장음표시 사용
231쪽
L I B. SINGVLARIS. 3Mordine quarta est, ita suscipit, ut quae ut ipsa tertia sit. Sic cap. semio ait: 'Si ista alis. is duas tutelas habenti, item duae deferantur: quae ordine tertia est, auxilio ei princierit ad quartae excusationem.& Upianus scribit, eum qui a fideiussore pe b Lata M. Otit, ut ipsa a reo petere. Qua de re eleganter Alciatus noster lib.α . Dispun- receptis. monum, di primo libro 're' ἰργών e sub titulo De uerborum significatio. p s ne Ca. 164 Est autem Heruagianus liber emendandus hoc loco, ut ἀακου ἴitai τῆ ποτ' επι λῆ αυ αποφαντήισκe scribatur, non ἡ- τω. Deinde ait, 'Si pater tria tutelarum,aut curarum onera habeat,eiusfilius no inues ι' grauabitur. ita enim con liturum est ae Diuis Seuero antoni V no. Hoc idem contes quo . est,ut oporteat dis tutelas vacationem tridare,er viri . communes, hoc est ,unam sis, Cr duas patris,aue contra. Quae ita se habent,cum uni Amulino diversis onus defertur.
Et hoc optimus Vlpianus scribit.
Verba Vlpiani latina sunt in aliud caput reiecta, ut illa tertii capitis.
,, x γ LP IA NI S libro singulari De officio Praetoris tu 1 - - 4, V retaris. Tria onera in domo una essesufficit. Proinde si pater , , alicuius,veIsilius reifrater, quieri in eiusdem testar tria one, , ni sustinea quae ad periculum patris su pectente quia uo tale e
M ius adminirinunt, omni b. excusetio ae tutela competit .sdsi non m , , tris uoluntate admisitirent, nonprodesse Orpe resicriptum est. SEXTUM uero caput graece in hunc serme modum scriptum est, is auc
as tutelas haben alteris duabus oneretur , quae tertia erit ordine,
iuvabit eum ad quartae excussionem: licet Imperator fit quiquar tam detulitiave etiam rertiam incilices an re qu scire r quidis
velle antevertit alius in creatione tutoris. Multo aliter alii scribunt.Sed haec, ni fallor est Modestini sentetia. Cum duas habenti duae tutelae deferuntur, animaduerti oportere utra prius des 3o ta sit,ut ea suscepta excusetur ab alia: licet ea quae postea delata est, a principe fuerit delata: aut etiam illam priorem princeps detulerit. Sed hoc ignoras tutor,aliam quae post illa principalem ut ita loquamur in delata sit, suscepit. Ita set,ut quae deserendi ordine inspecto quarta erah propterea quod suscepta est, tertiae a principe ante delatae praeseratur. Deinde scribit,
Si vero ordo non appareat, sed eadem die diuersis OIulis duae creariones Iactae proponantur: no creatus ed creans eliget, quam
subire eum oporteat. Quas ego tabulas appellaui, Modestinus chartas appellat. sed latinori usum secutus sum. Nam detestamenti tabulis multa scripta sunt sim titulis De bonor.possessione contra tabulas,ec secundu tabulas: & si tabulae testar ment
232쪽
menti no extabunt,legis quoq. H. Tabular. appellatio hinc manavit. Naq..... - serunt ueteres ceratis quibusdam tabulis usos, inqui b. stilo litteras figerent ses fabripsi rapi i De bonor. Possessione secundii tabulas: Tabulas, inqui testa' r . menti accipere debemus, omne materiae figura. Sive igit tabulae sint ii ne . si ebrio, pl. Gisin q, alterius materiar, siue chartae, siue inebranae sint, uel si e corio 'alicuius animalis, tabula recte dicent. M. Cicero in Antonian. prima:
Assentiri etia nos Ser. Sulpitio C. V uoluit, ne qua tabula post Idus Maratias ullius decreti Carseris,aut beneficii fgeretur. Hinc tabellae sufiragior. tabellarii ,qui litteras ferebat, tabelliones quoq .postea, scribat olim dicti. Sed licet hic veterum usus sit, antiquus interpres in diuersis chartis scripsit,aut iout aliqui siribere solent, cartis. Ferendum id quidem erat cu Modestini sententia intelligeretur: ecce autem librarii notis barbaror. tepor. usi, pro caruscantis scripserui: unde factu est, utan Dini, Raynerii, Baldi Harenae, Albe rici,& Neapolitani Nicol. libris, creatis scriberet: quod multis modis inter pretatur. aut creatis, idestaeationi b. aut malis tutelis, uel tutorib. patre re filio ab eodem iudice: aut creatis, id est danti b. siue creatib. Quae ego,ut alia plura quam uelle, indigna esse existimo quae legantur: sed libuit hoc eplicausa referre, ut uideat iuris studiosi,quatu medosi lib. noceat bonis praesertim uiris, cuiusmodi hi Accursiani interpretes, quor. nomina scripsi, fueruta Qui b. ego cum plurimu desera, non possum n5 dolere, eiusmodi ingenia ad bonis litteris N institutionib. caruisse. Sed ad Modestinum reuertendu est.
