M. Tullii Ciceronis Orationum pars 1. 3.. Cum correctionibus Pauli Manutii

551쪽

LIBER XI. 268

fra stonte exarsistis ad libertatis recuperandae cupia litatem θ tamem eo maiore assimo studioq. libertatem defendite, quo maiora proposita uistis supplicia

seruitutis uidetis. In Galliam inuasit Antonius, in Asiam Dolabella, in alienam uterque prouinciam. alteri se Brutus obiecit, impetumq. furentis, atque omnia diuexare, ac diripere cupientis, uitaesuae periculo colligauit, progressu arcuit, a reditu refrenavit:

obsideri se passus, ex utraque parte constrinxit 'ntonium. alter in Asiam irrupit. curἐsi,ut in Driam; patebat uia O certa, neque longa. quid opus fuit cum legione, praemissa Marso nescio quo O tauio,

scelerato latrone, atque egente, qui popularetur agros, uexaret urbes, non adstem constituendae rei familiaris, quam tenere eum posse negant, qui norant, mihi enim hic senator ignotus est9 sed ad praesentem pastum mendicitatissuae' consecutus est Dolabella, nulla suspicione belli: quis enim id puta rei ἐsecutae collocutiones familiarisimae cum Trebonis, complexusq. summae beneuolentiae fas inii

ces extiterunt in amore mutato: dexterae,quae ei

testes essesolebant, perfidia seunt, scelere uiolatae. 'nocturnus introitus Smyrnam, quas in hostium uisebem , quae est fidissimorum , antiquismorumq. si ciori r oppressus Trebonius; si ut ab eo , qui aperte hostis esset, incautus; si ut ab eo, qui ciuis etiam tum strei haberet, miser. ex quo nimirum docu mentum nos capere fortuna uoluit, quid esset uictis extimescendis . consularem hominem , consulari' LLLAE imperio

552쪽

imperio prorunciam Asiam obtinentem, Samiario exis si tradidit: interficere captum nati noluit , ne nimiς,credo,in uictoria liberalis uideretur: ctim uerborum contumeliis optimi muirum incesto ore lac rasset, tum uerberibus, ac tormentis quaestionem habuit pecuniae publicae,idq. per biduum: post , ceruicibus stactis, caput abscidit,idq. vixum gestari iustin pilo: reliquum corpus traisum, atque laceratum abiecit in mare.cum hoc bole bellandu est a cuius taeterrima crudelitate omnis barbaria superata est. Qid loquar de caede ciuius direptione fanoru cquis eni, qui pro rerum atrocitate deplorare tatas calamitates queat j ct nunc tota Asia uagatur, uolitat ut rex,nos alio bello distineriputat.quasi uero non udi num idemq. bellum si contra hoc ii mn impiorum defarium. Imaginem .Anton' crudulitatis in Dolabella cernitis. ex hoc illa secta eLi: ab hoc Dolabellae sicelerum praeceptasunt tradita. 2 lum leniorem,

quam in Asa Dolabella fuit, in Italia, si liceat, sereputatis Antonium ἰ mihi quidem O ille peruenisse uidetur, quoad progredi potuerit feri hominis amentia: neque Antonius ullius upplicii adbibendi, si po-t statem habeat, ullam partem est relicturus Ton te igitur ante oculos, P. C. miseram quidem illam, flebilem specism,sed ad incitandos animos nostros necessariam,nocturnum impctum in urbem Asiae clarismam, irruptionem. armatorum iu Treboni' O-mum ; cum ille miser prius latronum gladios vide' ret, q*sim, quae res esset, audisset; furentis intro,

553쪽

L I B E R 269 tum Dolabellae, vocem impuram, atque os illud infame; uincla, verbera, equuleum, tortorem, carni cemq. Samiarium . quae telissse illam fortiter, patienter ferunt. magna laus, meoq. iudicio omnium

ma xima. est enim sapientis, quidquid homini accidere possit, id praemeditari ferendum modice esse, i euenerit. maioris est omnino consilii, prouidere, ne quid tale accidat: sed animi non minoris, fortiter ferre, se euenerit. Ac Dolabella quidem tam suis immemor

