장음표시 사용
571쪽
n. Sententia tali casu in dominum ferri potest. edus
rara o extra de in integr. resilui.
XLIII. Lex. Interdictum de vi ct vi armata nec eontra tertios bonae fidei possetares datur, nec ad res mobiles peristinet. l. I. g. 6. 7. l. 7.Τ. deviis vi armat. u. Pinguiora recuperandae possessionis remedia sunt proposita: etenim vel recurri potest ad remedium possessori una ex e. spe contingit. extra de restit.θoliator. Quo ct conistra haeredes spoliantis S contra tertios possessores , qui rem scienter a spoliante acceperunt , spoliatus experiri potest: vel amplissimum suppetat remedium ex e. redinteo σranda. 3. caus φ. qu. I. quod generaliter ad res mobiles vel immobiles a quocunque bona vel mala fide possessas recuperandas spoliato datur. XLIV. Lex Interdicto uti possidetis, ct utrubi, vincit ille, qui tempore litis contestatae non vi, clam, vel precario ab adversario possidet. f. . Inst. interdictis. Can. In his interdictis is vincit, qui antiquiorem & justiorem possessionsm probare potest. c. licet. causam. extra. de
XLV. Lεx. Clericus nuspiam prohibetur fide iubere. n. Clericis sub poena depolitionis interdicta est fide- russo. e. I. extra. de fideiussor. adde c. pen. eod. tit.' XLVI. L.x. Hae res ex delicto defuncti non tenetur, nisi aliquid ex dolo defuncti ad ipsum pervenerit, vel lis cum defuncto sit contestata. g. r. IV. da perpet. is temper.
Can. Hae res ex delicto defuncti semper tenetur, quatenus id patiuntur vires haereditariae. e. in uteris. s. extra.
de raptorιbus. c. ult. extra. δε repulturis. c. tua nos 9. extra. da
'xLvu. Lὸκ. Famosi libelli poena capitalis est. Lun. C. da Can. Poena componentis aut disseminantis libellos famosos, est flagellatio , etiam quandoque eXcommunicatio , si non probentur crimina libello objecta. c. s. 2.3.' xi vuLL.ω. Crimina publica graviora, adulterii, rapi is, homicidii, parricidii, sortilegii, incendii, α alia, capitalia sunt. g. 4. , sin ins. ἡ ρ bi, M. Caκ Poenae horum criminum leviores sunt, puta, poe-
572쪽
nitentia, ingressus in monasterium, degradatio, peregrinatio, eXcommunicatio , aliaeque coercitiones Ecclesiasticae.
e. admonere S. c. hoc ipsum I 3. c. latorem. causs 3. qu.1.c rem T. caus 23. qu. s. ab . 6. extra. de Ecclesiar. c. I. 2.3. extra filios occiderunt.
XLIX. Lex. Adulterium non est inter ligatum Ee solutam. Nec cum sponsa aliena. arg. l. aas. f. deverb. signis. l. 6.9. 3.1. qui. adulter. Can. Cum sponsa aliena de praesenti adulterium committitur. arg. c. 2.ult. extra Jon l. duorum. Ut &, si liguus sejungat solutae. c. dixit. 3. c. 6. Hus 3 2.-Α. nou mκ ehaberis. I S. cAU. 3 2 . - . s.
L. Lex. Poena stupri est publicatio dimidiae partis honorum in honestioribus, in humilioribus corporis coercitio cum relegatione. 3. 4. Inst. de pubi. iudic. Can. Stuprator tenetur stupratam dotare , ct simu I ducere , si pater puellae consentiat in nuptias. Quod si stupratam ducere nolit, lorporaliter castigatus excommunicatur,&in monasterium in perpetuum detruditur. c. 1.2. extrade adulter.oflupro adde c. s. ct q. π Q. 3 6. qu. a. LI. Lex. Raptus etiam in puellam volentem, ac spon- iam propriam, committi potest. l. un. r. ct f. a. C. da raptu virgin.
Can. Raptus non est, si quis praevio tractatu de nuptiis puellam rapiat ; ac proinde nec in sponsam propriam raptuS committitur. c pen. extra de raptoribus.
LlI. Lex. Sacrilegium non est, cum res prophana δ loco sacro rapitur. l. s. 1. ad Leg. yul. peculat. n. Fit etiam iacrilegium , cum res non sacra δ loco
LIII. Lex. Gradatim, non per saltum , appellandum est ab inferiore ad superiorem, re si per saltu in, appellatum , litigantes ad Judicem , qui appellari debebat, remittendi
sunt. ι. a I. D de appellation. Can. Recta ad Pontificem, omita Judice intermedio, appellari potest. c. s duobus. 7. extra de Appellat. c. antiqua. 28. i. D. extra. de privileg. excess. privilegiat. LIV. Lex. Judex, a cuius iententia appellatum est, non potest in alia causa recusari ut suspectus. ιυ. iit.st'. apud eum ἀquo Avo. t. auam caus vera compest
573쪽
s s a Disserentiae iuris CFυU. ω Can.
