Praxeos medicæ universæ præcepta. Auctore Josepho Frank ... Partis primae volumen primum partis secundae vol. octavum Partis primae volumen primum, continens prolegomena, doctrinam de febribus atque de inflammationibus generalem

발행: 1821년

분량: 495페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

351쪽

TYPHODIBUS.

Delirium.

38. Delirium typtii symptoma constituit, quod omnem non Solum medicorum, sed et adstantium attentionem expOSCit. Aeger vaniloquens diu noctu Iuli Sedulo custodiendus, ne, quod vidimus, per senestras Sese praecipitet , vel sibi ipse , sive aliis vim inserat. Optimum, si senestrae clathratae sint. Quousque fieri potest, aegri haud ligandi ; ex vinculis enim extremitates circumdantibus gaugraenam ConSP Timus. - Ut vero, qui furiose delirant, cohibeantur, ConSueta mania Orum vestis in usum trahenda. Haec vero ita induitur , ut mani nolongae , quibus instruota est, decussatim insoriori sulcro lectuli alligentur, tenso simul Super pedes stragulo, vel fascia lata. Delirium aliquando sedatur, si consilio LINDIr 73 tum manus, tum pedes flaueti' aqua tepida, addito paululum aceti, imbuta foveantur, et omni Oetava horae parte renoventur, ne de remediis iam supra adversus delirium variis sub rerum positionibus allatis ), sermonem iustituam. Dein lirantibus tandem nec liquida pharmaca, neo potus in vasculis vitreis suppeditandi. Vasa mc-

352쪽

5b4 DE FEBRIBUAtallica, Vel cornua, quae cannula, vel rOStro te minantur, hic optime inserviunt.

39. Si conpulsiones in febribus typhodibus

in conspectum veniant, probe examina, utrum vermes lateant, vel an methodus nimis calesa eiens adhibita fuerit, ac pro re nata malo OC- curre, ultimo in casu per auram frigidiusculam, limonatam, clysterem antiphlogisticum etc. Alias ad laudata jam remedia, scilicet moschum, vel assam foetidam, et si haec effectu destitue

rentur, ad tincturam Opii compositam et 5

confuge. Haemorrhagiact.

4ο. Ne e istaxis, nisi vitae insidias struat, aut evidenter morbum augeat, in febribus typhodibus cohibeatur, praecipue si sanguis suerit floridus, atque ad coagulum pronus. Alias profluvio hujusmodi secundum regulas alibi exponendas 6) occurrendum, quod et de ceteris haemorrhagiis ivphum comitantibus valet. Vigente haemorrhagia intestinorum sversul-

ο5 B. Laudant liquidi Syngsu III scrupulum unum r aquae meninae piperitae uncias quatuor. M. D. S. Cap. omuitiora cochleare unum majus.

353쪽

TYPHODIBus. 335 Phalern aluminis, et Potassae 77 ,' nee non Clysteres ex aceto incassum adhibuimus. Glacies, abdomini imposita hic tentari mereretur. bubo pestilentialis. 41. Dissiculter prorumpentibus bubonibus, illis vulgo cantharides applicantur, quae me , dcndi ratio, utpote plagam gangraenosam EXCitans, damnari meretur, animadvertente inter alios expertissimo LERNET. Idem bene meritus Vir, impune bubones pestilentiales haud retr Verti, vel resolvi, nisi comparentibus salutari sudore, vel urina, animadvertit. Quamobrem aegro sese prodeuntibus bubonibus, Caeρa assata , fermentum Panis, Cum farina sinuis nigrae, aut ex ConSilio Cl. DES GENETTES , Va- ὰdix squillae marinae Cocta, imponi debent 78). E contra, iis rite procedentibus, praecipue si , alde doleant, aut aeger sit irritabilis, Catu-

R. Aluminis scrupulum unum. Mucilaginis gum ni ara hici: syrupi cinnamomi aa unciam unam: aquae sontis uti cias novem. Μ. D. S. Omni hora cochlearia duo.

9 Ex mica panis albi, lacte et croco; vel ex herba malvaearlvestris. 8o) R. Herbae malvae sylvestris libram semis: herbae hyoscyami nigri uucias duas. M. D. pro cataplasmate. Disiligod by Corale

354쪽

DE FEBRIBUS

applicandum. Cave vero, ne bubonem non omnino x ad maturitatem perductum cultro aperias: saepe gangraena, et seinper ulcus difficilioris curatio-Dis, sequi solent. Ita expertissimi viri , quorum testimonia cl. LERNET docte collegit, ob easdem rationes scarificationes, et ustionem, hu- bonum rejiciunt.

