De Antiquitatibus Lusitaniae libri quattuor

491쪽

ccipient non fata moro: quis robora stare

Tanta queat contra ξ coeat cum regna tot num In regnum , pugnetq. mibi coniunctus Eoo

Hesperus, gelidam regio dissi a sub Arcton .

Dicentem audierat prompta Saturnius aure.

Ergo ubi conjedit Mavors, finemq. ιoquendi Fecit consilli, certus, sermone cythemm O. . . PHaec ultro aggreditur: non h, tibi nata futuro Ingrato taedas, hac connubia credo, uuae tuus, ingentistudio, Mars anxius ambit, Nec tua me fallit, tacito νt suoragia voto Haerebant dictis, ta mens ardebat easdem Voce iuuare preces , sed noti iusta pudoris

Causa vetat, Lemnijq. decens reuerentia vultus,

suae tamen ille petit, patrona baud indiga vocis Stant mundo promisia olim,nec torquet inanis Vos labor iste, Themis dudum hoc consulta manere Dixerat antiqua fatorum in lege repostum, Et venisse diem, thalamis quo talibus, astri Explicet obscuri nodos, ct limina pandat

Venturo tandem auspiciis melioribus, auo, Hocq. adeo eiusdem doceat vel nominis omen astuare age,festinus Hymengum mitte per auro, uui iuuenum cano, perfundens pectora, amore Vectat, ct aeterno firmet connubia vincto. Mutuaq. absentes pictura infundat am0re , Gratia quam geminis coniuncta sororibus, auro Lineet, Neros ab imagine concitet lues . Acceder tu sola thori, taedaeq. iugalis Di a potens, clarosq. animos amoribus indes, .c . . Totaq.

492쪽

Plena metu , maeno temera solemnia νuItu , Vosq. mei comites, laetum componite carmen , Ot ale Iouis stimmi thalamis coeuntibus olim Mnemosynes cecinit soboles arguta, datisq. Instaurate choros manibus , citharaeq. canorae Ad numeros, fetita procedant agmina pompae . Ducitur aregusto auguriodo anna Ioanni.

Desime iam longi suspiria ducere Voti

Lysia dism pes, vota diem meruere: videbis Mox oculis, quam mente prius , totosq. per artus Praesens ibit amor titulis insignis auorum In thalamos nova nupta tuos deducitur. olim Hos quoqge magnorum series exornat auorum , Hic tibi barba; ico vivunt annalia in auro , Thidiacaeq. manus referunt ex ordine reges. Limina primo tenet, qui fortibus expulit armis Hispanum ceruice iugum, regnoq. parentis Prusatas, mutauit opes, ct regibus unus Tot Isimul es ausus campo configere aperto . , .

Nominis inde tui Liant prima exordia, regni Certa salus, nostras impune aliena per urbes, Qui ferri non sceptra tulit, qui primus , adepta Pace domi bellum Lybiae traduxit in oras, Infidoq. fretum Mauro, Septaeq. tributis Meraiit. Subit Emmanuel, ad proxima Iedli ,s rei noto ante polo victricia signa Intulit, ct no Iras in leges ire coegit

Oceanum, mora siti totum numerare tenorem Gentis, S ornatos multo diademate pokles .

Ω με tibi maiorum praeclara exempla repoliit

493쪽

Ad virtutem animum, variosq. animare colores,

Argumenta aeui, cessie quod acumine mentis Cum tu percurres facies, intelligat orbis, Accessi e tibi cumulum virtutis auita O virgo , quam tanta viri fortuna manebat, Vive diu felix, ta cum felice marito Imperi, rege frena ampli, da publica Nota, Da dulces patri natos, socerisq. nepotes, Occiduo dominos orbi, qui regibus olim Cum consanguineis, regnorum mutua sacris Foedera coniugiis, in secula longa propagent.

MICHAEL CABEDIVS

SENATOR RE GIVS In partum Ioanns serenissimae Lusitaniae Primcipis . Sororis potentissimi & inuictissimi Catholici Philippi, Lusitaniae Regis. AD INVICTISSIMUM IOANNEM III.

Lusitanorum Regem.

A X I M E , Rex Auguste, Deo immortali habendae sunt gratiae , quod & successore tibi, &populo Lusitano regni herede. Gauerit, a quo certe haec publici infortunij solatia, tuae solius pietati donata credimus: ut etiam priuatis populi cri-

494쪽

minibus spem regni unicam,& omnium ocu los Ioannem tuum ereptum nobis deflemus: cuius eo usque omnium animiS praesens hararebit memoria,donec familiam istam ab una

illius stirpe numerosis nepotibu S auctam videamus: quod ille omnium potens faciet eo magi S , quo minus non id meremur m i se-ri. Sum equidem prosecutuS, Rex Auguste, publicam meo carmine laetitiam,nullam sane Partem eo assecutus, eius gaudij, quod mihi cum omnibus commune fuit, qua die pota humam hanc prolem, regni q. securitatem suscepimus: sed iacentem recenti calamitate ,& quodammodo torpentem animum ita excitauit optatissimus hic partus, ut mihi fatis non fuerit tantum non intra priuatOS parietes gaudio insanire, nili etiam in vulgus raptim conscriptum carmen publicarem .

