장음표시 사용
161쪽
lii cri hirundini item milvus. Subit in summa maria piscis ex argumento appellatus lucerna , lingua que ignea per Os Xserta, tranquillis noctibus relucet. Attollit e mari sesquipedanea fere cornua,
quae ab his nomen traxit. Rursus draco marinUS captus, atque immissus in arenam , cavernam sibi rostro mira celeritate e BVat.
XLIV. Piscium quidam sanguine carent, de quibus dicemus. Sunt autem tria genera: In primi quae mollia appellantur deinde contecta crustis tenuibus : postremo testis concliis duris Mollia sunt, loligo, sepia, polypus cetera ejus generis. His caput inter pedesin ventrem pediculi octoni omnibus Sepiseri loligini pedes duo De his longissimi
asperi, quibus ad ora admovent cibos , cilifluctibus se, velut ancoris, stabiliunt cetera, cirri,
XLV. Loligo etiam volitat, eXtra aquam se efferens , quod lectunculi faciunt sagittae modo Sepiarum generi mare Varili nigriores, constantiaeque majoris Percussae tridente feminae auxiliantur a femina icto mare fugit. Ambo alitem, ubi sensere se apprehendi, effuso atramento , quod pro sanguine his est, infuscata aqua absconduntur. XLVI. Polyporum multa genera : terreni majores, quam pelagii Omnes brachiis, ut pedibus ac mdnibus, Utuntur calida Vero, quae est bisulca
acuta, in coitu. Est polypis fistula in dorso, qua
transmittunt mare eamque modo in deXtram partem, modo in sinistram transferunt. Natant obliqui in caput, quod praedurum est 1itisatione viventibus.
162쪽
Cetero per brachia velut acetabulis dispersis, haustu quodam adhaerescunt tenent supini, ut avelli non queant. Vada non apprehendunt: irandibus minor tenacitas. Soli mollium in siccum exeunt, dumtaxat asperum laevitatem odere. Vescuntur conchyliorum carne, quorum concha compleXucrinium frangunt itaque praejacentibus testis cubile eonina deprehenditur. Et cum alioqui brutum habeatur animal, ut quod ad manum hominis adnatat, in re quodammodo familiari callet Omnia in domum comportat dein putamina erosa carne egerit, adnatantesque pisciculos ad ea Venatur Colorem mutat ad similitudinem loci, maxime in metu. Ipsum brachia sua rodere, falsa opinio est. Id enima congris evenit eici sed renasc1, sicut colotis &lacertis, caudas , haud falsum. XLVII. Inter praecipua autem miracula est, qui vocatur nautilos ab aliis pompilos Supinus in summa sequorum pervenit, ita se paulatim subrigens, ut emissa omni per fistulam aqua , velut XoneratuS sentina, facile naviget. Postea prima duo brachia retorqUenS, membranam inter illa mirae tenuitatis extendit. Qua Velificante in aura, ceteris subremigans brachiis, media cauda, ut gubernaculo , se regit. Ita vadit alto liburnicarum hidens imagine in , si quid pavoris interveniat, hausta se mergen aqua. XLVIII. Polyporum generis est gaena dicta a gravi capitis Odore, ob hoc maxime muraenis eam consectantibus Polypi binis mensibus conduntur. Ultra bimatum non vivunt. Pereunt autem tabe semper feminae celerius, fere a partu Non sunt
163쪽
praetereunda: L. Lircusso Proconsule Baeticae comperta de polypis, quae Trebius Niger e comitibus ejus prodidit Avidissimos esse concharum illas ad
iactum omprimi, praecidente brachia eorum, ultroqtie escam ex praedante capere Carent conchae
Visu , omniqui sensu alio, quam cibi, periculi. Insidiantur ergo polypi apertisa impositoque lapillo Xtra corpus, ne palpitatu ejiciatur: ita securi grassantur, extrahuntque carne : illae se contrahunt, sed frustra , discuneatae Tanta solertia animalium hebetissimis quoque est. Praeterea negat ullum esse atrocius animal ad conficiendum hominem in aqua Luci alii enim complexu, Sc sorbet acetabulis, ac numeroso suctu, dum trahit, cum in naufragos urinantesve impetum cepit. Sed si invertatur, elanguescit ViS: exporrigunt enim se resupinati. Cetera, quae idem retulit, monstro propiora possunt videri Carteiae in cetariis assuetus exire e mari in lacus eorum apertos, atque ibi salsamento populari. mire omnibus marini expetentibus odorem quoque eorum qua de causa oc nasissis illinuntur: convertit in se custodum indignationem asiassiduitate furti. Immodicae his sepe erant objectae:
sed has trans endebat per arborem nec deprehendi potuit, nisi canum sagacitate. Hi redeuntem circumvasere noctu, concitique custodes expavere novitatem. Primum omnium magnitudo inaudita
erat deinde color muria obliti, odore diri. Quis ibi polypum exspectasset, aut ita cognoscereis cum monstro dimicare sibi videbantur. Namque lassiatu terribili calles agebat, nunc extremis crinibus
164쪽
flagellatos, tunc robustioribiis brachiis clavarum modo incussos, aegreque multis tridentibus confici potuit. Ostendere Lucidio caput ejus dolii magnitudine, amphorarum quindecim capax, atque utiptius Trebi verbis utaro barbas, quas ViX utroque brachio complecti esset, clavarum modo torosas :longas pedum tricenum acetabulis , sive caliculis urnalibus, pelVium modo : dentes magnitudini respondentes. Reliquiae asservatae miraculo , pependere pondo DCC. Sepias quoque Ioligines ejusdem magnitudinis expulsas in litus illud idem auctor est. In nostro mari loligine quinum cubitorum capiuntur, sepia binum. Neque his bimatu longior
XLIX. avigeram imilitudinem iliam in Propontide visam sibi prodidit Mutianus conchain esse acati modo carinatam, infleX Puppe, Pror rostrata : in hac condi nauplium, animal sepiae simile, ludendi 1bcietate sola Duobus hoc fieri generibus :transuillo enim Vectorem demissis palinulis serire, ut remis. Si ero status inVitet, easdem in usi gubernaculi porrigi, pandique buccarum simus aurae Hujus voltiptatem illa, ut erat illius, ut regat: limulque eam descendere in duo sensi carentia : nisi torte tristi id enim constat homine naVigantium,
humana calamitas in causa est. L. Locustae crusta fragili muniuntur in eo genere, quod caret sanguine. Latent mensibus quinis. Similiter cancri, qui eodem tempore Occultantur, 3 ambo veris principio enectutem Anguium morei Xuunt renOVatione tergorum. Cetera in undis na-
165쪽
NATUR HISTOR LIB. IX IJ9tant locustae reptantilina modo sititant: si nillius ingruat metuS, recto meatu cornibuS, quae sunt pro Pria rotunditate praepilata ad latera porrectis Llissedem erectis in pavore oblique in latera procedunt. Cornibus inter se dimicant. Unum hoc animalium, nisi vivum ferventi aqua incoquatur, suida carne non habet callum. Vivunt petrosis locis cancri, mollibus Hieme aprica litora sectantur gestate in opaca gurgitum recedunt. Omnia ejus generis hieme laeduntur, autumno iere pinguescunt, ilenilunio magis, quia nocte sidus tepido fulgore mi
tificat. LI. Cancrorum genera, carabi, astaci, malae, Paniri, heracleotici leones, alia ignobiliora Ca-rahi cauda a ceteris cancris distant. In Phoenice
ιππεῖς VocBntur, tantae Velocitatis, ut consequi non
sit Cancris Vita longa pedes octoni, omnes in Obliquum flexi Feminae primus pes duplex, mari simplex. Praeterea bina brachia denticulatis forficibus. Superior pars in primoribus his movetur inferiore immobili Dextrum brachium omnibus majus. Universi aliquando congregantur: o Ponti Vincere
non Valent quamobrem regressi circumeunt, as paretque tritum iter. Pinnotheres autem vocatur minimii ex omni geotiere, ideo opportunus injuriae Huic solertia est inanium ostrearum testis se condere δε cum accreverit, migrare in capacioreS. Cancri in pavore etiam retrorsum pari Velocitate redeunt. Dimicant inter se, ut arietes, adVersi cornibus incursantes. Contra serpentium ictus meden-
166쪽
tur Sole Cancri signum transeunte, ipsorum. cum exanimati sint, corpus transfigurari in scorpiones narratur in sicco . Ex eodem genere sim echini, quibus spinae propedibus. Ingredi est his, in orbem volviri itaque detritis saepe aculeis inveniuntur. Ex his echinometrae appellantur, quorum longissimae spinae, calyces