Carbunculas, et Anthrax.

I. Naturae vires saepe separationem partis mortuae a viva in Carbunculis, et anthraci-hus producunt; quare sat est adhibere fomen rationes aromaticas 8 I) cum aceto, vel f mentationes ex decocto Cinchonae, addito muriate ammoniae, aut SuPersumhate a Iuminae,

et Potassae 8a). Galli in peste Syriaca, dum

separatio unius naturae viribus non rite conlin-xebat , scariscationes in auxilium utiliter ducebant. Ceterum do purat io ulceris ope unguenti digosii vi sortioris cram Dampliora , myrri a , aloe, secundum chirurgiae leges , Obtinetur.

Parotis.

43. Parotis incipiens op linteorum calidorum Camphora raSa adspersorum, aut Fecierum 8, Pharm Ruth. p. 344.

82 R. Decoeti corticis cinctionae osse in alis saturati s. XXX. 38. Not. si in libram unam: salis aminoniaci, vel alumiuis drachmam uuam. M. D. S. Pro usu externo. Disiligod by Coosl

355쪽

TYPHODIBCf. 33 aromaticarum sacculis Commissarum fovenda. Crescento tumore, et deficiente spe resolutionis, aut , resolutione ab indole epide mica morbi contraindicata , emolliens , aut anody num catulasma tumori imponitur. Desiderata, scd tarda nimis parotidis suppuratio obtineri solet, addito cataplasmati emollienti suone , vel applicitis linteis liquore acetatis ammoniae imbutis , vel illinito suone ammoniacali. Ad maturitatem perducto abscessu, si hoc sine gravibus aegri incommodis fieri potest, spontanea ruptura paticnter expectanda , quae vel extror sum, vel in ipsam cavitatem oris Contingere solet. Alias, imminente, e . C. su Ocatione a parotide praeter modum extensa, aut impedito Per ea. ii circulationi S Opere, absceSSus, dum modo maturas , cultro aperiri debet. Α praematura a ratem Parotidis seCtione , lethule in gangraenam in xenodochio Vindobonensi conspexi.

44. Nunquam aegri sebre typhode provectiori

laborantis curam suscipe , nisi illico ad latento in , et ab aliis sorte minime animadversum decubitum respicias. Ne iam gravis erroris Particeps fias , probe quotidie partes decubi tui subiectus 83) Oso cxamina ; vix enim aliorum re-

356쪽

338 DE FEBRIBUAIationi sidendum. Avertunt, quoadusque fieri potest, decubitum Sunarna mundities, positio Corporis Saepe mutata, linteorum subtilium spe. quens mutatio, usus pellis caprinae, Vel alcis, Vel telae ceratae subtensae , lectique bini. Quo

Primo autem rubor cutis in conspectum venit,

parti assectae lintea aqua frigida imbuta, cui vel tantillum aceti, vel liquoris acetatis ρlumbi superadditur, applicanda. Caveas hic a frictio-Ne , praesertim ope alcoholis camphorati; augebitur enim malum , ct inevitabilis sere erit laesio partium. Laesa jam jam cute suppurationis, aut gangraenae vestigia offerente, Cata Plusma anodynum. Provectiori gangraenae lintea decocto cinchoniae saturato imbuta applicanda. Si multum ichoris e parte stillet, ea subtilissimo corticis cinchonae polline, Vel et ραμ pere florum matricariae Chamomillae, vel radicis acori calami, addita in maiori malo cam- Phora rasa, inspergenda , superimposito denique cataplasmate anodyno. Rapidissimis gangraenae progressibus et hic scariscationes ob

stant. Vomitus.

45. Vomitus in typhodibus febribus inter

dum salutaris, igitur non indi,tinctu compescendus, imo aliquando promovendus. Aliquot

357쪽

grana radicis cephaelidis i pecacuantiae hunc in scopum sufficiunt. Interdum vero vel hoc in morbo caussa vomitus in cerebri affectione quaerenda , atqae idoneis remediis pertractanda. Cly- Steres simplices , , aut lenis alvi purgatio saepe vomitum in typho Compescunt; alias conducunt vesicatorium regioni opi gastricae appositum, item aqua glacialis, vel glacies condita, vel haustus acidum carbonicum evolvens 84), et nisi haec juvent, optum emulsioni arabicae

46. Diarrhoea, sebris typhodis symptoma,

maxima sedulitate curanda. Magna sane mala ex alvi profluvio hoc in morbo oriuntur; Verum non minora ab ejusdem intempestiva suppressiond. Sedulo igitiar perpendendum est, utrum diarrhoea cohibenda sit, Nec ne. Limites illi ponendi sunt, si ea vigente, morbus evidenter augetur, viresque magis magisque franguntur, si loco saecum serum excernitur, Sique abdominis tensio non solum non imminuitur, sed potius increscit. Hunc in scopum, illinito prius

uncias sex: Opii puri granum unum. M. D. S. Omui dimidia hora cochleare unum majuS.

