Francisci Mauri hispellatis minoritae Francisciados libri 13. annotationibus historicis et criticis inlustrati a Raphaele Francolinio ... addito nunc primum Hymno Italico Dantis Alighierii in laudem D. Francisci Asisinatis cum selectis variorum atque

발행: 1833년

분량: 528페이지

출처: archive.org

분류: 시와 노래

101쪽

Ailvocat. unan; mesque ciet discordia si alvos . quis vero, quis nunc , amor implacabilis auri , Quae mala, quot Scelerum labes, quae sunera quondam Ediderit , quae nunc.edat , comprendet o dictis Evaleat certis quot per discrimina caecos

Iro animos cogat quam duros volvero casus 'An non iura truces, non fas vertere tyranni. 490Non sanctam rupere fidem , non sacra rapinis

Tompla deum insandis incestavere, cupido Dum regni infraenes animos invasit . et auri Incaluit cupidis sitis , exarsitque inedullis tJam vero Eoi sinuosa per aequora ponti , Nonne animi praeceps. et vitae prodigus audet Nauta procellosis caput obiectare periclis Credo equidem non ille tegi contentus avito Saucophago; aut, quia terra gravis, durumque cubile Dura dat illa nimis, tu mullius, unda, parabis: 460 Et vos, o turpes Phocae , Scopulosaque celo, Excipitis plaoido initique cadavera somno . Sed jam age, stirps hominum, clarum quae ducis Obmpo , Sidereo genus , et coeli divum suo lἰ pertor Cui genitor datus. excutere; interdum lue SuPrem i,

Tolle oculos coctio ; generique avertere terras Extera regna tuo. atque animo res concipe fixas.

Nunc tantum licui mores ultro inscctamur iniquos ;Pordita facta libet simul hic versaro malorum)Cerne ubi honor nieritus, magnis ubi munera div Is 17aD Lita, ubi cultus sacer, aut ubi digna sacerdos Liba serat superis. Templorum, heul limina vulgo Horrent Senta situ, squallentque sine ignibus arae ;Desertisque adytis resonabilis instrepit Echo .

Echo montanis assueta latore sub antris. . quin otiam, manus auxilio ni protinus instans Huic subcat tecto . devexatiuo culmina nisit

Attollat valido medii brevis hora) ruina Praecipiti demissa solo d0mus aequa iecunda et

102쪽

Sed quid ego haec inultis sequar aut quid demorer 18OQuidve alios horter dictis, questuque satigem 3 ultra

Mea vox ipsa petit. me sancta oracula divid in Sollicitant. me poscit opus, aiostrumque lallorein Exigit: hac doxtra domus inclinata necesse est Exurgat, nostrisque diu stet viribus ollin. Ε'go, age , ne qua meis hodie mora sit J,dola factis Esto; operi accingar, simul et praecepta sacessam. At quis erit modus aut quo res eat ordine tanta λquave opeῖ num solus vastas attollere moles iIpse queami sat erunt ne manus, lutinerique labori 190 Ili tantum aut magnos devexa hace machina poscit Thesauros Τ Poscit : nec iam brevis arca profecto 'Susticiat: verum neque enim opportunius iiqquam Auxilium occurrat) genitor praestabit abunde . Ipse aderit : suporant illi numque aera, latentisque Argenti atque auri penitus defossa talenta

Innumerae Laoc cultuq vertam molioris ad usum .

Quaeque animo secit cupido duduin ipse profana

Munera, sacra equidem, et dis acceptissima reddam, .

Instituens templa, et divum de nomino sostos 20 1 Sol innesquo dies , nec iam sine honoribus aras. Talibus inqtiterat diciis , secum tuo loquutus .

Haec una ediderate lum domum, voce rePresSa, i Continuo gressus patris molitur ad nodes Festinos, memorem auditi multa excitus aura Oracli mentem . et tacito secum ipse volutans 'Corde arcana delim , coelestisque omina vocis.

