장음표시 사용
331쪽
A pani . & hic quidem cum Bonaventura, Francisco Mayronix, Richardo de Media villa, & Alexandro Halens ex ordine
Francisci, S. Thomas e S. Dominici, Bernardus e S. Benedi. Oi , Dionysius e Canusianorum, Hugo e S. Victore e Canoni. rum regularium , Aesidiusti Ausustinus Triumphus, Almxander de S. Elpidio, lacobus Viterbiensis, Gulielmus Cre. monensis omnes ex ordine Eremitarum S. Augustini, Doctores porro canonistae ila adhaeserunt huic decreto,n i finitum si illos enuemerare.rece semur multi a Laeliora hoin tractatibus Theologicis loco quinto, ct a Doctoribus in y c. nouit extra de iudiciis . Hic factum, ut audacter dixerit Bariolus maturi vir iudicij l. r. 9. r. D. de requirendis reis opinionem contrariam esse haereticam. Ex antiquis non habemus multos, qui haec speciatim tr Oarint. A Diuina nanque prouidentia videmus hoc instititum, ut plurimarum rerum veritas in Ecclesia paulatim saeculis sequentibus in apertum producatur, & elucescat. transso mamur, ait Paulus a. Corinth. c. 3. de claritate in claritatem
tanquam a Domin i spiritu: quod etiam scripfit S. Thomas.
a. a. q. I. art. 7. statuens articulorum, qui credendi sint, nu-
merum crescere semper in dies.quoad explicationem distinctiorem, licet non quoad substantiam . Et nihilominus anti. qui, verbis amplissimis extollentes Petri, succellorumque ipsius potestatem generatim videntur tacdixisse. Ac, ne asseramus Latinos, Graecorum summos adducemus, atque eo , qui tenuerunt sedes primarias Orientis, amulas Romanae. Igitur S.C3nillus Patriarcha Alexandrinus sic in Thesauro , ut citat S. Thomas libro contra errores Graecorum: Sicu Christus accepix a Patre Ducatum, de sceptrum Ecelesiae gen . tium, ex Israel egrediens, super omnem principatum, potestatem, super omne quodcunque est, ut ei cuncta curum-tur, plerissimam; sic& Petro, de succestoribus eius plenissime commi sit . Sanctus autem Chrysostomus Patriarcha Constantinopolitanus , ita libro secundo de Sacerdotio. Quanam item de causa, est , idem ille sanguinem effudit suum certei, ut pecudes eas acquireret, quarum curam tum Petro, tu Petri successorii iis committcbat, Et mox,explicaim, Petrum super omnia Deibona constitutum et Dum ait Christus , Quis
fidelis seruus, & prudens, non hoc ait, quod ei ignotus ut Getiis , ac prudens seruus . sed quod exprimere velit, i um hoc
332쪽
opus, quis rarum sit, tum quae si functionis huius amplitu- Α .conleptare itaque & prcemiu. Ignatius vero Antiochenus Patriarcha, qui Amsolos. Christumque, ut volunt aliqui,via dit, ad Philadelphienses, Principes, ait, subditi estote Caesari milites Principibus, diaconi presbyteris, presbiteri vero, de diaconi, atque omnis clerus simul cum omni populo, & militibus, atque Principibus, sed & Caesare obediant Episcopo, Episcopus vero Christo, sicut patri Christus , dc ita unitas per omnia seruetur. Haec Sanctus,volens esse Episcopo subiectum Caesare. sicut patri Christus,qui per omnia labiebus est,sive illa sint sacra, siue temporalia. addit, unitatem per omni astruandam, atque ita Episcopo debent omnia profana suta
recta esse per administrc s, ac Dominos eorum.Ac,ne dicas tisacrorum Praesuli dumtaxat, non etiam secundo lac uti om. nium profanorum sacro moderatori, adiecit, Per omnia .
Clarius haec S. Epiphanius, hqres. 29. Thronus Dauidis Regale, inquit, istium est Sacerdotium, quod in Eccles sancta est. hristus enim Dominus, Rex, & Sacerdos; Rex, quia e . stirpe Dauid . deinde unigenitus; Sacerdos, quia secundum ordinem Melchisedech sacrificium obtulit, ipsum hoc situm Regnum una cum summo sacerdotio seruis suis sum emis Pontificibus est largitus. Haec ille, apertὸ asserens, R Inum profanarum rerum, sacerdotiumq. simul esse in Ponticibus lammis . quoi eadem verba explicans S. Paulinus, ita cecinit , ad Cytherium: Haber er illud: Ventris a fructu tui in sedibus ponam mers.
cui simo David quamlibet Christus sones.
