장음표시 사용
521쪽
vim xi, abi Glet inret, . Nata .s Deviori armat. l. q. Cod. ad IU. Com. Desitar. Quod non tantum de lute Cisili. sed N Iure Divino, E s. 11. 13.& Deut. 19. s. si aliter quis periculum e . adere nequeat, Genes 1 . ιε. & Iare Canonico concessum esse patet, o dilicta inpr.extr. Tu Sentent. excamm. ιη o. cap. alutate. illinct. 1 o. cap. cum rimo. 2j. quo. s. cap. Significasti, Babomuid. Dianiar. νeIcas bimodo id fiat cum moderamine defensionis , &inculpatae tutelae. Quod in quonam eonsistat,& cujus sit effectus sulius infra, De homieidio dicetur. Nee tantum qui ob defensionem corporis, sed ad conservationem famae , honoris, aut faculta. itium suarum , damnum dederit , jure sectilo videtur ,nec ob id aliquam meretur poenain: Quom do adulterum eum uxore deprehensum a marito. & adulteram filiam a parente cum adultero de-i ptehensain impune occidi leges Romanae permiserunt. ι. 2 o. θρι .f. adleg. 7 I. De adult. I. q. Cod. eod. . od a moribus tamen alienum , neque ulterius receptum, quam, ut quum difficilli mumiter eo casu iustum temperare dolorem. I. g. adleg. Tul. De adula. mitius de e traordinaria tantum Et leviori poena puniantur, notavimus supra lι b. I. cap. 1 9. Et pari ratione quum semper iuste quis metuere possiet, ne furi, aliique aggressori nocturno is in agris vel vias oblidemi, viatoribusque insidianti, sine periculo pareere possit, eundem impune oceidere leges permittunt, i. q. f. ad tu. aquiι cap. Si persostens. 3. De homicid. ι. q. Coc ad leg. Cornet. De Sicar. Quod ubique servari testantur Iul. Clar. 1.h-uidium. nam. I. Ebristia. πιι 1. decis. 168. Grol. Introd. ιι,. s. in . ss. Dua In. Carpeto v. Deris criminia. pari. I. quo. sa. nam. s 7. ct seq. Sub hoc tamen moderamine, ut hoc fiat eum defensione sui ipsius. aut rerum suarum , & aggredi eum volens, clamore prius eu. abigere conetur, eoque testetur de injuria illata, & filii parcere sine periculo se non posse. t. q. F. i. g. ad I g. aquil. i. s. f. ad Dr. Corn. de Sicar. Quomodo sine rebus suis meedentem, aut aufugientem occidere nemo poterit, per ea quae tradunt Gloss. Bart. & OD. ad L Lfinem noctinnum. s. β. ad Ieg. Corn. De Sicariis. Et propter excessum iustae deisinonis in simili casu, arbitrariae, carceris, vel mulctae pecuniariae. atque etiam fastigationis , perpetriae relegationis poenam a scabinis Lipsiensibus immoderato defensori impositam refert Carpeto v. d. qua . I 1. num. 4 .qI. Sed quum ut plurimum fures nocturni ignoti sitat , adversus quos resistentes, alat ente nullo alio modo quam internecione, res ablatae recuperari possunt, adeoque periculum vitae & corporis semper concurrant , in quolibet dubio pro domino praesumitur , quod propter insidiosam diurni furis aut aggrestaris violentiam , ei sine periculo suo parcere haud potuerit: Nectam. tam habet dissicultatem moribus nostris r Quibus Hollandiae ordin. Placit. I 6. Decemb. t ys art. i 6. θ ὲ9. Martii 16i . art. T. indistincte perhibent: 2 psoavem emige de rvdo:
me de niti verbiuri sal 3dn. ad cur Si torte aliqui praedicior uinitarum a domino aut at quo ejus familiae de nocte in ipsis facto deprehensi, eaes aut vulnerati fuerint: eo ipso nihil commissim praecipimus. Et ab Hollaudiae Ordd. expressa sanctione i s. 3κIii Iclos. Renovata 8. hi issi. defiuctuum terrestrium furibus cautum est , ut cuique etiam cum laesione corporis e rum abigere eos licear. Quod tamen distinguendum putem secundum ea quatinitabcie lib. s.
Quu.n ergo non nisi dolo & culpa erimina & delicta constent Se ex mente ac voluntate cuius qtae, tanquam praecipuis, & interioribus eorum eausis, principaliter dijudicentur, LL 39. β. De ε .i si' faήIu. aquil cap. 3. extr. De Sentent. excomm consequens est nec ab aliis quam qui doli di culpae capaces sulit coministi posse. Quomodo infantes, qui doli nec culpae quae indolum incidere possit, ea paeessent, non delinquunt , sed hos eonsilii innoeentiaturior. ut est texti in ι. D. g. adleg. Cormia Sicar. I. r. f. s s. t. l .s ad Senat. 92 . N que eos ex dclicto teneri, sed ab omni prorsus poena excusari eommunis est doctrina. ut late Prosperi Farinae. Prax. crimi M. f. εἶ. mni . 46. o 3 o. Menoeli. De arbitrari Turi lib. 2. Os ,19. num. r. Iul. Car. lib.' Sentent. 3.=n. quo. 6o. Dam ω. Prax. crimi L cap. a. nam. 1. 9 sq. Gom . r. resolui. to m. s. cap. I. num. 7. Et post eos CarpZov. Decis πι-- l yart. s. quali. i s. ubi & idem de Iute Saronico indistincte treeptum defendit. Inficies sunt qui septimum aetatis annum nondum excesserunt, L 18. Cod. de Tured si L ILII f. De Sponsalib. t. 1. F. a. f. Ωι administrat. ιανν'. Meuocia. De arbitrari 3ud. tib. 2. cassI. num. 2. Farinac. . θη . 9s. ηum. . Exinde dicuntur infantiae proximi, deinde impuberes, &pubertati proximi, da quibus, quamvis indistin quidam, idem etiam de infamiae proximis a nutu velint, arbitrio tamen judicii Raarattendum rectius alii deleaduati με si judex animadver-
522쪽
