장음표시 사용
201쪽
His auditis,qui erant Sardini eae omnes illos manifeste impietatis damnarunt, suisque gradibus Athanasi jaecusatores exturbarum. Quae, ut primum Constans imperator intellexit, iterum Constantiam fratrem per literas aggressus est, ut Athanasium,& Paulum suis ledibus restitueret: ni saceret se, vel eo inuito utrumquere st itu turum.
Conssarius Constantius igitur fratris minis reuocat A- exterritu , suis protinus literis Athath Umm nasium reuocauit: sed Athanasio haudem, & dolum suspicante, ideoq; venire renuente, secundis, & etiam tert ijs humanitate , & beneuolentia plenis metum illi ademit. His de causis Constans ,& Iulius ,& uniuersa denique regio , quae Romano subiacet
imperio, incredibili gaudio perlata senum diem instituit, quo Athanasi j ad
sedem suam reditum celebrabat. Et quidem suit eum non vulgaribus beneuolentiae indiciis a Constantio in urbe regia exceptus Athanasius. Cu-que Imperator comiter ei periculu , quod suga euaserat, exprobaret, &amice calliditatis insimularet, tandem ait: Pro his omnibus, b Athanali, hanc unam a te gratiam reposco, Vt unicam saltem Alexandriae Arrii Adiatoribus concedas ecclesiam. Quo annuente, sed ea tamen coditione, ut& ipse vicissim orthodoxis Constantinopoli aliam tribueret, libens etiaascensu, e st Imperator: quamuis seementibus aduersariis, qui totis viribus reluctabantur. Fertur tunc Impe-δδι rator admirans cum stupore dixisse: Non abs re Arriani aduersus virum talem Omnes mouere machinas Sie ergo eius admiratus prudentiam CO- stantius humanissime eum deduxit,&seriptis ad populum Alexandrinum,&Episcopos, ac Magistratus Aegypti literis mandauit, ut quanto posis et fieri honore maximo, ac beneu
ita νι Cum sic ergo tertiδ , & eum tanto .uaa Sara honore, ac celebritate ad Sede manisu th . reci si ei, di innumerabilibus flucti
bus, di laboribus perfunctus in Portu
nauigare videretur, tune vel maxim mare tempestatis in eum surrexit. Nam cum Magnentius Constanti vitae finem intussset, sopitae nonihil insidiae rursus ab Arrianis in Athanasium excitatae, & nouae apud Imperatorem calumnie de latet sunt. Ibi tum
rursus noua edicta, rursus minae, exi. lia, terrores, per mare perque terram
inquisitio instituta. Quantas tu Georgius ille ne sarius in ecclesia Alexandrina persecutiones excitauerit existimo nullis planE verbis explieari posse. Nihil erat tutum, nihil lancisi, sacra non modo profanis miscebam
tur, sed ij, qui vel verbulo fidei sinceritatem spirabant, ad exilia, ad earceres, ad flagella, ad ignes deniq; trahebantur Nee erat qui grassanti impietati obviam iret, praesertim cum e vivis sublato Constante,Imperator Costantius aperth ipsum impietatis patrocinium suscepisse videbatur. Cumque totum Orientem Arriana haeresi repleuisset, Occidentem etiam corrumpere aggressus est. Ea ratione Oeeidentis Episcopos ad dogmatum Arriani communionem magno studio euocauit: ac Mediolani indicta synodo multos ex sortissimis partim blanditiis, partim minis, donis etiam, ac muneribus alijsci, fraudibus ad suam voluntatem deduxit. Athanasius autem cum insidias Imperatoris explorasset, & iam iamque Praesectorum satellites ad vincula ei
ini j cienda aduentare cognosceret,rursus diuina visione admonitus id quorue periculum euasit Erat Alexan-riae virgo quaedam incredibili pulchritudine praedita, qua eum viri noabsque libidinis suspicione habitare
poterant. Ad hanc vir sanctus eum periculi magnitudine urgeretur, media nocte confugit. Ea vero rei nouitate stupefacta , causam quaerebat. Cum icti scopus eam protinus redderet, virgo semota ex animo suspicio. ne, supinis, ut dicitur, manibus Athanasium excepit: Si benigne aliquandiu
202쪽
s TD. . minitario re ereatum fuisse quidam
Iiam. existimant, videtur plane a vero abesse : praesertim cum illud sexennii temz quo apud virginem delituit,in iua annorum supputatione,ne inueniri quidem possit. Goz-ῆ fu Interea Gregorius Alexandrorum,
νιν, θ ριν- ut ita dicam, Erinnys , maiori Impe- folio in tu, ac sumne in rectam fidem sereba- a Iesam. tur. Iai lue improbitas, & inuidia, quae eeelesiam omni ex parte conturbarat, consuderatque, ad rei public quoq; excidium serpere incipiebat Constantius,omnibus iam Catholic Iulianua Ecclesiae propugnatoribus amotis, IuGaltia Pra lianum Gallijs cu potestate summasEM. praefecerat. Is rerum omnium potiundi motus desiderio, eum in Galliis magnam sibi manum conciliasset, induit se purpura,& ab exercitu Au- pustus acclamatus , bellum aduersus Constantium mouit. Cum autem Imperator perfidum iusto coacto exer- . citu delere eonstituisset, inter Cappa
Constantis doces, & Cilices in loco, qui Mopsi
