장음표시 사용
21쪽
γένοιο su recis dici ad eum modum quo σφαλερον ηγεμων Θρασος Suppl. 508), ἐλπὶς βροτοτ κάκιστον ibid. 479), τερπνον τραπεζα - ρης Hippol. 109 credibile non est, sed ἱκανος in ἱκανον eo praesertim loco non difficilius abire potuit quam vel λαμπρος in λαμπρον abiit Suppl. 440 καὶ ταυθ' ο χρ ὴζων λαμπρος ἐστιν libri λαμπρον , in iisdemque terminationibus notum est saepe fluctuare testimonia scriptura velut Suppl. 914 et Orest. 1300, ut utrum sententiae ratio poscat in haesitation restitui possit. Moasyndeto autem quod volumus esse in eodem versu, cum multa afferri possint, satis
sit duo ex hac ipsa fabula promi exempla: 17-- οἶδεν ' λύνων τανθάδ' εἰδείην πάρος sive quo Wilamowitzius scripsit probabiliter ovcoHεν ῆλθον τανθάδ' εἰδέναι πάρος, et 1414 ἄγαν γ' ὁ κλεινος Ηρακλῆ - κευος ων ab eodem ilamowitgio pulchre restitutum in hunc modum ἄγαν, ὁ κλεινος Ηρακλῆς ον εἶ νοσων quae exempla apertum est quid similitudinis inter se et cum nostro habeant et quam facile his tribus addi coniunctio potuerit. In versu tertio εἰς σέ γε, de quo olim variabant indicia doctorum Anal Eurip. 234), si vero traditum est, quod iam Wilamowitati silentio credi oportet, non destituemus nec accedemus iis qui εἰσιν edere malusrunt, si quidem illud habet quod optime ad hanc sententiam sacere videatur. Etenim εἰς praepositio nunc non ita posita est ut κακισ'ν εἰς παῖδ' εμον 223), vel εἰς φιλον εφυς κακος Orest 424), vel Μενελεως κάκιστος ες ἐμε ibid. 736), neque in vim comparationis accipitur, sed usu noto de quo Wilamowitetius ad v. 634 17 adnotavit 'quod attinoi vel de quo agitur indicat. Ut haec sit sententia de te quidem si agitur sim Binbi Cain ignavi sunt.' Neque γε particula non affert quod utile sit sic enim Hercules in quo illi ignavi sunt opponi videtur liberis eius in quibus sortitudinem prae se serunt ut occidere audeant.
Sed hunc versum ilamowitzius, ut alii ante eum, Helendum mensuit; et concedi oportet, in ea forma quam ipse superiori versu dedit, hunc non requiri, in nostra, uti diximus, abesse non potuit Quod vero hunc versum ineptum esse dicit, quia Lycus non solum cum Hercule comparatus sed suapis natura κακος fuerit et si Hercules καὶ σκιὰ φανείς saluti esso possit, id in ipsius magnitudine, non in inimicorum ignavia positum sit, hoc respondemus, Megaram, quamquam Herculem etiam umbrae instar revertentem satis salutis allaturum confidit, tamen, quidquid ante locuta est moriendi certa, minime iam spem abiecisse sore ut vivus redeat ex inseris redeuntem autem
quocumque modo Herculem quod parem ore dicit inimicis quippe inbellibus, non cum dedecore Herculis dici, non magis quam quod Amphitryo reducem filium commonefacit 586 sqq. ne imprudens in inimicorum plagas incurrat de quo Megara fere sentiro videtur, quod milites Salaminii in Aiaco de duce suo cum ita dicunt16, 4 μ υδεν σθένομεν προς αυT' ἀπαλέξασθαι σου χωρὶς ἄναξ.ωλ οτε α δὴ τὼ σον μιι ἀπιδραν,
22쪽
Lycum autem intelligimus non tam comparari cum Hercule quam describi qualis advorsus Herculem reducem sit futurus et qualem nunc se gerat erga filios patro orbatos in qua re Lycus depingitur propo ut Eurystheus in Heraclid.
