장음표시 사용
71쪽
73쪽
D reliqhia transeamiis animalia, irimiina terrestria Maximum est elephas, proXimumque humanis sensibus : quippe intellectus illis sermonis patrii, Mimperiorum obedientia, ossiciorumque, quae didicere, memoria amorisi gloriae Vohiptas: immo vero quae etiam in homine rara probitas, prudentia, aequitas religio quoque siderum, Solisque ac Lunae veneratio. Auctore sunt, in Mauritaniae saltibus ad quendam amnem, cui nomen est Amilo, nitescente Luna noVa, grege eorum descendere: ibique se purificantes solemniter aqua circumspergi: atque ita salutato sidere in silvas reVerti Vitulorum fatigatos prae se ferentes. Alienae quoque religionis intellectu, creduntur maria transituri non ante naUes conscendere, quam invitati rectoris jurejurando de reditu. Visique sunt est aegritudine, quando desillas moles insectant morbi, herbas ii- pini in caelum acientes, Veluti tellure precibus allegata Nam quod ad docilitatem attinet, regem adorant, genua submittunt, corona porrigunt. Indis arant minoreS, quo appellant nothos. II. Romae uncti primum subiere currum Pom-
peji Magni Africano triumpho quod prius India
victa triumphante Libero Patre, memoratur. Pro
74쪽
cilitis negat potuisse Pompeji triumpho unctos egredi
porta. Germanici Caesaris munere gladiatorio, quosdam etiam inconditos motus edidere, saltantium modo. Vulgare erEt per aura arma acere non auferentibus ventis, atque inter se gladiatorios congressus edere, aut lasciViente pyrrhiche colhidere : postea, per funes incessere, lecticis etiam ferentes quaterni singulos puerperas imitantes plenisque homine tricliniis accubitum iere per lectos ita libratis vestigiis, ne quis potantium attingeretur. III. Certum esst, unum tardioris ingenii in accipiendis quae tradebantur, saepius castigatum Verberibus , eadem illa meditantem noctu repertrimi Mirum aYime,in adverssis quidem finibus subire, sed regredi magis utique pronis Mutianus ter Consul auctor est, aliquem ex his cliterarum ductus Graecarum didicisse, solitumque praescribere ejus linguae Verbis : Ipse ego haec scripsi, spolia Celtica
dicavi. Itemque se vidente Puteolis , cum advecti nil egredi cogerentur , territos spatio pontis prCcii a continente porrecti, ut sese longinquitatis aestimatione fallerent, aversos retrorsus isse. IV. Praedam ipsi in se expetendam sciunt solames in armis suis, quae Iuba cornua appellat Herodotus tanto antiquior, .consuetudo melius, dentes. Quamobrem deciduos casu aliquo, vel senecta , defodiunt. Hoc solium ebur 1l cetero , m his quoque, qua corpii inteXit, Vilitas ossea. Quanquam nuper osa etiam in lamina secari coe-Pere penuria. Etenim rara amplitudo jam dentium, praeterquam e India, reperitur : cetera in Ostro
75쪽
orbe cessere luYuriae. Dentium candore intelligitur juventa Circa hos belluis summa cura alterius mucroni parcunt, ne sit proeliis hebes alterius operario usu fodiunt radices, impellunt moleS: circum- Ventique a Venantibus, primos constituunt, quibus si mi minimi, ne tanti proelium putetur postea fessi, impactos arbori frangunt, praedaque se redimunt. V. Mirum in plerisque animalium, scire quare petantur sed 3 per cuncta quid caveant Elephas
homine obvio forte in solitudine δε simpliciter
Oherrante, clemens placidusque etiam demonstrare Viam traditur. Idem vestigio hominis animadverso priusquam homine, intremiscere inssidiarum metu, subsistere ab olfactu circumspectare , iras proslare, nec calcare, sed erutum proximo tradere, illum sequenti, nuntio mali usque ad extremum: tunc agmen circumagi, 4eVerti aciemque dirigi: adeo omnium odori durare Virus illud, majore e parte ne nudorum quidem pedum Sici tigris etiam feris ceteris truculenta, atque ipsa Iephanti quoque spernens Vestigia , hominis viso transferre dicitur protinus catulos. Quonam modo agnito pubi ante conspecto illo, quem times Etenim tales silvas minime frequentari certum est. Sane mirentur ipsam vestigii raritatem sed unde sciunt timendum esse λ mimo Vero cur Vel ipsius cunspectum paveant, tanto Viribus, magnitudine, Velocitate praestantiores Nimirum haec est natura rerum, haec potentia ejus, saevissimas ferarum aYimasque nunquam vidisse quod debeant timere,in statim intelligere cum sit timendum
76쪽
Elephanti gregatim semper ingrediuntur. Ducit
agmen maximus natu, cogit aetate proXimus. Amnem transituri minimo praemittunt, ne majorum ingressu atterente alveum, crescat gurgitis altitudo.
