장음표시 사용
371쪽
ME FEBRE GASTRICA EX ALIMENTIA PRAVAE INDOLIS. Observatio.
I. Febres ex alimentis pravae indolis dum Considerantur, ut quodammodo imperium toxi
I. Fungi, etiamsi haud venenosi, tum ob propriam indolem, tum ob insecta, et Vermes, quibus repleti esse solent, alimentum dissicilis digestionis sistunt. Nihilominus nequaquam cel. ΤIsso Το assentimur, qui eos ex alimcntorum catalogo expellere voluit 13 ; vulgatissimum enim , et necessarium fere plurimarum gentium Constituunt nutrimenti genus I ) , ne de eorum Sapore Sermonem instituamus. Omnis autem cura distinguendis tangis esculentis a venenosis impendenda. Suspecti sunto sangi glabri, et tenaces , colore ex livido nigrescente, viridi, Sive
372쪽
variegato instructi , odorom putridum exhalantes, aut cito putresCentes, per ebullitioncm duri evadentes, nec non caule perforato dotati. Interea sateamur oportet, hujusmodi signa maximo incerta esse I5 . Ex sola enim botanice fungorum notio desumi potest. Vulgatissimos quod spectat fungos, in summo gradu venenosi sunt agaricus muscarius, boletus elegans, et
phallus i udicus; esculenti Vero maricus deliciosus, boletus bovinus, et Phallus esculentus. At non ignorandum, egregium PALLA-sIUΜ in ea versari opinione, easdem prorsus fungorum species, pro Vario climate, nunC VenenoSam, nunc irmocuam exhibere indolem 16 . Dii tomata ab esu sungorum veneficorum sunt: virium prostratio, motus febriles, Vertigo, nausea , Vomitus , alvi obstructio , abdominis insatio, sanguinis stillicidium ex ano, Sopor, Con- Vulsio , tremores, et delirium. Dia Osis haud difficilis , si innotuerit, aegrum fungos Comedisse, alias anni tempus, repens morbi, sorte
in nonnullis ejusdem familiae individuis, origo,
conditio materiae vomitu reiectae, aliaeque ei Cum Stantiae, suspicionem de caussa morbi la-
373쪽
GASTRICIs. 355 entis movent. Morbus neglectus magno vitae
Periculo stipatur; recens, adhibitis debitis auxiliis, sere semper seliciter debellatur. UIL3. Mytili osculenti a noxis necdum satis distincti. Dubitatur imo, utrum mJtili re ipsa venenosi existant, an damna, quae interdum anserunt , a propriis eorum morbis i 7 , vel ab animalculis iis adhaerentibus 18 , repeti debeant. Saepe mytilorum licet esculentorum pernicies peculiari id iosyncrasiae innititur i 9 .
Quomodocunque sit , esum eorum interdum sequitur sobris pruritu intolerabili cutis, ejus denique maculis, et tuberculis stipata, Cum Capitis tumore , nausea, Vomitu, et delirio. Ipsa Ostrea edulis a mense niato usque ad mensem septembrem non sine subris, vomitus, et diarrhoeae poriculo comedi potcst. In genere OStreae coeruleae, lacteae, et in testis si Ctuantes maxime SuSPeCtae. Verum plerumque ostrearum magis copia , quam qualitaS, noce-
374쪽
355 DE FEBRIBUS re solet. Nec cancer supiatilis semper innocuus. Certos apud homines eorum esu erysipelas, quasi scarlatina, excitatur. Vomitus spontaneus, aut diarrhoea, plerumque hujusmodi sobros gastricas sugant.