De quo Iolaus quoque ibid. 744 non ineptius, opinamur, quam Megara demercule, loquitur, cum dicat D ων τροπὴν EDρυσγ έως θείμην ἐπι τοι καὶ κακος μένειν δορν. Quare cum ita sentiamus in Megarae precibus nihil esse quod vel ipsam vel poetam dedeceat, tum illud inprimis scite institutum existimamus, quod cum imploratio eius ordiatur ab his σοὶ τάδ', 'Hράκλεις, λέγω θνήσκει πατὴρ σὸς καὶ τέκν' υλλυμαι δ ἐγώ, redeat in fine ad id quod summum erat, or τέκνα κτεινουσι σά, admonen in quanto discrimine filiorum Sors haereat. Sed ilamowitgius in hoc exemplo additicii versus eandem interpolatoris manum prodi putavit quae aliis huius tragoediae locis prava sedulitate Euripidis versus augendo deformarit. De quibus Versibus ortasse non inutile ori superioris disput tionis causa in transcursu quaerere quid probabile sit. Primum igitur dicendum est de . 1108, qui Herculis si σιν claudit, qua is modo excitus e somno circumSpicienSS nihil eorum quae circa sunt agnoscere secum cogitat, deniquo in haec verba erumpit: 110, 4 τοι πέπληγμαι που - ων ἀμηχανῶ ;ωή, τίς ἐγγυς ἡ προσω φίλων ἐμων, δυσγνοιαν - την ἐμὴν ἰάσεται;
Horum igitur Versuum extremum Wilamowitgius in eadem officina cum . 496, de quo Supra diSSeruimus, paratum confirmandi consilio inutiliter ad integram orationem adiectum Statuit sic ratiocinatus Anal Eurip. 207 absurdum esse ab Herculo dici nihil soliti scio, quod vero desiderarotur nihil soliti agnosco' in illa oration inesse non POSSe Largimur potuisse Versum abesse. Quidni qui nihil proprii habet nisi quod
priorem Sententiam explicat et confirmat. Quamquam talia addi, ne id quidem a ConSuetudine poetarum alienum est, et si quid eius modi hic illic vere ab interpolatoribus adiectum legitur, credibilo est eos ad poetarum usum so accommodasse. Sed controversi do vorsu nostro redit ad explorandam vim et sententiam verbi IM,
quod si habeat eam quam ille negat agnoscondi cognoscendi significationem, non sit quod probam sententiam expungamus. Atqui Wilamowitgius ipso quod ab οἶδα procul habet in modorum formis cum illo coniunctis agnoscit velut in V. 617 quem supra tetigimus, ἐλθων τἀνδάδ' εἰδει ν πάρος, in quo εἰδείην Hermannus cognoverim interpretatur, Wilamowitgius ῆλθον . . εἰδέναι reposuit, et hoc et illud non sciendi, sed agnoscendi, aspiciendi vim habero manifestum est: quod quo iure fieri potuerit, compluribus exemplis approbati idem ad , 1196 οὐκ αν εἰδείης ἔτερον
23쪽