Haud ignarus de re tanta nonnisi valde seria,& a p stantissimis componi debere. Scripsi tamen , ut idem mihi de prosperis tuis scribendi tenor constaret: argumenti dignitate fretus, quod non dubitabam nemini non pla- Citurum ,. licet omnibus carmen ipsum displiceret. Et si exultatilibus nimia laetitia animi S siquid excidat minus circumspecte dictum ignoscimus, non vereor ne quid aucto ri in tam estuso omnium gaudio detrahatur , siquid in carmine minus apte positum sit.

Certe si in eo cuiquam sortille aliquid in

495쪽

. . - 73re bene sonabit argumenti selicitati debebitur . Faciat, Rex Auguste, Deus, Opt. ΜaX- ut huius nepotis tui nuptiae, & plurimorum filiorum natales magno cum tuo, populiq- Lusitani gaudio, multorum doctorum ingenia, & eruditionem varie olim eXerceant . Vlix. V ΙΙ. Kalend. Februa. Anno Domini. M. D. LIIII.

MICHAEL C ABEDIVS

In partum Ioannae sereniss1mae Lusit niae Princi DiS. II, quibus imperium hocsemperfletit,

Principiis victo se Lusitania Gangi Imposuit , domitoq. poIum per utruq

Signa tulit, postquam Hesperias Eoa carinas Littora, Pelei prolem indignata tyranni, Ignotis vexere vadis, Lusiiq. potentem Progeniem per tot, qua venerat, aspera ponti Aequora gemmiferum tandem duxistis ad Indum sui res Lysiadum nunc, ta fundata tot annis Regna, armis, opibusq. suo sancire paratis Herede , tamagnos A ugustae maenere prolis Continuatis auos, clarumq. in secula nomen,

496쪽

Excepere noulim, Vel qua Lucina resoluit Lege puerperium, celsi tota laboret . 1 iΑula poli, magniq. domus deseudet Olympi, Et septem gemini numen deseruiat orbis. li2, amyνestra humiles hominum se fundit in ortus, cura nec exiguos es aspernata penates, . i riuatiq. nonnumquam νι Lira fatigant di umina, sin cerae e It coluisse frequentibus omnes Certatim studiis haec incunabula divos. O felix, niveoq. dici signanda lapillo locciduis quae tot populis, tot gaudia mundo Contulit Eoo, medioq iacentibus axe Gentibus, imperis fines qua sidera tanti, Et phoebus, caesumq. regunt,pars optima nostri, Una dies saecli,quae longum fulsit in aeuum utantes herede domos, nonr0. mal nae Eripit arbitrium sorti, nec casibus vllum Fortunae dedit esse locum,maturaq. regum Consilia asseruit vulgi a sermonibus olim,

Et sacra priuatis quid distent pectora curis Edocet Hesp eriae geminis innixa columnis. Auta domus Llabat, Lysii fundauerat orbem Prole Deus bina, sexu complexus Vtroque, Et regnum firmare suis heredibus orbi, Et dare venturas in publica commoda taedas, Quas alias donaret opes, aut munera OlympR Pro meritis Augine tuis Θ eu contulit aether uod fuit in primis tibi rex sanctissime curis i Nempe at cetatis, non tu ambitiosa superbi Impc monumenta para , lion crimina reg rem In

497쪽

t In populum taedis,nec triste minantia factis Praesidia accersis crudelibus,at tua postquam I 'gna Deo pietas sat commendasset, Ualti iRelligio Iecura animi, lare foedera terris , Et propressatuis li etiam firmare quietem

Pgnorabra nostram, mundoq. reponere paceml Ter consanguinei commercia mutua iuris, Infremit, o tacito connubia murmure damnat

Vulgus, Simperium thalamis peregrina subire Sceptra novis clamat, nataqtam dote locata Occiduae ius isse domus,ci pignore ab uno Iam prope casuri pendere Lacumiua regni: At tibi xa Deo con sat sententia redii, Quae valido fundata piae munimine mentis Securos nos esse iubet, quo pectore cumquc Inclines tractura deos,votiq. potentem rTe faetura tui: plebis non vana moratus ruuo sit ut incautae deliria, foedera mundi Muneris ese tui velles,natamq ocares Externam in gentem, nato spei certus ab uno Innum emam sobolem dominos in regna daturam. Continuos,tua qui digni diademata quondam Excipiant, tradentq. nepotibus austa nepotes. Viderat ex alto Saturnim aethere quondam

