장음표시 사용
301쪽
ab eo tempore anni sunt elapsi, & probabile est eum vita excessisse: non enim diuturnae possunt esse vitae qui ejusmodi artem exercent, ut ex dicendis patebit ὶ solutum me reor secret i obligatione. Itaque in Curiosorum Natutae & Artis scrutatorum pratiam cum bono Deo, rem totam hic pandam; quae ita suhabet. Coquebat in aqua sontana ac pura lignum brasilicum sandalum citrinum sandalo di citro vocabat ipse i talico idiomate di lignum Campesi ut vocabat.) Haec omnia reddunt aquam ruberrimi coloris, vel potius instar sanguinis draconum subni- fram,ficiuntque aptissimam ad tingendos quosvis liquores quius pisunditur. Aqua autem cui sita sunt incocta, si potetur,
Praesirtim in copia,pi Ovocat ad vomirum solvit alvum .dctingit
etiam urinam, si potetur a se uno,& deinde cibus sumatur. Huic eidem aquae si assundatur aqua communis limpida; tingitur haec mox in rui erri r um&quas subnigrum colorem, ipsmet aquae
coctae sintilem, id refert vinum illud quod Lacrymas Neapolitanas appellant i tali: est enim hoc vinum quasi subnigri coloris,
ut draconum sanguis. Si eidem acuae coctr, cui assulum est jam aliquid aquae communis , plus a fundatur 1, ting tur totum in colorem minus nigrum,ci magis lubrum. Si adhuc plus assunditur ; redditur totum clarius,dc minus rubrum. Si adhuc plus;
adhuc magis clarum, miniisque rubrum redditur. Si copiosissima astandatur aqua; induit colorem cerevisiae. Si addatur acetum, &succus limonum, & spiri tus vini ; aqua tincta acquirit saporem vini.
Dictam hanc aquam ruberrimam semper habebat paratam, & in lagenis circumferebat, aliquanto enim tempore conservatur. hodie quo spectaculum exhibere volebat, comedebat aliquot horis ante quam inchoaret, cibos facile digestibiles, ut hora constituta digestio esset facta. Tempore destinato deserebat in theatrum vas aqua frigida, aliudque aqua calida Plenum, multosque cyathos vitreos. Deinde regressus intro, immediate anth quam spectaculum exhibendum erat, ebibebat duos aut tres circiter scyphos mediocres praedictae aquae coctae,
302쪽
temperabax aquam frigidam cum calida, ebibebat aliquor scyphos aquae temperatae communis, v. g. sex, septem, Octo,&C. quae aquae rubrae in stomacho addita ac mista, statim tingebatur in colorem magis vel minus rubrum, prout maiori ve inori copia biberat aquam temperatam comunem. Epotam aquam.& jam tinctam i nilomacho, exspuebat in scyphum summancilitate, α reserebat colorem vini desiderati. si deinde volebat
exspuere vinum alterius coloris, & minus rubrum; ebibebat unum adhuc alterumvEscyphum aquae temperatae communis. eamque paulo post ut antea exspuebat, tinciam sam in stomacho. Hoc toties repetebat, bibendo novam aquam, iterumque in colorem alium tinctam exspuendo, donec duodecim aut quatuordecim diversoru colorum vina exspuisset: quae omnia inseparatis scyphis asservabat. Omnes scyphos hisce coloratis diversimode aquis plenos evacuabat usque ad medietatem, dc exspuendo