minimi. Nec Omnibus idem vitreus color. Circa Toronem candidi nascimium, spina parva ova omnium amara, quina numero Ora in medio corpore in terram Versa Tradunt saeVitiam maris praesagire eos, correptisque opperiri lapillis, mobilitatem pondere stabilientes, nolunt Ollitatione spina atterere. Quod ubi videre nautici statim Liribus ancoris navigia infrenant. In eodem genere cochlaae, aquatiles, terrestresque, exserentes se domicilio, hinaque ceu cornua protendente contrahentesque : Oculis carent itaque corniculis praetentant iter. Pectines in mari ex eodem genere habenthir, reconditi ipsi in magnis frigoribus, ac magnis aestibus Dunguesque Velut igne lucentes in tenebris, etiam
LII. Firmioris jam testae murices in concharum genera in quibus magna ludentis naturae arietas: tot colorum differentiae, tot figurae , planiS, conca-Vis, longis lunatis, in orbem circumactis, dimidio orbe caelis, in dorsum elatis, laevibu , rugatis, denticulatis, striatis Vertice muricatim intorto margine in mucronem emisso, foris effliso, intus replicato. Jam distinctione virgulata crinita, crispa :
167쪽
NATUR. 1 STOR. LIB. IX 161 cunicillatim, pectinatim divisa imbricatim undata, cancellatim reticulata in obliquum, in rectum expansa : densata, porrecta , sinuata : brevi nodo ligatis, toto latere connexis, ad plausum apertis , ad buccinum recurVis Navigauti his Veneriae, prae bentesque concaVam sui partem, Maurae opponentes, per summa aequorum Velificant Saliunt pectines, extra volitant, seque ripsi carinant. LIII. Sed quid haec tam parVa commemoro, cum populatio morum atque luxuria non aliunde major,
quam e concharum genere pro Veniati Jam quidem ex tota rerum natura damnosissimum Ventri mare est,
tot modis, tot mensis , tot piscitum saporibus , qui bus pretia capientium periculo sunt sed quota haec portio est reputantibu purpuras, conchylia, margaritas a Parum scilicet fuerat in gulas condi maria, nisi manibus, auribus, capite, totoque corpore a seminis juxta virisque gestarentur. Quid mari cum e.
stibus λ Quid undis fluctibusque cum vellere t Non
recte recipit haec nOS rerum natura, nisi nudos Esto,ssit tanta Ventri cum eo societas, quid tergori Parum est, nisi qui Vescimur periculis , etiam Vestiamur. Adeo per totum corpUS anima hominis quaesita maxime placent.
LIV. Principium ergo culinenqUe omnium rerum pretii margaritae tenent. Indicu naaYime has mi tit oceanus, inter illas belluas tales tantasque, qtias diximus , per tot maria VenienteS, tam longo terrarum tractu, e tantis Solis ardoribus atque Indis quoque in insulas petuntur,in admodum paucaS. Ferin
168쪽
cuitii mundi item Perimula promontorium Indiae. Praecipue autem laudantur circa Arabiam in Persico sinu maris Rubri. Origo atque genitura conchae, es haud multum Ostrearum conchis differens Has ubi genitalis annissimulaverit hora, pandentes sese quadam oscitatione , impleri roscido conceptu tradunt, graVidas postea niti, partumque concharum esse margaritaS , pro qualitate roris accepti si purus insuXerit, candorem conspici si vero turbidus, foetum brdessicere eundem pallere, caelo minante conceptum: X
eo quippe constare, caelique eis majorem societatem esse, quam maris inde nubiliam trahi colorem, aut pro claritate matutina serenum. Si tempestive satientur, grandescere partuS. Si fulguret, comprimi conchay, ac pro ejunii modo minui. Si vero etiam tonuerit, paVida ac repente compressisS, Uae V cant physemata essicere, speciem modo inani insatam suae corpore ho esse concharum abortus Sani quidem partus multiplici constant cute, non improprie calliim ut existimari corporis possit itaque depurgantur a peritis. Niror ipso tantum eas caelo gaudere, Sole rubescere, candoremque perdere, Ut corpuS humanum. Quare praecipuum custodiunt pelagiae, altiu mersae, quam ut penetrent radii Flavescunt tamen S illae senecta rugisque torpescunt: nec nis1 in juVenta constat ille, qui quaeritur, Vigor. Crassescunt etiam in senecta, conchisque adhaeresiacunt nec his avelli queunt, nisi lima. Quibus una tantum est facies, & ab ea rotunditas, Versi planities, ob id tympania nominantur. CohaerentekYi-
169쪽
dimus in conchis, hac dote unguenta circumferentibus. Cetero in aqua mollis tinio, exemtu protinus durescit.