Res hominum,po sequam Hesperiis cessere carinisi Aequora, nascentem quae primum Hyperiona tomEt dominassensere rates,quae numina tanti sique Imperi, rubrum nabant secura profundum: Scilicet occiduas Ganges felice cohortes

lumine in a primis potauit fontibus Indus:

498쪽

Vecta flagis solem ditauir gaRa cadentem:

Mollia pacifica donarunt vellera dextra Seres,odoriferas felix Panchaia nΗbes . . Contulit, ρο non ros pretioso cortice Ganges i . Irriguis arbuna νndis confovit in Hus . ii icinnamina mille; Diuitias misere 1Da rL ILimite nota dromas portauit vela camelus, Et rude Idumaeae sudauit balsama vitis' Vulnus,& ignotis nobis ventura medellas. iMacte animi Emmanuel , G tanti muneris auctor Gentibus, Eoos cuifra νulgare reces :ζui dum Lysadumseruire pericula mundo, Atque orbis natuis communes omnibus usua , '. peruit te fama poD, qua gena per orbem IVirtutis testata tuae venerabile tandem, ardua quod decuit nomensuper astra locauit,

addita regna ista tor barbara, totqueper orbem Commoda tantum non patris superantia curo: Tum reputans quanta in primis incesserit uno Te pietas regnantehomines, quo numina cultu Exemplis edocta tuis observet, atra vsuos templis ari A. deum tua reddat honores: Cogat ut infandi gentis ludibria ritus, Et proprios nescire deos, Nervmq. secuto Numen sponte sua pro libertate paciscit' ', Doctores diuum dominor.Quae commoda vestris 1 l

. lic si quaesita orbi , Saturnius aquq conse

499쪽

Eraternum depasia iubarse utior ergo. ti i liadum genti partus praenuntia magnic'nibia protulerat, cornu non ante si renct ' i KIlla magis luxit mortalibus,Graq. pressi insueto signans nova gaudia lumine, quam Cum l. Augu sum Ioanna terum iam nona grauaret Sigua poto faetura , diem beatumni Vua stud's cumularet onus conceptaq. quondam

Munere pro tanto qua vota reponeret orbis . . si a.

Tunc ad sesuperos 'opim N e sedibus omnes . 'Iuppiter .Atlantis iubet accersre nepotem I.LJe quod in medium communi restet agendum Consilio, ct tanto dignam rem fonseule coetu . ΕΩ locus in medio coeli pectucidus axe s, ' .

Perpetuo qui sole nitet, ephyroque perennis Plante tepet vernumenon illic frigida cogit Bruma niues,gelidove rigent Aquilone pruinae , Et vicina licet nimio tamen ipse calori Frena tenet Phoebus, molliq. attemperat ariro Aethera flammiferis illustrans cleera habenis Sidera diuorum gemmata palatia parte Ex omni fulgent,propriisq. accensa coruscant minibusnmulta aethereas hinc inde frequentat Stella domos pagsm,postesq. domesticus ignis Distinguit sacros,hominum praelucet Olympus Quem factis, cuiusq. deos ut mandet in ortum. At in sece*u magni meliore metallo Stat sedes augusta Iouis, quam plurimus ambit

circum adamas, totusq.suisquam ditat Hydaspes . Diui -

500쪽

Diuitiis,cui donat opes praelargus Eoas 'Indus,&Oceani spumant vada rubra Pyropum . uuin adoptiui peregrinam emblematis artem Nativus commendat honor,m en q. benigni

Sideris, ct toto non aethere mitius an um. iHanc primo Natura parens fabricauit ab aeuo Arte1Da rectori orbis , Rant atria caetu Digna deum, princeps nitet aethere curia toto. Excitos Atlantiades huc duxit ab omni Parte poli superossolio consedit eburno altitonans,vari s quod 1 cula multa figuris Dininxere patri: violatus Iaspide candor. Jduo niueus, tammamq. aquante Pyropo Intentos in honorem oculos praestringit, ta ora Aduersi feriunt radi, numenq. sedentis Defendit vis multa loci et pater ipse laborat Lumina 1 e loquens in se conuertere diuum, eo potis interdum sese minor esse,suaq. Materia te cupit, disponitur ordine deinde Cetera turba Deum, stataq. ab honore curuli Quisique sedet: vario sermone immurmurat aula , Inque vicem quaerunt dubi, tractanda repente. Quae tanti res arbitris e quae poRulat omnes Causa deos' magni num decernenda triumphi Pompa siet regum meritis ingentibus viri e Rursum alius,grandisne rei num causa feratAr Iudicio cessura deumὸ quique impira orbem Communiq. simul qui crimine laeserit anim . .an noua iura paret terris imponere mundi Rector, Sesserens hominum compescere motus