Antipater auctor est, duos Antiocho regi in bellicis
ii sibus, celebres etiam cognominibus, fuisse etenimno Vere ea Certe Cato, cum Imperatorum nomina Annalibus detraxerit, eum qui fortissime proeliatus esset in Punica acie Surum tradidit Vocatum, altero dente mutilato Antiocho vadum luminis experienti renuit Aiax, alioqui dux agminis semper. Tum pronuntiatum ejus ore principatum qui transisset ausumque Patrocliim, ob id phaleris argentei S, UO maXime gaudent, reliquo omni primatu donavit. Ille, qui notabatur, inedia mortem igno minio praetulit. Mirus namque pudor est, victusque vocem fugit Victoris terram ac VerbenaS porrigit. Pudore nunquam nisi in abdito coeunt mas quinquennis, iamina decenniS. Initur autem biennio, quinis ut serunt cuilisque anni diebus, nec amplius : sexto, perfunduntur 3mne, non ante reduce Sad agmen. ec adulteria noVere nulla V propter sena inas inter se proelia, ceteri animalibu pernicialia non quia desit illis amoris Vis : namque traditur unus amasse quandam in AEgypto corollas Vendentem : ac ne qui vulgariter electam putet, mire gratam Aristophani, celeberrimo in arte Grammatica Alius Menandrum Syracusanum incipientis juventa in exercitu Ptolemaei desiderium ejus, quoties non videret, inedia testatus. Et unguentariam liandam dilectam Iuba tradit. Omnium amO-
77쪽
NATUR HISTOR. LIB. VIII. Iris fuere argumenta gaudium a conspectu blanditiaeque inconditae, stipesque, quas populus dedisse set servatae, & in sinum effusae. ec mirum esse amorem, quibu sit memoria. Idem namque tradit, agnitum in senecta, multos post annos, qui rector in juventa filisset. Idem divinationem quandam judistitiae. Cum Bocchus rex triginta elephantis, Otidem, in quos saevire instituerat, stipitibus alligato Objecisset, procursantibus inter eos qui lacesserent, non potuisse essici, ut crudelitatis alienae bnisterio fungerentur.
VI. Elephantos Italia primum vidit Pyrrhi regis hello, Joves Lucas appellavit, in Lucanis VisOS,
anno Urbis quadringentesimo septuagesimo secumdo Roma autem in triumpho, septem annis ad superiorem numerum additis. Eadem hirimos an
no quingentesimo secundo, victoria L. Metelli Pontificis in Sicilia de Poenis captos Centum URdrR-ginta duo here transvecti ratibus, quas doliorum consertis ordinibus imposuerat. Verrius eo pugnasse in Circo, interfectosque aculis tradit penuria consilii quoniam neque ali placuisset, neque donari regibus L. Piso inductos dumtaxat in Circum,
atque ut contemtu eorum incresceret, ab operariis
hastas praepilatas habentibiis, per Circum totum actos. Nec quid deinde iis factum sit, auctores explicant, qui non putant intersectos. VII. Clara est unius e Romanis dimicatio adversus elephantum, cum Hannibal captivos nostros dimicare inter sese coegisset. Namque unum qui super
78쪽
interemisset, solus in arena congressus, magno Poenorum dolore, confecit Hafinibal, cum famam ejus dimicationis contemtim allaturam belluis intelligeret, equites misit, qui abeuntem interficerent. Proboscidem eorum facillime amputari pyrrhi proeliorum experimentis patuit Romae pugnasse Fenestella tradit primum omnium in Circo, Claudii Pulchri Edilitate curuli, M. Antonio , A. Postumio Coss. anno Urbis sexcentesimo quinquagesimo quin, to. Item post annos XX Lucullorum Edilitate curuli adversus tauros. Pompej quoque alter o consulatu, dedicatione templi Veneri Victricis, pugnavere in Circo viginti, aut ut quidam tradunt, XVII. Gaetulis ex adverso aculantibus, mirabili unius dimicatione , qui pedibus confossi repsit genibus in catervas , abrepta scuta aciens in sublime, quae decidentia voluptati spectantibus erant in Orbem circumacta, velut arte, non furore helluae jacerentur. Magnum in altero miraculum iiit, uno ictu occiso Pilum autem sub oculo adactum, in vitalia capitis