πολυμ οχθοαρον, ubi fuerunt qui δοις scribi mallent, scito Supplicum versu 22 εἰδείης α φιλιον εἰδείης ἄν τυχας affirmat utroque loco εἰδειης ab Hos diversum non esse. Possumus alia addere velut Phoen. 1328 υκ εἰς τόδ' ἐλίνον, στε καὶ τάδ' εἰδέναι; ibid. 1358 Orest. 259 eg γαρ οὐδὸν ων δοκεῖς σάφ' εἰδέναι, ubi Mis vel εἰσιδεῖν, concinnitate ipsa suadente, exspectaveris; sed credendum est εἰδέναι id significasse quod sententia poscebat Rhes. 6b8 χἀ μὲν - εἰδως λέγει, ὁ δ εἰσιδῶν ρωλοντας ovκ ἔχει φράσαι pro εἰδως eadem rationa ducti ἰδων restitui voluerunt nos illud in eundem sensum interpretabimur Suppl. 396 λογων τις ἐμποδιον δ' ἔρχεται Καδμεως, ώς ἔοικεν Οὐ σάφ' εἰδοτι κῆρτ h. e. ut videtur ei qui non perspicuo cognovit, si quidem haec ita recte scripta sunt ut plerisque, Wilamowitzio quoque, visum est. Nec illud negligimus
quod Immanuel Behherus scribit in schedis Homericis 2 p. 1 sq. apud veteres I mrt, εχεαι non solum sciam sed etiam Nidebo valuisse. Haec dum reputamus, quamquam non nescimus inter οἶδα et modorum sermas quid intersit, tamen haud improbabile esse ducimus, ab illo non alienum fuisse quod in his non potest non agnosci in qua re hoc tenendum est in his verbi formis quod sciendi, cognoscendi, comperiendi significationes discernimus, has differentias magis ad nostrum morem dicendi relatassentiri quam quod Graecis haec differre visa sint. Sed in Phoenissis 141 cum Antigonae interroganti σὐΜ, ῶ γέρον, πως αἰσθάνει σαν οὐ τάδε paedagogus respondeat σημr ἰδων τοτ ασπίδων ἐγνωρισα . . si προσδεδορκως οἶδα τους ωπλισμνους, non inepte dicas οἶδα esse agnosco, scilicet ex indiciis antea conspectis. Et in Electra a v. 76bcum haec legantur
ΗΛ τις δ' εἶ συ πως μοι πιστα σηριαίνεις τάδε; Ar ' ον οἶσθ' ἀδελφον ιι εἰσορῶσα προσπολον; cu φιλτατ δε οι δειματος δυσγνωσίαν εἶχον προσώπου νυν δε γιγνωσκω σε δή,
si quid ex responso colligere licet, lina quod est in interrogatione interpretere' agnoscisne me aspiciens, ut ibid. 283 οὐ γνοιεν ἄν εἰσιδουσά νιν Et quam Electra δυσγνωσίαν dicit, Hercules δυσγνοιαν, cognoscendi difficultatem notat quae utrobique ex eo oritur
quod et hic et illa υκ οἶδε quae voluit. Hae quae selectis paucis exemplis disseruimus non confidimus iam satisfacere ad stabiliendam illam quam dicimus οἶδα verbi significationem versumque hoc nomine suspectum Suspicione Solvendum, sed tamen tantum ortasse videbuntur valere, ne imprudenter abiiciatur quod verum esse possit. Versus alter, quem Wilamowitzius ab eadem manu Euripideae orationi assutum ess statuit, est 1162. Hercules compertis qua insania correptus egerit, cum secum
consilia mortis agitat, in his cogitationibus hesei adventu turbatur atque impeditur. ἀώ ἐρι δων ριοι θανασίμον βουλευμάτων Θησευς δ' ἔρ- σογενὴς φιλος τ ἐριος.
24쪽
1160 αἰσχυνορια γαρ τοτ δεδραμένοις κακο και τῶδε προστροπαιον αἶρια προσλαβών
omittimus alia in his de quibus haud inutiliter disputari possit: de extremo versu dicemus, quo sublato ilamowitgius duobus qui praecedunt hanc sormam induit
αἰσχυνομαι γαρ τοῖς δεδραμένοις κακοῖς καὶ τωδε προσrροπαιον αἷμα προσβαλων.
