . sed totius seculi facta sibi narrari credat, fidemque abrogatura sit posteritas. Ut enim omittam passim expugnatas arces, validos portus, sinsulas ingenti terrarum tractu vicia Brasilia est ec, quod praeterire piaculum sit, Argonautae Batavi in mari occiduo, basilicum ausi sa- 6 in US,
192쪽
1s A, ira Iocinus, non rapto vellere mendacis Graeciae, sed captis auriferis navibus, passim urbes nostra compleve te regia gaZa,s procerum animos
nova fiducia,res magnas tentandi validis mox urbibus, eae alia Sylva Ducis aliisque oppidis , una restate expugnatis. Quos triumpho debemus nostris ci Occidentem classibus quae solae, prudentum opinione , sunt domando re gi. Qui, quod juxta mecum nemo nescit, noralia re magis formidabilis est , quam inexhaustis novi orbis opibus : ita ut frustra eum oppugnes domi, cui post quanta navis cladem, ex Peruano solo, velut ab angue Lernaeo, alia ar-que alia renascuntur capita. Quo AUtem ana, Plius patescat, quantum, qua publice,qua Privatim momenti sit, vel in una nostrorum ad Occidentem societates ex quo eam instituere Proceres, naves instruxit amplius mille dii centas militum nautarumque armavit plus centum millia sexcentae Hispanorum naves
vel depressat,vel captae sunt, ingenti cum prae data qua primis duodecim annis super X X s. millionum fuit ita ut hostem suis sibi consi i ta opibus. Damnum autem regi interea illa Tum, plus L cx millionum est 'quo res ejus ita attritae sunt, ut justam defectionem ausa sit Tarraconensis provincia i Lusitania Adde quod haec societas magnam belli partem a nostris avertit finibus Nuatque opes in Euro Pam conferre consuerat rex . domandis , vel
193쪽
premendis caeteris populis, eas Iane extra hunc orbem consumit; ut nostris occurrat classilibus , quibus suum jugulum peti intelligit.
Quarum rerum anxia cogitatio eo denique redegit magnum regem, ut non semel tentarit honestis condicionibus illud discrimen redimeren palam confessius, unam sibi formidabilem ' hanc societatem. Quae continenter navibus instruch centum de vigintiri bellicisque machinis supra duo millia, ingentem circum- fert terrorem. Quibus copiis S opibus Rem p. terra marique sustentavit pluries. Ne autem, Auditores, longiore vos circuitu traham, rei navalis momenta nemini obscura est possunt: quae, dum circumspicimus, ubique incurriant in oculos. Quicquid fere fortunarum publica est, quicquid privatim, maris opes sunt quicquid rerum promercalium in tabernis , aut ossii cinis est quantacunque in granariis aut apo thecis, copia est transmarinae merces sunt: dc ne quid denique desit , una cum mercibus quod unum nolimo etiam invehuntur transmarini mores In summa maris beneficio, copiosissis me habemus , quae non habemus de quo velut obstupidus, ad nobilem virum Dousam scribens oseph. Scaliger, Ignorata te, inquit, reseram mirac:ιla terrae, Dousa pererrinis non habituras dem.
Omnia lanitio hic lassit extrina Minerdae: Lanigeros tamen hinc si re abesse greges.
194쪽
Non capi mi opera fabrilis oppida tectra:
Nu sfabris tamen haec ligna ministrat humus. Horrea triticeae rumpunt hic fletu acervi: Pascuugis tamen est, non Cerealis ager. Hic numerosa meristipantur dolia esiis:
tae vineta colat, nuta putator habet.
Hs nussa, aut certe seges es rarissima lini: Linisci tamen erit copia hor ubi 'Hic mediis habitamus aquis, qui credere posse Et tamen hic nuta, Dousa bibuntur aquae.