denuo replebat omnes ordine dispositos, ita ut singuli eosdem quas antea colores exhiberent. Faciebat autem hoc, exspuendo non diversi, sed ejusdem coloris aqua . quia modica illa aqua tincta quae in scyphis usque ad medietatem evacuatis remanserat, tam est: efficax ad tingendum, , ut aquam modich tinctam superastasiam convertat in suum colore Vt aquas odoriferas exspueret, ita procedebat. Frustulum spongiae madefaciebat in quinta essentia' ut vocant rei odoratae, cuius odorem volebat exbibere, illudque dexteth spectatoribus non advertentibus imponebat ori ; dc hausto uno aut altero scypho aquae, antequam deglutiret, dentibus comprimebat, & aquam reddebat odoriferam in ipso ore ri ac deinde tra;ectam in stomachum, iterum paulo post exspuebat. Aliquando etiam deglutiebat illud frustillum . maximε si alij volebant explorare num aliquid in ore absconditum foret , α tuac aqua in ipso stomacho reddebatur Odorm
Flores, & lactucarum folia tenuissimo filo ligabat. & d glutiebat integra, ac deinde exspuebarin patinam, dextere solvebat
303쪽
Centuria III. ebat illum, explicabat flores &λlia, α porrigebat spectat
Tandem ebibebat ingentem copiam aquae tepidae, eulabatur illam in altum mi arsontis, una curn floribus & foliis adhuc in stomacho delitescentibus. Antequam autem flores & lactucas eiiceret, discedebat ε theatro, & in loco secreti herbas illas jam antea parata, deglu tiebat itategras, ac revertebatur. Qua arte ignem evomuerit coram S. C. Ma estate Ratis- bonae, aperia i quidem nobis; at mente excidit. Addidit tamen, se os egregi Eambussisse, ideoque ab illo tempore experimentum nunq iam iteraste. Haec sunt quae circa hydropolae artificium dicenda occurrebant.
Luem Hveream curare remeast Tartaris usitato.
j V m dissicilis simul&pretiola curationis sit Venerea lues,
asciunt Medici. Certe Hieron)mm Capivaccim lib. de Lue Venerea cap. ia. in fine teste Heinrico Salmuth pariae. memorabit. tit i. pag. mihi 3. gloriatur, se ultra octodecim millia Coronatorum E dicti morbi curatione lucratum. Multi multa praescribunt remedia: Tartari Praecopenses, apud quos etiam locum invenit morbus ille, hoc simplicissimo, quod sub ij ciam,
Remedium communicavit, qui olim morbo illo, non vitio suo . sed contagione contracto laboraverat , dc a Tartaro Medico curatus fuerat. Lubet propalare, quoniam norinultis fort.isse piodesse poterit, quibus sumptus non suppetunt ad pretiosiora adhibenda. Ita autem sta
304쪽
I. AEger in indusio proximus lecto allideat, gausape tectus a vertice ad usque terram defluentz. I l. Infra illum ponatur viviscum carbonibus foculus, cui contusum minutim, non tamen ad pulveres utque, cinnabari, quantitatem duorum aut trium granorum piperis non eXc dens, ini ciatur. Moveantur quandoque carbones, ut facilius totum cinabari in exhalationem abeat. III. Ne dentibus noceat exhalatio, teneatur frustum panis aliquantum indurati intra dentes anteriores, pressis firmiter labris.