tarii, iis aliqualem malitiam, &alicuius doli ea pacitatem, non in totum a poena sint immunes sed arbitratie, & si non severiori poena, saltem in carcere pro delim ratione virgis castigentur; praesertim moribus nostris, quibus AEtra parentum pejor aris . t Hiiij, o 22 Nos nequiores , mox datures ritis orem. Et quibus infantes, de infantiae proximi non semper, omnisve doli sunt expertes. Ut recte notat Hippolyt. & Marsi. add. l. 12. I. adleg. Corn. de Suar. num. a. & Damboud. prax. ινι mina num. 2. θ sq. Quo facit distinctio Farinae. d. quast. 92. num. 9. R quae de infante doli ea pace excipit Andr. Gallisit. a. Obserri I 1 . num. I. 18 Idem obtinet in furioso, insano, demente, & quolibet mente rapto. qui omnes in iure pari passu ambulant, bc promiscue sumuntur, L 23. Cod. De Nupt. I. 23. Cis. De Epistop. d. l. a. st. De Ino Fc. testam ut, quum nec his ullam animi sit judicium, neque viauntas, quo negotium aliquod gerere russ t, ι. q. g. De Reg. 3ur. i. eod. ita quoque nullum delinqvi mai consilium, aut propositum quo delinquere, aut ob id poena aliqua coerceri possunt. d. t. Q. F ad ιιι Ora. de Sicar. I.9. F. a. f. adier. Pomp. De Parru d. i. De Osc. erasid. ι.ει .st De
Sed quum furoris plures sint gradus. εe furiosorum quidam dilucida habeant intervalla. nota dum est, Regulam loqui de eo furore. aut dementia, quae continua ista mentis alienatione, omni plane intelleri earet: neque suffeti delinquenti furorem allegasse, quum quilibet praesumatur sanae mentis, eiusdemque qualitatis, quae naturaliter homini ineu, per Gloss. in cap. est. De Succes ab intest. Wr,. compotem: & text. in I. s. o ibi Bald. Od. da Codicissi Alciat. de rasum t. Reguι. t. Adeoque qui se in furore fundat, probare eum debet, MI. I. a. Cod. . testam. De. ras alias quili si sanae mentis ad poenam evitandam , iurorem, aut dementiam o
Quae tamen probatio, quum aliquo modo dissicilis sis, signis 3c coniecturis exterioribus, Itemper testes, de divetus actibus furorem arguentibus deponentes fieti admittitur i veIuti, si quis aliena, & deridenda loquatur, si per vias cursitet, per fina Mechetur, inordinata responsa det, caput jactitet&similia. ι.ε. s. I. sde AEdil t. Mict. Vide Menoch. de prasiumpti lib. 6.
sim t. s. nu n. 13. Mase rd. d. ncius 826. Mun. I. ct seq. Boeta decis Bur ual. 13. Quibus ut plurimum medicorum inquisitio oscio judicis subordinaturi qui cum delinquente comversentur, eiusque temperamentum, dc causa1 furoris exquirant: ut recte ino et Farinae. Prast. criminal. ast. 9-.-χq.
Si .eto eum ante furore correptum fuisse eonstiterit, licet dilueida quandoque habuerit intervallar quum plerumque sit moribus durabilis. dissiciliorisque curationis, is qui semel furiosius
iudieatus est , eodem genere mali semper laborare praesumitur. d. cap. G. TMcessimosa quum de praeterito in praesens eficax sit praesumptio . l. 2. 3. ISCed. de pro,M. junct. ι.ε. COLMιxhib. Nisi in totum desiisse probetur. 3 o. ocri Inosc. testam. O cap. s. s. ormientes. is νη. de Bapti m. junct. t. 22. f. de probat. O l. 1. Cad. eod. Adeoque si constiterit eum di. 'lueida habuille intervalla, in dubio, an delictum intervalli tempore fuerit commistum: furoris p tius , quam sanae mentis tempore perpetratum, praesumiture A de hoe in specie Letit probati, Dec. ad L furiosum. 9. Cod. qui testam. f. c. pes num. 22. Menoch. d. lib. 6. prasii pr. 4s.
quod intervalli tempore fuerit perpetratum M Neque solum excusatur qui in ipso furore delinquit, sed & s littor si pervenerit, de delinquens post delictum s itere coeperit . qui durante furore, eapitali, vel corporis amictiva terna assici non potest, sed dis itur executio, usque ad sepervenientiani sanae mentis, ne quum satis puniri dica tur . qui perfecto crimine in furorem prolapsus est , d. I. i ri lc. pras affictio afficto addatur . quem fati infelicitas ab omni corporali coercitione exeusat. LII. β. adleg. Coyn. de Sicanui post Λndr. Gai IIib. a. averri I Io. num. D. & Matth. Stephan. is Not. ad Caroli κ' crimis
523쪽
ι--εst. I79 num. 3 .novissime contra eos,qui enim saltem extraordinarie bonominpublicatione , aut limili puniendum volunt, latius defendit Anton. Matth. De Crimini . Meg.
Quod de furore, idem de dementia ditendum, eam scilicet intelligi , quae omni prorsut intel- 1 rlectu caret, quum alias illi qui non omni animi iudicio. meatisve solertia carent, si non dolo, si l-tem ex culpa oblitingantur , ut poena extraordinaria leviori plectendi veniant, quae iudieis arbitrio diiuditanda relinquitur, per cin I. peto utendum. D. . Da petu. Jul. Clar. F. ho civium. His culpa dicιtur. I ira queli. De ραη. temper. caus I . num. I. Menoch. De Artit . Iuri lib. a. eas. 32 . num. ia. Ut S in furiolis delinquentibus Scabini Lipsienses intellectum aliquem vel
culpam deprehendentes, in carcere virgis eos castizandos quandoque pronuntiasse resert Orp- Σον. Pract. criminat. yart. s. I. num. l. idemque de Melancholicis ac Phreneticis di-aaeenduin: quos aboinini prorsus poena haud immunes esse, sed mitiori quadam poena extraordinaria puniri per multos ibidem probat,& ab eodem Scabinatu decis 1 refert idem CarpΣov. d. loco, num. 6o. θ seq.