Sic enim disputat, αἰσχ νην qua se velare cupit Hercules eo contineri quod, quia non prius mortem obierit, etiam huic amico et cognato non possit non piaculum is uncaede infligere. Sed in ea ro discedimus a doctissimi viri sententia duas enim causas agnoscere videmur quibus Visum hesei devitans caput pallio obvelare festina Hedicules quarum prior est quia se Videri non vult nefasta caede perpetrata, altera quia Veretur ne Spectu Suo contagionis damnum amico allaturus sit. Illa aperta est iis quae dicit φγησόμεσθα, καὶ τεκνοκτονον μουσος εἰς ιιιι-θ' ξει φιλτάτω ξένων ἐμῶν, eaque pars orationis concludi recto sic ut nihil desideraretur in hunc modum potuit κρατὶ περιβάλα σκοzoς' αἰσχυνομαι ore τοῖς δεδραμώνοις κακοῖς Eoque nomine cum his conspirant ea quae dicit Orestes in cognomine fabula bs)απωλομην, Μενέλαε Τυνδαρεως δε460 στείχει προ ημας, οὐ μάλιστ' αἰδώς μ εχειν εἰς δειματ' ἐλθεῖν τοῖσι εξειργασμένοις 467 ινα σκοτον λάβω προσωπιο; ποῖον ἐπίπροσθεν νέφος
Eademque mente ait Hecuba cum olymestoris aspectum refugit Hec. 968)αἰσχυνομαι σε προσβλέπειν ἐναντίον, Πολυμῆστορ, ἐν τοιοῖσδε κειμένη κακοῖς.οτε γαρ ἔφθην ευτυχουσὼ αἰδώς ιι εχει ἐν έν δε ποτμω Dγχάνουσ' ν' εἰμὶ νυνκον α δυναίρι' προσβλέπειν ορθαῖς κοραις. Fuisse autem alteram causam qua semercules aspici 'heseo noluerit, ex iis cognoscitur quae quaerenti heseo 1198 τι γαρ έπλοισιν θλιον κρυπτει κάρα Amphitryo respondet 1199 αἰδομενος - σον ηιμα καὶ φιλίαν ὁριόφυλον αἷμά τε παιδοφόνον, magis etiam iis quae heseus dicit Herculem recusantem admonens ut velamenta reiiciat et amico vultum apertum ostenda 1218 τι μοι προσείων χειρα σηριαίνεις φοβον;ώς μὴ μοσος ιι σῶν βάλη προσφθεγρι-των; 1220 Ἀνδε ριέλει μοι - γε σοὶ πράσσειν κακῶς, et hoc eorundem sermone qui deinceps sequitur
25쪽
ΘΗ Oνδεὶς αλάστωρ τοῖς φιλοις ἐκ των φίλων, denique his versibus 1399 sq. - αλz αἷμα μη σοῖς ἐξομορξωμαι πέπλοις.
Quare mirandum non St, an quoque causam qua se Hercules pallio obtegat afferri Verbis καὶ Q. προστροπαιον αἷμα προσλαβώνονδὸν κακωσα τον ανα ιον Θελω. In quibus ilamowilaius et τους ναιτίον et κακωσαι vituperavit graviter sed niSi fallimur iniuria nam αναιτίους hesea sane dicit Hercules, neminem praetere mulcta neminem praeterea ista sormido contagionis pertinebat id quod fabula ipsa docet vide supra allata), neque in ea re inepte memineris eorum quae de edipo dicuntur
et quod universe loquitur or αναιτίους appellans cum unum cogitat, neque inSolens est 266 277 567 neque hoc sententiarum tenore obscurum esSe potuit; κακα με autem quid sit, si cui nimis indefinite dici videatur, praemissa verba προστροr ιον αἷμα προσλ. quae cum illis unam sententiam efficiunt abunde declaranti In his autem ipsis, quibus se ἐναγῆ esse ex filiorum caede Hercules fatetur, quid esse credimus quod iure reprehendatur dici quidem poterat προειροπαιος ων ut 1259 vel προστροπαιον αἷμα χων velut 1076 ha σνγγονον ἔξει, cf. 1284), sed non minus recte, opinamur, illud quod positum legimus, quo ad commiserandam caedem factam hoc accessisse dicitur ut qui secerit προστροπαιος exstiterit. Itaque in his verbis nihil esse arbitramur depravati nisi unum τωδε, quod non habet quo niti possit reposito de Κirchhomi opinatione τωνδε quod ab illo quam nullo discrimino distet apparet, integram habebis sententiam