Ita ut in aperto, vel clauso mari, nostra vel abundantia, vel fames sit. Quod cum peripectum haberet rerum nostrarum sagacissimus cestimator, marchio Spinota, post multorum annorum irrito conatus,hoc denique suo persuasit regi ut in propinquo Morinorum Por tu plures armaret naves . quibus de principatu maris nobiscum decernei et continenter infestando nostras onerarias: Oceani quippe Ominum, etiam Continentis fore reo quod res Batava stare nequeat, sine libero commeatu maris A quo tempore hostiles naves nostris incubant litoribus,nostrosque portus velut indagine cingunt Set, quod fateri pudet universa prope fortunae maris, unius opprdi spolium sunt quintana inibi constituta tabi ad licitationem dividant praedam, ut cum Tranq. loquar: ita ut periculum sit, ne mari denique potitus hostis, Remp. quasi faucibus apprehensam teneat strangulaturus, ni in tempore ces
195쪽
currimus. Proinde nihil mehercle prius, ud. nihil pensius, este debet tutela maris mi astatimi secure supportentur omnia, quae sint sustentandae Rei p. Quam ob caussam, gentium domina Roma, etiam tum, cum domito, vel pacato orbe terrarum, jam videretur timere neminem, passim disposuit maris custodes&fluminum, armatas classes duas nempe, quas praetorias dixere, alteram ad Ravennam, in mari superi ad Misenum, in mari infero alteram singulas ducentarum , quinquaginta et navium Minores praeterea classes, unam adoram Narbonensis Galliae alteram ad Euxi-nUm, L navium Rheno quoque flumini, Euphrati, Sc Danubio impositis triremibus. Quanto magis idem nobis faciendum,qui cum hoste conflictamur, terra marique potentisi mon et, quod caput est , transmarinis fere alimur frugibus , haut secus atque Romani' qui, gliscente in immensum multitudines, frumentarias habuere provincias , Siciliam, Africam, S novissime AEgyptum Quae dominam plebem, atorem esinatum,
quas adventantes non minore applausu cgau- ilio, in Italiae litoribus , acceptas fuisse legi mus, quam nunc , in Gaditano portu , naves auriferas. Quia autem quod notari velim ut hoc exemplo incitati, magis blicite custodi mus liberum commeatum maris, vel unius rei
196쪽
1 65 A, VICI frumentariae caussa Quia, inquam, AEgyptu3, super stagnantis Nili aquis irrigua frugum erat feracissima, atque ipso situ nova tentantibus Opportuna:utpote septemplice fluminis divortio circumsepta, adversu vim eae ternam, Ssvalidis ad mare praecinc a urbibus: ipienter Car-sar Augustus hujus frumentariae provinciae cu-st odiam, inter dominationis arcana laabuit, ecscrupulosa cura caviis, ne forte suspeehae fidei praesidem imponeret Gem tque loquar verbis Tacm nequis ex Romanis senator buri,aut equitibus i ustribus, eam, usi permis , ingrederetur verittu, ne fame urgeret Italiam , quisquis eam provincimi, claustraque maris ac terrae,quamos levi
praesidio,ad resum ingentes exercitus, insedisseti equo jam ante etiam sollicitus fuit dictator Caesar,& ante eum Magnus Alexander. Post eriores autem principes, majori securitatis caussa reliquam quidem Egyptum permisere praefecto Augustali,ut vocatur in Digestis: sed urbiAlex-ondriae quam Egypti claustrum vocat Suet. peculiarem impotuere praesidem Iuridicum Alamandriae, dictum, in Cod velut occultum cory-Cac Um,ex Opinione Cus acii qui velut e specula, tacite arbitraretur , quid rerum gereret praesectus Egypti. Nost rum quoque horreum, Aulcum ransmarinum sit, tuo sine Res p. si are nequeat, prima utique curarum ei se debet, cui odia maris ut frumerariae naves Ut commeent,
neu hostes publicam annonam occultis consiliis
197쪽
liis avertant,vel armatis classibus intercipianta et occupatis sinus Codani faucibus ibi non mi nus, quam ad ostia Nili in gypto claustra maris vel sunt,uel strui possent ut nostras sauces urgeant fame , crudeli corporis tormento, e malorum ultimo. Tolerabilis pestilitas,tolerabilis proeliorum strages est: una fames malum inexuperabile est: quo olim vexata misera Roma, quamlibet calamitatem praeoptasse fertur. alio me, inquit, prosternite casu
Et poenae matate gena M. Porsena reducat Tarquinios renotetferales Asia caedes:
Nepotiusso manibus profernite Drrhuam Senonum furiis, Brenni me redditesam Cuncta fame eoiora mihi. Omnium quippe nec estitatum durissima est publica esuries. Haec sola inaccessas expugnat arces se, quod magis mirere, etiam non pugnando domat invictos populos: haec in rabiemdgit jejunam plebem, si non sit, quo placare
possis latrantem stomachum. Unde periculosa denique existit rebelliori ita ut nec jussa , nec leges imperantis accipiat, vacui ventris furor: rura id nec ratione,nec precibus flectitur esurie S. Arduum, inquit ille, ad Centrem te ba facere, is tit is careat auribue eoque praecepta non aram
dit, poscit, appellat de abdicata omni deni- que humanitate, in sylvestre transit animal.
