장음표시 사용
181쪽
monstro solertia est navigitim hihelindi, atque itae tuto proeliandi. Omnis ergo cura ad speculandum hoc malum insumitur. Certissima est securitas vidisse planos pisces quia nunquam sunt, ubi maleficae bestiae qua de causa urinantes sacros appellant eos. LXXI. Silice testa inclusis fatendum est nulluni esse sensum, ut ostreis. Multis eadem natura, qllae frutici, ut holothuriis, pulmonibus, stellis. Adeoque nihil non gignitur in mari, ut cauponarum etiAnhaestiva animalia, pernici molesta saltu, quae capillus maxime celat, exsistant,in circumglobata escae saepe eX trahantur: quae causa somnum piscium in ,ri noctibus infestare existimatur. Quibusdam Vero ipsis innascuntur, quo in numero chalci accipitur. LXXII. Nec venena cessant dira, ut in lepore et qui in Indico mari etiam tactu pestilens, omitum dissolutionemque stomachi protinus creat in Ostro offa informis, colore tantum lepori similis in Indis, magnitudine δε pilo, duriore tantum et nec Vivus ibi capitur AEque pestiferum animal araneus, spinae in dorso aculeo noxius. Sed nullum usquam exsecrabilius, quam radius, super calidam emi nens trygonis, quam nostri pastinacam appellant, quincunciali magnitudine. Arbores infixus radici necat arma, ut ehim, perforat V serri, ,eneni malo. LXXIII. Morbos universa genera piscium, ut cetera animalia etiam fera, non accipimus sentire. Verum aegrotare singulos, manifestum facit aliquorum macies, cum in eodem genere praepingues alii capiantur.
182쪽
LXXIV. Qitonam modo genereiat, desideritimi admiratio hominum differri non patitur Pisces attritu ventrium coeunt, tanta celeritate ut visum fallant delphini, teliqua cete simili modo, paulo
cliutius Femina piscis coitu tempore marem sequitur, Ventrem ejuS rostro pulsans sub partum maresteminas similiter, Ova vescentes earunt. Nec satis est generationi per se coitus, nisi editis ovis, interversando mares Vitale adsperserint virus. Non omnibus id contingit ovis in tanta multitudine alioqui replerentur mariain stagna, cum singuli titeri innumerabilia concipiant Piscium ova in mari cressi
cunt, quaedam summa celeritate , Ut muraenartim, quaedana paulo tardius.
Plani piscium quibus cauda non obest, aculeique, testudines, in coitu superveniunt polypi crine uno feminae naribus annexo sepiae loligines linguis, componentes inter se brachia, in contrarium nantes : re pariunt. Sed polypi in terram veri capite coeunt. Reliqua mollium tergis, ut canesu item locustae, squillae cancri, Ore Ranae superveniunt, prioribus pedibus alas seminae mare apprehendente, posterioribus clunes Pariunt minima carne nigraS, qua gyrino Vocant, oculis tantum .cauda insignes : mox pede figurantUr, cauda in dente se in posteriores Mirumque, seme stri vita resolvuntur in limum nullo cernunte, Hirsus vernis qui renascuntur quae illere naturae perinde occulta ratione, cum omnibus anniSid veniAt
Et mituli & pectines sponte natura in arenosis
183쪽
provenilint. Quae durioris testae sunt, ut murices, purpurae, saliVari lentore sicut acescente humore culices apuae, spuma maris incalescente, cum admissus est imber. Quae ero siliceo tegmine periuntur, ut ostrea, putrescente limo, aut spuma circa navigia diutius stantia, defixosque palos, dignum maxime. Nuper compertum in ostreariis humorem iis se 'tificum lactis modo Thaere Anguillae atterunt se scopulis ea strigmenta ViVescunt nec alia est eorum procreatio Piscium di Versa genera non coeunt, praeter quatinam isaiam : ex quibus nascitur priori parte ratae similis, nomen ex utroque compOsitum apud Graecos trahit. Quaedam tempore anni gignuntur, scin humore. ut in terra. Vere pectines, limaces, hirundines : ea
dem tempore Vanescunt Piscium lupusi trichias bis anno parit, MaXatiles omnes Multi ter, ut chalcis cyprinus sexies, scorpiones bis, ac sargi Vere lautumno. Ex planis quatina bis : sola autumno , occasu Vergiliarum Plirimi piscium tribus menssibus , Aprili, Maio clunio Salpae uti mo sargi torpedo , squali circa aequinoctium : molles Vere sepia omnihil mensibus ova ejus hilino
atramenti ad speciem uVae cohaerentia , masculiis
prosequitur affatu, alias sterilescunt Polypi hieme
coeunt, pariunt Vere V tortili Vibrata pampino, tanta foecunditate, ut multitudinem vorum occisi non recipiant cavo capitis , quo praegnante tulare. Ea excludunt quinquagesimo die, e quibus multa propter numerum intercidunt. Locustae,in reliqua tenuioris crustae ponunt ova super Va, atque ita
184쪽
1nclibant Polybus semina modo in ovis sedet, modo cavernam cancellat brachiorum implexu claudit Sepia in terreno parit inter arundines, aut sicubi enata alga r excludit quintodecimo die Lo-ligines in alio conserta ova edunt, ut sepiae Purpu-
ae. invi iceS, ejusdemque generiS, Vere pariunt tachini ova pleniluniis habent hieme: cochleae hiaberno tempore Ascuntur.