Can. Talis Iudex ut suspectus in alia causa recusari potest. c. adhac. o. s. proposuit extra de appetiat. LV. Lex. Filiusfamilias ex voto sine patris conserim uora obligatur. t. a. s. l.st. de pollicitat. Can. Filium f. eo voto obligari sine patris consensu , probabilius est: secus in filias. ars e. mulier. 14. caus 2. qu. a. junct. c p. 3 . Numaror. vos o sere. unde d. c. 34. eit d
574쪽
DIGESTAE. Cupidie Legum Juventuti S.
Nduta loco , quem libris e itissubuectere comis munis fert consuetuis, consultius duxi, nobialissimu 3uvene4 , m usum incφtentium etim onere iuxta 1nstitutionum Ieriem ae titulos nonnulla alphabethi instar in iure se habentim procati interim a b sit , ut qui quam vestr iam sibi perfn Gat,me He aliquod tradere v duisse elementorum iuru compendium . atque ea tione e manibus discentium exeutere vel 'Qtiniant Iisitura, υEdomo ab oram lucubrationes. Etenim vix quicquam prato nudas iussos f ut ira loquar J eam divisionibud desinitrones exhibeo, tenaciter ac verbolen- mea quidem opinio uel memoria mandanam et prater quas omma eater juris fundamenta iudieio magis per-eυιenda ct conquoquenda ac diterenda puto, nec tam verbi, firmi rer retinendia, quam potisM rebuAE inteligendis incandendum; ut ιta, non formulis quibusdam preconceptis Iedsermone 'quocumque eonis gruo animise a pro re nara qui seque evonari Ruem in sinem uten- m existimo rum editis vitrorum Clara p. compendiis cum ipso restia tutioumn texIu, tum etiam ad loca prasertim di ciliaria latioribus Ad Instituta voluminibus. sie enim usque requi,discitius sino eompendiis juri ruientia studia promoveri ι sed neσjοιa sine defusiori , Interpretesnocere compendia. Pr ara ut scilicet scripta comendiaria uroms animum . ad explicariones prolixiores cum fructas diso enim , atque ipsa vicusim ex larioribuου eommentariis suum int Pectum habent ae lucem fanerant.V. Ku ius alterutria tan . rhm inhaserit, minuis feliciter, quisquis utri uereticissime aκ aecuratam Ingisutionum iuru nolstiam properaturud est, Docentium in terpretationes utiliter auribuη hausuruε, Θsine rubore quotidiana subiturus in codestu ea amina: Zalete: A LI-
575쪽
Ustitia est constans & perpetua voluntas jus suum cuique tribuendi. pr. nit. h. Estque vel divina, quae in Deum cadit; Vel humana, quae cadit vel cadere debet in homines: ac dividitur in commutativam &distributivam. MCommutativa est, quae versatur circa commercia ; in qua plexumque servatur proportio arithmetica , adeoque non tam pers narum quam potius rerum respectus habetur. Distributiva dicitur , quae versatur circa praemia & poenas promeritis cujusque di stribuendas: in qua ut plurimum servatur proportio, quam vocant geometricam, sic ut pro diversa person rum conditione, dignitate, aetate, sexu, &c. praemia diversa disertaque poenae decernantur. Jutisprudentia est Divinarum atque humanarum rerum noti
tia, justi atque injusti scientia, Vel, ars boni & aequi. g. I . inst.
Ius est regula ac norma agendorum. Cujus tria lunt praecept generalia; h este vivere: alterum non laedere: suum cuique tribuere. s. s. h. t.
Est autem jus vel publicum vel privatum. Publicum dicitur quod ad statum Reipublicae spectat primario. Privatum , quod ad singulorum utilitatem primario pernet. Liat. h. t. - , . 'i Utrumque eollectum est ex praeceptis naturalibus, gentium, Moivilibus.
De Juo naturali Gentium s Civili.
J Us nMux lς 'ςὶ proprie accipitur vel improprie.
Improprie acceptum pro sustinHu, est , quod natura omnia animalia docuit. p. IV. h. t.