Gnummatici ophine, rhetores, medici, qui πικιαδ-rric hoc est circumfranei 9 vocantur, ut aerei quis munerib. sic d tutela et cunia
vacationem habent., i. si j Rb Qxς R Gr os 5c oratores appellantur, θί qui dicendi ludu habent Fh 'Latinos libet ius praeceptores appellare eo nomine uideas.' iidem a Graecis itiis c tina. sopi ist*-ppς l/ue se uiden . quod ea costitutione, quae sub titulo De siu-u.un .li. ii. dil. libe lib. urbis Romae 5c Constantinopolitanae non belle ab Accursio
interpretata extat. cognoscere licet. Na illic dedisciplinar.omniu praecepto rib. qui b. licebat in Capitolio docere, ita Q ibit. Habeat igitur auditori u spe Socialiter nostru in his primis,quos Romanae eloquentiae doctrina comedat, oratores tres numero, gramatici decem. In his etiam qui facundia graecanitatis pollere nosciatur, quinque numero sint phistar, &gramatici aeque de cem. Addit postea, philoseph uuiau,iurisperitos duos. qua costitutione rhetorum mensio non st. Sed Latinos oratores appellat non satis proprie, eos qui oratoriam artem docerent, Graecos sophistas. Sic etia apud Modestina cum dicatur rhetorii numerus Antonini costitutione in singulis ciuitatib- costitutus, in minimis 3c mediis ciuitatib. sophistar. numerus, in maximis
rhetor. costituitur. Sed et Iustinian .sophistar. lib. 1. Institui. no meminit, sed fit,ib cia rhetorv. quo loco Theoph. huius costi nitiois facit metione. Alia costituti dires ui in Onede .psessorib. urbis Costantinopolit.'dicitur: Gramaticos tam Graecoxi. . it. lib. ii. quam Latinos, phistas,&iurisperitos, cu ad ro. annos docendi peruene-ὰ l. niaximo. rint, bis qui sun t ex uicaria dignitate conumerari. quo loco rhetores aut noc. de excus appetantur: ut sophistar, ut existimo, appellantur. Est et alia constitutio sub invii lib.x. titulo De cusationi b. munerum: 'qua dicitur,circa rhetores atq. gramma ficos eruditionis umusq. hoc est utriu'. linguae, ut ego interpretor uetusto more durante. 5 in Digestis sub titulo De extraordinariis cognitio in et i O tr nil, Ulpianus stribit: Liberalia studia accipimus, quae graeci ouευθεsue ap- V' pellant. rhetores continebuntur, grammatici,geometrae: sed aebrius ora
233쪽
LI B. SIN GVL ARIS. 19stores hi appellati uidentur. Arcadius Charisius capite tremo De mune- itisi An b.& honorib.Magistris, qui ciuilium munerum uacationem habent, item mistoc grammaucis, ecoratorib. ec medicis et philosophis, ne hospitem reciperent, a principib. fuisse immunitatem indultam,&D. Vespasianus 5 D. Hadrianus rescripserunt. Paulus quoq. hoc ipso capite, quo de agimus, apud L . Des ς ι' i Modestinum ait: Philosophi,oratores,gramatici, qui publice iuvemb. ' O- L=rbi. De sunt, excusantur a tutelis iunt etiam duae costitutiones sub titulo in profes eu sorib. 5 medicis, quae oratoris nomen pro rhetore usurpant.H ec ita I med is i opinio est, phistas,rhetores oratores apud LIodestinum, di ceteros iureco Gio fultos at l. imperatores, eos significare, qui artem dicendi traderent. Non tu me lib. cnoro,Tullianis temporib. oratores solos causarum patronos esse appella tos,rlictores dicendi magistros. Sophistas uero Cicero in Academicis quaestionib. eos appellatos ait, qui ostentationis aut quaestus gratia philosopharentur. In Oratore tamen, lsocratem 5c Gorgiam Leontinu, ac ceteros qui
umbratile S placidum dicendi genus essent secuti, neq. unquam ad causas orandas accessissent, taphistas appellat. illos priores, quod toti in sapientia olitentanda uersarentur, uexantem Socratem inducit sepe Plato. Ab eisdem sophismata fallaces conclutiuncular dicte sunt quod facit, ut sophistae diale 'ici esse existimentur. Sed neq.de philosephis,neq. de dialec licis sophistar. nomen hic intelligendum arbitror, sed ut dixi rhetores significat.&licet Alo destimas utroq. uerbo sit usus, n5 diuersam hominum professionem signi lucauit.Medicos uero, quos ego circui rancos appellaui, barbarus interpres circuitores: eius artis magistros non fuisse opinor, ut ceteros, scd qui medici- . i. .