LXXV. Torpedo octogenos scelus habens invenitur eaque intra se parit OV praemollia, in alium locum uteri transferens, atque ibi excitidens Simili modo omnia , quae cartilagine appellavimus. Ita sit, ut sola piscium & animal pariani QOva concipiant. Sit hiru mas solus omnium edita custodit ova, saepe inuinquagenis diebus, ne absumantur ab aliis. Ceterae feminae in triduo excludunt, si mas attigit. LXXVI. Acus , sive helone , unus piscium dehisce late propter multitudinem utero parit. A Jartu coalescit vulnus : quod in coecis serpentibus tradunt. Mus marinus in terra scrobe effosso parit ova, ε rursus obruit terra tricesimo die rei ossa aperit, foetumque in aquam ducit LXXVII. Erythini & chanae Vulvas habere traduntur: qui trochos appellatur a Graecis, ipse se inire Aquatilium omnium foetus inter initia visu
LXXVIII. Evi piscium memorandum nupereXemphim accepimus Pausilypum villa est Campaniae, haud procul eapoli; in ea in Caesaris piscinis Pollione Vedio conjectum piscem, sexagesimum
185쪽
post annum exspirasse scribit Annaeus Seneca, duo- Bus aliis aequalibus ejiis X eodem genere Unc Vi- Ventibus. Quae mentio piscinarum admonet, ut Paulo plura dicamus hac de re, priusquam digrediamur ab aquatilibus.
LXXIX. Ostrearum vivaria primus omnium Sergius Orata invenit in Bajano, aetate L. Crassi oratoris, ante Marsicum bellum: nec gulae causa, sed aVarbitae, magna vectigalia tali ex ingenio suo percipiens, ut qui primus pensiles inVenerit balineas, ita mangoniratas villas subinde vendendo. Is primus optimum saporem ostreis Lucrinis adjudicavit, quando eadem aquatilium genera aliubi atque aliubi melior : sicut lupi pisces in Tiberi amne inter dUOS pontes, rhominbus Ravennae , muraena in Sicilia, elops Rhodici& alia genera timiliter, ne culinarum censura peragatur. Nondum Britannica serViebant litora, cum Orata Lucrina nobilitabat postea visum tanti in extremam Italiam petere Brundisiuim ostreas : ac ne lis esset inter duos sapores, nuper eXcogitatum, fantem longae advectionis a Brundisio compascere
LXXX. Eadem aetate prior Licinius Muraena, reliquorum piscium ViVaria invenit cujus deinde exemplum nobilitas secuta est, Philippi Hortensii:
Lucullus exciso etiam monte juXta Neapolim majore impendio, quam villam XaedificaVerat euripum maria admisit qua de causa Magnus Pompejus Xerxen togatum eum appellabat. Quadragies Η-S. piscinae a destincto illo veniere pisces. LXXXI. Muraenarum Vivarium privatim eXco-
186쪽
gitavit C. Hirrius ante alios, qhii coenis triumphali bus Caesaris Dictatoris , sex millia nilmero Ursen rum mutuo appendit. Nam permutare quidem pretio noluit, aliave merce Hujus villam intra quam modicum quadragies piscina vendiderunt. Invasit deinde singulorum piscium amor. Apud Baulos in parte Bajana piscinam habuit Hortensuis Orator, in qua muraenam adeo dilexit, ut exanimatam sesse credatur. In eadem illa, Antonia Drusi, muraenae, quam diligebat, inaures addidit cujus propter
mam nonnulli Baulos Videre concupi Verunt.