In Christo'illis concinit. Qui Christiani corporis collegis. DInfede ponentur Dei. Eadem tradit Procopius Gazamsin Isaiae p. rc. quem reo fert Leo Castretas ibidem. Et attingit Damascenus orati a. in Natiuitatem Mariae. Quin S. E phrem Syrus, ut antiquis. simos ex ultimo Oriente scriptores adducamus, in sermone de Trasfiguratione demonstrat, Petrum Christianorum Primcipem fuisse, sicut Moyses Hebraeorum Princeps Hil;qui diuina, humanaque simul omnia gubernabat. Hinc Macharius c ΛΚ -
333쪽
Aegyptius hom.16. postea Moysi successit retrus, qui nouam
Ecc lesiam Christi, novumque sacerdotium instituit. Et honu. Q. Virga Morsis, ait , duplicem gerebat imaginem, occurrebat enim hostibus, tanquam serpens mordens, ec enecans Israeliticis vero erat vice baculi, quo inniteb tui : Haec ut ,
Summos Pontifices iustis misis esse in Eccle ita Dei 'olem,
atque iccirco nihil non ex iustitiae praestriptis moderari. quod
me argumentum tetigerunt Henricus Gandauensis ,& Rin dericus Sanctus. Haec vero omnia praedixerunt Ezechiel capc34. inducens Deum loquentem, Suscitabo pastorem unum se. BI cundum cor meum David qui pascet eas. Et cap. 37. Miuus meus David Rex Dpis eos, pastor erit omnium eorum. Et Osee I p. a. Erit numerus filiorum lsrael, qua si arena ma ris, quae sine mensura est μι non numerabitur erit in laico
ubi dicetur eis. filii Dei hiuentis,& congrebabuntur fili, tu, da di fili j Ismael pariter, fle ponent sbimet caput unum . Et Hieremiae, cap. 33. Non interibit de David vir, qui sedeat isper thronum domus urael: Haec illi Dauidem vocanteS, qui exemplo Dauidis, tum temporalia, tum spiritualia procuret, sicuti imperatorem Latini Caesarem, vel Augustum C vocabant , Aegyptii Reges sitos Ptolemaeos, aut Pharaones, Pastorem ,em appellanti quod Rex& pastor, de pascere ducatur . sic enim populi 'ad Dauidem a. Reg. 1. Diali aut D mimis ad David, tu pasces populum meum Ιirael, de tueris dux super Israe L Et psal. 7. Itelepit David seruum suum, sussu Iit eum de gregibus ovium, de post stetantes accepit eum , pascere Iacob seruum suum, S Israel hereditatem suam , di , pauit eos in innocentia cordis sui. Quin a profanis etiam scriptoribus , inter hos a Graecis, Reges Pastores nuncupanutur Et Homerus passim Reges vocat αῶν. D Hine Origenes hom. 2. in Genesim, usus, inquit, obtinui . ut, quia Praesules gentium, A ripulorum magistratus, tam apud profanos, quam apdd sacram Scripturam Pastores soliati sint nuncupari, etiam haec vox pastere, regere, & imp . rare significet. Nul lus vero, ait Arnobius Psal. is . Apost larum, praeter Petrum, a Christo Domino nomen pastoris aci pit. solus enim Dominus resus Christias dicebat, Ego sum pastor bonus. Et iterum: Hoc ergo nomen sanctum, de ipsius nommis potestatem post resurrectionem suam Petro poenia
tenti coaces it , di negatus negatori suo hanc, quam solo, ha-
334쪽
het, tribuit potestatem. Et Luciser Calaritanus, alloquens cImperatorem Constanti Midi de non parcendo in Deum delinquentibus, Petro, inquit, dicit Christus Ioan. vltimo Paste
agnos meos. Et iterum, Pasce oviculas meas;&m veniens lupus, vis eos . qui successores inueniuntur extitisse beato P tro, vicem gerere mercenariorum, eos, quos iampridem per Hier mam pro terat populo in dicens . Et dabo vobis paristotes secundum cor meum, ec paseent vos pascentes cum