Numantinos certe hac inopia circumveΠ-tos, trucidatorum artus esitasse accepimus;
198쪽
matresque capta urbe, vidit Scipio, quae in sinu gestarent semesa liberorum corpora Cala gurritani quoque consumptis cadaverum reli quiis, suamet in cibum vertere pignora, exhausta viscera suis aluere visceribus. Nostra i quoque memoria, Germaniae populi, conti l nuis exhausti bellis, in magna annona necessi itate, post consumptas
omnes herbas, post cunc3 animesia,quicqum Cogebat vacui ventrisfuror hesibus ipsi Pacorem ac macie, Stenues miserantibita ritu, Membra adienafame lacerarunt, esse parati Et sua. Nec alia mihi credite, nostra omnium sors su tura est , nisi custodimus mare quae calamitarhoc gravior erit, quo gentis multitudo lanumerosior est. Quo consilio, ni prudentum
fallit augurium, paucis abhinc annis Britan, nicum fretum subiit, ingens ex Hispania classis , validis succincta navibus reduces ex nes classe Centauros, Chimaeras, Sc Scyllas, quaeque alia fuere portentosa navium nomina in nos ingruisse diceres quas tamen, propitio numine,, singulari nostrorum virtute deletas esse, etiam nunc gloriamur,gratantes victori leoni Batavo cui succubuit imperialis aqui la, tutelares hostilium navium Dii. Multa Praeterea sunt, Aud quae rei navalis studium nobis praecipue commendant, magno sue cessus promittunt. Primo, si loci ancolarum genium
199쪽
genium inspicias, interamna regio est, jor-ruosum mare Batatorum insula, inquit noster,
ob faciles appulsu, acclaiendis copiis, s transni
tendum ad beletum, opportuna, Dein non alia gens ad rem nauticam promptior est . ambiguum quippe an inia Batavus, inter flumina natus Oceanum, in terra, in aquis juxta degit ventisque nutrituri fluctibus . non minore nandi, quam navigandi usu, jam olim celebris cum bello adversus Romanos, integris turmis perrumperet Rhenum, scriptore acito quod magis mirere, ejusdem socer, Julius Agricola, Monam, Britanniae insulam, in- liciter antea tentatam, in deditionem accepit, ope auxiliarium Batavorum: qui non naribus eam insulam ingressi sunt, sed patrionandi usuiquo se pariter Mequos, atque arma, in mediis regunt aquis. Sed desinite mirari, natatorem esse populum:ubi ipsi agri cespiti-
ia humo leves passim suis lacubus innatant,aucilluc ventis agitati, fluctibus. Ad nau-:ica vero ministeria plerique ita agiles sex- dediti sunt, ut simul eos , in prora. puppi; imul in imam summa navi, versari credas preto omni turbinum, fluctuum discrimine. Non enim jam Graecorum scriptis decantata,
bcylla& charybdis non naufragiis infames ymplegades,, quicquid vel exhorruit, vel majus credidit rudis antiquitas inihil denilue amplius terrori est illis, quos etiam extra
200쪽
16 A, T. I L VI hunc Solem S: Lunam, plagam hyperboream transvec os in caliginosa solitudine, nullo illic hominum cultui cum perpetua nocte glacie cum continuis nivibus de infestis bel-
tuis, conflic statos, meminimus. Ubi non cum lLibero patre, extima terrarum, aut maria ulti Ima,sibi penetrasse viderentur sed unacumHer lcule, vel Theseo,descendisse ad inferos,eeritv lgiam domum, tum immani luctari Cerbero. Ac licet jamdudum terrarum metas egres si de maria omnia circulati , nihil, si coelum excipias, sibi reliquum fecisse videantur, que
non penetrarint navibus et attamen, quae inde festa gentis virtus est , etiamnum extra hacte nus exploratum orbem, continenter alium at que alium quaerunt;
. Siquasi et te us, afulvum mitteret aurum. Adhaec non alia gens , iis rebus, quae fabri candi sint navibus, instructior est: non alia iisdem accelerandis expeditior Primo quidere bello Punico Duilli classis sexagesimo post excisam solvam die, navigasse saltero autere bello, Scipionis classis , quadragesimo a secu ri die in anchoris stetisse perhibetur glorio
sius fortassis, quam verius. Haec enim uniui Batavae gentis laus est: cujus solerti industria, intra paucos menses,natant sylvae: limestri vel trimestri opere, in rates conversae navigant arbores et quidem ita numerosae, ut nostrid