mors. sontes dieitur, subito membrorumcmnium stupore oppressus, una cum imperio vitam abrupit : diuina proculdubio iustitia urgente, quae iusti m de eo vindictam expetebat. Gorges Eadem vindicta sceleratum quoque mora. Georgium persecuta est: utpote quia Gentilibus ex ecclesia eductus,&camelo alligatus, incommuni theatro vivus flammis una cum pecude exustus est. Imperatore autem defuncto Iulianus cum iam imperium assecutus esset. simulato Christianet religionis studio, statuit eos, qui erant in exilio reuocare. Quod quidem cum rosei uisset Athanasius, ut Iulianii prius in ecclesiam introduceret, eoque O sequio Arrianos praeueniret , nocte concubia, in medio ciuitatis Alexan hanasii drinae inuentus est . Ibi elerus , prae--ἐ Aloan cipua ei uitatis pars viso Athanasiodriam redi mire exultare, ει vocibus manibustiis. que in sublatis de reditu gratulari coepit: ae confestim expulsis Arrianis se totos Athanasio tradid
aunt. Sed non potuit ea gratulatio, α pax, quae simulata Iuliani pietate Ee
elasiae obuenerat, esse diuturna. Nam Iuliarii sinis cum totus d moniorum cultui ad- ptistas. dictus esset, protinus saera Christianorum templa fumo, nidore, alijsque nefarijs animalium sacrificiis eonta minauit. Vt vero omnes Christianae pietatis cultores eadem eontagione peridiae inficeret, atque in suam senistentiam pertraheret,undique aruspices, prquigiatores , & vates c Sit:
quorum omnium ea erat mens,& lien,
tentia Athanasium procul amandum esse. Nam si auulsum , dicebant, suerit fundamentum, relictuae quoque illorum fidei partes iaci I E diruentur. Rursiis ergo Athanasius ad necem in- Athanasi
quiritur. Cite dederat ecclesiam a Iuliana Alexandrinam exercitus, ne qua via ad meantistes elaberetur, cum ecce super quaν- .no protectus auxilio per medios hostium euneos ignotus graditur. N cte autem illa, conscensa naui eum Thebaidem magna contentione per geret, eumque latrapa quidam a temgo urgeret, & remiges viso procul persecutore, accelerarent: Athanasius paululum subsistens, quasi e lesti monitus oraculo, iubet protinus remiges proram obvertere, & eursum Ale Viati miraxandriam dirigere. At illi, ut par est, Dot re conturbati, veritique in satrapam ne dentiam. inciderent, eum ammis hererent, vir sanctus illos, ut strenu E perserent, hortatus est. Itaque Athanasii parentes imperio, conuersa antemia recta Alexandriam nauigant. Cum autem iam satrapae appropinquarent,barbari veluti quadam caligine eorum Oculis offusa , tanquam neminem vidente s praeterna uisabant . Athanasius autem instar Elisaei eis acclamam aEt quemnam, inquit, tanta remi sum contentione quq ritis Cumque
illi Athanasium se quirere responderent: Is, inquit, veluti sugiens quondam, parum vos praecedit. Sie dec tri quem persequebantur, non sentieant se in manibus habere. At Athanasius prospero cursu Al xandriam delatus,ecclesiam impij Iuliani sutore grauiter quassatam mi-
203쪽
risce suo aduentu recreauit: ac prudenter quieti, & silentio studeris, iustam de cetio in Iulianum vindictam expectabat. Et quidem is cum omnI-bus se praestigiis, malefici j x, ia ma-
Iuliani Porum artibus contaminasset, iamq; me . de ampliandis imperis snibus,& lunam is honoribus cogitaret, iaculo in brachium dexterum percussus vitam simul cum imperio amisit. Eo post annia imperii unum; & men alδtian ses octo hoc modo extincto, Valen- cum V D tianus assumpto in auxilium Valente νε μ μ ιι stat re,in imperio successit. Et Valen-ιμι ano. tem quidem in Orientem misit, qui
neque de thesauris, neque Pecuniis, neque exerc:tu quicquam solicitus, totis in eo viribus laborabat, quomodo Arrianorum res amplificaret:& orthodoxosop rimeret. Hoc enim fOlum ad nominis splendorem , & gloriam sibi praeclarum ducebat, ut om- Ualeti pra nex monasticae vii r cultores qma i s ιιν. vexaret incommodis, & internecione deleret. Omnes itaque, qui A riane impietati subicribere reculabant, vel exilio, vel morte mulctabantur. Iamque ad Athanasium quoque AEt ' si ventum erat, qui ciuitate rursus e di iatet is rire u , paternum subiit sepulcrum: sepia tri tu quo mei es admodum quatuor bel-l uinum sutorem impetumque declinans delituit. Quoniam autem populus Alexandrinus, propter Athanasii desiderium, infenso, in eos, qui dominatum obtinebant , erat animo: ac propterea ad arma, & seditionem spectare videbatur, Valens eorum rebellionem audaciamque pertimescens , ecclesias orthodoxo populo restituere coaei est: cum ecce Athanasius post longos il-Ios propter Christum sudores, post varia pro recta fide certamina , post gloriosa trophara , quadragesimo ia cerdotii sui anno, Gratiani, & I'robiseeundo consulatu, vita excedit: vtpote quod iam satis superque functus laboribus praecla ius , & diuinus a- onotheta caelesti dignus corona ha
Archiepiscopi Florenti m. Ex ea qua est iussu Climniis Septimi
R m. Pont. a F Urauentio Mam ordo Ordinis Pradicatorum exacte concter pia Murauit ex hac vita anno DomI F ν. Relatus autem innumera sanctoriam ab Hari. VI. Papa anu. Is I.