discis lina. Hae ille. asseverans, Pontifices Romanos esse eo Patares , de quibus apud Hieremiam Deus ait, fore. ut a sedenturis i .eesar il ii 'bit La m i. m I Ex his omnibus lique , Pontifici Romano in terris non modo summum. Sacerdotium . sed etiam summam Re salis imperii potestatem collatam a Christo, sacra , profana' que -- Tegenda, non modo in Italia i sed in Orbe toto cum bono id publico cognouerit expedire. 1 Neque vero his repugnant, quod Papae interdum , Christi exemplo, quando
seruos aguntinius seruorum, cum non poterant ves corda po tentium dura mollire, vel sublimina celsitatem sectere, suae potestatis vires, aut Maiestatis eminem Culmen occulueret iactis,aut verbis conlanis humilitati conspicuae, humanaque Qxilitati,citune ob id non contrarij x veraeati, ut, deinde suo tempore, cum Tra exigit ,ac patitur, surimam dignitatem . potestatemque suam Proserrent in medium. Sic Christus ase seruit se cum suis a tributis liberum , voluit tamen e Praestare, nequem vel hac in re scandalizanet , ut habetur Matth. c. i . Et quamuis indignans obiecerit Phari seis,quod ipsum non honorassent, ut habetur Ioannis cap 8 . noluit ta
mes fieri Rex ab ijs, qui non ipsius in primis dignitatem quaerebant, sed panem. quod scribtur eiusdem c. 6. Et nihilomi- Dpus vetuit occludi ora i js,qui Uamabat ipsum Regem Israel.
asseverans, mre alioquin,ut lapides clamarent. quod Ioannis cap. O. α Marci c. ro. habetur, ac Regem se fatetur inter roganti Pilato , non qui tunc armi S Pugnaxet, vel cuius Re gnum λret Mel omnino , et tunc de hoc mundo, verum cui potestas onmis , non aliqua tantum danda mox esset, non inc o duntaxat, sed interriseciam, quodest Matthaei cap. a s quo tempore dixit Petro, Paste es meas, dc ipsi dicium fuerat a Patre, Postula me, de dabo tibi gentes, haereditatem tuam, di possessionem tuam terminos terrae, reges eos in vir
335쪽
e ga ferrea, & tanquam vas figuli confriges eos. quod habetur Hah x. Et sede a dextris meis donec ponam inimicos tuos
scabellum pedum tuorum et Virgaque emittature Siomut dominetur in medio inicorum, confringat Reges, conquasset in terris capita multorum. ut est psal. to 9. Neque si liter, cum dicimus, a Dominio Sacerdotali, ac Regali simul, quale 'est Papae,omnia dominia pendere, tolluntur aliorum dominia eorumque effectus . sicut a directo dominio non extinguitur utile, neque a dominio proprietatis dominium usust ctus. sic Deus, cuius vices Papa in terris gerit, operans intime in omnibus rebus, non tollit earum formas. & eflectiones,lut docet S. Thomas lib. 3 . aduersus gentes c. cI. & parte Prisma. q. Ios .art. I. quamuis in ipso vivamus, moueamur, aesimus, ut habetur Act. c. 1 ac possi trigere,atque agat inter dum sine interuentu causarum secundarum, quod in mirac iis maximis sentingit, a ipsis adhuc salui S, earum vires, . effectu sue minuit, vel auget im totius uniuersitat s bonum, .
Neque vero Pontifex coquiiscere debet in huiusmodi temporalium rerum tractat ione . vit: tate, ac spec e sed aeterna
ac coelestia inprimixita spectare, & inquirereo titti prae isti
C nihili ducat. ih his desudabit atque elabora, i, Imemoreo rum, quae Christus dixit, Noni veni ministrari .sed mimissere, quando, & haec exteri videruti . notum naenique illud Age illai Regis. Regnum sapientibus esse seruitutem. Quod vero Sancti Doctores aliquando dicunt, Regibus a Deo tr . dita Regna, sic tradita esse scimus, ut pendecima primo .Pontificis summi Remo, atque illi famulentur . sciens m Prosperlibro de vocatione gentium, c. 3 Gratiae Chostiant essem.