nam facerent. Namq. ita Vlpianus scribit: Medicorii quoque eadem causia est, quae prosellarurn, nisi quod iustior: cum hi salutis hominum, illi studiorum curam agant. quod multis Constitutionib. quae sub titulo De proselibrib. ec medicis scriptae sunt, confirmari potest . Circumforanei uero nomine e usi sumus,Tullium imitati in Cluentiana. Pharmacopola, inquit, circularaneus, qui properaret cui fora multa restaret. Haloader περιο glci pro μυ-3o ταὶ scripsit. Sed minime mirum est,cum Ludovici Bononiensis, cuius libris usus est, nescio qua negligentia, haec Modestini capita descripta e Politiani libro,ut cetera, non sint. Ad Modestinum redeo:
Sed est inquit constitutus rhetorum numerara , qui in inqua que ciuitate immunitatem habeat, divisios quaedam ciuitatium lege Iucta eLI. Quod ex epistula Antonini Dis apparet, νιτ communi qui dem scripta est eduniuerso ternam. orbi conuenit. Ex ea hoc
Communi Asiae dixi ut Cicero Verrina quarta, comune Siciliae: εc tera e I. si deusdelia,comune Meliadum. sic interpretari oportet apud Callistratum, Diuus ius. ω Hadrianus τω κοινῶτων λαύλων Graece reseripsit. sic enim scribendum est, di qui cti M.
ut est apud Marcianu quod nos aliquando scripsimus: quamuis uatiare f. io M. L. in Imperatoris nomine uideantur. Item quod Ulpianus scribit, de qua re ex in tat res pu Diui Pra- - λιγοντων hακῶν, quae etia uerba numqua edita tasunt capite primo De appellationib.Sed et ca. u. sub eo titulo ita initio scripti l L .lii est: Paulus libro uicensimo responsorii, αυτ eaτωρ κλέα Hie ς τῶ - i imperator. μιν BLoia 'titas p. quod caput Haloander Hermogeniano lib. a. Epito
234쪽
isis AD MODESTINUM maton iuris no recteadscripsit. Commune itaq. Asiae, significat illa Agan
erat h.ut iud.si rum uniuersitate,quae ab uno Proconsule regebatur,cuius Novella s ' nisii nequs . b. qia tio fit: non tertiam terrarum parte. Sed Antonini Pii uerba uideamus, quae graece in hanc sententiam scripta sunt:.Minores ciuitates quinque medicos, fio trias tres gramaticos totidem immunes habere postat. Maioresseptem medicos, quater nos duab. illis disciplinis praepostos. Maximae vero medicos decem,
rhetores quinque, nammaticos totidem. Si sophistas rhetores inlesligas,nihil dissicultatis in his uerbis erit. mde ait,
Supra huc numerum ne maximae quidem civitates immunitate mariare possunt. Et maximo numero uti oportet metropolis provincia .era, altero eas quae forsi cavsarti habent,rertio reliquas que numeril . . neque curiae decreto excedere licet, neque qua alia captione quaesitas iis c δε-ὸ minore tame cossit uere licet: quonia idsissit, civilia munera iuuatur.
tro. Beoto Eb. Metropoles prouinciae matres Theodosius appellat, quod eWmologiam. ipsa indicat: neq. enim a mesura eius nominis origo est, ut Pontificia putat, e c.Heros. M. sed απὸ τῆς τρίς, in quo iure Isidorus noster ab Alciato derisus est libro . distin, Dispunctionum. sic apud Vlpianum' inteIligendum est, Proconsuli necesd t. ob ψήrri sitatem impositam per mare Asiam applicare,oάτο ματροπιλεωνεφεσον pri- ω - 1 - o mam attingere. Decretum curiae interpretatus sum , quod Antoninus ps vo νης ' phisma bules, ecpostea dogma appellat: antiquus interpres, sententiam ocdogma senatus. Psephismate usus Cicero est oratioe pro L. Flacco, sed nos maluimus nostros imitari. Neq. dubitamus,decurionum curiam esse hanc, non senatorun , ut Baldus significare uidetur.Mouet me,quod antea ducta est,ne maximas quidem ciuitates posse cum numerum excedere. ec postea . . . . . dicetur, reprobari medicum posse a Reipublica, quavis semel probatus sit. . et Vlpianus lib. tertio opinionum scribit: Medicorum intra numerum ' praefinitum constituendor.arbitrium non Praesidi prouinciae commissum
est, sed ordini, et possessorib cuiusque ciuitatis. Ite constitutioe prima Dede DLi. c. de cri cretis decuilonuscriptu est: Exceptis qui liberali ustudioru antistites sunt,&decu.lib.α qui me dedi cura fungutur decreto decurionii immunitas nemini tribui potest. Emendanda alia constitutio est sub titulo De proselibrab. et medicis,ut in hunc mcdu scribatur,ut in Albornotiana nostra bibliotheca scriptu suis. sinec intra c. se uideo: Nec intra numeru praestitutu ordine inuito medicos immunitate depros cimt: habere saepe constitutum est, cum oporteat eis decreto decurionum inam nitatem tribui in Norico uero mendose scriptum est,inuitos medicos. Ide. nim ipsum illic dicitur, quod hoc loco ab Antonino additur:
Atqui inquit no aliter hi ea immunitate fruetur,msidecrero cinise μα numero colluvio adscribatur,et opera quihue siua navet no male. O
Qua etiam de re sub eodem titulo constituitur, gramaticos seu oratores decreto ordinis probatos, si non se utiles studentib praebeant, denuo abeo de ordine reprobari posse, incognitu no est. Exquib. a pparet, decurionum
ordini, qu1 eua curia appell1t,unde curiales diei unsilios intra numerum
235쪽
conssiluere,esse permissum .inrod si hunc senatu appellare uelis , no repugno, dum aliarum ciuitatum senatum intelligas , quam Romanum . quod paulo ante scriptum a nobis accurate est. Deinde Modestinus scribit,
Philosophos quo .d tutelis vacare Paulus scribit his uerbis. Γhi ' losephi, oratores gramatici,qui publice iuvenibi sunt,excusatur ' Etutelis. nam-VI anus libro quarto de ossicio Proconsulis ita
scribit. Sed σ reprobari medicum posse ae Republica, quamuisse' ' mel robatus sit, Imperator nosser cumire Laelio Basio rescripsit.