P. L. Vol. I. ua

358쪽

3 o DE FEBRIBUR abdomine lini mento ammoniato, illi sementationes ex speciebus aromaticis imponimus. Hisce irritis, primum clysteres ex lacte, porro eX gum

mi resina serulae assae Aetidae 86) , tandem ex opto 8 in auxilium ducimus. Hoc reme

dio licet minima dosi porrecto , alvus, Saltem Pro tempore, Ple rumque cohibetur, quod, si utiliter contigerit, in usu clysterum ex Opio FPro re nata , continuandum. Si sorte, cohibita alvina excretione, morbus in pejus rueret, ea Clystere simplici iterum reseranda. Si di arrhoca, vel dysenioria in febre typhode sibi tantam partem vindicaret, veluti si morbum primarium Sisterent, juxta regulas suo tempore tradendas 88ὶ incedendum. Febris typhodes gastri a ut-Pli irimum a diarrhoea lenitur; subsidet enim ea vigente abdomen , imminuuntur sitis, et caloriabrilis, verbo, omnia in melius eunt. Cave igitur, ne talem cohibeas diari hoeam. Ea potius sustentanda, scilicet recenti morbo, et urgente calore cutis, potu acidulo, lenibusque Purgantibus, provectiori vero in malo, sub ma-

) Num. ar. p. 3 8. Not 12. 87ὶ R. Indisi forum matricariae chamomillae uncias sex r lucturae opii compositae Syden humi scrupulum semis.

M. D. S. Pro clystere uno.

88 Parte tertia. Vol. Primo. Cap. de diarrhoea, et de dy

senteria.

359쪽

TYPHODIBUs. 3 tiori virium prostratione, infuso radicis rhei

47. Quacunque in febre typhode , ut aluus

spatio nychthemeri semel bisve aperta sit, optamus. Verum , etiamsi hoc non tam rcgulariter contingat, nisi incommoda seqNantur, parum interest, praesertim incipiente morbo. Si vero

natura in alvo deponenda diutius deficeret , tunc primum clysteres simplices, dein purgantes 89 in auxilium ducendi. Et clysmata ex lacte, saccharo, et muria te sodae immitti queunt.

Meteorismus.

48. Ubi sub febre typhode venter in mete rismum assurgit, Iinimentum ammoniacate abdomini illinitum, et sementationes aromaticae illi impositae , Saepius conducunt. Ammoniam , ad gag in intestinis evolutum absorbendum, hic semper incassum adhibuimus 9o . Nec glacies contusa abdomini applicata nobis hucusque conduxit, conduxit maxime Patri meo. Praesentc

B. Sulphatis inagnesiae uncias duas. Solve in aquae . servidae uncias sex. D. S. pro elystere uno. γ R. Spititus salis ammoniaci caustici dracbmam unam Diluatur C. g. g. aquae sontis destillatae. D. ad vitritin epistoruio munitum. S. Omui dimidia hora cocliteare unitin.

360쪽

342 DE FEBRIBUS sente complicatione gastrica, meteorismus lenia evacuantia expOScit.

Reten is urinae.

49. Sedulo quotidie inquirendum , utrum aeger typho gravi decumbens, mingat, necne; et si mingat, utrum debitam etiam Iotii copiam reddat. Potest enim, uti jam monuimus 9ι , incontinentia urinae cum retentione Complicari. - Rotcntum lotium plerumque excernitur, illinita regione hypogastrica sapone ammoniacali, superimposito fomento calido, injectoque simplici clystere. Nisi haec juvarem, illico ad catheterem deveniendum.

CURA CONVALESCENTIAE. Reeidiva.

1. Absoluto febrium typhodum curriculo, raro recidiva morbi timenda. Graves quidem eonvalescentium crrores facile novam excitant febrem , et haec plerumque novam quoque osse et indolem, scilicet rheumaticam , si COnvales ens refrixerit, gastricam , si gulae indulserit, et sic porro. Interea in dubium haud vocamus, potissimum animi pathemata ingrata pristinum interdum revocare morbum. si S. XLVIII. 8.

SEARCH

MENU NAVIGATION