Et iam improviso limen subit, ac simul acer Invadit praedator opos, caecosque recludit Thesauros r sopita diu sprocul arbiter omnis 2 10 Conscius) aera manu cic te avolat ocyus una , 'Argeiatoque auroque gravis e pernicibus alas Adjungit plantis urgens timor e omnia patris Ira Sque , ardentesque minas , rabiemque furentis rRaptori intentant puero, iugeini nant die Pavorem i

103쪽

LIBER III.

Non sie Idaliae, si qua adventare draconem Adspiciant volucres, niveo sub pectore socius Implumes cohibent, pennisque cubilia valla uir Nec iam sollicito . nutrix elapsa cadentis Excidio patriae . gremio convectat alumnum , 220Multa timens oneri cliaro , sed caetera Compos equicquam ipsa sui , propriaeque oblita salutis ;quam furto puer , et vapto timet anxius auro . Jamque propinquabat templo, portamque subibat

Somirutam: contra sacrae venerabilis aedis

Seu fortuna tulit , nutu sive Alitis actus Aetlieret custos sese dedit obvius olli . Quem prior affatu placido, demissus et Ora Franciscus petit , ct dictis compellat amicis .

Vidi equidem, longaevo pater; nec vana sesellii 230

Umbra oculos; manifesta docet res; adspice, quantus Imminet huic templo casus; quamque alta ruinam Praecipitem mox tecta dabunt, ea robore si modi quisquam sulcire paret, sublapsaque tutis

Sedibus attollens landamina prima reponat . Ergo haec, magne senex, quia nam te cura refugit'

quid tu connives quid tanto in pondere cessas ZAn sorte iid ne vero ausim scelus ipse satori)Dissimulans , meritos divam aversaris honores ZAut, quia sanguis hebos, frigetque ossueta senectus, 240

Et tenui exiles, modicoque in sanguine vires Iain luduin torpent, operum defessa labores Membra exhorrescunt duros , trepidusque recusat Infestas animus curas , atque effugit ultro Exue sollicitos , agedum , seclude timores . Non te damna manent, non te labor urget iniquus et Me tantum noli magna peto nunc accipe tecum: Non gravis hospes ero, non me accepisse pigebit. Hos humeros, has dura manus onera ipsa gravabunt: Tu iubeas tantum, sedeas, spectusque magister . 250

Est mi aetas viridis, sunt sortia membra, lacertiqi e

104쪽

laudquicquam molles ψ ardet praestantibus ausis

Non segni sub corde animus, sub Pectore virtus. Imo, agedum quoniam manibus, manumn ine lal oro Non tantum moles eget haec, sed opem exigit acris En hic aeris onus sprodit, nam voste lalchat,

Aurum ingens): cape tu munus, Cape Inunclis Usumia

Haec ille. At senior vultus. ani inuintiust virilem Niratur pueri; simul ipquin insueta loquente in Obstupet, et mentem divini numinis hau lu 260 Arcano expletum ratus, observat ine frequenti Obtutu, et multo iam tum dignatur honoro. Aes autem penitus refugit, tactuque perhorrens Abstinet omnino r contra dehinc tali hiis inlit. o praestatis, o macte animo, virtutu si Iura Macte adeo , quae tanta puer te cura fatigat λUnde amor hic quod numem agit' quo robur' fretus, quovct diace insuetos audes lenta PQ Iahoros Nempo anui imbelles, primique, et dithilis aetas, O puer, ista negant. At noli lamon irritus ardor 270 so dis auspicibus miserae dux addito g nti, Praesidiiunque hominum, patriae sp q. sidus et orbi)Hic tuus haud frustra curam liano sub pectoro Versas. Non Sorte, aut errore venis, sed numine o Plo

Huc adest et vox me quod in non vovi q) ab ullo. quae duduin increpitans tenues demissa per auras Te petit, insedit suo alte tibi corde sub lino. Nec luicquain latuit, nequicquam has praelovit a Ur s. Tu vero docilis sneque enim simul omito P l xit Consilium magni Patris modo nuntius Alos) 280 Accipe quae ventura cano, qu'quae ip o canenda Sidereus mandans Volucor mihi do tulit id om . Nulla seram di in mori iri condita in 'nte i 'nolo , Naud condenda diu: Iire vis hora a lucis in auras Edet, cum populis vicina por oppida vulgo Fama cauet , magnitimine dubit volitavo Por Ortio m. vero ipse, aliis partiui iosevcnt tuis, auro Diuitiaco oste