Sed an ad mitigandarum poenarum causas etiam pertineat profunda ebrietas Inter D D. anseas bigitur. Dili inguentes inter eum, qui, quum solitus sit inebriari. εἰ in ebrietate delinquere, in profundam ebrietatem inciderit, atque ebrius homicidiunt, aut ali ad delictum perpetraverit, ordinaria poena afficiendus sit, neque ebrietas licet profunda eum exciaset, quod culpa non careat , nec excusari possit , qui, quum praecavere debebat, in promptum delinquendi periculum incid rit , eoque ea se bis peccare dicatur, qui potus peccat: & inter eum, qui, quum nunquam solitus fuerit inebriari, ea se quodam in profundam inciderit ebrietatem, qua mentis , & omnis rationis expers homicidium, aut aliud delictuin ficti nescius perpetravit , quem neque ob ebrietatem neque ob homicidium aut aliud delictum ulterius secutum. ordinatis, sed mitiori di arbitraria aliqua
poena puniri volunt , arg. ι 6. g. 7. 7. De re murtari. eo quod in ebrio dicatur mentis exulium , & alienatio , cap. a crapula. ex tr. de vita, o bone . claricor. neque in illis ulla reperiatur ratio, neque ullum vitae gerendae rectum consilium, ut resert Andr. Gail ιι . a. everri aio.
num. 23. abiisque abiit dolus. & prccandi voluntas. cap. 1. De Maloc. ut nec velle, nee conse tire dicantur. cap. qui concupis eniιa I . quo. I. ita sentiunt. Αnd. Gari d. lib. 2. observ. t io. num. 18. Farinaci Prax. criminat. num. I. Iul. Clar. lib. s. sentent. I. M. ueli. 6o. vers. yraterea quaro. Damhoudet. Prax. rer. criminal. cap 8'. num. 19. Menoch. de arbitrari Pudic. eas si6. Tiraque i l. de Padia temper. caus 6. Guttera Canonico. uast. ιι,. a. v. Mnam. 83. seq. novissime Auton. Matth. de Crimimb. proluom. cap. a. nam i . Atque ita
obtinere putat Zyp. N. t. Tur. Bela. tu. De abolit. vos o quamνu. ubi idem de Hispan. morita
bed quum an & quando quis ita profunde ebrius fuerit , ut omnis rationis, consilii,& ipsius etiam facti inscius deliquerit, ipsumque delicti factum contrarium semper arguat , vix est ut ejus. modi ea sui fingi milit . quin dolus & culpa ipsum delictuin semper comitentur, adeoque magis
ex impravata conuietudine, ebrietati, fertilissime segeti&messi omnium vitiorum, quaera ex iure constituto , aut ratione ita suadente consuli videtur. Quare ut huic malo oeeurreret C rol. V. Imperator expressa sanctione so. Tanuarii is s. praecepit, ne ullae homicidiorum ina ebrietate commillarum, a poena Ordinaria fiam remissiones . sed tum propter ebrietatem , tum propter delictum severius in eos q ii per ebrietatem laps deliquerunt animadvertatur: his vobis.
, , pegethlien verbierinde ende interditerendiit te. Id est Ut ei certo retiae uio iubveniatur.
,,dec. praecepimus & ex prelie mandavimus secteti nostri coni illi Praesidibus ac Senatoribus, ut , , abhine sedulo 3e severe inquirant in homicidia. aliaque delicia in ebrietate eommissa, si quando ., delinquentes eorundem delictorum petierint remissiones. utque apprehendant eos qui in ebri , lite deliquerint,aliorum ire exemplo tradant puniendos. Adeoque nec pro militibus,m quorum favorem, facit i. c. s. r. in n. g. de re militari, hae in parte tu dulgentia est moribus nostris,
quorum iis ructione militarii Augusti au. 67. huic legi expresse derogatum sit: Quae cum ita sint, ficilis est defensio Scabinorum Delpheatam pro senteum contra Zybertum Pan
524쪽
13deri avo, mense Maii i6 I. latam, qua mandem νander Haven, quod in proflandantis siu quid ebrietate in homicidium incidisset, reiectis variorum, etiam famosissinorum Advorat vim pro mitiganda poena consiliu & responsita, ordinaria legis Cornesiae&Mevitationis poena
Et notatu dignum est, quod non tantum adversus delictum in ebrietate eommissum, sed a versus ipsum ebrietatis vitium apud Gallos constitutione Francisci Galliarum Rmis, mi r 136. ,, severissime fuerat animadversuin his verbis: ut desidiae, blasphemiae, homicidia, aliaque etia ,, mina & damna, quae nasci ex ebrietate solent, compescantur, sancimus, ut quicunque strii, , deprehendentur, in carcerem statim conjiciantur, & certos dies omni cibo εἰ potu, praeter ni , ,rum panem ac aquam abstinerer &si in idem vitium recidant, unis aut fusti is eastigati: Ea, , si eae correctiones ad ejusmodi emendandos homines non sussiciant, aurem iis praeseindi. ,,& infima notari , ae relegari. 27 Hae vi de his qui erimen committunt; committitur autem, aut rei tablicae, cujus causam sistus sustinet, aut privato cuique, cujus damni aut injuriae datae actio est: ut initio hujus capitis distinguendo demonstravimus. Sequitur ut ad ulteriorum delictorum divisionem totiusque tractatus methodum accedamus: quam ab obiecto commodissime sumi putem. Sunt enim delicta alia, quae adversus Maiestatem&Rempublicam, alia quae adversius vitam, sia quae adversus natur leni libertatem, alia quae adversus fumin& honorem cujusque, alia quae in bonis, aut adversus aliorum bona committuntur, quorum omnium extra damaum danun milia, Mae interest: ut de singulis. iuu
De Delictis circa Majesbitem. & Rempublicam & deperduellione.