καὶ τωνδε προστροπαιον αἷμα προσλαβών Ουδεν κακωσαι του αναιτίους θελω,
quam ad hunc sere modum interpretari licet, καὶ τουσδε κτανων προστροπαιος ων oves κακωσαι του αναιτίους θέλω. tqui quia σωδε incerta structura pendebat, hoc ut stabiliretur, postquam anterus προσβαtio scribendum proposuit pro προσλαβών, scita coniectura plerisque probata, turba coortae sunt nequis compositae. Atque Hermannus τωδε προσβαλων de se dicere Herculem opinatus, rationem secutus est hoc quidem loco minime probabilem ceteri τυνδε in hac oratione non posse nisi ad hesea reserri intelligentes, ab hoc principio mutando delendo transponendo ex
26쪽
difficultatibus quas ipsi crearant expediro so conati sunt frustra, si quidem multis machinis non assecuti sunt in quo eram poetae orationem agnoscas. Neque hoc Wilamowitzii emendatione, ex qua prosecti sumus, quamvis ingeniosa sit, effectum videtur; qui dempto versu tertio ουδὸν κακωσαι τοὐς ἀναιτίους θέλω quam x duobus quos reliquit sententiam sermavit αἰσχυνομαι γαρ τοῖς δεδραμένοις κακο καὶ τωδε προστροπαιον αἷμα προσβαλῶν ea, nisi quid nos allit, inutiliter cumulata est quippe sensui satisfieri vel hoc modo potuit, αἰσχυνομαι ne τωδε προσ*οπαιον hi προσβαλων. Illa vero ita comparata sunt, ut vix fieri posse videatur, quin qui legat subsistat in his αἰσχυνοριαε α τοῖς δεδραμιένοις κακοῖς, quae plenam Sententiam essiciant, et u καὶ particula novam orationem incipere statuat. 2. Multae sunt virtutes quibus hanc tragoediam insignem esse Wilamowitzius egregie docuit, sed non leviter movent nativi cuiusdam leporis indicia non pauca, in liberis Herculis ad puerorum naturam depingendis inprimis conspicua. Quod genus quae Megara narrat de pueris cum desiderio patrem exspectantibus 73-79)or δ' εἰς ελεγχον αλλος αλλοθεν πίτνων ω μητερ -υ ' που πα-ρ απιμι γῆς; 7, 4 δρῆ, πόθ' ῆξει; --νέω δ' ἐσφαλμένοι ζητουσι τον τεκοντ' ἐγι ει διαφέρω
λογοισι μυθευουσα. θαυμάζων σίταν Πυλαι ψοφωσι, πῶς ἀνίστησιν ποδα, ως προς πατρωον προσπεσουμενοι γονυaut quae eadem Megara in ea ρήσει, ex qua Supra Versus nonnullos delibavimus, spes suas de puerorum PrOSperitate olim conceptas iam irritas lactas deplorans exponit 460 πολυ γε δοξης ἐξέπεσον νέλmδος, ην πατρος μων ἐκ λογων ποτ' ῆλπισα. - μὸν γὰρ υργος νεμι κατθανων παzήρ, Ευρυσθέως δ' εμελλες οἰκήσειν δόμους της καλλικαρπου κρατος χων Πελασγίας, 465 oλην τε θηρος ἀριπέβαλλε σι καρψ λέοντος, ἐπερ avtος ἐξωπλι -'s δ' ἐσθα ω βων των φιλαρματων ἀνάλεγκληρα πεδια τἀμὰ γῆς κεκτημένος, ως ἐξέπειθες τόν κατασπειραντά σε,
470 ἐς δεξιαν τε σὴν ἀλεξητήριον
ξυλον καθίει δαιδαλον, φευδῆ δοσιν. σοὶ δ' ην περσε - κωόλοις ποτὸτόξοισι δώσειν Οἰχαλίαν πέσχετο
27쪽