105쪽

LIBER III.

ecIpIes laetus . palii in delata sub ipsis

Iluminibus manifesta leges, atqueia ore notabis Principio quamquam non illaudata recursat . 29o cura animoὶ non te nulla ignorantia sallit . . , . . Esto. olim quassata aedis praeruptaque sacrae Culmina vix superant, totiusque undique templi Fundamenta labant: tene hanc coelestia credis Iussa domimi moneant humeris attollere pronis 'Nimirum mandata aliud , longe tibi templum Nobilius monstrant divinae oracula VOCis . Stat quippε alta, patens, ingens, augusta, columnis . , Mille innixa domus , saxoque extructa Supremo νArdua siderei sedes atque unica Regis ή 300

quam sibi non manibus petiit , nec munere Poni. Instituique hominum e verum non inscius artis . i ,. Ipse opifex molem sublimem eduxit in auxas' i . . Aethereas , soliumque alta sIbi fixit in arce . in J. ' . Quis positus tanti modus, aut quo marmore tandem iConstet opus mentem dictis advertes . docebo . Ipse deum Rex, ferret adhuc cum pectore magnae. . .

Prodiga eorda animae; nec dum fregisset Averni Claustra, suis aptans decora immortalia membris ψStagnantis piscosa Iegens de more profundi 310 Littora, divinique canens mandatas Parentis ψ i. Bissenos animo pinidens secrevit ab undis . l . Piscantum de plebe. viros, operiunque sideles ι udi Ipse sibi, adscivit comites, regnique futuri . inic opifex neque enim hoc humano exurgere templum More datum: nova sed species, mirandaque rerum Spectanda essigies erat, atque insueta piorum . iii Congeries hominum) Iectos heroas ab imis is .

Sedibus, ingentis veluti sundamina molis 'Surgere prima dedit et primos hos fixit Atlantes. 326 Et templum invictos iussit sulcire superbum .

Jussit et ignotos variis e partibus orbis et 1. Iil

Assitu Populos . nova relligionis ad arma' e

106쪽

66 FRAN Is Ianos Cogere , consoriasque sibi de gente coIonos Aggerere externa , atque alios , aliosque vocare In regnum , auspiciis paribus ς virtuis corusca

qui sobolem claram serrent; et rebus adessent Auxilio mamis valido imperiumque iuvarent et , quique ministerils sacris per longa subirent , Saecula ; venturisque darent ex ordine ritus 330 Perpetuos natis . sacroque in ninnere leges quin etiam prolis . venturorumque nepotum Successum , tot Rex olini spondebat in annos. Conciliuni accitu quot iam disteri et id unum Cogeres terrigenas cunctos; gentemque beata Sede Iocare piam . et fumanti turbine et igni Deiicere . et stygio sontes devolvere stando . Magnanimi heroes vix jam coelestia dicta Divini audierant Regis . cum turba repente i , Certatini omnis ὀvansi iussos cervice labores . 340 quisque suum; incurva subit, et mandata lacessit. Et iam sulta domus hissenis aurea saxis

Constabat; nec deinde domum, sed verius urbem, Moeniaque alta urbis credas iam posse vocari r Tantuni. opeii Rex ipse opifex dabat incrementi e Tot, manus heroum iussis operata magistri, . :Nillia iam. magnadi positiβ aggesSerat urbis . . . . Moenibus: excelsis ea. gloria sulgere leotis l . Iamque aaeo: certis longos transegerat annos . n . ,

nitibus; instructique sacris , de more priorum 4 350

Legibris,i ardentes simul intemerata coloni , i , t Liba Dequentarant . . et xpelligionis honores Sustulerant coHo ; fulgerintque aurea vulgo i. Saecula; nec deerunt coingo tae foedera paela..., 'r'

At postquam teri bi hominiim divina propago' , Visa potens nimium est, ,eque alto aequarat Olympo; Protinus intumuit Styx ita ira Immanibus undis,

ita selicem uteri partum illaetabilis edens . .im 3.