pter staturae breuitate Antoninus vocabatur, Florentiae honestis pa- Patria , Crrentibus , Nicolao , & parMes S. - Thomasio , anno Isso. Antonini. Urbano Sedito Pontifice, & V verices lao Caesare natus est. Nicolaus pater vir probatis moribus, Tabellio natus collegio, qa in urbe F orentina haud contemnendo loco habetur , quater praesuit. Vt primum insantiam excel- fit tanta capit morum in Vitate, ac praecipuo pietatis studu norere , ut potius pene ciuitatis ora in se eo uerterit Annos natus quindecim persectioris vitae desiderio inflammatus, ad Ioandominicum Florentinum admirandis virtutibus , & doctrina inprimis clarum , qui ad radices Fς Ra- lanae ciuitatis coenobium Diui II minici a iundamentis excitabat, prosectus est ut per eum ad idem vitae
dominicus quamuis mirifice adole- Iscentis indole,& acuto vivacique in cut/tFoopemo delectaretur, teneram tamenatatem causatus,& gracile cor seu rum. lum miseratus,propositum eiu distulit. Cumque ex eo num literarum itu- di s operam daret quaereret , audire t i; eum in Pontificis sanctionibus voluendis, quas in unum volumendi pestas , Decretum vocitant te dulum e ne : Heus, inquit, fili reuertere
ad paternos lares, mox inter noli ros admittendus, cum Decretum totum ita excusseras , ut plan E imbibisse VI- dearis. Putabat enim se ea ratione pueri ardore tantii per temperasse, 'non tam properi: tot canonum pollet inmen State, & volumina deuorare.
204쪽
sed Antoninus propositi sui tenax elapso statim anno Faesulas reuertus, Irompte. & alacriter ad omnia tanta ci ii tale respondit, ut iam no exclu- habitu S. sus, sed in iccio regulari habitu attonDominici. sus, annum agens sextumdecimum intra Pr dicatorum ordinem admissus sit. Cumq; Fq sulanum coenobium n dum abstitutum esset, in Ox Cortonam regularibus imbuendus disciplinis missus est, ubi innatum radios doctrinae . ac sanctitatas emittere videbatur : quibus posse a ,quasi iubar splendidistimum tenebricosas hominii mentes illustrauit. Exadio anno iurauit in Predicatorum instituta, set laiaque reuersu, ocio perpetuum belluindixit, prorsus, ut sona iii ac cibi par Vis ilia, stu cissimus, aut in orationibus perno-Ha, ct pra- ctaret, aut certe lectioni, & conscri- risus. bendis, quos nobis tanta omnium ordinum atque adeo totius orbis utilitate reliquit, libris incumberet. Ac
mirum profecto est , ut tantulus homo grauissimis morbis ad mortem cre bro eonfectus, potuerit non dicam tot conscribere, sed vel perlegere: prqsertim cum prSsecturis plerunq; suu-geretur, quae solum hominem, & cu-Multis cae rarum vacuum exigere videntur. RO-nujs pra- mae, Neapoli, Florentiq, Senis, Gas in letis , Cortons, F sulis Priorem egit. Mox etiam Romanet prouinciae, ac Neapolitan ε Vicarium generale, quod illi munus demandatum suerat , ut collapsas a pietate domos inristinum vitae candorem reuocaret.
ii si imiorum sui ordinis erat seruatissimus. Cilicio, & sena interdum ferrea carnis cupiditates domabat. Vita a Humi accubans, aut tabulato illisus Hias. do nitebat: sed , & frequenter into to semet funiculo verberabat. Vt sacerdotio initiatus est , quotidie , ecipse sacra scabat . & sacrificio elon Insigniret' alteri deuotus adstabat. Fb huic -
. tatis te abiecit, ut PrYsectus etiam coenobiis, de prouincijs culinam adiret, caca bos, Ollas, ahena mundaret,
S infimae sortis sa mulis seruiret. Quod ipsum dum Pontiscem ageret, non OnIllit. Iam vero quo charitatis, 8c misericordiae ardore flagrauerit, quis oratione consequi valeat λ Cum aliquando puellam immane lachrymantem, Sc quΤrulas voces edentem conmicaretur, cognitaque eiulatus
cauta , quod capisterium capiti cum linteis lotis impositum,casu repenti no diffregisset, blande illam affari, dc
ut domum ad matrem reuerteretur suadere coepit Sed illa cum matris minas, Sc iurgia maxime timeret, Antonini non modo voces ad aures no admisit, sed etiam fuga sibi consulere
voluit. Tum ille misericordia motus.