in quibus explicandis olim Hauptius elaboravit disputatione bona frugis plena a. 186 edita, repetita in opusculorum volumine secundo. Haec vero Euripidis quia quicum cura attenderit non reminiscetur poetarum Alexandrinorum, heocriti, Callimachi, praeter ceteros, quorum magna pars est in hoc genere ut eorum proprium esse multis videatur. In nostra autem fabula non secus Hercules ipse ex Orco reversus cum liberis suis Iudit amabiliter. Quem ubi adventantem,egar cum Suis aspexit, puerosilico iusserat 520 Muo', ω τεκν', ἐκκρίμνασθε πατρώων πέπλιών, is ἐγκονεττε, μνη μεθῆτ', ἐπει ιος Σωτῆρος μω νειν ἐσθ' od υστερος cui iussu si non statim, quod fieri non poterat, sed tamen obtemperasse eos credi oportet, quos paulo post Videmus Patris Vestibus arreptis ei adhaerescentes stare. Quare Hercules a v. 622αλλ' εT 'Maeρτεῖτ, ω τέκν' ἐς δομυς πατρι' καλλίονές ταρ ἔσοδοι τῶν ἐξοδων eρεισιν μυ αλλα θαρσος ἔσχε 62, καὶ νάματ οσσων μηκέτυξανιευ' G 14 ω γυναι μοι, συλλογον φνχῆς λαβὸ
φιλουσι παῖδας I, ἀμείνονες βροτων63, - Οὐδὲν οντες χρημασιν δε διάφοροι, ἔχουσιν, οἴ, ου' παν ὁ φιλοrεκνον γένος. Haec et sua venustate placent et in iis qui haec aspexerint non possunt non movere et augere ἔλεον καὶ φοβον tum cum pater hos pueros quibuscum nunc iocatur amantissime insania correptus properat pessumdatum. Sed de versu 33 ita egi Wilamowitzius, ut appareat neque haec quae Vulgantur neque quae temptabat sed temptata reliquit ἀνθρωπιι prorsus ei satisfecisse. Qui recte quidem incommodo istam or tions laboraro sensit verum ei licet fortasse ita occurrere, ut nulla littera mutata distinctione sententias regamuS: καὶ γὰρ οὐκ ἀναινομαι. θεραπευμα τέκνων πάντα τάνθρωπων iam. Nam ad αναι μαι, de quo Verbo Wilamowitzius ad hunc Versum disputat, non erat quod obiecti loco adderetur quod verbum quo pertineret, ex superiore oratione umi
28쪽
oportebat Cum enim Hercules ante iussisset 627 μέθεσθ' ἐμων πέπλων, dein liberi eo firmius patrem complecterentur, se velle dixit eos manibus tamquam ἐφολκιδας trahere quibus quod addit καὶ γαρ υκ αναίνοριαι, i. e. neque enim piget scit 'hoc sacore, hoc intelligit 'nam non negavi ante quia pigeret Et hoc sere modo solet Verbum ναίνομαι, significatione quidem Varia, poni: Velut 1228 φέρει τω θεων γε πτώριατ' οὐδ' ἀναίνεται; 1235: 1400 εκμασσε, φειδον miδέν ουὶ ἀναινομαι. serbis
autem θεράπευρια τέκνων ad insequentia relatia quae manca erat sententia absolvitur, i θεραπευμα τέκνων πάντα ἀνθρωπουν ισα h. e. in colendis liberis omnes homines pares sunt.' Sic enim πάντα τἀνθρωπων interpretamur, ut sit idem quod πάντες οἱανθρωποι quo dicendi usu in Helena 276 dicitur τὰ βαρβάρων γαρ δουλα πάντα πλὴν ενός; in Iphigenia Aulid. 33 τὰ θειον ουτω βουλομεν εσται; hoen. 958 pευδῆ . . λέγων ἀδικεῖ - των θεων cf. Herc. 1232), in quibus omnibus periphrasis quidem ipsa faciis persentiscitur, ut tamen nihil dici appareat nisi homines, deos, barbaros Itaque his
quattuor versibus iam ab antecedenti oratione seiunctis, qui sententiam uniVersam illam quidem Verum ex superioribus oriundam tenent, tamquam proprio quodam κώλωhaec ρῆσις concluditur, non ita raro exemplo apud Euripidem, qui saepe solet ad hunc modum ρθωσιν uniVersam Sententiam tamquam κολοφῶνα imponere. Sed qua imagine ab ἐφολκίσιν petita v. 631 utitur Hercules, eadem in extrema sabula recurrit
1μεις δ' ἀναλωσαντες αἰσχυναις δομον Θησεῖ πανωλεις εφομεσω φολκιδες.