Pauli uerba et cetera omnia Floretiae Latine scripta sunt,et libraria erroio re ita separata, ut ab Vlpiani nomine,quod miniatis litteris scriptu est, aliud caput exordiri uideatur.Quaobre cu in omnib. libris inscriptioes singulor. capitii uulgo omitteretur: tactum est,ut separatu capitis initiu esse credatur illud, Sed ec reprobari, Ac cetera. Huc accestit,quod cu secu u di quartu carui ita fine facere uidissent,ut alteri iurisconsulto locus fieret: ab errore illo lirarii discellum est, di illa, Vlpianus lib. . de officio Procos. ita scribit, cum priorib. uerbis iunxerui. Quod nos quide probamus, sed no limili ratione, ut cetera neq.in aliud caput separetur, neque Vlpiani esse existimetur: sed ut nostra opinio est,Triboniani et sociorum, sumpta ex Modestino lib. m. Pandectar. Vita enim alio loco relatum est: Reprobari posse medicum azo Republica,quamuis semel probatus sit, Diuus Magnus Antoninus cupatre rescripsit.ita enim in Florentino scriptum est. ae uerba declarant qui fuerint hi quorum rescriptum refertur, L. Seuerus Pater 8c NI. Antoninus Magnus Caracalla Filius. qui dum simul aut per se imperium'Romanu tonuerunt, iurisconsulti sere omnes, e quor. libris Pandectae constant, uix runt. Hi sunt, qui toties appellatur Seuerus et Antoninus,aut Imperator noster cu patre: ut hoc ipso loco, quo de agimus. Sed haec posterius accuratius scribemus. Nunc ad Graeca Modestini uerba redeamus.
De philosophis vero eadem D. DV constitutione dicitur. Γhilo sophorum numerus constitutus non est: nuri enim sunt qui philosophan D tur. Et quidem existimo eos qui disiiijs abundant, libenter maestatu ,, ros auxilium patriae. Quossisladioste contendant de re familiari,
iam inde oriendent facile, se non e se philosophos.
Eadem sentetia est apud Papinianum lib. i. Responser. Philo pnis,inquit qui se frequentes atq. utiles per eadem studiorum se sam contendentihut praebet,tutelas, item munera sordida corporalia remitti placuit: non ea quae sumptib. expediuntur. etenim uere philosephantes pecuniam contemnunt,cuius retinendae cupidine fictam adseuerationem detegut. Vlpianus quoq.lib. s. de omnib.tribunalib. scribit Anet philosophi prosei forinumero sint: et non putem. non quia non religiosa res est, sed quia hoc primu pro 40 fiteri eos oportet,mercenaria operam spernere. Addit de iurisperitis, quod ueram philosophiam sectari uideantur . ' Proinde ne iuris quidem ciuilis inquit professorib.ius dicent. Est quide res sanctissima ciuissis sapietia, sed que pretio nummario non sit aestimada,nec dehonestanda. Sed de philosophis extant duae costitutiones, quaru uerba digna esse existimo quae saepe levatur. Sunt aute alterius haec: Reddatur unusquisque patriae suae, qui habitii philosophi indebite ec insolenter usurpare cognoscitur: exceptis his quia ter qui non sunt. de tuto. et
236쪽
iss AD MODEsTINUM a probatissimis approbati, ab hac debet colluui secems. Turpe enim est, ut patriae functiones ferreno possiit qui etia sortunae uim se ferre profitetur. al. pro Uio. c. Altera ita scripta est ad eiusmodi quenda philosophu: ' Prosessio ec desideri
demime. patri. um tuu inter se discrepant. na cu philosophu te esse I
r proponas, uinceris auaritia & rapacitate: et onera, quae patrimonio tuo iniunguntur, solus recusare conaris. quod frustra te lacere, ceterorum exemplo poteris edoceri. Ex his apparet,ita explicandam esse Modestini sententiam,v t a me facitum est: nout antiquus interpres scripserat.