ne quid labis misella contraheret, &in apertum salutis discrimen coni j ce Eius in ret,acceptas capisteri j partes, cum Ie g μmsu nomen inuocasset, facto crucis signo ita coausmetauit, ut nulla in eo
se acturq indicia apparerent. Hoc illi
ante initum Pontificatum prima virtutum tyrocinia suere. Interea Bartholo meo Zarabella , qui Florentiae Pontificiam dignitate cum auctoritate tennat, humanis rebus exempto, Eugenius Quartus Ro-naanae Ecclesie Ponti sex Antoninum Archiepiscopum Florentinum decla. ιur Archiarauit. Quod ut vir sanctus primum pisu' mintellexit, fugam statim animo volu- Nniimu . tare coepit, tantaque animi constantia,ac sere pertinacia oblatq dignitati resistere , ut nisi diuina quq damvis intercessisset, nunquam expugna tus ad consentiendum fuisset. Cum que nullum omnino elabendi persu-gium sibi reliquum cerneret, ad Prq-sulatus molam ve ut ad pristinum se trahi passus est. Uidere licebat virum sanctum toto in terram corpore pro stratum, passisque manibus collachrymantem , pastoralem demum sarcinam in humeros reclinare . Ad Po tificatum autem euectus, qualem seprqstiterit, quantumque sui temporis Pre latos virtutum omnium splendore Obscurauerit, non est nostr facultatis exponere . Ita enim totos tredecim in Episcopatu exegit annos, ut in caeteris quoque Magnum Gregorium, 'ui tantunde Romanet Eccles Τ prssedit,sit visus imitari. Primum
205쪽
ei omnium in familia prae se tulit. Plures enim, quam sex, eosque frugi, aetemperatos domi non habuit,qui vix obeundis negocijs praepositi possent susticere, omni luxu tam in victu suo
suorumque quam in amictu reseeato. supellex, aut instrumentum aliquod quid esset, nesciuit. Unicum tantum mulum eumque non coemptum, sed dono acceptum ad extremas necessistates aluit, quo tamen non nisi senecta, & Oeculta aegritudine confectus, cum a Iiqud prosciscendum esset, ve
hebatur. Fami I iam . quam erebro ad
Dei cultum hortabatur, etsi non sple-didh, non parce tamen ali imperabat. Ipse parabili facilique cibo contemtus, curum tantiim, & inexorabilem exactorem placare studebat. Noctu ad matutinas laudes vigilabat semper, quibus attentissima mente peri Olutis , quod reliquum erat temporis ad horam diei tertiam , aut lectioni sacrae, au' cudendis libris impendebat . Hora tertia sacrificium , quod raro intermisit,offerebat. Peracto sacrifieio , reliquum diei tempus in obeundo pastorali munere absumebat. Nemo erat tam vulgaris, cui ad eum non pa teret aditus. Ingenio fuit humanissimo , ut nullum vnli ne d mesticos quidem, qui ob oculos quotidie versantur, quamuis ob culpam acerbiore verbo proseiderit, sic ut ne paululum quid commoueri, nὶ dicam excandescere, etiamsi id maximὸ ve, let, posse videretur: denique facilius vidisses gelidum marmor, quam mitis
fimum patre incaleseere. Omnes omnium causae, non sacerdotum tantu, sed prophanorum quoq; ad eum vertebantur. Aedes assiduo religio Iesum usu terebantur : qui frequentissimi, aut eleemosynas accepturi cuncta enim in pauperes, pater pauperum erogabat vel de rebus dubiis consuli ri quasi ad c teste oraculum conquebant. Tanta enim prudentia, & mentis acumine atque adeo consilio pollebat, ut cuncti eum etiam ante Pomtiscatum Antoninum Consiliorum egestarent. Sieubi verδ ab illiis nego elorum stactibus esset feriatus, mirum quato asedore ad literarum studia sacrarum,
atque ad orationis ancoram recurrebat. Mitto nune praeter quotidianum horarum munus , priuatas preces, &orationes quas pro varijs ecclesiae necessitatibus offerebat: illum mentis ascensiam, qui nullo labiorum m tu, nulla sentium fluxura eget, quis
quaeso satis explicabit λ Nulla suit
unquam tanta negociorum moles, ut
vel tantillum hominem Deo plenum retinere posset, quin in sublime t tua speculatum caelestia raperetur, prorsus, ut ipsa corporis moles simul eum mente lubleuata in aere pendula maneret. Quod quidem contigisse constat, dum noctu ad imaginem erucifixi intra cubiculum abditus raret . Accidit etiam eum die quo-Jam ad orationis secreta se ei serret,
ut ad sublimem Crucifixi imaginem raptus , dulciter illud amplexibus I οπι-- stringeret, &oscula lateri de libita ον ost
geret. Hinc illa inter tot rerum suctus animi tranquillitas : qua usque adeo praestabat, ut nulla unquam tanta posset perturbatione, ac mundi tricis irretiri, ut quoties vellet, non statim ad diuinarum rerum theoremata rediret, & interna quadam metis dulcedine trueretur. Se ue rit ati summam humanitatem,& misericordiam semper eo putauit: qua in primis in erratis sacerdotum utebatur. Ita factum est, ut oleo et mentiae ad rigoris vinum adiri γ,n que ad delicta prorsus conniveret, neque etiam ad viuum vulnera resecaret. Quo temperamento peritus arti sex usus, Clerum, quem in omne flagitiorum genus seth prolapsum a ceperat , resumpto quodam probit ac modestiae nitore, in meliorem sta iani re stituit Non frigora, non Fertitudosius, non pluviae, non turbines, nulla απι- ei in deniq; perieula prisulem morabatur, inpersire quo minus omnia sed ut b, & statim ἀis labara obire trita ut robustissimos iuuenes in tar.