bus etiam ipsa , quibus mundus atteritur,. arma famulantur, Et S. Gregorius ad Imperarerem Mauritium, libro a. ep. 6 r. D Super omnes homines, ait, dominorum meorum pietate cae litus data est, ut terrest re regnum coelesti regno famuletur Eadem Leo ep. . ad Leonem Augustum Et S. Thomo 2. a. q. U. art. 2. Omnis persona, inquit, obius, vel virtus, ad
quam pertinet finis, habet dis pcnere de hiri quς sent ad Gemibella autem carnalia in populo fideli suntreserenda adfinem, vi ad bonum spirituale diuinum, cui clerici deputantur: ideo ad Clericos pertinet, disponere, & inducere alios ad bellana dum bella iusta. Hic ille vir, doctrina,de sanctitate praecellens
336쪽
concluditur, apud sapientissimas quaslibet genter, raris Pon tificem summum, fuisse etiam res Regem summum, νel pene . Sacerdotes omnem profanorum potestatem est ab Imporatoribus, atque a Regibus maximis Pontifri id mano imperia ,σ Runa maxima fuisse subi ci ci
cta, atque illi in temporalibus ob legitimas causas omnino paruisse.
, LAscisSIM VM site superioribus, om
nium rerum Dominium supremum pertinere ad Pontificem Romanum iure diuino. quodsi ponimus, ut poni debet, iure etiam naturali idem dicendum videtur Sancto . . Thomae, Henrico Gandinensi, de Roderico Sancto. de sane illustrioribus, ac sapientioribus quibusque gentibus hoc ius filit,ut cucta essent subiecta summis sacerd tibus , ipsiq Reges ijs obedirent , ac dicto audientes forent . quod multo magis erit obseruandum Christianis, quoru primi paretes omnia proijciebant ad pedes Apostolorum, Petro in praesidente , ut merito ad illos pertineat, quod Dauid c nit, Subiecit Deus populos nobis, & gentes ub pedibus nostris. . Athenienses olim sibi primas sapientiae laudes vendica- .re conabantur, atque ad eos inprimis spectat, quod A post Ius ait,Graeci sapientiam qu erunt. Atqui Areopagus eorum penes quem prima omnium potestas erat, constabate iudicibus, qui sacerdotes essent, summusque omnium sacerdos ro- ogans singulorum sententias, ipse suffragia colligebat. quod Iosephus testatur lib. 14 cap. 16. At Laced omis idem S cerdos erat summus, ac Rex, ut habemus e Xenopontis libro de Rep. ipsorum. ludices autem apud Aegyptios, ait Aeli nus lib. i . Variae historis c. ijdem quondam fuerunt, qui& Sacerdotes. In his princeps erat sententia maximus nature in omnes statueadi ius habebat. Antiquitus , inquit Strabo lib. 17 Meroe quae est Metropolis Aethiopici Regni summa potestas fuit penes Sacerdotes , tantaque auctoritas, ut non nunquam, mista nuntio, mortem Regi imperarent, eique
lassicerent . testatur Eusebius in Chronico, in Perside
337쪽
A nonnisi magnos Meerdotes regnasse. Adijcit Agathias libro secundo, publica omnia de consiIio ipsorum fuisse administram, ac nihil ratum , es legitimum suisse Persis , quod non e rum sententia confirmaretur. Druidae, scribit Cisar lib. s. de bello Gallico de omnibus controuersiis publicis , priuatisque constituunt, de omnes undique parent eorum Iudicijs dc decretis .:Apud Germanos. olim , quod Tacitus scribit libro de moribus eorum, sacerdotes in publicis Conuentibus. ubi agebatur de sinum rerum , ius habebant imperandi, silentiumque indicendi. inter Slauos ijdem Regibus erant ina-B lores, cum penderent ab auctoritate illorum, teste HelmoL. do lib. a. cap ra. Quid vero Romani Numquid non apud iIlos ius erat Sacerdotibus in omnia tam sacra, quam profanaἰHaec sunt sesti verba cum Pont.Mam esset omnisi Sacerdotum iudex, & arbiter rerum diuinarum, atque humanarum. Haec Ciceronis lib. a. de Legibus, dum loquitur de auguribus, qui
Sacerdotes erant, maximum autem , di praestantissimum in Re p. ius est augurum, cum est auctoritati contini m. neque
vero hoc, quia sum ipse augur, ita sentio ; sed quia sic existimare nos necesse est . quid enim maius est, si de iure quaeris C mus, quam posse a summis Imperijs,& summis potestatibus comitia tollere 3 concilia vel instituta dimittere, vel habita rescindere a quid grauius, quam rem susceptam dirimi, si unus augurum aliter.dixerit λ quid magnificentius, quam posse decernere, ut magistratu se abdicent consules quid reli. si Osius , quam cum populo, cum plebe agendi i us, aut non dare, auxia legem, si non iure rogata est, tollere Haec Cicero. Extant tantae potestatis, qua Sacerdotes praediti erant', exempla plurima apud Valerium lib. I. cap. I. Quocirca Imperatores Summum Pontificatum ad se transtulerunt, quod D viderent ei summum ius esse in omnia. quod adnotauit Dion.