, Rempublicam varie committitur. P imum est laetae Maiestatis erimen, quod commuitve bifiriam. Primo & principaliter, si quis directo adversus Rempublicam, aut si periorem p testitem quid hostile molitur Deinde quum quis ea quae Maiestatis sunt violat & sibi artietati, Primi generis est perduellio, quum 'uis Principis personam endit, aut offendere cositat, D. Horruerius itidem variae species proponuntur in L 1. ι. OL . Cod. MDO PH. Mnestat. cinis. Veluti, s quis ex odio , & praevia coniuratione Principem intersecerit, aut interficere tentaverit, aut aliquam fictionem inierit de nere virorum illustrium, qui consilio Principis intersint, aut SNnatorum ejus, qui pars eorporis eius censentur. d. l. I. Cod. adtri. PLMajestat. aut siquis seditionem in republica moverit, patriam prodiderit, aut hostibus secreta Reipubl. communicaverit. L i. g. ad tu. ΡLMajestat. aut plebem contra Rempublicam collegerit, L I. ct a. d. De Seia 4. militiosis .ct de his qui plebem contra Rempa,L audent corii 3 Ejus poena elt ultimum supplicium, non cffitis amputatio, ut quidam per verbum gladium, in d. l. s. adlin. Iul. Majestat. intelligunt, lad quodlibet gravitam ultimissipplicii genus. V quomodo per gladii nomen, tanquam insigne rerum capitalium judicii, quodvis extremum supplicium, L s. f. De Iurisdilt. t. s I. g. ad M. Iul. de Adust. & per capitis poenam quodvis a msipplicii genus innui constat, L 6. g. q. t. I. g. de Re militari ι. 8. g. a. t. s s. g. I.sta. II. de Parnis Gomo, hujus eriminis reos pro re nata, quandoque gladio, quandoque igne, & quandoque dissectione in quatuor partes . aut severioris mortis genere puniti passim eli receptum. Ita anno a s 8 . Balthasaro Gerardi, Guielmi Principis Auriaci intersectori ptimo manui de ira, qua nefarium, perfidumque facinus perpetraverat, serro candenti constricta&eombusta, deinde candentibus ineipibus, sexies, diversis locis , carnes in brachiis, pedibus, & aliis co Poria.
525쪽
potis parthus exustae, &divulse, vivumque adhuc eorpus , inquatuor partes ab inseriori mite incipiendo, fissum, postea caput amputatum praepilatae hastae in positima,&quatuor disse e taveris partes in quatuor oppidi propugnaculis suspensae sunt. Mortem ut plurimum sequitur inemoriar aeterna damnatio, bona successoribus eripiuntur. & sfisco vindicantur: se ut nec ante sententiam mortui immunes sint , nec , si naturat sathsecerint, etiam legibus sitis fecisse intelligantur. I. sin. Cos. ad Ieg. Tul. Majestat. Nee solum in ipsos reos, sed&1n conscios&ministros eadem poena animadvertitur. d. l. s. cy. I. s. 6. Cod. ad Ieg. Iul. Majestat. Quorum nomine non tantum inteli untur illi, quo conscientia sceletis quadam societate illigata est, sed & ii, quibus modo aut conlpiratio innotuit, nec quum potuerint, facinus detexerint, licet nihil ipsis cum Machinatoribus saerit commune, d l. . g.6. Cod. ad DI. PI. M s. arg. De Poenis: Quos tamen inius & extraordinem puniendos ex sententia Baldi contra gariolum verius probat Anton. Matth. de Crimimb.
Sed & illud huic delicto proprium ae peculiare est, ut non tantum ipse effectus, sed denuda et voluntas quae innotuit, & conspiratio, eadem qua perpetratum pinna puniatur. d. l. s. in priCad. ad I . Iul. Majest. non ea tamen quae in nuda eositatione consistit, cujus nulla poena est. de Paenu. sed quam secuta est ipsius sceleris inchonio aliqua, aut certum & demo strati uiri propositum: veluti, si quis venenum paraverit, etiamsi non porrexerit principi, si quis seditioni, aut factioni sacramentum dederit, aut alios sacramento adsere curaverit, aut si quis scelesta oratione aliis hostilia persuadere conatus furiis, etiamsi nec persuaserat. LII. s. in με.)s ad Da. Tal. M ist. νο b. quire eorum. ι. 223. g. De Uerb. Significat.
De Monetae adulteratoribus dc salsariis.
I. Maneta adulterina erimen quid ct qui in illadi L ses ninibiar o Num. s.committant, ejusque poena. lGLiet. A Lterius generis violatae Maiestitis species est, His sive adulte inae monetae erimen; qua i
Atenentur illi qui adulterinos nummos cudunt aut feriunt, qui probos adulterant, radunt, exscindunt, ι. g. g. ad Corn. de FaU. Item qui nummos stan os , aut plumbeos emunt. aut vendunt dolo malo. l. 9. 2. eod. Horum adulteratores ipsi fiammis subjiciuntur, & d mus in qua pecunia adulteri a facta est, propter solam incuriam vel negligentiam domini publicatur. L i. a. Cod. De Dis Monet. Reliqui radentes probam, aut adulterinis dolo malo me do vendendove utentes, cum in legem Corneliam de fessis, & l em Iuliam Maiestatis incidant. mitiorum . sed capitalem tamen poenain meremur. d. ι. 3. θ ὼDI. Orm. de Fals junct. l. 6. g. ad Ieg. Iul. 3Djestat. Secundum quam distiniationem Saxoniae constitutiones moderati probat Carpro v. Pract. criminal pari. I. g o. 2. num. 2q. os M. Et de moribus nostiis idem statutum iure consuetudinario dicae cestos ultralemnae , Ra- Σ
,, metien bpere. Id est: Qui monetam publicam adulteraverit, sive radendo, sive in aliam is , , mam mutando. tingendo, aliove modo, aut si falsam cuderit, in capitalem incurret poenam,ras , , res nimirum sirca, adulteratores vero igne concremandi. Quod ita communiter per totum Belgium invaluerat extendi, ut lilia monetae fabricatores, in fervente, sive bulliente oleo suffaearentiir. Prout testantur Frisiae Omlandorum Iura consuetudin. lib. I. art. 68. his verbis:
men salse seden in tennaei oste men salse berniit. Id est: ut aeno inditi .iki lxentur,