perserendis laboribus senex ipse, tenui valetudine superaret. Triea
206쪽
Aio lith , ante quam mundo excederet, cum comperisset in maximo templo diuinas laudes confusius , quam par esset, ce ebrari: flatuit eo singulis noctibus , ad modet iam exemplo magi, quam edicto docendam, te conferre. In proposito perlistentem, nul- lis preethus ,& hortatibus potuer ut
duo ex domesticis sacerdotibus auo care , quin nocte quadam, quae ventorum turbine , ct pluuias solito asperius inhorruerat, ad ecclesiam illam fidei, & esiaritatis igne seruidus pro omnia M peraret Omnia sui Episcopatus tem- i ii m ' pla, non per vaearios , sed ipse visitania re se bat. Quas dum obiret signis nume- ἀις. ro non paucis, ac magnitudine prae stantibus illustrauit. - Ad Mugellanam valle metim venisset ea Bononiam versus ad radices xias mira- Apennini laeet) cognito plebano quς
cuia. dam graui aegritudine coneictari,acce ssit: lectulo innixus certis precibus eum intima pietate su sis sanauit..Cum ruralibus ecclesijs adhuc operam daret Franciscus vir , S moribus, S literis cultissimus,eum ad villam Castilionem benigne inuitauit Annuit vir mitissimus ibidemque nocte una exacta cu postridie se ad iter pararet , Franciscus paucis evane-- 1centis iam nobilis familiae ea lami-
. ratem aperuit, quae unum Dantem
is germanus erat reliquum haberet uxori. sterili copulatum. Pate
nam itaque lassiciendae proli benedictionem daret. Mariettae id enim Meri π ma uxori nomen erat ad pedes procumrona im- benti, impreso in fronte crucis signo, rosso eru- benedixit:ex illo 'cunda reddita *cis signos minam primo, deinde septem mares His valde conspicua omnes forma, peperit. Decundam. Florentiae Et trabeth, tertium D. Dominici Ordinem professa, quae ad sexennium morbo intercutis laborauerat, ad Antonini pedes prouoluta eius benedictionem uagitauit. Acce- Iut, ac dubium, utra prior in eam laus an benedictio descenderit. Benedicto Tempo Florentino filius erat adhue a maternis uberibus pendens:
quo morbo cossim retor, ne ipsis qui
dem medicIs satis compertum: ut e plures sentiebant, quem striges com-tretam lascinauerant. Nunc enim Cectulo , nunc E cunis raptus, interdui nutricis complexibus auulsus , nudo in pauimento locabatur:quae quiviaceret, nullus unquam potuit exolorare. In hunc ad utique ser E medullas arefactum eum frustra medicorii te nistata remedia vidisset. Antonini curatoris optimi orationum praesidia mater implorauit. Ex eo cum acceptum sudariolum oratione fusa super cubantem filium iniecisset, statim re instituta salute, omnes illae daemonum prae si itiae diffugerunt. Non contemnenda nobilitate sunt in Florentina urbe Fili earii Ex iis euidam si ius erat, ut unigenitus uni ee dilectus. is, dubium quo morbi genere correptus , misellus tandem exspirauis Pater paternis affectibus πι- .ctus cum satis diu dolori , 8c lachrymis indulsilet, tandem armatus sdrare licto in cubiculo cadauere , ad Antoninum aduolat. Is tune in D. Mar- ei coenobio nondum Ponti sex habitabat. Vbi accessit interclusa frequε ter singultibus voce interitum filii sui pientissimo patri detexit, arque vr eum sibi viuum restitueret. ει 'itauit. Antoninus quamuis sibi tanta, ut iura naturae solueret, non arrogaret, hominem tamen miserando eiulatu, & luctu deformatum miseratus. obortis lachry ii ix ad Deu pree su-dit: moxq; blandE patrem assa us : Ne te, ait, plangore ampli ut conseia .ne in is mite maceres I domum di filium ad vitam iam reuocatum amplexare. AD
suit dicto stis. Redijt, filiumq; vitae
A teneris unguiculis mirisce eum Antonino creuit miseratio Florentina ciuitas, tametsi multac Italiae v bes ingeni js, nobilitate,& opibus,vel aeque i, vel superet, ob consertam tamen populi multitudinem agri angustia mirum in modum premitur. Hinc
si, ut qui mercaturi stadio noni uatur quae pars e si populi multo maxima aut nullis omnino ut exiguissi
207쪽
agrorum prouentibus sulti, possint pro splendore natalium vitam agere: praesertim si quae fuerint filiae ia maturae viro, araritis collocandae. Huie urbis incommode Antoninus in primis occurrendum putauit. Itaque viros duodecim statuit, quos a S. Mar-CνItigium tini liberalitate D. Martini collegiu . Martini appellauit. Ij quidquid exesuiu col-M Antonia latione in opus piissimum coaceruare ρ poterant, totum in hos pauperes , si ν νηΠum ne dolo, sine fraude sola necessitatis, -- nulla carnis, vel sanguinis habita ratione , 'diuidebant: in eos presertim, ut nobili prognati sanguine , emenicare stipem per urbem erubescebat. Hoc institutum, labentibus annis tantum coaluit ut eo sexcentis familijs in totum, vel ex parte succurratur:
in quod, & bonam prouentus mi partem ipse contulit, & magistratum a- . liosque tam elues quina exteros adide in bene fetum excitauit. Ipse prae-MMμβυε terea si quando aliquid in Christi no
buebat: si domi non haberet, a proximis mutuo capiebat: qui si recusassent vestes, caligas, calceos, domesticam supellectilem erogabar.