humanitatis, quamquam eius numqua particeps sue rit, ut suam insatiabilem crudelitatem exercuerit no solum in uiuo, sed etiam in mortuo; ac in eius compore lacerando , atqNe vexando, cum animum tiare non possiet, oculos paverit suos. O multo mis rior Dolabella, quam ille, quem tu miserrimum esse uoluisti. dolores Trebonius pertulit magnos : masi ex morbi grauitate maiores: quos tamen non miseros ,sed laboriosos dicere solemus . longus fuit d lor bidui: at compluribus annorum saepe multo rum . nec uerograuiora sunt carnificum tormenta. quam interdum cruciamenta morborum . alia sunt, alia, inquam, o perditissimi homines , amen tissimi, multo misi riora. nam quo maior uis sanimi, quam corporis, hoc sunt graviora ea, quae concipiuntur animo, quam ille, quae corpore. miserior

igitur,quisuscipit in sescelus, quam is, qui alterius facinus subire cogitur. Cruciatus es a Dolabit . Trebonius: O quidem a Carthaginiensibus Regu-LG. quare cum crudelissimi Poeni iussitati mi inh

554쪽

fe,quid in ciue Dolabella iudicandus es t an uero hoc conserendum est ψ aut dubitandum, uter miseerior, isne, cuius mortem senatus populusq. ulcisci cupit, an is,quin cunctis senatus sententiis horiis es iudica tus ῆ P am ceteris quidem uitae partibus, quis est, qui post sene Treboni, maxima contumelia conferre uitam Trebonii cum Dolabellae ἐ alterius consilium, ingenium, humanitatem, innocentiam,magnitudinE animi in patria liberanda quis ignorat ζ alteri a pu vo pro de clys crudelitas fuit.deinde ea libidinum tum

pitudo,ut in hoc sit semper ipse laetatus,quod ea fac re quae sibi obiici ne ab inimico quidem posti niuer

cundo. hic, dui immortales, aliquandosuit meus. occulta enim erant uitia non inquirenti. neque nunc

fortasse alienus ab eo essem, nisi ille uobis, nis moe nibus patriae, nis huic urbi, nisi dijuenatibus , ni s aris O focis omnium nostrum, nisi denique naturae, cor humanitati inuentus esset inimicus.a quo asetnoniti, diligentius, O uigilantius caueamuS Antanium. etenim Dolabella non ita multos secum habuit notos, ac insignes latrones: at uidetis, quos,est quam multos habeat Antonius e primum L. fratrem ,

quam facem, dii immortales j quod facinus ἰ quod scelus' quem gurgitem' quam uoraginem quid cum

nonsorbere animo,quid non haurire cogitatione,cuius sanguinem non bibere censetis ἐ in cuius possessiones,atque ortunas non impi detissimos oculos ocio mente defigereῆ mid Censorinuψ quise uerbo praetorem coe urbanti cupere dicebat, re certe noluit id

555쪽

Bestiam ἰ qui se consulatim in Bruti locii peterepr

-sitetur . atque hoc quidem detestabile omen auertat bIuppiter. quam absumsim autem,qui praetor fieri no potuerit, eum petere consulatum ζ n forte damna..tionem pro praetura putat. Alter Caesar Vopiscus . ille, homosummo ingenio, μmma potentia, qui ex aedilitate consulatum petit.soluatur legibus.quaqualeges eum non tenent.propter eximiam redo, dignitate . at hic, me defendente; quinquies absolutus est. sexta palma urbana etiam in gladiatore discitissed haec iudicrum culpa, non mea est . ego defandi de optima: illi debuerunt clarisimum , praestati usenatorem in ciuitate retinise qui tame nanc xjila' liud agere uidetur, nisi ut intelligamus, illos iudices , quoru res iudicatas irmitas fecimus,ben est e rep. iudicaui17'. neque hoc in hoc uno es . sunt alii in eisdem castris,honoe condemnati, turpiter re istuti. quod horum consilium , qui omnibus bonis hostes sol, nisi crudeli um, putatis fore φ Accessit Saxa nescio

quis, que nobis Caesar ex ultima Celtiberia tribu pl. dedit,castrorum antea metato nunc,ut Jeratu rpis: a qua cum sit alienus, suo capiti, salvis nobis,

Uinetur. Cum hoc veteranus Catio: quo neminem A terani peius oderunt.bis,quaspraeter dotem, quam in ciuilibus malis acceperant, agrum Campanum est largitus Antonius,ut haberent reliquorum nutricumlas praediorum.quibus utinam contenti essent: ferremus: et si tolerabile non erat: sed quiduis patiendum