aut igne concrementur. Prout etiam statutum anni 1 36. de generali totius Belgii eonluetudine attestante aeni expressam facit mentionem, his verbis: is Minoonte asse Dupische
ri Ιου est: Per totum uelgium consuetudinis est ut fures cruce, latrones, attae incendiarii grasi
526쪽
,, tores rota, slearii , & raptores gladio, adulteratores aeno plectantur. Quod det ire iacet tium regionum moribus idem aruiquitus obtinui te referunt Iul. Clar. s. falsum. Argent r. ad Consuetud. Erittan. art. 389. Christin. decis ocis I99. num. ZIRNειια Bevrc. lib. I 1. de peter. num3'. potest. circa fan. Quod , quum rarius apud nos in cudendae sive fabricandae monetae erimen incidisse reprehendantur . antiquatum scribit Groe Weg. delegii . abrogati ad I. a. Cod. Desis moeta , qui e indistincte gladio necati, omniaque eo ium bona fisco vindieari putate Cui tamen, ut praeter rationem aut legem, non assentior. illud tamen notandum, propter solam incuriam . sive neglige tiam ejus , qui ipse criminis conscius non est , domum, vel fundum, in quo ab alio filia monetaeusa. aut L ,rieata est , fisco vindicari, iniquum , & a moribus nostris alienum esse, contra d. l. I. d. De fals m eta. per ea quae in simili disputat idem Grome ineg. ad L s. s. l. Ced. aalet Iuc Majsat. An ejusdem criminis conscii liberi , uxor, aut reliqui familiares nec delatores eadem teneantur poena , quaeritur Quod quibusdam videtur ex ι. I. M. De fals moneta. Sed quom illa tantum de monetariis constitutis, nee de quibusvis falsae monetae fabrac itoribus privatis loquatur, exinde eoncludi non potest: neque movet, quod Majestatis crimen dicatur, quod iaconscios de ministros eadem poena puniri solet ι. L Cad. adler. Iuc Ida; stat. quum id non de omni laesa Majestate . sed de perduellione, quod in specie laesae Majestatis crimen est, praedicari possit secundum dict. l. s. Et praeterea distinguendum est illud tantum apud Romanos Maiestatis crimen diei, quod in adulterandis ipsis Imperatorum monetis propriam eorundem iri aginem repraesentantibus committeretur , prout indicat L a. O . Dq. moneta , in verri moeris mφνα Quod quum moribus statuis&imaginibus praesertim nummariis nulla tribuatur dignitas , eo uiaque extendi nequit, adeoque omne adulterata monetae crimen apud nos in filiain incidere vorius est. Quod de alii iterum distinguunt an in propria,quod ordinariam, an in extera de permissa
tantum moneta committatur, quod extraordinarsam tantum poenam mereret, cuius tamen omni
imaginariae & statuariae dignitatis superstitione sublata disterentiam non video. Mulierem tamen quae scivit falsam monetam i marito de aliis eudi, nec revelavit, extraordinaria poena puniri postyul. Curi defendit Anton Fab. ad Cod. lib. 9. tit. 13. dese. 3. Quorum sententiam non probo rquum vel ipse Iure Romano, si quis ex familiaribus cuiυscunque erinunis delator exstiterit, non sit puniendus ex eo. t. peniat. Cod. de his qui auulare. Excepto solum Majestatis crimine , quod ad falsae monetae cluneninoribus extendi non posse diximus.
De eo qui Principi maledixit, statuas fregerit, De privatis Carceribus, de de Blasphemst.
dolore, alia prameritate ex malitia commit
6. Biastbemia pana , in Sennania Belgio , Gallia. Italia, Hispania. QEd Ae plures aliae sent violatae Majestatis species, leviores. 1 o Quarum prinii generis ad dignitatem magis , quam ad Reipublica statum pertinent. Veluti si quis non quidem hostilia maeninatus fuerit: quibus ipsam rempublieam laesit sed tamen Principi . aut summae potestati maledixerit , quod nNotiurn ad Principem deserendum est, uti τex personis hominum. & rerum circumstantiis dicta pensit et , 8e utrum praetermitti, an exquia a ri, censeat; ι. unic. CH.Sιqai I natori maledixerit. Item si quis statuas, aut imaginet impera ra toris iam consecratas, fiegerit. aliudve quid simile admiserit, mitius punitur. L 6 ad ιQ. Pl. νηιstat. Praesenim apud re Armatos, quibus quod Statuis atque imi inibus nulla tribuatur Getitas , aut consecrationi locus sit, ut legi Iuliae Majestatis subiaceant, sed extra ordinem arbitratie puniatur.3 Qui careeres privatos habuerit. la erimen etiam laesar Maiestatis incidisse videtur; eo quod Magistratus jurisdictionem turbet, ac metum imperium privata auctoritate exerceati cu-
527쪽
iiij quidem poena de iure Civili capitalis est , L me. ced. De prirat. carceri,. in Myb. nam Quae moribus vac in parte non mortis p-na, sed alia mitior, de arbitraria imponitur , & communis observantia iuris rigorem mitigati Prout in Partaniento Burdigalensi quendam dominum in pecuniariam summam condemnatum refert Johana. Papon. tit. r. an. I. quod famulum suum aIiquamdiu in privato carcere detinuisset, quem resere Iul.
Cur. . D.qαδε πω . Vide etiam Farina c. an. I. ver. mmιn. uast. 27. num. UM nunquam se vidi iis, ait, ad mortem condemnarum eum, qui solum privatum carcerem exercuit,
de in ea observantia. quae maximam in se eo aetaequitatem , in iudicaado non reeedendum monet. Qinus adde Menoch. δε arbitr. Iuri cass o. m. 1. ubi idem judieandum probat inao, qui privata auctoritate torturam in alium exercet. Secundum quae a Scabinis Lit eas s ubi alias severius in crimina. debitaque, praesertim publica. solet animadvertist tres personas
Ob exercitam torturam privatam admodum crudelem in puero a filiti crimine inculpato, sustigatione cum perpetua relegatione absolutos testatiu CarpZov. Prax. crimi I. pari. I.