LV. Concha ipsa cum manum videt, comprimit sese, operitque opes suas, gnara propter illas sepeli: mamimqtie si praeveniat, acie sua abscindit, nulla ustiore poena: aliis munita suppliciis quippe inter scopulo major pars invenitur sed in alto quoque comitantur marinis canibus : nec tamen aures seminarum arcentur. Quidam tradunt, sicut
apibus, ita concharum examinibus singulas magnitudine .vetustate praecipuas, esse vehit duces, mirae ad cavendum solertiae has urinantium cura peti illis captis, facile ceteras palantes retibus in-chidi. Milito deinde obrutis sale in vasis fictilibus, erosa carne omni, nucleos quosdam corporum, hoc est, uniones decidere in ima. LVI. si alteri non dubium est, coloremque indiligentia mutare. Dos omnici candore, magnitudine, orbe, laevore, pondere , haud promtis rebitis; in tantum ut nulli duo reperiantur indiscreti unde nomen unionum Romanae scilicet imposuere deliciae. Nam id apud Graecos non est, ne apud Barbaros quidem inventores ejus aliud, quam margaritae. Et incandore ipso magna differentia clarior in Rubro mari repertis Indicos specularium lapidum squama assimulat, alias magnitudine Praecellentes. Summa laus coloris est exaltaminatos Ocari. Et pro
cerioribus sua gratia est elenchos appellant fastigata longitudine, alabastrorum figura in pleniorem ombem desinentes. Hos digitis suspendere, adnos ac Lam
170쪽
ternos auribus, seminarum gloria est. Subeunt lit-xuriae ejus nomina, taedia, exquisita perdito nepotatu siquidem cum id fecere, crotalia appellant, ceu sono quoque gaudeant,in collisu ipso margaritarum. Assectantque jam tauperes, lictorem seminae in publico unionem esse dictitantes. Quin
pedibus, nec crepidarum tantum obstragulis, sed totis socculis addunt. eque enim gestare jam margaritas, nisi calcent, ac per tinione etiam Ambulent, satis est. In nostro mari reperiri solebant, crebrius irca Bosphorum Thracium, rufi ac parvi in conchis, quas myas appellant. At in Acarnania quae Vocatur pinna gignit. Quo apparet non uno conchae genere nasci. Namque Juba tradit, Arabicis concham esse similem pectini insecto, hirsutam echinorum modo , ipsum unionem in carne, grandini similem. Conchae non tale ad nos afferuntur. Nec in Acarnania autem Iaudati reperiuntur, enormes feri, colorisque marmorei Meliores circa Actium, sed S in parvi l in Mauritaniae maritimis AleXander Polyhistori Sudines senescere eo putant, coloremque XspirAre. LVII. Eorum corpus solidum esse manifestum est, quod nullo lapsu franguntur. Non autem emper in media carne reperiuntur, sed aliis atque aliis locis. I dimusque jam in extremis etiam marginibu Velut concha exeunites Z in quibusdam quaterno quinosque. Pondus ad hoc aevi semunciae pauci singulis scrupulis excessere. In Britannia parvo atque