Eri etiam inter Commodi conriitutiones incertum caput quoddam ex tonini Dis epi tiιla, quo con Diphilosophos tutelarum in habere immunitatem, ius verba Aunt haec. Hoc quide Florentiae scriptu est. Sed nescio Politiani, an eius qui e Politiani libro accepit, peccato,munem immunitate Heruagius scripserit. Floretinae scripturae testis est ueteris interpretatio, quae in omni b. libris scribitur. inrod si quis dedita opera immutauit, secutus sortasse est,quod epistuls uerbis de tutela nihil esset expressum. Sed cii generatim ab omni b. prouinciali-hus, atq. aliis munerib. immunes esse dicantur: in his tutela numeranda est. Sed Modestini uerba adscribamus. ἔνω κλολα κρα φιλοσοπους αλSτπο- ειυ απὸ ἐπιτροπι . Ad epistulae uerba uenio, cuius haec sententia eu:
Omnib. autem his pariter Dium pater meus filatim atqueprinci arastatum adeptus eri suos honores cir immunitates confirmavit.
Haec uerba An tonini Pii esse arbitror et q. parente suu Hadrianu appellare.na hoc a Modestinodisu est , hanc esse parte eius epistulat.& Hadriani rescriptu quo ab hostib. recipiessis gramatici, oratores, medici, philosophi
immunes hui, p. extremo De munerib. & honorab .refertur. ea uero im-Luti is εδε munit hic in ter ceteras enumeratur. Neque uero Comodi haec uerba cen--is Oi., sendR sunt, ut patrem suum Antoninu Pium appellet. suit enim is Comodi auus, Marci Antonini di L. Veri paser, Marci Commodus filius. Sed inter Commodi constitutiones illud caput epistulae Diui Pii extabat. Philosophos, rhetores,erammaticos,medicos inmunes ses
betis praesecturi γmnasiora, indilici curis acerdotijs, hospitum μ
receρtione rumenti atq. olei emptionib. Mendosa haec circuseruntur ob interpretis,ut arbitror, imperitia. et cum hic locus maxime necessarius sit ut qui b. munerib. uacent professores, sciamus, minime licet id ex Accursianis libris intelligere. Nos itaq. seliciores suimus, cu Modestini sentetia cognoscere potuimus. A quo principio de praefecturis gymnasior. dicitur: quae gymnasiarchia appellat. Erat gymnasia sipatia quaeda ampla,quib. graeci se aut palaestra, aut ceteris corporis exercitatio innib. exercebat: in his etia philosophi uersati sunt.undeno me id literariae res sibi uindicasse uidetur. his locis praefecti gymnasiarchi dicti sunt. Cicero in UVerrina de signis: Demoliedu curauit Demetrius gymnasiarchus, quod is ei loco prserat. Hac itaq. praesci iura gymnasior. uacat prosessores. Ite agoranomiis, quas aedilicias curas interpretatus sum eos secutus qui forsi rerii u b Neo'. f. nal tu aedilib subiciunt. Papinianus tamen astynomicos appellare uidetur, propo G t. quod cura urbis uiaru 8c aedificioru gereret, libriiq. singulare ea de re graece scripst,ex quo sumptu est caput terti si deuia publica. quod Floretiae singulare est sub titulo De uia publica, & si quid in ea factu esse dicatur .nam cetera latine scripta sensi sub titulo De uia publica et itinere publico resciedo.
237쪽
LIB. SINGvLARIS. iv ob id munus Paulus ait. lectos emptos aedile cu in uia publica positi esset, a ι . inor. decocidisse. Sed ueditioni rem prefuisse eos aedilicio edicto, quod lib.ri. Pade pπ.α com, meiarure sertur,cdstare potest.lte Vlpiani testimonio,qui lib. 3x. ad edictum
scribit, aedile mensuras iniquas fregisse,quae coducts fuerant:quaesiiiiq.ec '
se ait,utri periisent. Illud quoq. ad aediles pertinebat, ut plebiscita in Cereris seruaret,quod ei magistratui instituedo causam dedisse Poponius scribit.' . Nos itaq. apud Modestinu illa sori aedilicia cura intelligemus, nisi quid si uteient. ortiud doetiorib. uideatur. Sacerdotii munus onerosum esse eXistimabatur. qua uiriubi rasius. obre Papinianus respodi, Inhonorib. delatis neq. maior annis septuagin- d Lin honorab. ra,rim pater numero quinque liberor. excusatur. Sed in Asia sacerdotium de uae et excu. Prouincie suscipere no cogutur numero liberorum quinque subnixi,quod m*O P T. Μ A X.q, princeps noster Seuerus Augustus decreuit, ac postea in re, e t stome . deteris prouinciis seruandum esse constituit.et Hermogenianus lib. i.iuris epitomar. scribit, Dote prouinciae sacerdotiuiterare nemo prohibetur. atq. ita arbitror c5stitu. s. de munerib. patrimonior . scribedii esse, Nec protostasiae,
uel sacerdotii, uel deoprotiar munera corporalia sunt, sed tantu Patrimonij ι-c.tipes esse no ambigitur. de si sacerdotiae uulgo scribatur. Oneris par δdgnoscitur siue.μ.G.α ea costitutione, ite alia quae sub titulo de periculo successorum Parentis ita goth de coiis.