IV. Post sesqui horae quadrantem sese ad lectum proximum, gausape semper tectus,deponi curet; ibique accipiat haustum vini cremati ex aniso, aut ex frumento solo. Haec cura per dies duodecim circiter continuetur. Quibus elapsis, non cinnabari, sed vas supponatur pedibus aegri modo supri dicto tecti, aqua calida plenum, eique lateres igniti ingerantur, cum soli)s herba quae Polonis Koriel, Latinis Caia per dicitur, ut sudor provocetur. Quo tempore adhibetur herba, eodem inungatur aeger humano adipe calido, semel in dies;
quod potissimum fieri potest vespexi. V. Potus aegri erit calidus, ita ut teporem superet; uti etiam hypocaustum, in quo curandus. Nihil autem praeter cercvisiam bibat
Huic morbo pellendo susscit tempus duarum,aut ad summum trium septimanarum; ac proinde curationem ultra tres septimanas prolongari non est necesse . . . VI. Intra & post tempus curationis aegro cerevisi a contento , abstinendum erit duodecim vel amplius septimanis quam diligenter a lacte, caseo, melle, carpis, alis O, uvis, nucibus, alijsque fructibus non tamen prunis aromatibus, carne por cina, α ovina, anseribus, anatibus, hordeo, cicere, brassica, pi- sis, piscibus omnis generis praeter Iquareas, qui hic terrarum aegro reperiuntur. Cibos salubres noverit esse pullos gallin rum, gallos, capones, carnem bubulam,& vitulinam, aliaque id
Norandum quoque est Primo, quae dicta sunt de cibis vetitis,
305쪽
intelligenda etiam de ferculis ab illis derivatis , ut dum dico abstinendum esse a melle Naromatibus, intelligo este quoque
temperandum aegro a mulso, ferculis aromatibus conditis. In butyro tamen , sicet a lacte desumatur, aeger nullum habeat . scrupulun Notandum Secundo, post tempus curationis non necessitari aegrum ad hypocaustum calidum, uti nec ad cerevisiam calidam ; intra tempus tamen stricte necessitari. Notandum Tertia, aegro necessiarium vini cremati ex an ita, vel ex solo frumento haustum,ad minimum uno bimestri, semel indies, aut bis, mane nimirum, & vesperi. Notandum rauari. aegro abstinendum a speculationibus ingeniosis ad minimum uno bimestri. Notandum mini. , nisi aeger in praescriptis sit accuratus, &vel unicum non impleat praeceptum; oleum*operam perdere. Non tamen desperet, sed iterum recrudescenti morbo eadem medela prudentius Occurrat,
λ' Edici di ciant, utrum aliqua ex praesicriptis apud claros er-- vandis, commutari queant in alia in ali sextra Tartariam regio-mbus Equidem credo, si Tartari vis h serent generosa, loco viri
Sentium dolores facillimo remedio sanare.
R Ccipe alii j caput dimidium, aut minus, retexe in mortario, Ariri et -- aut cultro supra lapidem. Adde croci pulveritati quantum satis est, istissicit autem quantum capi Roxest supra cultri api- --.cem dc misce. Confice inde emplastrum, ligasupra pulsum brachi j partis affectae. Intra visinti quatuox horarum l patium cessabit omnis dolor,nec redibit. Si pustulae aut vescuta oriantur in brachio; acum cum filoxransadige,& exprime,ac butyro inunge; sanabuntur.
306쪽
HI : hoe remediam ante annos aliquo a miro Religiosi fimo, qui idsvivi rom in se, tum in alys experim fuerat. Non ita pridem collegarum meorum quiolam diro vexabatur dolore dentium ea ιbuit idem remedium, in intra 24. horarum Palium dolor omnis abscessit, nec hactenus redi
taeniam multos frequenter vexat idem dolor, lubet alia nonnulta facillima remedia, ex ali collicta, huc transeribere . Cardanus lib. 8. de Variet. cap. 4 . de se scribit, mirabili modo aliquando dentium dolorem seda tua . Nuper, inquit. dolor acerbiss in duos ultimos mari a sinistra superiores ejin partis dentes affigebat, se marisiam totam, adeo ut os
excuti videretur: tum etiam oculum, draurem, On partem eandem vehementer urgebar, nec usio auxilio Ucedebat .sed intermitum quandoque revertebatur. Dextera manu dentes apprehendebam, disrahebam, nihil perficiebam. Tandem casu aliquo inveni, quod ubi sinistra manu leviter apprehendissem Antem qui magis vexabat, ita ut pol re partem exieriorem, rndice inuriorem comprehenderem is tim non plum dolor illim dentu , sed se totius pariis sedabatur. Idud vero mirabilius, quod quanto semius tangeiam, tanto celerius ac perfectius dolo edabatur. Fiebar autem ha edatio confestim. Et hoc cum rediret dolor , saepius ti quam vicies sum expertus, donee sic Ponte abscessi o liberatu sum. Haec Cardanus, dicens causam
Idem ca nu eodem libro & capite, ait dentium doloribuς mederi, inter indicem se posticem medicamentum imponere quia bulus excitet a quale cortex medius visis alia , vel ligustri ext rior, vel anuncul, sin m radix rotunda enii ipsa radix quoque hyosita mi iscocti canasiculo siser denum deductus, inde os aqua
viro quodam docto a bis, crus bufoni vino resicrum,
307쪽
gularem inphathiam, vel potius antipathiam. Hoc idem refert echerus lis s. ex Cardano dicente clocum non citat dent um δε- lori prodesse plerumque, si Gnies coxarum ossibus buforis tangantur:
mecherus D. cic jubet accipi ligni P0aci M. I. aqua ordentis miseri, se in ore teneri.