In qua re ilamowitetius p. 169 et 285 consilium poetas agnovisse sibi visus est, qui haec inter se comparari voluerit, Herculem ludendo liberos suos ut ἐφολκίδας secum trahentem, et Herculem nefanda clade consectum ipsum ἐφολκίδος instar ductum a Thoseo. Haec illo et similia multa etsi scite et eleganter excogitavit et exornavit, tamen hoc quidem loco dubitamus de consilio, quia poeta nulla parto
legentem aut audientem adiuvat ut illam mentem recte assequatur, figuratae autem orationis flosculos saepe nullo cum consilio plus semel legentibus apponit, velut διαυλους
quidem saepe etiam sine tralatione ulla dictiones easdem bis positas non refugit, velut 20 ἐξηριερῶσαι γαῖαν et 8b χωρα καὶ θάλασσαν ἐξημερωσας, in quibus Euripidem audientes altero loco alterius memores esse voluisse aegre nos Uilamowitatus adducit ut credamus, non magis quam inter haec ἐς φάος ριολών 24 et φάος μολων πατρι 531 aliquid consultas concinnitatis in torcedere. Itaque quod Hercules dicit 38 ἐξονμιῶ μιοι χειρος ευ θέσθαι τάδε . . cum mihi liceat haec una opera componere' quorum ευ θέσθαι eodem versus loco 605 legebaturi, ad ea alludi vers 1139 ubi Herculi de suis facinoribus quaerenti Amphitryo respondet ιιιῶς ἄπαντα χειρος εργα σῆς τάδε, tametsi clarissimus interpres ναισθησίαν reprehendit eorum qui talia nihil sentientes praetereant, nobis non fit Verisimile, quoniam ιυῶς χειρος εὐθέσθαι τάδε, quae pulchre interpretatur, nihil cogitatae similitudinis habere videntur cum
29쪽
altero μιας απαντα χειρος ἔργα, quod cum V. 565 τῆς ἐμης ἔργον χερος conferri rectius possit. Sed illuc redimus Venustam enim simplicitatem sentiendi quam diximus sed eum acerbitate mixtam agnoscimus etiam in extrema Herculis oratione qua salvere iubet patrem, valedicit filiis et coniugi sua manu occisis ex qua vel illa huc reserenda sunt quibus curam sepeliendi mortuos patri mandat . 1360δος τουσδε υμβω ci molarειλον νεκρους δακρυοισι τιμων ἐμε γαρ υκυ νοριος προς- ρν Ἀρεισας μητρὶ δους H ἐς αγκάλας, κοινωνίαν δυσεηνον, ν οι τάλας
quibus Milamowitgius pulcherrima Goethiana de Fausto adscripsit et haec de armis quae disputat, utrum relinquat an secum ducat . 1376ι λυγραι φιλημάτων τέρφεις, λυγραὶ δε τωνδ' πλων κοινωνίαι. ἀμηχανω γαρ ποτερ εχω τάδ' μεθῶ, α πλευρα ταμ προσπίτνον ἐρεῖ τάδε 1 380 ' ρειω τεκν χῖλες καὶ δάμαρθ' ημά εχεις παιδοκτονον σους εIH ἐγω τάδ' ωλεναις οισω τι φάσκων ἀλλὰ γυμνωθεις πλων, ξυν οἷς τὰ κάλλιστ' ἐξεπραξ' ἐν Ἐλλάδι, ἐχθροις ἐμαυτον ποβαλών αἰσχροος θάνως 1 385 υ λειπτεον τάδ' ἀθλίως δὲ σωστέον. In his videmur aliquid addere posse ad ea, quibus Uilamowitatus haec verba explicuit; qui, quod Hercules arma sua παιδοκτονον appellet quasi eaedem non voluntariam a se amoliri, in arma traiicer velit, hanc culpae notionem veteribus familiarem erudite explanat quod tamen quo iure in hunc locum cadero credatur dubitatio est:
nos certe movet magis Orationis venustas, qua quod ipse non potest non cogitare conspectis armis his tu filios et coniugem mactasti id ipsa arma sibi opprobrio vertentia iacit ἐρε τάδε ' ηι ἔν τεκν εῖλες Atque id quoque veteribus non inauditum genus est, quo Theocritus usus scribito, b de altera vulpe ἁ δ' ἐπὶ πήρα πάντα δολον κευθοι- ο παιδίον οὐ πριν ἀνησειν φατὶ πριν ἰκράDσιον ἐπὶ ξηροῖσι καθίξη; et Xenophanes οἶνος δ' ἐστὶν Οιμος, ο ovποτε φησὶ προδώσειν et Anthologiae verSus εἰ κοκκυξ τε myo ἐρε λιγυρώτερος εἶναι, quae ad versum Theocriteum Meinehius adscripsit poterat etiam ropertii versus memorari 2 32, 3 nec minus in Naelo 4em re honesta fuit Ventia Quamvis da priua paεtorem dicat am δε Atque inter Ferude aeeubuisae deam. Ad hanc similitudinem illa uripidea accedere videntur, quamquam politiora etiam et venustiora, quod armis ipsis quae dicunt verba attribuuntur.3. In altera parte tragoediae, in qua Avσσα regnat, controversia mota est de versibus quibus illa, posteaquam Irim et quae eam misit Iunonam a consiliis
30쪽
quae ceperant Herculem immani clade perdendi dehortari frustra conata est, se a tratam esse dicit exsequi quod illae iusserint.
