Illustrium & clarorum virorum Epistolae selectiores, superiore sæculo scriptæ vel à Belgis, vel ad Belgas. Tributæ in centurias 2. In quibus multa theologica, politica, ecclesiastica, historica, quædam etiam iuridica, & medica. Nomina autorum prodet

11쪽

nonnullas typis describendas dares. Iudicabam enim fore ut utilius haec legerentur quam quisquiliae & ineptiae nonnullae, quae Cum maxima autorum molestia, nullo lectorum fructu, infelicibus ac vel idcirco perituri chartis , quotidie illinuntur. Sciebam quoque quanta diligentia id ipsum ab antiquis esset praestitum. Nostra quoque aut parentum memoria , viros eruditos; Platonis, Aristotelis, Isocratis, Philippi, Bruti, Alexandri, aliorumquC. maximorum hominum, quae aut alibi , aut in eorum scriptis legerentur, literas seorsim edidisse. Quod non . ignorarent, Caetera fere uniuerse aut scribi aut dici, epistolarum argumenta , a singulis temporibus occasionibus ac locis, &vt ille ait, - ν

desumi. Quae res proprie prudentiam informat. Quo in gςnere non paucas esse apud te meminera, quibus res pleraeque maxime insignes,

quae paulo antem hoc Belgio, Gal

12쪽

Ita, Germania, Britannia, alijsque

regnis euenere, fide historica continebantur. quarum semper singularis quaedam ac peculiaris esse solet utilitas. Quippe, ut omittam, oblectare ea vchementer & instruere eos qui versantur jn Republicata, quaenam maior seges- aut fertilior, ex ullo genere 1cribendi petitur hi storico cui veritas in manum traditur , nonnunquam dc iudicium

stippeditatur. Neque id a plebeis

animabus, sed ab illis, qui res maximas hoc tempore gesserunt, aut interfuerunt singulis. Prorum nec postremus fuit parenS tuus, nec postremis se coniunxit: parteS autem semper eas est secutus quae pro patria & animi tranquillitate starent Cuius rei causa, ipsam quoque patriam reliquit. Erant Sc alterius non paucae generis,quae praeclaras de religione disputationes continerent, aut insignem in nonnullis animi integritatem atque inoderationem

declararent. Idque aetate illa, qua

13쪽

Ε I s T O L Α. expressam ius verbo, Dei volunta tem legere , aut decretis aduersari hominum, crimen habebatur, flammis vindicandum. Talis erat eo tempore Georgius Cassander: talis erat qui assiduam in veritate inuestiganda M antiquitate perlustranda,huic operam nauabat, Cornelius Gualtherus; domo Gandauensis. tales qui Cassandro aut fauebant, aut , ab eius instituto alieni non erant,inter eruditos; Vicetius, Metellus. & quod instar est prodigij,

Ximenius; Hispanus & Theologus. talis erat eo tempore inter illustres dignitate viros,summus Vir Hoppe rus. Qui cum inter hostes moderationis principes, & maiores eius hostes versaretur Theologo S , cum . AntVerpiae plerunque aut Bruxellae esset, quae tum innocentum sanguine quotidie madebant, ad Cassisandri causam singulare studium ac moderationem attulit. adeo Vt Lindanum, Panophar artificem, magni

spiritus ερ animj Theologum ad

candem

14쪽

erat, sti pem Elephanto dare. Talis erat libere enim est dicendum) inter eos qui se Euangelicos dicebant, mitis ac sincera Bullingeri anima, qui nondemel ad Cassandrum, quia neutri. sicut i pse loqui amat in parti

se addixerat , prouocare in nonnullis audet: eundem, vera pietatis pariter se eruditionis studiostissimum, virum ductissimum, fratrem charissimum, VΟ-Cat: Me amare,orpropter pietatem ortiteraF, nech minus cupere vicissim ab eo amari,profitetur. quodque his omnibus fortasse maius est, eius & sam ctorum precibus , candide & sincere se commendat. Et hic est Henricus ille Bullingerus, quem& eruditione & candore nemini secundum, in Elogijs pronunciauit Beza. Beati paci ci , quia I, Dei vocabuntur, ait ipsa veritas. Talis & Bucerus erat. qui dissensiones Zminglij & Lutheri, nimiamque immodestiam, cum patriae Coniunctam detrimento, in epistola ad Lascum insectatur, quq diuinum

15쪽

diuinum vocat virum,cum nonnihil tamen indoctrina sacramenti,aut in

formulis loquendi, adhuc trepidaret. Qui nonnulla quoque,quae a se. ' de hoc subiecto essent scripta albere se retractare ait. magnum Augustinum Si co teste illud Aristotelis effatum secutus, Δῶν γ υοι γε, ἡ ἀληθείας Ic --ἀναμν. Tales nostro tempore Marnixius & Lose- Icrius fuerunt. Denique ut quisque - plus scientiae ad negotium religionis, eo plus prudentiae ac moderationis afferre solet: reliqui, Ut grac-culi, in Rebuspublicis δί domo Dei, tempestatem nunciant SI crc. ant: Furoris δί Contentionis sacer- Db. I - 7 dotes, non illius qui reliquit nobis suam pacem. Veri, inquam, & insani .