Tuni pestes visu honi sicae, tum proditi omnε ι

107쪽

. MBAR III. 67 monstrorum genuse anguiferum caput extulit alte, 360 Exardens odiis , et inexsaturabilis irae, Invidiaeque atro pectus Decunda veneno. Tisiphone, et vetitas mox occupat aetheris auras. Improviso animos hominum obsessura quietos. tque hinc , interea sensim labentitisis annis Decolor. insandis succedere moribus aetas . Ex illo in peius sublapsa potentia retro Imperii , et .sacrae virtus emarcuit urbis. Et nunc sordet honos, iacet omnis gloria magnaedi Preta domus e nunc siderei lecta aurea templi 370 Coelestem ornatum , et nitidum posuere decorem.

rim et praecipitem lapsum devexa minantur: Malem Pergameae dejectis turribus arcis

Laomedontiades gemitu spectavit amaro . Hanc sibi coelicolum Sator instaurarier Urbem. Quassatamque domum.1 osci iubet e ipsius ergo HOC et semirulum , ct pracrupto culmine templum Monstratum pridem tibi credo di hoc illius adstat Argumentum ingens, et nobilioris i inago . Quare agedum, o nimium selix, tu posceris alto 384Huic operi; te magna petunt exorsa ; tibi ingens Exsurgit labor; exiremi lc gloria sinis Jam manet egregia, et clarum per saecula nomen. Inlei ea ne vana quidem siducia surgit Haec tibi prima animo; tantis non aspera volis Sors veni te lioc dabitur sinora parva) reponere tempIum. v uin maiora domos poscunt te numina e poscit Ante alios Regina poli, cui denique magnam i Institues , magnos simul Instaurabis honores, i 'Et veniae indices sestos. de nomine soles . . 39ὴ ' At vero exactis , positisque his ordine rebus ,

Jam te efferro animos, atque ad majora necesso est : Ite incunc anter e eum jam sublapsa vocabit i Auxilium domus alta tuum r cum rite novanda,

Aut ea deposcent urbis te moenia sacrae ι

108쪽

FRANC se Ianos Tu vero ne pectus iners , ne robore cassum i ii eoster e ades tantum , et primum molire laborem , Principiis adjunge mamur mox auspice Olympo , Caetera non duro venient labentia fato. Non montes tibi ligna serens; non vecta per altum 406Littore ab externo candentia nauta parabit Marmora e cedet onus serri . lentumque bitumen , Et lapidum cedet . fulvaeque aggestus arenae . Coctilibus non haec exurget machina muris . Non te artis tela, instrumentorumve paratus Sollicitet e euris non his . non talibus armis Res eget i haud molis novitas. desuetaque rerum Congeries duros vectes s serroque gra*ala I 'Robora deposcit; non coniunctura tenaci Aera trabes moesu . et versandas cardine Drtas. 7416 Lingua potens sandi tantum, et muliere superba, Gnara hominum mentes, sanctisque eflingere dictis,

Arma tibi non mollia eruns . Suggestibus aIiis 3 l Cum tu olim excolius , divini iussa Paperitis

ore tonans magno, insuetoque oracula vulgo Abdita more canens trepidis mortalibus, aegra Pectora concuties, et conscia corda malorum,

Verborum ingenti tonitru qua sabis ; ibi illi,

Jam tum execrantes Commissa piacula. magnos '-i

Orabunt veniam divos , et saeva trementes Supplicia , ardentesque saces, toriosque eetas afEumenidum horrentes, probrosae crimina vitae .

Et pestes animi gemitu. lachi in sque piabunt.