556쪽

issa castrorEM M. Antonii lamina, non ne ante ου culos proponitis o primum duos collegas Antonio Dolabellae Lentamem, Italiae diuisores lege ea, quam senatus per uim latam iudia cauit: quorum alter commentatus eri mimos , alter egit tragyediam.uuid dicam de Apulo Domiti cuius bona modo proscripta uidi :tanta procuratorum

est negligentia. at hic nuper sororis filio infudit u nenum,non dedit .sed non possiunt non prodige uiuuere, qui nostra bona sterant, cum effundunt sua. Vidi etiam Pia eris auctionem, clari s*rmi viri; qui maiorum exempla persequens,pro alieno se aeredeuouit.. emptor tamen in ea auctione inuentus est nemo.hominem ridicula qui se exire aere alieno putet pose,cuuendat aliena. Nam quid ego de Trebellio dica ψ quEultae uidentur Furiae debitorum:uindicem enim tabularum novarum nouam tabulam uidimus. Quid de

Planco quem prontissimus ciuix Aquila Tolentia expulit, quidem crure stacto. quod utinam ante i h accidisset, ne huc redire potuisset. Lumen O de' illius exercitus 'ene praeterii T. Annium Cim brum , fidicistium, Usi si ipsi graeco uerbo , quoniam omnia iura dissoluit: nis forte iure gemanum Cimber occidit. Cum hanc, huius generis copiam tantam habeat Antonius,quodscelus omittet, cum Dolabella talis se obstrinxerit parricidijs,nequaquam pari latronis manu,'copia' uuapropt , ut

inuitus saepe dispensi a a Go,itactum eius sentetiae

libenter assiensus. ex quo iudicare debetis, me non ia. homine

557쪽

homine silere , sied cum caussa dissidere. itaque non affentior solum , sed etiam gratias ago a Fufio. dixit enim seueram, grauene rep. dignamsententiamaudicauit hostem Dolabellam : bona censuit publice possidenda. quo cum addi nihil posset: quid enim atrocius potuit, quid seuerius decernere ζ dixit ta en ,si quis eorum,qui postsie rogati essent, grauiorem sentetiam dixisset, in eam te iturum. quam seueritatem quis po . test non laudare ζ Nunc, quoniam hostis est iudicatus est hostis Dolabella, bello est persequedus. neque enim quiescit: habet legionem: habet fugitiuos: habet sceleratam impiorum manum: est ipse considens, impotes, gladiatorio generi mortis addictus . Quamobia, quoniam cum Dolabella, hesterno die hoste decreto, bellum gerendum eri,imperator in deligendus. Duae dictae sunt sententiae: quarum neutra probo; adtera,

quia semper, nisi cum est necesse, periculosam arbia

tror ; alteram, quia alienam his temporibus existimo. nam extraordinarium imperium populare, a que uentosum eii, minime uestrae grauitatis , mini- 'me huius ordinis. bello Antiochino magno, Grgra ui, cum L. Scipioni prouincia Asia obuenisset;parumq. in eo putaretur esse animi, parum roboris; senatusq. ad collegam eius C. Laelium, huius sapientis patrem, negotium defer ret: surrexit P. Africanus, frater maior L. Scipionis; illam ignominiam fa-

miliae deprecatus est; dixitque,sein rati est summam uirtute esse summumq. consilium, neque se ei legatum, id aetatis seq. rebasgesis, defuturu. quod

558쪽

cum ab eo esset dictum, nihil estri Sciplantisprimis iacia commutatumnecplus extraordinarium imperiuad id bellum quaestum, quam duobus antea maxi is Punicis bellis, quae a consulibus, aut a dictatoribus

gesta , O confesta sunt ; aut quam Pyrrhi , quam Thilippi , quam p. st Achaico bello , quam Punico tertio: ad quod populus it mi ipse delegit ictareum ducem P. Scipionem, ut eum tamen bellum gerere consulem vellet. cum Aristonico bellum gere dum fuit L. Valerio, P. Licinio cos . rogatus popu-ius , quem id bellum gerere placeret: Crassus consul, pontifex maximus, Flacco collegaesamini Martia-li , multam dixit ,se a sacris discessisset . quam mul iam populus remisit, pontifici tamen flaminem parere iussu . sed ne tum quidem populus ad priuatum