lio factissimo remedio dentium dolores
sanare Ia I OVi & qui praeseripsit remedium quod sequitur, & qui eo Aum
cum fructu usus est , vivitque adhuc uterque dum haec scribo. Romae vir magnae auctoritatis, dc senilis aetatis, acerbissimo dentium dolore vexabatur, nec ullum malo suo remedium. cum multa tentasset, inveniebat; unde dies & noctes insomnes ducere cogebatur. Hunc convenit ossicii gratia vir alius doctus, sed tabaci helluo, cuius folia continuo ferEmasticabat, dc pulverem per nares attranebat, nunquam satur. Audiverat hic , mancipium viri Principis dominum suum liberasse aliquando a simili dolore, sola tabaci applicatione. Suadet ergo aegroto, tabaci frustulum ut denti qui maximε dolebat, supe poneret, sed reijcitur i, abhorrebat enim Vir ille delicias hujuLmodi sordidas. Instat nihilominus hic, tandemque persuaderi.& extracto E pera tabacco Brastico, in cylindrulum convoluto . frustillum abripit, & dolenti denti imponit, aegro jam minus aegi e id serente. Non diu post minui dolor incepit, itaque paulatim decrevit, ut evanuerit prorius, nec ab illo tempore quantum scio redierit.
308쪽
Auo alio facili remedio dentium dolori
mederi. . t uia. M 'antur apud meckerum loco proximε citato, provocansari ι ... - β ad experientiam in seipso factam, ait in οδον ταλγiα seu den-rea demia tium dolore,nullum praesentius remedium inveniri emplastello, facto ex pice vulgari, aut resina liquefacta, cum pulvere aluminis, & nucis quam gallam nuncupant, si arteriae temporali paulo supra dentem excruciatum, calidum apponatur, & ibidem pernoctare sinatur, vel dies aliquot gestetia r. Addit tamen, hoc remedium maxime locum habere in starificatione dentium maxillarium, & superioris ordinis.
Entium stuporem, quem Graeci με vocant, portulaca Umansa dissolvit, teste Aphrodisio, inquit VI cherus lib. s. Secretor. idem asserit Porta lib.8. Magiae Natur. cap 1. dicens, ad dentium MN δἰαν tollendam expertum se esse portulacam prodesse,. Eundem stuporem tollit salis defricatio, vel quidpiam re-eentis casei ovilli dentibus stupefactis attritonia
er etiam intra aerem ponderari pote t. f. I. Proponitur nostra sententia.