tuti Blasphemia scilicet illa, quae in divinam Maiestatem eommittitur: desniturque Podi tdictum eontumesiosum in divinam Maiestatem: eui nullum aliud erimen aequiparari potest . in propter quod integra regna de vallata, fames, terrae motus, & pestilentiae soboriantur. Narall. 77. q. a. t. De quo latius vide Farinae. Prax. criminas. ιι,. r. tu. 3. qa . xo. num. . Osiv
pari. I. s. 7. num. 16. BOeta nam. 3. Iul. lar. F. BIasphemia. &ibi Bajard. Hee alia est quae ex eonsuetudine& malo more pravo loquendi usu eorumutitur. alia quae ex stra & justo dolore praeter morem aut animi intentionem eausatur, alia quae praemeditate es praesenti animo fit. In quam Iure Divino absque distinctione quidem,severissi ineanimadversum Iegiamus. Levitis. sq. 2q. vers. 13. I -Num. cap. . mortis poena scilicet, qua blasphemi extraei .itaten, educti lapidibus obruebantur. Λ quo nee Ius Ciuile recedit, quo iidem ultimo supplμ scio puniuntur. N.νH. 77. cv. . F. 2. Sed depravatis moribus, veraequerelligionis abusu, in tantio ab ea poena paulatim est recessum , ut apud omnes fere gentes mitior, & arbitraria facti sit, fereque impunita maneat; nisi tam horrenda suerit blasphemia, ut omnia impietatis exempla
transgressa videatur: quam etianinum morte puniendam defendit lcidae. Dam uderi Prax. cruminas. cap. 6 . num. 21. per D D. ιnca'. sinat. extr. demisL Bald. &Salieeti ad i. r. Cecia
Dr. Ial. Majestat. Atque ita in novissimis Imperii Roman Germanici eonstitutionibus C roli v. in Reces august. an is indefinite poena mortis, aut mutilationis membrorum blas
phematoribus decernitur, subliti tam desto oues thallerunain. νns Demblud 'o pra
mantis leti. Quas ei iam specialiter eonfirmavit D. Mauritius Elector Saxoniae I rinati Prois
die Quibusdam linguae pet loratione atque exilis piniuntur. ut eodem jure Saxonico illa verba aut mutilatione aliquot membrorum ab Avusta lect. Anno I 72. in Constit. I. 4rι. q. ad Iinguam , qua nimirum delictum commissum est . restringuntur. Et in Belgio ex Galliae aratibus , de quibus Boet. Deris BarduaL 3IO. ex Caroli V. edict. . octo. Amu ty I. servatur, quo cavetur art. φ . ut blasphemi rigide punia tur, per carcerem menstruum in pane δέ aqua, gravius qui Deum abiurant animo improbo, piriter carcerem, lingua transcindatur, alias arbitrarie in cate luant, sine eonniventia. Adde lege sinum CaruaIium Caroli V. Sacrique Roman.lmperat. Ordinum Annii Is so.'Is a. sancitari Quibus cap. to constiturum ; Uιsiquis , rima are Deum mimum niaximum impietatis, impotentiara in imati νerit, qui quod Deo dotam est, duraxerit, vel parit, quod non dandum ausimputandum adscripserat, denique qui Deo maledixerit, is ix rimata γηyriatur , o prout Mastbι Maaturior Dνinye suerit, incorpora inmisi νelut Imrrae resectio autem ione, vel etiam ni victa mutatur. Vide etiam Damh d. Prax. criminat. cap. 6 I. ηι .ls. Matth. Decrimis. Γλ 8.rit. io. nam. 6. I. Tolosae si quis impietatis blasphemiae reus sit, usque ad subuculam nudatus. cavea cancellata ferrea inclusus in fluviani vel paludem trina mersone citra mortem castigatur, teste Georg. Tholosan. 9ntum. Turis,. 3 . cap. I 2. m. I . In Regno Neapolis, Costitia Ruη. f., Rubri de Eustbemanubin. BlasphAus Dei de Sanctorum ad mutilationem linguae condemnatur. Quod etiam tantum ad linguae eum acu ferrea seu elavo per fomionem semper
interpretari testatur Thot Grammat. Deos. Nea litas. so. in pr. In Hispaqietiare blasphe
528쪽
inator pruna vice pro mense uno relegatur, secunda pro sex mensibus, supra mille aureorum inuictain. tertia vice idem perpetrans, ad linguae peti brationem condeam4tur, telle Couarruv. utict. pari. Imae qui dein de horrenda illa blaspheinia directe& immediate erga Deum commissi, sunt
intelligenda, a qua distinguunt eam qua mediate tantum erga Dei Majestatent committitur. Ut si quis per vulnera, passionem, aut sacra inenta Silvatori, nostri aliisve execrandi, aut imprecandi modis aliis inaledixerit. Quod proprie dicitur nostratibus, biotclitia i sine trita. Qui
mitius puniit solent. Quo respicit quod Jure Canonico, cap. tili. exir. De Malesia. cavetur, ut , , blaspliemus in septem diebus dorii l. icis prae foribus Ecclesiae uitimo eorum die dominico, is neque pallium, neque calceamenta h4bens ligatus circa collum in inanisse sto exponatur, Ecclc- , , fiam nullatenus it gressurus , septemque praecedentibus feriis in pane & aqua jejunans. Quomodo etiam Novissii D. Lleci. Saxou. Constri. pari. r. per anteliorum Constituti is num renovationem, distinguendo ualuitur, ut hi fitai per vulnera, passonem aut sacramenta ., Salvatoris nostri aliis maledixerit, prae statibus temploruin, cutiarum, vel tabernarum publice ,, oinnibus conspiciendi sistantur, S prae crea poetis Pecuniaria, vel carcere mulctentur, vel, , denique, nisi destiterint relegentur. Quae tamen apud nos depravatis tandem moribus, &obrepta maledicendi conviciandique libidiue . in talarum excrevere, ut inulti ejus inodi ve ibaque quidem blasphemiam important, proferant , sed incogitanter , alioque sensu, N ex pravo tantum usu loquendi, atque lascivia in ea hic item es , adeoque vix ulla poena contra eos obtineat ; praeterquam quod quibusdam Hollandiae civitatibus , ut apud Ultrajectinos Statui. Ir. Putis IIII. Hallemenses S. Decemb. anni, & Leydenses is . N i l6ss. magno reipublicae bono. pecunia ite in eos fuerit antinadversum : Et quidem iure meritoque. Quamvis enim a rigorosa mortis poena communis usus loquendi & lascivia blasphemantem excuset, per ea quae tradit Iul. Clar. lib. s. sint. s. . phemia. in βη. non tamen, etiam si totus mundus illa uteretur constetudine, simpliciter, & in totum a poena excusaret. cap. cap. objutuntur. 32. qtrall. 4. Vid. Farinac. Prax. Crimi L lib. 2. tit. quo. ΣΟ. num. q6. Anton. Gabriel. lib. 6. conclus. s. num. 17. Quippe . quod in hac causa admodum ariditonem attendi oportere communis sit doctrina. Teste Paulo Castrens ad L qui per salutem. s. f. De Purejurand. Consuetudo enim aggravat delictum, & poena in ordinariam. I. 23. s. 3. I C. f. pae . I. s. Cod. De Ε'istop. aud. ι. 8 adier. 3ul. Deri. essicitque ut poena, qtae ex delicti natura eli pecuniaria , propter delinquendi nequentiam in corporalem, & quandoque etiam iapoemia mortis commutari possit, secundum Bart. & Alexandri l. r. Cod. De Superexact. Quod& in erimine Blasphemiae locum habere dicit Angel. de Aretin. iract. De male cinjuriosa. num. I s.