detulit bellum. quamquam erat Africanus, qui anno ante de Numansimis triumpharat: qui cum longe omnes belli gloria, O virtutesuperaret, duas tamen tribus solas tulit. ita populus consuli potius Crasse so , Pam priuato Asticano, bellum gerendum dedit. 6 Cn. Pompeii imperuis , - uiri. atque o iuprincipis, tribunipl. turbulenti tulerunt. nam Sertoa ianum bellum a senatu priuato datum est, quia con sules recusabant; cum L. Philippus pro consulibus se eum mittere dixit, non pro consede. Quae igitur haec comitiatiui quam ambitionem constantissimus es grauissimus ciuis L. Caesar in senatum introd est ψ clarissimo viro, atque innocentissimo decreuit imperium ,priuato tamen. in quo maximum nobis

. onus

559쪽

onus imposuit. asensus ero: ambitionem induxero in curiam. negaro: uideborsuffragio meo, tamquam comiti's, honorem homini amicismo denegauisse . quod si comitia placet in senatu haberi; petamus, ambiamus , fabella modo detur nobis , sicut populo data eri. cur comitiis Caesar ut aut praestanti'ssimus uir, si tibi no sit asyensum, repulsam tuliste uideatur; aut unusquisque nostrum praeteritus , cum pari dignitate mus, eodem honore digni non putemur.eκ- nam id exaudio9 C.Caesari adolescentulo imperium extraordinarium mea sententia dedi. ille enim mihi praesidium extraordinarium dederat . cum dico , mih senatui dico, populoq. R. a quo resp. praesdium ne cogitatum quidem tantum habere , ut sine . salua esse non posset; huic extraordinarium impe-

rium non darem ἰ mut exercitus adimendus, aut imperium dandum fuit . quae est enim ratio ψ aut qui poten fieri, ut ne imperio teneatur exercitus ψ non igitur ,quod ereptum non est , id existimandum es datum. eripui1 petis C. Caesari, P. C. imperium,ns dilbetis . milites ueterani, qui illius au toritatem,

imperium, nomen secuti pro rep. arma ceperant, uolebant sibi ab illo imperari: legio Martia, et uuarta ita se contulerant ad auctoritatem senatus, populiq. dignitatem , ut deposcerent imperato rem, , ducem C. Caesarem.impertu C. Caesari belli necessitas, fasces senatus dedit. otioso uiro, nihil agenti , priuato, obsecro te, L. Caesar, cum peritissimo homine

mihi res en quando immum senatus dedit ' Sed

560쪽

ohoc quidem hiatenus ne refragari homini amnet mo ; ac de me optime merito uidear: et si quis potest restagari non modo non petenti, uerum etiam recusanti Illa uero, 13. C. aliena confidum dignitate, aliena temporamgravitates tentia est,ut consules,

Dolabellae persequendi cosa, Asiam ,-Driam sortiantu. dicam, cur inutile reip. sed prius, quam turpe consulibus si , uidete. Cum consul designatus obsedeatur ; cum in eo liberando salus' posita re . eum a populo R. pestiferi ciues, parricidaeq. descius rint ; cumq. id bellum geramus, quo bello de dignitate , de libertate, de uita decernamus; O ,si in potestatem quis Antonis uenerit , proposita sint tormenta ,

atque cruciatus; cumq. harum rerum omnium decertatio consulibus optimis , Ofortissimis commisa, et commendata sit: Uiae, O Syriae mentio fiet' ut aut suspicioni crimen,aut inuidiae materiam dedisse uideamur. At uero ita decernunt , ut liberato Bruto . id enim restabat, ut, reli Io , deserto, prodito. ego vera mentionem omnino prouinciarum a Iam dico alienismo tempore. quamuis enim intentus animus tuus et , C. Pansa , sicut est, ad uirum fortissimi ; Oomnium clariissimum liberandum: tamen rerum natura cogit te necessario referre animum aliquado ad Dolabellam persequendum, O partem aliquam in Asam , O Syriam derivare curae,stcogitationis tuae si autem fieri posset,uel plures te animos habere vellem, quos omnes ad Mutinam intenderes. quod

φ Oniam eri nopotest isto animo,quem habes praefantisimum