Rccidit quandoque cum sub manu tonsoris sederet is Petrus appe Ilabatur ut ciuis quidam prae foribus
stare nunciaretur , qui infimis preel bus panem unum peteret Antoninus uti petenti satisfieret imperauit. At minister cum tres tantum p gnes domi esse reserret, diceretque comm dum non esie, ut alios pararet, vir s anctus nihilominus eum pauperi dari voluit. At illo abeunte mox alii duo superuenere , quibus pari largitate reliquos duos distribui iussit. Tum praesectus panariae cellae , bile actus, panes alios instanti pradio parare recusauit. Cumque iam tonso antistite Petrus recedere vellet, Antoninus eu. ad prandium inuitauit At ille, ecqd, anquit, me detinere vis, qui pane caueas λ Et Praesul: Ne quaeso dit fidas, inquit, nam qui iumentis opportuno
tempore escam tribuit, is certe nos
nunes pascere non negliget. Mox igitur mensam sterni, de Iraesectunc panem apponere iubet. At illo nὸ mi- eam quidem panis in area esse dicenis te : Pr tui, vade, inquit, & dilige,
. tius scrutare. Is accepta claue arcam adiens,dictu mirum,candiao pane re sertam reperit, quem angelico mini- οπιι asterio misericors Dominus ibide col- mtuo dari.
locarat. Praeter quotidianas eleem synas, nummos aureos centum in Paschalibus celebritatibus in subfidia pauperum,& pietatis usus erogabat, usque adeo caueris ne quid ad suturi temporis v sunt in arculas recondita maneret, ut etiam eo vita iuncto, su-neri sumptus necessarios de suisse certum sit. Ac nε prodegisse fortunas Antonianum, se a pauperes recreasse cogno- instamus, breuiter rem gestam enarrabo. Ambio sana forte via solenni die de more iter faciens , in pauperis te, cti culmine adesse Angelo, conte pla-
tur. Rei admiratione perculius cum πιπιε multis domum introiss et, viduam , ac tre se una filias reperit, nudis omnes pedi. tW bus , & laceras: quae, ut paupertatis νυ σμextremam iniuriam propulsarent lanificio, seu textrinae non enim habeo exploratum certe operi nescio cui, honestae virgines incumbebant. Antoninus qua totus mi lericordia re dundabat, nE celebri die operam Iani scio cogerentur dare, simul ex proximh commoratibus edoctus, esse probis moribus , & ingenuis , statim iubet quantum sat esset, non modo ad inopiam fugandam, sed ad commodos . quoque usus erogari. Labente tempore cum illac rursus iter iaceret, ii
non angelos, sed damonem videt fastigio domus insidereiae tum subesie ma v.
li aliquid suspicatus, quaerit quid id e fiet, num .plapsae in scelus aliquod,
sorem virgineum delibas leni Cognito quod refertae eleemosynis , iam cuinopia non pugnarent, qudd lanificio non intenderent, quod multum a rhligioso illo vivendi more eone id insent, quod delicias demum in ventiabus , tu reliquos ornatus corporis adamare ni: ingratitudinis maximξ c.-arzuti,
208쪽
arguit, qui, d in muliebres luxus quq
ad sutandam inopiam dederat iconuertiisent Tum qu bd angelos primu ,
mox demone vidisset explicauit. malam esse rerum conuersionem iactam:
nempe quod simplici cultu am co angelis antea v ixissent nupc insolentio res factae ad luxus,& illecebras domoni aures praeberent: redirent itaque ad se, antiqui vivendi init i tuta relu nierent, & nullum octo , nullum daemoni locum darent. Florentino elui pauperi c6plures erant fili ae iam nubiles, & natu grandes. Is Antonini monitis, Annunciatae templum non modo in ea ciuitate sed in tota pene I talia celebre petiturus opem filiabus a Dei para Virgine ante lucem plerunque properabat. Dumque inoi scio perseueraret, accidit, ut die quodam duos luminibus captos prae foribus templi stipem de more petere cerne et . ij, cum se late-Nua da re putarentide quaestu plusquam ma--diei a ximo colloquentes, uter maiora lu- frauduti cra reportasset, inter se certabant. m. Cum vero alter in eapitio assutos sibi esse ducentos aureos nummos, auter in galero trecentos assirmaret: -- nus ille vir utroque arrepto ad Antoninum statim conuolauit. Is illico
aduocatos caeco , ut mendaces, ac su-
res increpavit, quod inopiam simulantes eas pecunias egentioribus abstulissent. Itaque sanctus Praesul uni quinque, & viginti, alteri triginta
nummos aureos : quod reliquum erat
Iguperi ciui ad filiarum dotes fidelisispensa tor a gignaui t. Pene fuserat, qu bd elux etiam nuda verba, diuina quadam liberalitate redundabant. Fiscellam pomis re se tam sancto Antistiti vir harte pauper spe amplioris muneris donauit. 'ntoninus hilari vultu,& verbis dulcibus gratias agens: Retribuat, inquit, tibi Deus: Ille autem tam angustus animo, q fortunis tenuis, mitisse se,
& oleum,& operam putans, moerens,& quq rulus abi jt; l nihil plus quam
verba reportasset. Id ubi Pr stati renunciatum est, is reuocato ad se Loia,
Papyrum, atramentu, 8c ealamum, Npraeter hete trutina afferri iussit. Miratibus cunctis quid ageret: tria illa verba papyro perexigua inscripsi trium in altera lanci si papyrum in alte Notare ra poma oia composuit :ae sublata tru miram lina ,statim papyrus, tanq ii seri maia iam adiecisses, descedens, pomis in sablime volitantibus, prenderauit: N
me, inqt, ingratitudinis argue. Disce, . vel sero, diuina tuis munera pgrauare.