scripta est: Si de proprio suo patrimonio muneris editionem tuo nomine Pa ι. .ceo. lib. iti ter tuus repromisit, ideoq.etia sacerdote te creari impetrauit: Onus erogati . bl P. Meuiat. nis c6mune omniti heredit eius esse, Praeses prouinciae non ignorabit. Mu- in pra.de contrieris editio a patre promissa gladiatorum, aut spectaculorum fuit, ut eaque σ a Consulib.ex Nouella Iustiniani t o facienda erat. Quod Accursiu fefellit in nosis ad Marcellii 'ecilla costitutione.sic certaminis editio,' ecludoru a. r μlijs locis iuris. Sacerdotii tame mentio est etia apud Modestinu lib. δ de P si ui eretrinis: Si in municipio,inquit, contra hanc legem de Iulia uero de mbitu uere , iistis . aha facit magistratum, aut facerdotium quis petierit, per senatusconsultu centu aureis cuinfamia punitur .ec apud Paululib. is adedi fiu: Sacerdotio,in ι Lun.d L. Iu.quit, obueniente uidebimus,an cogatur arbiter sententia dicere .id enim no ba de ambitu. D tantu honori peris nisu sed Sc maiestati Dei indulgetur, cuius sacris uacare m Ino Hili sacerdotes oportet. Hsc atq.alia extant non Christianor. sacerdotum uesti, nemo. j mergia, de qui b.etiam paulo post scripturus sum. Vnu adda,quod no alio loco dotio.de recenscriptii legi, de his sacerdotib.Theophilii lib. i. Institutionii scis bere, 'curate ' τὸ pb q. Ploru aediliu fuisse,et ne sacerdotes o. annis minores fieret. Neq . enim Chri p pq V m sitianorii hoc est, qui aut s. ex Nouella iri. 'aut' ut apud Gratianu 'multi scrihunt, o. annis maiores fieri sacerdotes poterat. Clemetis uero PQuisicis Ma - .. l .i.
ximi praescripto ' quinque ec uiginti annos nati: malom Pontificii libidine ν d istis. M.
atq. auaritia quac .aetate,quae q. sacerdotia obtineri possunt. De hospi- q rictu. ut de lib. quid Hadrianus costituerit sci ipsimus. Ide Paulus scribit lib. i. senterea aeta erquae. ra: Ingarioru prs statio,&recipiedi hospitis necessitas ec militi, ecliberaliu r l. uit.msideartiis prosessoribus inter cetera remissa sunt. Angaria aute sunt,equorsi prae mη.Cy hon. stauoes adcursum publicu. Id uero hospitum recipiedor. munus, Modesti- ι ι ab is . denus ec Cicero epistathmian appellat, ut a Bud docte animaduersum est.' μή π ς' -- Sequitur sitonia Scelaeonia. qui b.uerbis alij no abstinuerat. Arcadius Cha risius lib. singulari de munerib. ciuilit, Cura quoque inquit emedi frumeti olei. nam harum specierum curatores,quos σιτώνας ec in νας appeti ut, pus h, i creati moris est. Ulpianus lib. 3. Opinionu: Sextum,inquit, decimu aetatis coiae d. annii agentem ad munus sitoniae uocari non oportet. Hermogenianus quo u Budauit.de . que ' in personalib. munerib. numerat annonae ac similium curam, Predio. mo.Cr hon.
rvmq. Publicorum,et frumenti comparandi, arcas stamentarias annonae di x Ll ulli ἔλ
238쪽
2- AD MODEsTINUM a tuli.de iam uisione,& simili a.&Papirius Iustus refert' diuoru fratru constitutione, quarenia .peri si tonas indemnes esse oportere diceretur. Quaobre recipiendu quoq. eii, ut lib. io. Codicis scribatur: Vt nemini liceat in emptione specieru se excusare, ec de munere sitoniae. quod Haloadro placuit .licet doctissimi uiri Alciatus di Pyrrhus silocomiam praeserant his omni b. locis,quos retulimus. Bude . . - . Omnib. sit Onia,qui hac de re Alexadri costitutione intelligit sub titulo De co. ' pe sationib. qua de frumeti et olei publici pecunia metioni Eltitaq. hoc mu . . ,. nus, ut in publicis necessitatib. quo tepore Romae annonae presecios consuc L . t. sine tuebat, emedo frumeto sitonae creetu oleo Monae: quo munere uacat hi Ii prodivi anno beralia artiu professiores. Deinde Modesti. scribit,uel Antonin. potius Pius, 1 η ας ori. iur. Eosdem neque iudicare, neque in legationem ire,neq. in militiam ce, conscribi invitos. Invitos, inquit,no ut barbarus uerterat,nolentes:ex quo factu est,ut multi uolentes scribant, quod ita interpretantur, ut etsi uelint,non possint. Sed illud melius est,ne inuiti id munus suscipere cogantur.Legationis oc iudicadi munus ab Arcadio eodem illo libro, personale esse dicitur. Ad extremum, Nullum deniqueprovinciale,ribvlve munus subire cogendos. ςς πιτηρ- αγελκών, prouinciale munus uertimus:ne si gentile ministerium dixissem, non satis quid dicere,intelligeretur. Cetera Modestini uerba sunt, quod eleganter Florentiae notatum eli,