. Ploprie pro iure nasumsi homiνum, cst, jus quod recta ratio
576쪽
illis, qui verὸ intelligunt, dictat sine discursu mentis. εκ hoc est immutabile in thesi , quoties praecipit , non item si id
deae tantum mutabile ramen in hypothesi. g. II. h. t. Jus gentium est, quod apud omnes gentes, vel saltem mo. ratiores , obtinet; dc peraeque custoditur. Et vel primaevum est . vel secundarium. Primaevuni est jus, quod naturalis ratio inter homines eon. stiuiit , & apud omnes , saltem moratiores , Peraeque custo ditur. Quo pertinet religio ergo Deum , ut parentibus pare in mus , patriam amemus. F. I. in med. h. t secundarium dicitur, quod usu de humanis neces statibus exigentibus est introductum. Hinc orta dominiorum distinctio. bella, captivitates, servitutes , manumissiones , dc pleriquet contractus A. t. in med. ι.ε. I
Jus Civile est , quod quisque populus ipse sibi pronium
eonstituit g. r. h. t. Et vel scriptum est vel non scriptum. Scriptum dicitur, quod expressa voluntate simul Ae semel sanritum est ab eo, qui juris condendi potestatem habet. Hujus sex sunt species, puta; lex, plebiscitum, Senatus-consutitum, Prineipum placita, edicta Pranorum ac aedilium, Se respons prudentum. I. I. ct seqq. h. t. Lex est jus quod populus Romanus , senatorio Magistratu intrerrogante, veluti Consule, constituebat. Plebiicitum est jus quod plebs plebςjo Magistratu laterroga te, veluti tribuno, constituebar. 'Senatuscontuitum est jus , qaod senatus jubet atque consti
Placitum, seu constitutio Principia est, quod Principi et det
legis habeat vigorem. Princeps est, qui imperandi potestatem a populo accepit. Tribus autem modis poti inum Princeps jui condit ι edicto. Iescripto, decreto. Edictum ust jus, q'od princeps motu proprio , vel ad suggo. stionem alterius, incommune constituit ad honestatem dein blatem subjectorum, Rescriptum est epistola Principii det re dubia i ad relationem Magistratui alicujus emissa. Decretum est sentenria Priscipis , inter partes litigantes . d. quarum causa ipse cosnoscit&judicar, pronunciata.
577쪽
Cenerales dicuntur , quae omnes subjectos generaliser conresinunt & obliganta Speciales iunt privilegia , seu jura sngularia certae per nae vel causae contemplatione praetcr jus commune eonstituta. F. 6. IV. h. t. Et vel privilegia persona sunt , quae ad haeredes non transeunt: vel rei seu caum quae ad haeredes transmittuntur Liso. f. R. I. utraque strictam recipiunt interpretationem, ne egredi antur prasonam aut rem cui coneessa sunt. ι. ι η. 1. de inibus. l. i. M . f au municipalem. Praetorum edicta sunt jus a praetore conditum, uti edicta aedio tum sunt jus conditum ab aedilibus: quae duo veniunt ruris hono . rarii arpellatione. Responsa prudentum sunt sententiae & opiniones eorum,quibus νermissum erat de jure tespondere. Jus non scriptum seu consuetudo , est jus quod moribus utenitium paulatim introductum est, legis habens vigorem.
Oportet autem eam vile rationabilem. t. 39. st de legibuι. de concurrere longum tempus, ac actuum frequentiam l. Ιἀ ς. qira H longa corIuer. l. F. ut legis M .
Consuetudinis rectὸ introductae vis eadem est , quo legis, saut consuetudo posterior deroget ligi piloii. d. ti 3 a. d. ogib. F. en. Inst. λ t, , Iutis objecta tria sunt, personae, res, Ractiones:
FUs personarum est status sea conditio personarum. Summa peritinarum diviso est quod velli bcri sint vel servi. V Libertas est naturalis facultas ejus , quod cuique facere liber, nisi si quid vi aut jure prohibeatur. 3. I. h. t. servitus est constitutici juris gentium , qua quis alieno dominio contra naturam subjicitur. s. a. h. t.
Statu liberi dicuntur, qui statutam in tempus . vel conditionem, libertatem habent. Et hi pendente conditione servi potius sunt quam liberi. f. F. de tia liberis. Servi ad scriptitii sunt, qui tando seu glebae terrae adscripti una cum stando transseruntur , nec conlaudendi sunt cum iis , quismplicitet coloni sunt ό quippe qua magis accensisadi Itb li ἄ- mini inis. l. p. a 3. C. vi raricoc- ensis
578쪽
setvi alii orinnarii sunt , qui se . immediate dominis subsunt: alii Vii atrii, qui nempe sunt in peculio ordinarioriun. t. t 7. g. Me petulio β. ι7. Inst. delegaris. H lines liberi vel ingenui sunt vel libertini.