Neq; vero inter tot miserantis dulcedines defuit animi magnitudo, ut cum res posceret,& ite obuiam magistratibus, & intrepidus iniqua conli-
lla,& conatus euertere non auderet.
In primis ver d Ecclesiasticam libem Fortiιιν ωtatem adusque dignitatis, si vitae pe- Mur Eu&ricula tutatus est. Octo uiri is ma- Dctica si pistratus Florentiae quanquam non MNAEI mlupremus, vitae,& necis imperium habet duos sorte sacerdotes in crimen deprethensos, ae noctu a Catellitibus
captos , primo diluculet ad pr sulena
clangentibus tubis , deduci imper runt : satis esse poenarum sumptum
rati, quM publica eos ignominia affecisssent. Antoninus ea re adeo ossensus est, ut statim igne quodam iustitiae inflammatus , ad supremi magistratus aedes prosectus sir: eosque π-
meritatis frauissime coarguens, anathemate illaqueatos esse pronunci .uit, a quo non nisi Summi Ponti si eis potestate liberari posssent. Discerent
in posterum,aut nullo pacto, aut ce te consideratius alienas causas tr ctare. Erant Octo uiri, quanqua lapsi fuerant, non tamen inῆenio perdito,& deplorato Vbi antistitis constantiacos nouerunt, constientia ductisur plices ad Pontificem literis dedere. At Pontifex iubet eos Antoninum couenire, ut ultro lupplices culpam saGsi, pro canonum institutis, anathemate toluerentur. Antistes, qih publicE Viri genua deliquerant, Zona collo indita, ad se pinnismii res templi iussit procedere: atque ibi
spectante populo, conuerberatos tem .ra vinculo excommunicationis libera uit. ' . .
ve vero anathematis gladium in . N rebus
209쪽
rebus maximε arduis distrinxit: se
ad leuissimos ea sus, eum excommunieatio sit pinarum maxima, codebat,
Vt autem poenς Illius magnitudinem aliis declararet, & tali exemplo usus P a ιπιδ suis te legitur. Candidus panis in me-
munitatio dium allatus, cum in eum anathemama qua his iis verba protulis let, statim in ear rota. nis atredine nrist i onuersus Mox ite rum. Heus, ait, isthoe nexu anathematis te libero, ac statim excussa a tredI- ne pristinum candorem recepit.
Nullus suit locus in quod sortε ,
R intrepidum non ostenderet. E remplis, in quibus maxime munditiam, ct sanctualem diligebat, non dico semel, sed saepe seminas impudico habitu, quasi instrumenta det monum ad perdendas,& in venerem alliciendas Tristia se δη νδ ieeugauit. Iuvenes qui specta intra Gaio tum Venerant, quantacunque nobili-pas,. di. y-xς, ς gratia pollerEt, castigatos verinum. hi acriter extrusit. Tum urbem in ambulans eruce praeuia aleatotes, vel soIo aspectu tarterritos ad fugam compulit. Nouum ludi genus, sortes, in urbe tunc exortum, si celeriter adue nit, iam properὸ explost. Mille nummos aureos, qui ex eo ludi genere sacerdoti cuidam obuenerant, interce- Pit : quos pauperibus commodissimherogauit.His nulla in re non vigil il. Ia addidit: Iohannem Caninum medi-π-rimis cum exterum quidem , sed Florentias --ιrit. c mmorantem , nec romanticvin , in Dei param Viisinem satrantcm, tumhς reticis dormatibu pertinaciter inquinatum, quanquam reclamantibus ciuibus, concremauit.
Egregium quiddam est, vitae inno
centiam,sc morum in te eritatem in vitae cursu retinere: sed si ad morti satre intoniam sex literarum adiungatur: quid, quaeso, absolutius , quid con- . sum nrarius omni ex parte potest co- itari λ Praestitit utrumq; Antoninustam erregie, ut inmnes equauerit mul teli a ros etia excesserit Scripta eius, quaeritis emtidi omnibus ad manum sunt, fidem δε- riso son ciunt, quae quoniam quotidiano usu trita sunt per me, ut notior fiant, no
ne mirandum, quZd,eumois genus doctrinarum ad Ita penetrarat, nulli uxin prqceptis institutus fuerit: pro sux, v superno lumine illustra lux plurima eum hausiste e litus dubium n5 fit. Nee mirum sanε , qui etiam arcana soli Deo cognita penetrauit.' Quidam eius amicus mercaturae deditus, blande ab illo monitus nh setata lucri cupiditate trahi pateretur, 3 riculum neue tanto animi angore in parandis opibus vexaret, sed partis, quibus abundabat, ditium acquiesceret, si vellet ingens, quod imminebat, in aquis
peticulum euadere , eius admoniti
ni aures occludebat Sed patito post subita procella, inter Venetias,& Patauium facto nauseario monita illa non contemnenda sutile didie it eum. que iam pelato submergendus ferebatur, gemebundus Antonini praesidium Implorauit; ἴc ecce Antoninus adesse visus, ea piluis eductu ex aquis liberauit. Plurima sunt huius virtu- t, tis exempla, quae no bri uitati consia trilentes prqterimust hoc dixisse suil ciat, latam apud omnes sanctitatis se . Anius suisle opinionem, ut traseunti quacunq; flexo poplite mares, ming diuites, inopes, lenes, paruuli ad benedictionem Pr sulis curuarentur.