Hoc amplius inquit9 scire illud quoque oportet, eu hanc immunitate habere,qui in sua patria docet,aut curat. Na Comanesessopbista ave ab si Neocaesareae doceat, aut curet,no habet apud Comane es immunitate. et hoc ita aeuitiis Seuero et Antoni. costitutu VLIn Polemoniaco Ponto hae duae urbes fueriit , Comana 8c Neocaesare . . sed haec metropolis eius prouinciae ut ex Iustiniani Novella is.' didici: quadri,fore Aeth. Polemoniacu Helenoponto coniunxit. Comana auae Nou. i. ex Ponto inho bbati secunda Armenia transfert. Comanensi u melio fit s. costitu. De iniuriis e Noue. de deo di io.de agricolis oc censitis. Neocssariesis conuetus multa apud Pontifices scriptio. .Prae mctio. Cu itac uicinae lis urbes essent,dubitatu aliquado fuerat,an qui in at mmu Armeniae. tera natus esse . in altera profiteretur, uacatione muneru in patria haberet. 5cf t siquid .c. Seueri et Antonini constitutione responsum est, non habere. Est autem hic se m n uerbum σοψιςευειν,quod hoc loco no male omisisse uisus est uetus interpreMX i Ut . paulo post male philosophari uertit. Noscude sophistis quid sentiamus, anc reqviς tea dixerimus, sententiam Modestini expressisse uisi sumus. Deinde ait,
'si' h Mne ualde docto supra numerum, cir alienam patriam re lentes, immunes se Paulus scribit. et refert ita Diuum Pium Anso
Hoc enim praestantib.ingenio uiris dandu est, quod & scientia prosunt, di exemplo animos addunt adulescetib. ad optimu uitae genus capessendu.
Sophiritam,qui Romae docet, iuegratis, siue ob mercedem doceae,vacationem habere,a Ditiis Severo antonino erico litu tum,perinde quasim patria profiteatur. ε teos se Siceliam Paulus lib. i. Responsorum scripsit: Eos qui Romae prosimo G ui patria sua excusiati munetib.oportere,acu in patria su prosterentur.
239쪽
Mn. SINGULARI s. rorteretur.Et dubitanda noest, ex hoc Modestini loco sophistas no esse philosophos. eos enim solos mercede abstinere uoluit,ut supra scriptu est. Ide ait,
Quorum Iunctioni illam poteri quis rationem adperre, quod cum communissi, exirimetur patria Reda urbs, α quum est eum γιin sua patriast utilem moebea hac immunitate fui.
Pro ratione inepte alii sermone scribui, τῆ λόγου significationib.decepti. Similis error auseredus est a Nouella consti. ii in Noricis quoq. libris. Nailla parte locupletior est Basiliensis liber Norico A ad Graeca uerba respexe ris. In omni b. itaq.libris scriptum est: Mitiores itaq. nuptiaru solutiones Q. io quam in generali quada ratione sub bona gratia factis disiun 'ionib. scien d si est tales esse quodamodo.Scribendu aute est. Mitiores itaq. nuptiaruolutiones quae generali sermone BONA GRATIA solutae dicuntur, eiusmodi propemodu esse sciendu est. Et non multo pὀst: Substantia illa merito secundu nostras leges aestimantes esse,quae pura debitis uideatur, ratio quoq. ex ipsis cau sis pro cautione procedat. Quae uerba mirandu non est Accursianos non intelligere. separanda enim aliter sunt,quam ab eis facta est. 8c post uerbii Vi DE A T V R, scribedum, Quae de his causis dicta sunt, e contrario qum .procedant,&si mulier,&c. Sed illic ratione pro sermone,hic sermone pro ratione. ide ut arbitror interpres uertit. Ad ipsam Modestini ratione reaao uertamur, quam libro singulari de manumissionib. repetit: Roma inquit comunis nostra patria est. Huius sententiae elegantem rationem praeceptor noster attulit 'ex Vlpiano libro M ad edictum. In orbe Romano qui sunt, ex consututione Imperatoris Antonii ciues Romani effeci sunt: est igitur communis omnium patria, in omnes ciues sint. quod aliquando Accursius dixerat. sed sesell teum mendosus liber,cum pro in orbe Romano, in urbe scriptum fuerit. quod mendum sustulit Alciatus noster ex Tusco libro. qua scriptura Sc Vlpiani oc Modestini sentetia cognoscitur. Veraq.esse prsceptoris mei opinionem Nouella N. coenosci potest, cuius apud Accursi. uni metio fit, sed neutro loco intellecia esse uidetur. Dicitur ea, Iustinianum M uelle ius aureoru annulorum omni b. praestare, ad excptu Antonini Pn qui omnib. his qui sub imperio Romano erant,ciuitate Romana concestit. ite stantinio Theodosii minoris,qui ius liberoris omnibus dederunt. nsecuti autem peregrini sunt ius matrimonii , 5c hereditatum, testimoniorum quoq dc patriae potestares,similiumq rerum quae inter ciues Romanos tanis tum ex iure Quiritium fiebant: de qui b. alias plurib. Nunc quod instat:
LNum praeceptores in prouincia docenetes vacationem non ba bene, Romae docentes habent.