Is etiam qui ita sive iusto dolore commotus lubrica lingua in blasphemiae vitium incidit, ab or dinatia poe na excusatur: praesertim si ira illa ortum habeat ex iusta & non levi causa. Is enim non
ex proposito, neque malitiose peccat: per ea quae latc tractant Farinae. Prax. CriminaVib. I.tit.s.1 o. num. 47. 8. Berlich. Prab. conclus pari. r. conclus. I. num. 9s. Iul. Clarisent. ν fin. quast. 6o. num. 9. Menoch. De artar. 3ud. lib. a. cent. q. s.cas. 373. num. 3s.
Alterius vero generis, sed levioris, itidem violatae Majestatis species, non tam dignitatem quam Reipublicae quandam labe fictationem internam spectant. Ut sunt Sacrilegii, peculatus, repetundatum N ainbitus, annonae fraudatae, monopolii, & Stellionatus climina. a. Septilibra violati crimen quid, ejusque pana. mania. 3. Peculatus crimen quid , ejusque axa. 6. Pliniam quid fit Odrupana. q. ResiduumqQι, Ouin poena.
De Sacrilegio , Peculatu , & Plagio.
529쪽
f. r. cr l. 6. in pr. f. ad tu. Ρι pecηus. ut plurimum capitis, praesertim si noctu templa
effregerint, soletque in his exaggerari pinna, ob sanctitatem quam his rebus inesse. &reverenis e., tiam quam iis deberi superstitiosa crediis it antiquitas, prout etiamnum servatur apud Pontificiosi quibus ex Iutis Canonici praescii pto, cap. Siquu contumax. 3. SacriIegium. II. qua'. . triplex 2 - coastituitur facii legi sin. I. Si quis retri sacram aut divino cultui dicatam in loco sacro. 1. Rem faetam in loco prophano. s. Rem prophanam in loco sacro fiartiin auserat aut intercipiat. Quod&aliorum motibus convenire testautur Boss. Prax. bHιv. it. De nam. l. Iul. Clar. lib. s. sententiar. s. Sacrilegium num. I. in fine. Menoch. eo arbitr. Iuc quast. lib. a. casa 89.nmmir. Ois. Farinae. pari. 7. Oter. Cram υι. II 2. T. Georg. Tholosan. lib. s. cap. Iq. num. 8. Fe s. o generalicer. Pto ut etiam a Carolo v. ordinat. criminat. 1 petii Romano Germanici ar 7 i. ex prcise cautum repetitur. His verbis
Sed quum apud te raratos, extra usum sic rum rebus ecclesiasticis nulla omnino sanctitas, aue revetentia tribuatur , vix eli ut nobis severia puniit soleant, quam alii fures, de quotum poena suo loco. Y, urit. Hue etiam pertinet sepulchri violati czςscit id, qua is qui sepultorum saxa, epitaph a. eolum rixit. nat, statuas. aliave sepulchralia ornamenta fic gerit, aut abii uterii, aut si temerarie e sepulchria eadaver inanime, aut ipsius ossi ulla, aut elliquias quasvis amoverit, ut sacrilesus, capitali, aut -- - alia arbitratia, pro qualitate person. um& erum circumitantiis poena punitur, I. 4. G l. s. Cad.