INgenuus es qui statim , ut natus est, liber est, nee in utero in tris manu milius. Et hic partu vcnixem, id eit, matris,non fineris conditionem aequitur. Pro ingenuo ctiam habetur, qui clam vere libertines esset, sen tentia tamen judicis ingenuus cst declaratus L M. II. defatu ho minγ. Ut&. quidcisIcnte patrono juravit se esse ingentium. t so. A. de jure urando.
LIbertinus dicitur , qui ex justa servitute manumisus est. Manumissio est de manu datio . seu de potestate di miiso. Et haec suit variis peracta modis, puta vindicta, eensu, testa mento, in Sacru-shnctis Ecclesiis, per epistolam , per mensam, εἰ inter amic*S, Liberti olim vel cives Romani erant , vel Lqtini. qui minoremaonsequebantur libet talein, vel dedititii, quorum pessimus status erat & servili proximus. Sed jure povo omnes manumissi fiunt Iiberi & ingenui, salvo jure patronatas. u . I 8Jus patronatus est , quod quis ex manumissione servi in personam & bona manumissi consequitur , unde libertus patrono obsequium, honorem, rexerentiam praestare debet tit. f. de olequita purent. Θ parron. prast. ut & operas tit. 1. de operis i bert. ac in bona ejus desuncti patronus succedit. Tit .st. de bonis i bert. & libertum ob ingratitudinem in seivinatem revocare test. c. s. f. de Iuxe patronas.
579쪽
LEgis AEliae sentiae duo fuerunt capita. Primo cautum est; ne quas servos manumittat in fraudem creditorum , nisi unum qui domino sit haeres necestarius. pr. is s. r. h. t. In fraudem creditorum manumittere dicitur , qui vel eo tempore quo manumittit, solvendo non est , vel datis libertatibus desiturus est solvendo esse , ac animum fraudandi habet tita ut concurrat affectus haudandi & effectus. 3. 3. Inst. h. t. id que ejuidem creditoris intuitu. L i x. F. qua in fraud. crea. Alien. Iunx ut resit. Altero eapite eautum ne minor annis ko. manumittat , nisi eausa iusta 4pud consitum probata. Quod consilium Romaea praetore cum quinque Equitibus & quinque Senatoribus , inprovinciis , praeside & viginti tecuperatoribus civibus Romanis constituebatur. Sed jure novo permillum minoribus manu mittere ea aetate, qua& testamenta conderet possunt. 3. . 3. o
De Lege Fusia Caninia tostenda.
Lεge Fusia Caninia cautum fuit , ut tantdm certus servorum
numerus, non tota familia, nec unquam plures quam cen
tum, manumitteremur. Sed & haec sublata, data liberrima mynumittendi iacultate,
m is qui sui vel alieni Iurissunt.
Auera personarum divisio est , quod homines vel sui juris lim, vel alieni iuris. tui iuris, qui nee dominicae nee patriae potestati subsunt: Map
Ali ni iuxta sunt , qui almius potestati dominicae vel patriae tubjecti sunt.
580쪽
Dominica potestas est jus , quod domini habent in suos servos : cujus plurimi effectus sunt : pnta , quod servi omnia acquirant dominis : quodque domini olim jus vitae necisque in servos habuerim ; licet jure novo modica tantum coerciti ipsis competat ; quam si excesserint ac servum oeciderinr, atquὸ ultimo supplicio ex lege Cornelia plectendi lunt , ac si servum alienum Occidi issent. F. t. inst. h. t. iunct. l. a s. s. 9. θ. ad tu. Aquil. quin & major asperitas dominorum in servos suos extraordinem coercetur. L 3. a.f. h. t. l. i. in f i. is l. a. f. de his qui ius vel alseni Iuris junt.
PAttia potestas est jus , quod cives Romani masculi , non sceminae habent in suos liberos, ex sustis nuptiis , legitimatione, vel adoptione. t Ex justis tamen nuptiis nati ita demum legitimi & in pol state lunt, si tempore legitimo nati fuerint . id est , ab initio mensis septimi usque ad initium mensis undecimi. l. ra. d.
λ TUptias anteeedere possunt Sponsalia & dos. I Spontalia sunt mentio & repromissio suturarum nuptiarum. I. i. f. de Spons libM. Sponsalia de praesenti jure Romano non suntl nota , cum conis sensus de praesenti nuptias faciat. R. Dos est res quae a muliere vel ab alio pro muliere datur marito ad sustinenda onera matrimonii. Et vel profectitia est vel adventitia. Prosectitia est, quae a patre pro filia sua vel emaneipata datur t. s. pr. 6 3β. ρqq. 1. de iure dat. Adventitia dicitur, quam ipsa mulier vel extraneus pro ea dat. d. l. s. g. v. Nuptiae sunt viri & mulieris conjunctio individuam vitae eonsuetudinem continens. 3. I. Inst. de parr. potest.