Venerat. Universi eruptionem tenta Vere , non sine
Vexatione populi, circumdati clathris ferreis. Qua
de causa Caesar Dictator, postea simile spectaculum
editurus, euripis arenam circumdedit quos Nero
princeps sustulit equiti loca addens. Sed Pompe-jani amissa fugae spe misericordiam Vulgi inenarrabili habitu quaerentes supplicavere, quadam sese
lamentatione complorantes tanto populi dolore, iit oblitus Imperatoris, ac munificentiae honori fio eXquisitae , sens universiis consurgeret, dirasque
Pompejo, qua ille mox luit, imprecaretur. Pug-
79쪽
naveret Caesari Dictatori tertio Consulatu ejus, Viginti contra pedites quingentos iterumque totidem turriti cum sexagenis propugnatoribus, eodem quo priores numero peditum,in pari equitum X adverso dimicante postea singuli, principibus latis dio Sc Neroni in consummatione gladiatorum. Ip'
sius animalis tanta narratur clementia contra minus valid6s, ut in grege pecudum occurrentia Znu
dimoveat, ne quod obterat imprudens nec nisi lacessiti noceant, ideoque gregatim semper ambulent, minime ex omnibus olivagi Equitatu circumVenti infirmos, aut fessos , Vulneratosue in medium agmen recipiunt: ac Velut imperio ac ratione, per Vices subeunt. Capti celerrime mitificantur hordei
VIII. Capiuntur autem in India unum ex domitis
agente rectore, qui Aeprehensum solitarium, hac-tumVera grege Verberet serum quo fatigato transcendit in eum: nec secus ac priorem regit Albica foveis capit, in Quas deerrante aliquo, protinUS ceteri congerunt ramos, mole deVOlVUnt, aggereSconstruunt, omnique Vi conantur Xtrahere Antea domitandi gratia, grege equitatu cogebant in convallem manu factam, longo tractu fallacem cujus inclusos ripis ossisque fame domabant Argumentum erat ramuS, homine porrigente clementer acceptus. Nunc dentium calis a pedes eorum aculantur, alioquin mollissimos Troglodytae contermini Ethiopiae, qui hoc solo Venatu luntllr Rrbores propinquas itineri eorum Gnscendunt. Inde totius agminis novissimum speculati, eXtrema m
80쪽
clunes desiliunt LaeVa apprehenditur cauda pedes stipantur in sinistro semine. Ita pendens alterum poplitem dextra caedit praeacuta bipenni hoc crure tardato profugiens, alterius poplitis nervos serit, cuncta praeceleri pernicitate peragens Abi tutiore genere, sed magis fallaci intentos ingentes arcus defigunt humi longius. Hos praecipui viribus juvenes continent alii connixi pari conatu contendunt, ac praetere intibus sagittarum venabula insigunt, mox sanguinis vestigiis sequuntur Elephantorum generis feminae multo paVidiores. IX Domantur autem rabidi, fame verberibus, elephantis aliis admotis, qui tumultuantem catenis
coerceant Malias circa coitus maxime efferantur,
stabula Indorum dentibus sternunt. Quapropter
arcent eos coitu, feminarumque pecuaria separant, quae haud alio modo, quam armentorium habent. Donaiti militant, turres armatorum in hostes serunt, Zgnaque e parte orientis bella conficiunt. Prosternunt acies, proterunt armatos. Ιidem minimo suis stridore terrentur, vulneratique cierriti retro semper cedunt, haud minore partium suarum pernicie Indicum Afri pavent, nec contueri audent:
nam major Indicis magnitudo est.
X. Decem anni gestare in utero vulgus existimat Artitoteles biennio, nec ampliti quam 1ngulos : Vivere ducenis annis,in quosdam trecenis. Juventa eorum a sexagesimo incipit Gaudent amnibus maxime, . circa fluVios vagantur, cum alioquin nare propter magnitudinem corpori non posisuit. Iidem frigoris impatientes DinaX initun hoc ma-