C Epe iam alibi dixi ut in Mechanica pneumatica parii. Pro- theoria 4. cap. s. proposci.&in Magia par.3 lib.4. Syntag 3. Pragmatia io. acrem esse simpliciter gravem, & tantum secundum quid levem, nimirum respectu corporis gravioris infra se Iisdem
309쪽
Iisdem locis asserui,explorari posse pondus aeris, & multis experimentis fuisse exploratum ab aliquibus. Nam primo, verica aere plena, aut uter plenus acre, gravior est, q uam vesica dc uter aere vacuus, & flaccidus, ut deprehendit P. Ioannes Baptista Ricciolus, Galilaeus Galilaei, Ioannes Chrysostomus Magne-nus,& alii. Secundo, AEolopila aere in suo statu naturali plena, plus ponderat, quam aere percalefactionem rarefacto repleta, ut deprehendit Marinus Mersennus. Tertio, & luculentissimis id deprehensum fuit saepissime per Experimentum Magdebu gicum, quod describo & examino in fine Mechanicae Hydropneumaticae,iterumquc in Magia par 2. citata, lib. 7.Syntagm. I. cap. 6. nam recipiens seu vas vitreum acre plenum, est ante ex- antlationem manifestissime& notabilissimc gravius, quam post exantiationem , quando vel solum exietuum ac vehementer rarefactum aerem Continet, ut ego exutimo t. vel rarissimum
aethera, ut putant alij. Omitto alia plurima Experimenta, locis Citatis adducta; &Dico, aerem rectE ponderari posse, si vas quodcunque acre in suo naturali statu consistente plenum, plenum, expendatur primumbi lance, statera, aliove quocunque ponderatorio instrumento, ει pondus repertum notetur: deinde aere extracto iterum ponderetur, & pondus notetur. Erit enim pondus secundo loco repertum, minus, quam pondus primo loco repertum. Disterentia igitur inter utrumque pondus, erit pondus aeris, qui antea in vase erat.
S rL impugnatur a Clari fimo Deusingio sententia
nostra de iureis ponderatioue .
TI Anc sententiam de aeris gravitate praedictis praxibus depre-- hensa quae stetit huc usque inconcussa, evertere conatur Vir Clarissimus D. Antonius De vius, Medicinae ac Philosophiae Doctor, illiusque in Academia Groningae & Omlandiae Professsor primarius ac meritissimus, Celsissimique Principis Gube natoris , ac Provinciae, Archiater, in Disqvisitione Phet sco- Math matica Gemina de Vacuo, hoc ipso anno 166 i. in lucem edita, α
310쪽
Nobit limo Viro Domino Philippo Ernesto Veget inde Ciae
hergen , Celtillimi Principis Guillelmi Friderici, Principi, Nas. inviae &c. Gubcrnatoris ec Capitanei Generalis Frisae, GrO- ningae, Ommeundiae, Drentiae,&C. Aulae Praefecto, ac Consiliario primario dedicata ; qui eam vix editam pio suo singulari erga Litteras ac L iteratos affectu mihi transmittere est dignatus. In Disquisitione ergo secunda, sech. r. cum cap. I. 2. & 3. Clarisiimus Deusingius Magdeburgense experimentum eX citatis Mechanica nostra proposuisset, ait cap. . in Epicrisi Raeris pondus praedicto Experimento explorari non polle , etiamsi, ut ego asserueram, Recipiens post evacuatum acrem levior sit, quam erat antequam evacuaretur. Nec enim existismat Recipientem ideo leviorem deprehendi, quod acre evacuatus sit a nec acre plenum ideo graviorem existere, quod contentus in ipso aer pondus adaugeat; sed rationem ejus res aliunde petendam esse putat. Causam suae assertionis adsignat, quod aer ira ere non gravitet, nec leviter, nec propter aerem contentum gravior sit Recipiens triginta amphoras continens, quam continens amphoram unam, aeum in aere ponλι exploratur: quin imo
addit facilius forte feretur deorsum . veluti item facitius movebitur tum sursum tum ad latera continens unam duntaxat aeris amphoram, quam continensplures. Pergit, & rationem adsignans cur Recipiens evacua ua minus ponderex, quam plenus, ait: Ratio cur minus ponderet Recipiens evacuatus, petenda est ab habitudine circumstantis a eris mutata e quo enim is compactior studensior redditus eis. e. minus gravitatpondus idem, quam ante, dum esset aer rarior seu min.s compactus: vetiti navis onusta miniis alte mergitur in aqua marina, qisam in fluviali. Dum ergo circa Recipi. entem aere evacuatum , aer ambiens de Dr compactiorque existis
pecundum ante demonstrata ) idem Recipienti ondus, lanci - sium, aerem den larem sibi circumstantem minus deprimis, quam
ante exantiationem deprimeret rariorem: at interim lanx altera adbilancem opposita in aere versatur non aeque compacto atque is es