LXXX lL Cochlearum vivaria instituit Fulvius Hirpinus in Tarquinienssi, paulo ante civile bellum, quod cum Pompejo Magno gestum est, distinctis
quidem generibus earum , separatim ut essent albae, quae in Reatino agro nascuntur separatim Illyricae, quibus magnitudo praecipua Africanae, quibus foecunditas Solitanae, quibus nobilitas. Quinti saginam earum commentu ess, sapa farre, aliisque generibus, ut cochleae quoque altile ganeam implerent: cujus artis gloria in eam magnitudinem perducta sit, ut octoginta quadrante caperent singularum calices. Auctor est M. Varro. LXXXIII. Piscium genera etiamnum a Theophrasto mira produntur tacirca Babylonis rigua decedentibus fluviis , in cavernis aquas habentibu remanere. Quosdam inde exire ad pabula pinnulis
gradienteS, crebro caudae motu, contraque Venai
ieS refugere in suas cavernas in in iis obversos stare : capita eorum esse ranae marinae suntlia, reliquas parte gobiorum branchias ut ceteris piscibus Cir-
187쪽
ea Heracleam in Cromnam,i Lychim, militifariam in Ponto tintim geniis esse, quod X tremas stiminum aquas sectetur, cavernasque faciat sibi in terra, atque in his Vivat, etiam reciprocis amnibus siccato litore. Effodi ergo motu demum corporum ViVere eos approbant. Circa Heracleam eandem, eodemque Lyco amne decedente , ovis relictis, in
limo generari pisces, qui ad pabula petenda palpitent exiguis branchiis , quo fieri non indigos humoris propter quod anguillas diutius vivere
eXenata aquis. V autem in sicco maturari, ut testudinum Eadem in Ponti regione apprehendi glacie piscium maxime gobiones , non nisi patinarum. calore vitalem motum fatentes. Est in his quidem tametsi mirabilis , tamen aliqua ratio. Idem tradit in Paphlagonia effodi pisces gratiis mos cibis, terrenos, altis scrobibus, in his locis ubi nullae restagnent aquae : miratusque ipse gigni sine coitu, humoris quidem vim aliam inesse, quam puteiS, Zrbitratur, ceu Vero in nullis reperiantur pisces. Qui Gquid est hoc certe minus admirabilem talparum facit vitam hibterranei animalis, nis forte Vermium terrenorum iis piscibus natura inest.
LXXXIV. Verum omnibus his fidem Nil inundatio affert, omnia excedente miracula : quippe detegente eo muscissi reperiuntur inchoato opere genitalis aquae terraeque jam parte corporiS. Vt Ventes , novissima effigie etiamnum terrenR.
LXXXV. Nec de anthia pisce sileri conVenit, quae plerosque adverto credidisse Chelidonias insulas diximus Asiae, scopulos maris, ante promon
188쪽
torium s tasu ibi freqtiens hic piscisi celeriter capitur uno genere Parvo navigio, d concolori veste, eademque hora per aliquot dies continuos pisecator enaVigat certo spatio, escamque projicit Quil quid ex aeo mittitur, suspecta fraus praedae est cavensque quod timuit, cum id saepe factum est, unus aliquando consuetudine inVitatu anthias, escam appetit. Notatur hic intentione diligenti, ut auctor spei, conciliatorque capturae. Neque enim est dissicile, cum per aliquot dies soliis accedere audeat. Tandem aliquos invenit, paulatimque comitatior, postremo greges adducit innumeros , jam vetustissimis quibusque assuetis piscatorem agnoscere,in manu cibum rapere. Tum ille paulum ultra digitos in esca actitatus hamum, 1ngulos inVolat verius quam capit, ab umbra naVis brevi conatu rapiens, ita ne ceteri sentiant, alio intus excipientecentonibus raptum , ne palpitatio ulla aut sonus ceteros abigat. Conciliatorem nosse ad hoc prodest, ne capiatur, fugitur in reliquum grege Ferunt discordem socium duci insidiatum pulchre noto, cepisseque malefica voluntate : agnitum in macello a socio, cujus injuria erat: Hamni formulam edi-tdm, condemnatumque addidit Mutianus aestimatalite Iidem anthiae, cum unum hamo ten pri Viderint, spinis, quas in dorso ferratas habent, lineam
secare traduntur: eo qui tenetur, eXtendente, Ut
praecidi possit. At inter argos, ipse qui tenetur, ad
scopulos lineam terit. LXXXVI. Praeter haec claros sapientia auctores
video mirari stellam in mari. Ea figura est parVa
189쪽
admodum caro intiis, extra duriore callo. Huic tam igneum servorem esse tradunt, ut omnia in mari contacta adurat, omnem cibum statim peragat suibus sit hoc cognitum experimentis, haud facile dixerim multo memorabilius dixerim id cujus e
periendi quotidie occasio est. LXXXVII Concharum e genere sunt dactyli ab
humanorum unguium similitiidine appellati Hisi tura in tenebris remoto lumine, alio fulgere claro; quanto magis humorem habeant, lucere in ore mandentium, hicere in manibus, atque etiam in solo ac veste, decidentibus guttis ut procul dubio pateat, succi illam naturam esse , quam miraremm etiam in pore. LXXXVIII. Sunt inimicitiarum atque Ilam diae miracula. Mugili lupus mutuo odio flagrant: conger muraena, caudas inter se praerodenteS Polypum in tantum locusta pavet, ut si juxta Vidit, omnino moriatur. Locustan conger auris Polypum congri lacerant. Nigidius auctor est , praerodere caudam mugili lupum, eosdemque statis mensibus concordes esse. Omne autem ViVere, quibus caudae sic amputentur. At e contrario amicitiae
exempla sunt, praeter illos, de quorum diximus
societate, balaenai muscultas quando praegraVisuperciliorum pondere obrutis ejus oculis, infestantia magnitudinem ad praenatanS demonstrat, culorumque vice fungitur. Hinc Ohicrum naturae dicentur.