lib. 13. de patricii conqueruntur apud Livium lib. augures Pontificesque communi cari plebi. & Vlpianus tit. de Iust. dc Iure leg. I. φ. I. Publicum ius, inquit, est, quod ad Statum rei Romanae spectat; priuatum, quod ad singulorum utilita. tem. sunt enim quaedam publice utilia, quaedam priuatim. publicum ius in sacris, in Sacerdotibus, in magistratibus consistit. Sic Vlpianus,magistratibus praepones Sacerdotes,& in ijs consistere asserens ius publicum Romanorum. Cognoscebant autem non modo illi causas pias, ac pauperum, quod Cicς oo ro
338쪽
m tradit oratione pro domo sua, & de haruspicum responsis, Ased etia testamentotum, quae calatis comitijs fiebant; id Gellius docet lib. is. cap. 26. Quin acta omnia, quaecunque asuersius ipsorum praescriptum tentata essent, irrita reddebant, ac, nequid fieret, ubi ita videbatur, intercedebant. Sic I tur celeberrimae omnium nationes , quarum conlaetudinem reliquae minores imitari solebant, hanc legem seruarunt, ut sacerdotio profana potestas omnino pareret', ac penes illud semina rerum profanarum foret. Neque ab hoc abfuere olim Mahometani,cum latius imperarent. eorum namque summus Iegislator statuit, ut toti uniuersitati praeellat unus Pontifex Bsummus, quem Calliam vocabant, illique potestas foret i omnia profana , ijsque administrandis deligeret ipse praesectos , quos Amiras, liue Amirem, aut A miranteS dixere, ac pro libito amoueret. Id per multos annos Mahometani ob. servarunt, cum praeter alia tenebant imperio Hispanias, Sa diniam, Siciliam, Cretam . quod tradunt TyriuS lib. I sucap. a I. Ioannes Leo in tertia parte descriptionis Africae , Zona. rastom. 3. in vita Michaelis Duce. Recessere deinde ab hoc instituto Mahometani, umbramque illius tantum retinuerunt quod si Pontifices eorum summi, ac Praesules impiae superstitionis adhuc tuentur quandam speciem disiaitatis, & praestantiae,sed re ipsa imperium totum est penes ipsos Reges. Atque ita videtur eo redacta ros, quo scimus suisse redactam apud Iudaeos,inter quos sanxerat Deus, ut Omnium constituendorum potestas esset penes ipsos sacerdotes, ut habetur Deuterono- mij. c. i7. Quamobrem summus Ponti sex corona triplici o nabatur, quod habet Iosephus antiquitatum lib. 3. cap. Xi.
id erat lyara, cydarisque ipsus Regium diadema,ut vocat Hieronymus Epistola ad Fabiolam, factumque est non instituem te Deo ut Rex Iudaeis daretur, qui tamen, & , Sacerdotibus Dungi solebat, atque ipsus potestas subiecta erat Collegio septuaginta duorum, quod Synedrina vocabatur, ac Reges linsos iudicabadia . quod scribit Iosephus antiquitatum libro I .
Ad summam, sapientissimis qnibusque gentibus , quarum suere magna imperia, commune hoc fuit, ut ijdem soreno Pontifices Maximi, ac Reges, siue in sacra , & profana simul summum iuS Sacerdotes haberent ; ut iam', qui secus dixerit, non modo repugnet iuri diuino, quod Christiani proserunt ,
339쪽
A atqu' , hoc , iuri naturali, sed etiam communibus illustriorum , prudentissimarumque gentium scitis .