Cum iam tempus appeteret, ut 'gin hoc vitae curriculo in lachrymis seminarat, in exultatione ad c lectε
vitam translatus, tandem meteret rpostquam annos tredecim, ae menses
duos Florentinae eeele fit pr fuisset, ad quam quinquagesimo, dc septimo . . tatis anno fuerat euectu , in mor: Cerruissebum incrdit: quo paulatim ingraue - - scente, sacro se Eucharisi , & exti m et Unctionis clypeo muniui t. Cun que iam se rh ad ipsum vit limen processisset, ita ut nihil, nisi trunmtunx
quidpiam eloqui possiet, illud tamen
moribundus vocibus crebro repet bat: Seruire Deo, regnare est. Tum il- Veri malud ovoque frequenter iterabat San. r. viri insecta, et inam i culata virginitas quibus tremra si te laudibus efferam nescio : incertum iam ad Dei param Virginem conue
sui, qu 2 se luctatitam cum morte vi
210쪽
tis florem conseruasset. Quo tempore sanctus Praesul animam emauit, Pius Secundus Roma. Pont Florentiam appulerat, qui maximE Antoninum obseruans, quantopere viventem eo luisset, officiis in defunctum magnifico apparatu & honore praestitis declarauit. Quo die in D. Marci templo exequiae celebratae sunt, tamina inualido latere, & quo non utebatur , sancti corpus attigit, ερ integrum lateris usum, ante quam
templi limine pedem efferret, redi in se praedicauit.Simile quoque benefi- eiu in praemortuo brachio Matthetus Ciachus recepit. Postquam vero in sepulchrum iulatus est, tot ac tantis miraculis splε descere ecepit, ut cuncta recensera nequeant. Fabrianum oppidum est in Piceno non ignobile. Hi e seminet cuiadam tota iacies & eaput adeo in sera
dum in modum intumuerat, ut oculorum orbes reconditi laterent: Aecedebat totius corporis contractio, prorsus ut omnium membrorum officio destituta iaceret. Tota erat in q-rumnis & angoribus: non noctu, non
interdiu somnum carpebat. Habebat haec germanum Andream qui ex Praedicatorum ordine apud beatum Praesulem diu adusque obitum perstite rat. Is sorore suam adeo mileram ad
implorandum beati viri praesdium
hortatus est: suturum ut ab eo aliquod calamitatis sui remediumare ciperet Misera muliercula cum se undique humano auxilio destituta ce neret , fratris adhortatione incensa,
Deum, ut se sancti meritis iuuaret, maximE precata est. Acceperat a fratre suo Antonini tunicam, quae illi post mortem beati viri obtigerat. Hanc ad earnem induens, fide mirabiliter incalescos tota nocte gestauit: precibus interim & gemitibus diuinain opem implorans. Vbi diluxit non modo facies detumuerat, sed me
bris omnibus ae neruis tantus vigorri qua ante nec stare nec
iacere poterat, ad gumen Iotura linistea. integra valetudine curreret.
Florentiae in monasterio D Lucte, ubi sub signis D. Dominici nobilis virginu coetus militabar, virgo Cha ritas , Guidonix Tholosini sita, toto sexennio contracta , adeo ut os genibus iungeretur , frustra me di eorum artes & remedia experta fueriat: quae saluti desiderio ardens eum in Antomno magnam spem collocasset, ut isi Deo optatam sibi sanitatem obtineret, nocte quadam diuinis in cubie lo meditationibus intenta, ab eodem quod desiderabat, obtinere meruit. sed nE vastum mare miraculor si eius ingrediar calamum reprimo. Quomodo enim scribendorum miraculorum
finis esse posset, quia patrandis miraculis nunquam abstinuit; adeo vi s le quodam prodigiorum terras illustrare videatur.
ad exitum perducto, Imperator cum Ecclesia viai uersam in doctrina fidei
miri se e hilaratus, ut pro Episcoporum conςordia , pro se , pro liberis , pro imperio denique, Deo gratias seret, templum Hierosolymis, ei rester locum qui Caluariae dicitur, ad honorem Dei illustrandum , aedita ea re instituit Per idem serε tempus Helena Imperatoris mater Hie- 8.mlonis rosoIvmam cum precandi, tum san- mi Hur. cta illa loca visendi causa Qenit .Quq sotum NAquoniam religionis Christianae amo si onure S pietatis studio maxime incen- .sa erat, operae precium sibi facturavda est, si venerandae Crucis lignum inuenire posset. Veterex enim Gen- Ptiles,qua omnibus opibus viribu que