Tales erant inter Principes eodem tempore, sed diuersiarum partium, Imperator Ferdinandus , & Maximilianus. Quorum singulare in Veritate inuestiganda studium, plurimae ad Cassandrum quae hic exstant literae

16쪽

literae testantur. De quibus vere illud dici potest , Si duo praeterea latra. Non paricis enim sine dubio Cala mitatibus Europa liberari potuisset. Sed sic visum erat Dei filio , Ut suo rum sanguine vineam suam irriga re. ω,quemadmodum per crucem ipse in gloriam ascenderat, ita per eandem plurimos ad se assumeret. Vt tam diu miseros tyranni lani rent, quam diu, inquit Cyprianus,

non eorum fidem, quae inuicta erat, Vincerent, sed crrnem, quae infirma est,fatigarent. Inter caeteras quae ibi CXtant eruditione insignes,maximo Metellum illum miror, Vere πιλυ--πω. Singulae enim sunt refertae r bus , exquisitae iudicio, scientiae V rietate quadam ω Cognitione re rum plurimarum, prae reliquis eximiae. Si,quae ibi extant Theologicae, spectentur; omnes sirperant Mami-Xianae : quae praesertim accurate deS .enchfeldianis sunt Coscriptae O

pinionibus Equide non dicam dolo, vel illarum causi erat operae dedisse

17쪽

Caeteras. Neque decipit me amor viri, cui cum in Academiam hanc pimum Veni, Commendatus fui, decui,nisi fata si sic loqui fas est Christiano) nobis hanc felicitatem praeripuissent , plura eram debiturus. Quin ex animo sic iudico. Erat quippe praeter accuratam linguaruomnium Cognitionem , praeter infinitam eruditionem atque immensam, mira quaedam eius viri in scribendo perspicuitas ac perspic ci- tas,& in refutandis aduersarijs dexteritas, tum ἄγχινοια plane admirabilis. Ita ut Albadam doceat quid senserit S.enchfeldius*: cuius ille partes tanto opere & molimine tuetur,sicut nosti. Saepe de Albada isto inter nos sermone incidisse memini: quem parenti tuo,notae intimae dum viveret fuisse amicum , satis ex his constat, & in quo fuisse dotes singulares , prudentiam praesertim & δε-cundiam inusitatam,ut&Vtriusque iuris raram eximiam cognitionem;saepe ex te audire memini. Ego

quis

18쪽

i . EPISTOL. A.

Τ quis in caeteris videri mihi soleat, quandoquidem id velle te intelligo, CXponam. Erant, Cum in Belgio saeuiret Hispanorum furor ω Cre-'. dendi leges ferro praescriberet, non pauci summae dignitatis atque loci homines , qui ubique tutius ex istimabant se victuros, quam in patria. Prete qua alij aliud exilium malebant. Qui cum integram Romanam Ecclesiam damnarent,cuius

corruptelas plurimas notauerant ἔ

peius de illa propter summam qua tum ab Ecclesiasticis nonnullis ex

ercebatur crudelitatem,sentire Cc

perunt. Et, ut est hominibus plerisique nimiam post seruitutem pro num ad licentia, non in vi tantum sed ad noua quoq; dogmata ingeni- um,cui libertatis nomen imponitur; cum Euangelicorum disciplinam, . in quibusdam sane locis satis rigidam,nouam esse seruitutem iudicas rent, contra autem, in moribus δίVita nonnullorum, multa improbare tuesicut terras ali alias, ita diuersas

19쪽

. quoq; opiniones aut secuti sunt aut inuenerunt. Alij etenim Castalioni,

alij Sinenchfeldio, alij Franco, alij

Dauidi Georgio haeserunt: nam Mistos noui. alij Taulerum S Germanicam Theologiam in deliciis habuerunt. Possem infinitos numerare, quorum 1a'minibus nunc parco. Inter eos & Albada fuit, cui placuit S .enchfeldius. quanquam, Francoquoque &postremis illis,aliquid tribuere videtur. Caeterum,cum pius, sicut saepe accepi, & in primis stu .diosus patriae Vir esset, neq; opiniones suas pertinaciter defenderet aut perniciose propagaret, libertatis quoque Christianae causa exularet, modestissime cum eo egit Marnixius. Vt qui hominem in sacris literis' exercitatissimum vocetmec parenti tuo visus est indignus, quem in ami

corum numero haberet. Cum pra

sertim idem in Repub.sentirent. Ha bet autem hoc theologia proprium, ex eo tempore praecipue quo in partes itum est, Vt quod de caesorum regno

20쪽

regno ait Dominus,vim patiatur, &cuiuscunq; generis ac loci homines, Eiquam illius sibi vindicent scientiam. Tota eius de coelesti Christi eorpore Epistola, Vno alteroVe Verbo potest confutari. Postquam enim

esse immortalem,esse diuino semine