At scelere abluto, et culparum labe profana Turbae exutae animos , puraque in Iuce nitentes ' virtutum, mox te demissum sidus olympo Nimirum ostendent ἔ testabunturquε futurum' 'Ductorem ignaris, monstratoremque salutis o quae euncta e coeli divistin Pater optimus aree' Despectans, hominesque videns iam sorte relatos 430

Divina in melius, Prisco fulsere decore;

109쪽

Annuet ore tuis coeptis et laevaque serenos Parte ciens tonitrus , laetis mox gentibus aurae Aethereae nimbum stagrantem , et luce corusca

Fulgentem , coelo late demittet ab alto ἔQui eorda assia tu vitali frigida lambens, Incendatque imos sensus , atqiqe igne repurget . Ac veluti Alcides Nessaei tabe veneni Saucius, stetaeos postquam bene pertulit ignes, Et gr via abiecit duroque obnoxia fato

membra, levis potqit coeli conscendere sedes ἰSic adeo, quas tu magnis hortatibus olim Implebis , monitisque acer , Severus Contuderis , gentes sueta jam luce resectae . Expletaeque animos divini numinis haustu Haud mora) continuo desertae moenia ad urbis Undique concurrent ; passimque sine ordine sese Conjicient portis, et raria civibus ultro Μiscebunt ocias, simul ornament suturae Alta resqrgentum mururum, et robora castris iva sacris. Sio structa iterum mirabile visui Μoenia jam tum urbis magnae fulgentia surgent, Coelesti iam pace animis, et laedore junctis . Hic modus, haec facti via, tanti, ita vertitur ordo, Et labor , et rerum summar haeo exorsa manebunt Te pri inum auctorem: tua dehinc exempla, nepotum Turhg sequutura est, quos tu dux optimus Ritis Praeceptis olim institues e sed protinus ipso Aggressu, magnique operis sub limine primo , Bissenos comites, lectissima corda virorure, Accipies tec'm sidos ς de more quibuscum Partitus curas acres . operumque labores Ingentes, rstrum summa ad sestigia tendes . Ergo age , sub tanta , moneo, ne desice victo Μole animo ; neve ipse tuis hoc viribus impar Rere opus: haud deerunt tantis conatibus usqNam Numina ; non frustra superos in vota vocabis:

110쪽

70. νRAN cIsc Iadbs Lltro: aderunt , dum tu supplex in munere sacro implorabis opem: atque hominum de gente Petitae, Luxilio assusae circum tibi mille catervao . 4 qExsurgent, signisque tuis sese agmine denso Addent e raucisonis vel qua compleobitur undis Ultima postremum terrae latus Amphitrite, Et piger inviso prohibet qua marmore Segnem

Arctoplaylax curru', sitientomque emovet ursam, omnis natorum , seret omnis terra Depotum

Ultiso acies tibi e laetus honor , baotique triumphi Perque humile pagos perquo arva por oppida quondam Te Praeclaxa manent. quid dehinc Τo maximus orbis Progenitorem, ingensque polo. sibi numen ob alto 48 Demissiun accipiet , votis tuo vocabit ad aras . Primum uulstin qua protentis inedia Ausonis ora Secta iugis, audit gemini vaga murmura ponti ἰMagnanimae tibi naso tur , belli lite potentes ,

Florentesque auios , icetaoque insignibuq armis; Turba assueta malo. et virtuturn exercita curis . At tu ne rere hos sine more , sinc ordine coetus

Venturos medium brove tempus). Laeta subibit Prima acies et quam perspicui dabit accola creber Clitumni , Ilia vi quo tenent qui littora Tybris . 49 q. Nulla tibi hac uiti sui gentior agmine toto , Nullaque amabilior veniet, nulla acrior armis . Ipsa caput populis , Scoptro tuo. insignis eburno , Incessu regina gravi , simul altior ibit rindigaque arma totiens, patris alta insignia sorti A llet dextya . populisque sequentibus ardens Ostendet sidus, flava de rupe Sithasi . Protinus hinc illinc geminas radiato phalanges Adspiciesr hanc foepundis e collibus ortam Piceni', non segne piae, non sutile rebus 500. Militiae vulgus ; qualis sub nocte minoros Astrorum currus inter micat aurea Phoebe,

luce adversi fraternae lampados icta:

SEARCH

MENU NAVIGATION