DE septilib. violat. junct. I. inai. e. . Quod & in sero Saxonico secundum ius seriptum dijudiea
Peeulatus est furtum publicum, quod coimi tuitur ab eo qui pecuniam publicam quasi ex peem Ilio sit tipuit I. 6. g. r. f. adleg. Pul. pecvi. Vel in tabulis publicis quid delevit, vel induxit. l. 8. . r. feod. Vel minorem pecunia tu quam qua quid verterit adscripsit, aliudve quid limite coi misit. ι. Io. f. eod. Hujus poeaa erat relegatio ι. i. falleg. Tul. pecul. Sed judices quorum fidei, & curae , pecunia vel aliae res cum administratione reipublicae no nune sunt commissae . si adminili rationis suae tempore pecunias publicas subtraxerunt, iique qui ad hoc ipsis ministerium praebuerint, capitali poena plectuntur, Lanic. Coriti crimiηρν-
Reliqui vero, qui pecuniam penes se ex delata administratione resilentem,&publicis usibus 4
destinatam. in os usus converterint residuum committunt, t. a. f. adiri. P pecvL Cujus poena pecuniaria est tertia pars eius quod debent fisco inserenda ι. q. g. eod. Sed motibus nostris eorundem criminum poena arbitratia est, quod ut plurimum fit si erimen 1
concomitari soleat, gravius pro renata, in ea ut plurimum solet animadverti. De quibus vide Damhoud. Prax. criminat. cap. III. Quomodo etiam in Gallia, ex R ia constitutione peculatus erimen eapitale esse constat, teste Georg. Tholosano, SI ta m. jaris lἔb. 33. cap. I9. 31Mn. 7. neque unquam levius, quam si quando falsi crimen absit, puniri solet, quo solo casu, uuandoque in exilium & poenam pecuniariam peculatus criminis reos condemnatos reserunt, Guenoisim additi ad Pract. ciri crimis. Iohann. Im ra. tib. I. cap. 22. nam. 1 f. &Antum n. Crefer. droia. in I. s. ct q. f. adlu. 3ul. O I. vnic. Ced. adleg. Pal. peculat. Et in lire nostra patria nostris temporibus peculatus & falli criniinis reos, pubilae virgis caedi, & in exilium mitti,alios iterum dignitate expulsos, in quadruplum condemnari vidimus. Secundum ea quae tractat inmis
Illi quorum fidei de eurae, pecunia aliaeque res cum administratione publica sunt commissae, ut sani Praetores, Quaestores , Praesecti . praesides, AEdiles. Publicani, gesimiles, si pecuniam sibi sitorumque fidei commissam negligant, in rationibus omittant, intercipiant, subvertant, furti poena eriminaliter pro iudicis arbitrio puniuntur. Quod deince arbitrium ad tres ea sus ab August. Elect. Nστessi constit. pari. q. constit. I. relatum est. I. Ut si non excesserit quinquagintariorenorum usitatae monetae summam, carcere, ves exilio temporali mulctentur. II. Si vero excedat quinquaginta, nec tamen centum eonundem florenorum summam adaequet, sustigatione
eum per ira rei tione puniantur. III. Si centum forenorum summam adaequet, vel excedat o
530쪽
dat, instar alterins suris laquei supplicio assiciantur; Neque ab hae poena excusari posse, lieet illud. quod de rebus sibi concreditis subtraxerint, vel ejus ae litiuationem restituere. aut solvere vel ipsit velint, vel ejus nomine illi qui pro ipso spoponderunt, & iidem pro ipso interposuerunt promulgatum, & repetendo constitutum filisse refert Dan. Moller. constit. ψ l. nutu. s. vers. Ex quo or illud. 6 Plagium est fit tum hominis , sive libesi, sive servi, cuius etiam surtum fieri eonstat. I. I . D. lib. s. ι . s Z. seqq. g. de fart. s. 9. Instit. ει obligat. qua ex delicto. In specie auteni initur ' ζ' plagiarius pro eo , qui celandi , seu privandi animo liberos parentibus surripiunt, & abducunt. Cod. l.
Quorum primo poena pecuniaria erat aliave arbitraria. t. pen. ρ. r. l. tili. f. a DI. Fab. de Plagiar. I. 6. Coi. eos. Sed ex Iege Constantini in gladii poenam commutata , L nal. Ced. ad Ier. ε - ' Fab. de Plagiar. Quarn in Germania etiamnum servari probat Carppo v. Prax. Cri ni pari. . qua l. Ss. nuva. s. Sed nostris di aliorum moribus , plagii crimen mitiori, Liuigationis. & relegationis pini a coerceri solet. Vide Jul. Clar. g. r. quast. 63. nain. 3 l. Ced. de Plagiar.&Gt OeneNeg. ad s. Io. I t. de Pubiu. tua.
3. In Gallia. q. In Belgio. i Q Equitur crimen salsi non quod circa nummos de quo si pra. sed quod cirea iastrumenta publIea P.
Oversatur. Cuius duo sunt genera, unum quod circa teli amenta de ultimas voluntates committitur , quod ipsa lege Cornelia vindicaturi. I. . 3. adier. Corn. defahis. qua tenetur qui te- stimentum verum amoverit, ceIaverit, eripuerit, delevetit, interleverit, subjecerit, resignave rit, falsum seripserit. lignaverit, recitaverit, cujusve dolo malo.id factum erit. d. I. I. g. s. I. a. I. I. I. I 6. in . g. O' I. ιq. Cod. adleg. Cornel. de Falsis. Alterum quod ex Senatus-Consultis de Principum constitutionibus ad quaelibet alia instrumenta productum est. I. I. g. ult. I. I 6. M.
O 2. g. ad Ieg. Corn. de fals Quomodo, si quis quid aliud, quam in testamento sciens dolo malo falsum fgnaverit, signative curaverit, recitaverit, si instrumenta alterius apud se deposita produderit : si in rationibus, tabulis cereis, litteris publicis, aliave qua re sine consignatione falsum secerit, vel ut verum non appareat, celaverit, subripuerit, subiecerit, recitaverit, resignaverit: symensuris publice probatis. item ulnis, ponderibus, stateris ti similibus rebus, abutatur, easve fil- fas prostituat, eadem legis Corneliae poena coercetur. d. l. I. s. q. O 6. Ly. g. pen. I. 16. . I. ovit. l. 2s. L 2DI. 28. i. 29. I. s I. g. adtig. Corn. ef V. t. s. l. Iq. l. 2 d. eod. l. s8. g. s.f. ιe paenis. Hujus poena propter varietatem circumstantiarum sere arbitraria est, deportationis, exilii. aut si id exigat magnitudo eommissi, ultimi supplicii. l. 22. Ced. ad Ieg. Corn. de Fals . Comprehendit enim multos casus leviores, magis ad privatorum intereste, quam ad dignitatem Majestatemque Principum pertinentes. Quomodo privatorum instrumentorum sarreptionem publici judicii crimen negat Paulus. d. I. 16. . ad Ieg. Corn. de Falsis. Cui consequens est, ut vel furti eo nomine actio instituatur, vel extra ordinem vindicetur. arg. l. 17. ct seq. g. desuri. junct. L r. s. s. l. 2. LI6.L uli. ad te: C m. de Sicar. vide Iul. Clar. s.falsum. num. 16. bsa. Menocb. de arbitr. jud. cas. 3o6.1 In publicis vero in striamentis: iure seu dati, sic tiba, qui salsum alienationis instrumentum sciens. conscripsit, post amissionem officii sui cum infimiae nota dextram manum amittit. cap. I. re ccassidis. it. de prohibit. fereri alienat. per Fruteris. Quod cum iure Novellarum convenit, quibus . falsi poenam pro qualitate commissi ad manus amputationem extendi constat: de coinniunior etiam apud plerasque gentes , addita relegatione poena esse solet. Nerea. II. cap. g. N