Quamobrem scelicissimi, ac potentissimi quique Christi
norum Reges, & Imperatores, quod iure , inquit Franciscus Mayronis, ad Pontifices Romanos pertinebat, id in effectu voluerunt esse illius . taperuimus signo 76. de admiranda progressione sacrae potestatis lib. II. cap. 3. Sed, in uniuersum, Potifex Romanus,quid iure possit in tem poralibus, liquet,quia multos Regia potestate δ: Imperatoria priuauit, non propter hsresim, flagitiaue duntaxat, verum
B & propter ignauiam Sic Zacharias Papa deposuit Chilperia
. cum Regem Francorum,Innocentius Tertius amouite Regni gubernaculis Sanctum Portugalsae Regem, ut est in cap. z. . de suppl. negli. Praelatorum ; alij que alios accedente Episcorum, Procerumque consensu, ut Carolum Crassum, Ata iuuphum, Vencessumque Imperatores, ac Germaniae Reges. P te ea vero,ob publicum bonum , reiectis ijs,ad quos iure alioquin imperia magna spectabant,quamuis nihil omnino demst rerentur, ea detulerunt ad alios, qui nihil omnino iuris prius . habebant. Huius autem rei duo sunt ii lustri minia exempla.C . Ac primum contigit in Orientali imperio. Nam, cum Iegitimus esset illius Dominus Balduinus Secundus, Michael Palaeologus id inuasit, eiecto armis Balduino, qui ad Carolum Neapolis, ac Siciliae Regem, cofugiens poterat illud re- ciperet & nihilominus placuit Gregorio Decimo adiudicare Orientale imperium Michaeli Palaeologo,& auserre illud Balduino: ut testatur Villaneus lib. 7. c. 44. Nauclerus gener. 43. Licet enim nulla esset in culpa omnino Balduinus , nihilominus vix fieri posse videbatur, ut imperium recuperari poster .
Michael autem pollicebatur, se fore in fide Ecclesii Catholicae una cum Graecis. quod pro virili praestitit ille , quoad visit atque ita Gregorius Decimus abstulit iura Orientalis impe- Balduino vero Domino, de dedit Michaeli, qui nihil iuris habebat . Secundum contigit eodem tempore. Nam , cum inissent electi a Germanicis Proceribus inter se ditan cientibus ex una quidem parte Richardus Anglus Dux Cornubis, &ex alia parte Al sensus Decimus Castellae Rex veluti Reges Germ*-mae, atque ad unum existis necessario pertineret Germaniae Regnum, nihilominus placuit Gregorio Decimo illorum pe- Ο o a minem
340쪽
minem confirmare, atque admittere uel ad imperium, ad ARegnum , sed iussit electoribus, ut alium crearent. Ac tu factus Rex, & Imperator, Rodulphus Austriari familiae parcns , ne quidquain reclamante Alphonis Sic legitur huic a Papa ablatum ius Occidentalis imperij, quod habebat ad rem, datumque Rodulpho: quae icribunt Nauclerus generatione 43. Villaneus lib. 7. c. Polydorus Virgilius lib. xvi. sub annum x2F7. His addi posset, quod supra diximus ab Alexandro vi. Ineias Occidentales,& Orientales aequis partibus inter Castella nos, ac Lusitanos fuisse diuisas. quod cum multis de causis es. Afuere posset illeia,tum Vero. ea, quam S. Antoninus tradidi , quia scilicet P.nti sex , Christi . Deique Vicarius quodcunque voluerit in terris, ligat, ac soluit ob publicum binum a tuique ipsi est infideles punire, cum iuxta lumen Naturale nequaquam vimin , atque omni Dominio priuare. atque ita non modo haec poteli, quatenus est necessarium ad salutem animarum, sed etiam quatenus est utiIe ad bonum publicum. Nam cum Christus Petro dixit, palae, iussit , ut subditos aleret omn i subsidio spirituali, ac temporali, ut post clari ili mos Doctores adnotauit omni Virtutum genere fio. Crenti stimus Franciscus Toletus Cardinalis. Concludamus itaque, ac statuamus, Pontificem Romanum non modo elle sinet num sacrorum Pontificem , sed etiam Rogem salua obedientium potestate , ac iure, P fanarum rerum sapremum in terris, idque iure diuino. quod si cum Theologis Christianis concedimus , iure naturali, inquit S. Thomas , Henricus Gandauensis, di Rodericus Sanctus, cuncta illi sunt sub:ecta. &, quando sapientissimi quoque , atque Illustrissimae gentes sanxerunt eum, qui summus Ponti sex ret, esse etiam Regem summum inter suos, Christiani multo id magis sancient, iura harum gentium non instingentes. Iccirco, Imperatorum, Regumque maximorum vel concessioSe, vel approbatione, Imperia maxima sint Romano P tifci in iplis temporalibus subiecta. . lQuicunque igitur Italiam noluerit pontifici Roma thedire , is contra ius diuinum, atque hoc posito, contra naturale , & alia , quae diximus, pugnabria &, quod est instaer omnium, ac supra omnia, contra ipsum Deum, qui, ut ostem deret, id consonam suae voLintati, noluit seu ue Italiae tot