ο ἐγα στάδια δραμονιιαι στέρνον εἰς Πρακλέους καὶ καταρρήξω ριέλαθρα καὶ δόμους ἐπιμβαλῶ, 86, τέκν' ποκτείνασα πρωτον ὁ δ κανων ου εἷσεται - παῖδας ους τικτ' ἐναέρων πρὶν ἄν ἐμὰς λυσσας φη In hac enim oratione versum 866 alienum esse additamentum Milamowitzius multis collectis argumentis demonstrare studuit Nos qui secus sentimus non exordiemur a temptando horum argumentorum pondere sed his interim sepositis prius pensitabimus, quid ille versus sublatus efficiat, quidque afferat ad sententiam suo loco relictus. viis enim rebus exploratis, quid de versus origine iudicandum sit, lacile patefiet. Atque haec quae Wilamowitzius iudicat per se sola omisso Versu insequenti poetae menti satisfacere. δ ὁ κανών - ἔσεται, quo consilio addita Sint omnino, frustra quaerimus, ille vero nesciet se occidisso. Quid enim hoc miri est in eo, quem duror correptum iri Avσσα modo magna voce clamavit. Forro is in illa
sententia necesSarium erat, participium ut Verbo adhaeresceret; sed quia Avσσα de se modo pronuntiavit quid actura esset, καταρρήξω μέλαθρα καὶ δομον ἐπεμμαλω τέκνἀποκτιένασα πρῶτον, non absonum erat hanc orationem in hunc modum continuari δε aνων, ut is significaretur qui caedem patraturus esset, quam quidem Avσσα tam recte sibi quippe auctori, quam Herculi attribuere potuit, qui sua manu perficiet. Non dissimiliter Clytaemnestra Sophoclea caedem Agamemnoniam, quo iustam esSeprobaret, suam simul et Λίκης esse affirmavit Electr. 528 ἡ γαρ έκη νιν Πεν ουκεγω ριονη, eandemque differentiam non sine acumine elatam habet Rhesus 38 καὶ τουδ', Ἀθάνα, παντος alia μορον, οὐδὸν δ' 'οδυσσεν ουδ ὁ Τυδέως τοκος εδρασε δρασας ιι δοκε λεληθέναι. Itaque hoc initium tantum sententiae, non integram esse orationem, arbitramur, ὁ δὲ κανων οὐκ εἴσεται Quod ubi cum versu qui vulgo sequitur coniunctum unum enuntiatum effecerit i dx κανων υκ χεται παῖδας ους τικτ' ἐναίρων πριν ἀν ἐριὰς λυσσας
ἀς ῆ h. e. ' qui vero occidit se suos filios occidero non sciet prius quam furores dimi serit'. haec nemo non intelligit qua de causa adiecta sint. Ex his enim porcipere videmur in hac tragoedia fore ut Hercules tandem mentis caligine discussa resciscat, quas incerbas caedes patraverit. Id quod quam necessarium laserit ad perficiendam Herculis miseriam, vel illa possunt declarare quae in simili casu Agauas Cadmus dicit