Hoc non male antiquus interpres uerterat, s non praesidatum, sed priuinciam επαργιαν appellasset Scriptum autem non recte est Basileae, ob con- discipuli cuiusdam mei erratum , qui cum graeca Modestini uerba ex Politiani libro describeret,aliquot uerba omisit, sine quib. contratia hute sententia fit: nem pe eos praeceptores in prouinciis docentes uacationem habere. D inde la tinis scriptum est a Triboniano, ut opinor.
Vlpianus lib. singulari de ossicio Praetoris rutelaris ira scribit: chletae habent Etutela excusationem inedqui sacris certamino. M coronatisor.
240쪽
ror AD MODEST INVM Dicuntur tam multa docte atq. elegater de athletis a G. Budaeo, And. Al .ciato, Sc Pyrrho, di nuper a no minus elegati ac docto uiro Laelio Taurelio in eo libello quem ad me misit De militiis ex casu: ut nihil habeam quod scribam, praetercorum diligentiae laudationem. Ad eos igitur lectores allego. Illud uideamus potius, quod sequitur in Florentinis ipsis libris obliteratu, quod Heruagius significauit,cuius sententia non probo, ut εθνορζLatoue scriptum fuerit: neque ut uetus interpres legisse uisus aes magis placet,si quis est coniecturis locus, ut UMM Kροσυνα scriptu fuerit, caexempla sint haec Asiarchia Bithyniarchia, Cappadocarchia, quae sacerdotia fuisse postea ostendam. Sic itaq. hunc locum uertendum putabam: φ
Provincia Iacerdotium,is i sarchia, BitDniarchia, Cappadocarchia raebet a tutelis immunitatem , est ei muneri quis pnrore L
Scriptura quidem Pandectarum haec est,ut uerbuna ἡ-: apparere uideatur , i quoq . agnoscitur. S post aliquot literas Y post eam tamen litteram, nullum litterar. uestigium, si recte memini, uidimus. quod facit, ut non satis certi hac in re simus. Sed dubitatione nostram, atq. opinionem omni b. esse notam uolumus. Illud sine dubio est, prouinciaru praefecturas illas uideri, sed ut dixi,c iste sacerdotia. De sacerdotio Asiae Papiniani' uerba antea retinlimus. hoc esse arbitrosiquod hic Asiarchia appellatur. Imperator quoq. stantinus in nobili illa constitutione ad Gregoriuita scribit: Senatores, seu a Pr refectos, uel quos in ciuitatib .duum uirilitas, uel sacerdoti j, id est Phoenia carchiae uel Syriarchiae ornameta condecorant, placet maculam subire infamiae, si ev ancilla uel ancillae filia, liberta libertat filia, scenica scenicae filia, tabernaria tabernariae filia, uel humili uel abiecta per lana uel lenonis aut harenarii filia uel quae mercimonijs publice prsfuerit, susceptos filios innumero legitimoru habere uoluerint. Prssectos aute scripsimus, ut uulgo: no Perfectis mos, ut Haloader: Marciani Novella de matrimoniis senatorii secuti qua Iustinianus ait 'esse illius interpretationem. hanc nos post Codicem I heodosianum reperimus, re ex ea cognouimus sumptam cile T. cdsti. sub titulo De incestis in Iustiniani codice. 'illic cum Costantini constitutio rese- Moeratur, ita scribitur: Nam cum sanciret, ne Senatori, Praesectis, Duu uiro, Ulamini municipali, sacerdoti prouinciae habere liceret uxor ancillam anci Iulae filiam libertam Iibertar si iam, ciuem Romanam uel Latinam factam , adiecit etiam, humilem abicctamq. personam . quo loco pro Phoenicarchia, di Syriarchia, sacerdotium prouinciae positum est, quod nos maxime iuuat. Sed de Novella Iustiniani sy. ' qua Constantiniana constitutio abrogatur, Phoenicarcharu&Syriarcharum, &magistratuit municipalium, insignia OAlarissimor. uiror. illic fieri mentionem ait. Magistratus autem dixi, ut antiquus interpres : non magistros militum, ut Haloander : quod sciam duumviros magistratus essem animaduerterim αςρατε γάρ cos magistra' η tus a Theophilo appellatos, quod infra scribam. Leonis tamen constitutio ne, R Lyci archiae θc Syriarchiae munera in psima Syria Comiti Orienus,aut Rectori prouinciae comittuntur: a qui b. munerib. curiales arceri iubentur. Quo loco ludorum mentio fit,quib. ille,ut opinor, sacerdos Lyciae praeerat, oc sumptus fortasse dabat,quod nos antea diximus de eo sacerdote, ius pater munus edere promiserat. Arabarchiae quoq. uectigalis alia constituti, ne mentio sit, quam nescio an ad Arabiae sacerdote persinere dicamus. Ex
his tamen quae supra scripsimii elici uidςtur,de me, Bilbyni Cappado