4. Pisces ab omni aevo pro alimento Suspe-eto habiti sunt uo). Verum non semper, ubi
damnum asserunt, ipsa eorum Venefica natura acCusanda. Saepe nempe Substantiae narcoticae, quibus piscantur , e. c. Coculi orientalis ossici Narum, vel lini, sive cannabis in piscinis maceratio , malorum sistit caussam . Sola porro Pis ium Ooa interdum nOCiva, e . C. OVa πρrini
barbi, et, ut sertur II), ipsius interdum esο- cis Iucia; ita hepata ρiscium quibusdam saltem in plagis sua . Sin tomata esum piscium inter dum sequentia sunt: sebris , nausea , debilitas,
vertigo, anxietas , dolores artuum etC. Caro animalium etc. 5. Quamvis caro animalium a morbis neca
torum , vel et alias jam jam putrida, sine mi-
375쪽
GASTRICIs. 35 nimo sanitatis detrimento saepe numero Como i . datur, cujus rei luculentissima exempla inter
alios collegit cl. UNgER a 3); tamen perniciosi
utrarumque esseCtus, ut Saepe experti Sumus,
nequaquam in dubium vocari possunt. Nec S tis misceribus horum animalium, uti plurimi credunt, venefica qualitas tribuenda, licet qui iis vescuntur longe gravius assici soleant. Evidentia enim mala vel ex esu carnium extremi latum orta vidimus, fCilicet nauseam, vomitum , di arctoeam, cephalaeam, capitis, Ventris que intumescentiam, oris' siccitatem , ae laetorem , sebrim cum magna Virium prostratione, pulsu frequenti, et debili, potissimum vero an thraces. Plurimis in locis, praesertim ad ventrem, dorsum, sed et iaciem, et extremitatesii prorumpere solent, magnitudine interdrim palmae. Vel devicta omnino febre per crirrieulum hebdomadis, et ultra anthraeus perstant. Vidimus eos in rusticis propria munera perficientibus , et praeter debilitatem nil accusantibus. Nisi natura ipsa mox auxilio aegrotoe sit aut Congrua adhibeatur medela, praecipue tenera in aetate, plurimi moriuntur. Febres ab QSu Carnium animalium , morbis contagiosis destinctorum ortas, tum tu Insubria, tum in Li-
376쪽
358 DE FEBRIBUS Quanta semper contagii expertes vidi. Disseri igitur anthrax hujusmodi omnino a pestilentiali
. Proph actica. 6. Longe facilius est pericula ab alimentis hucusque recensitis, ope legum Civilium avertere , quam ea praesentia Curare. Fungorum Venditio, praevio examine , ac publico tantum in foro personis jam cognitis concedenda. Ena ratio periculi ex fungis venenosis, ac descriptio eorum, nec non sungorum esculentorum
publici juris facienda sa5). Primi illi extirpandi assi. Venditio ostrearum non omni anni tempore permittenda II , atque PisCium clan
destina emptio prohibenda. Porro ne Pisces II OP tui, praecipue grassantibus inter eos morbis epide micis, aut tempore, quo SPerma emittunt, Vendantur, Curandum. Tandem lanienae seve
rissimis legibus 28) submittendae.
I. Si vomitus spontaneus esum tangorum , α S. XXXVII. 3.
377쪽
GARTRICIs. 350 piscium, et carnium noxiarum sequatur, ille ope aquae tepidae , melli acetato nuptae, promovendus. Comestis mytilis noxiis eidem scopo lac tepidum inservit. Nisi vomitus sponte prorumpat , is aut pulvere radicis cePhaelidis me-
VOcandus, aut consuetis mechanicis auxiliis, quibus compressionem regionis epigastricae ope manus addimus. Si autem noxae ad intestina jam devectae suspicio haberetur, tunc tari ratis stibii, et
potassae solutio 3I , vel ea sulphatis magne si ae 32 etc. concedenda. Fungi nonnunquam apud homines plethoricos diathesin inflammatoriam excitant. Major illius gradus venae sectionem exposcit, ac deinde sementationes Digidas ad caput. Nec clysteribus subfrigidis ex aqua, et aceto tunc Parcendum, et, si aeger deglutire potest, potione analoga utendum. Saepius tamen diathesis atonica vel tangorum, Vcl alio
as) Λ scrupulo uno ad duos. . 3οὶ R. Vitrioli albi puri scrupulum unum; solve in aquae destillatae unciis quatuor. D. S. Cap. illico duo cochlearia majora, dein sensim sensimque reliquam Partem, donec
31 S. XXX. a. N. 69 P. 161. 32 R. Salis amari unciam unam, et semis. Solve in unciis quatuor aquae sontis servidael Colat. D. S. Cap. bini 4 vicibra . Diuitigod by Cooste
378쪽
36o DE FEBRIBUS xum ciborum noxiorum actionem sequitur. Haesul, rerum positione ad aetherem sulpituricum, vel alium , ad ammoniam, Vel, praesentibus motibus convulsivis , ad ipsum optum confugi debet, non neglectis clysteribus ex nicolis- 33 . A carnibus animalium morbo contagioso nucatorum, saepe typhodis febris species evolvitur , cui, eliminata caussa gastrica , Consueta methodus 34 , praecipue autem acida mineralia opponi debent. Anthraces aqua, et aceto, Nel decocto corticis quercus roboris, addita portione supersulphatis aluminae, et potassae 35 , foveantur oportet, et, si gavgraena dilatetur, scarificandi.
33 η. Foliorum Nicotiauae tabaci drachmas duas. Coque
Q. a. S. Rquae sontis Per quartam horae partem. Colat. unci rum octo D. S. Pro uno clystere.
35 R. Corticis quercus unetas duas. Coque C. s. q. aquae sontis eis. Colat. librarum duarum adde aluminis drachmas duas. D. S. Pro usu externo.
379쪽
DE FEBRE GASTRICA SECUNDARIA GENERATIM, ET IN SPECIE DE FEBRE BILIOSA. De febre instrica secundaria generatim.
I. Secretio hepatis non solum, sed et ea pancreatis, glandularum mesenterii, vel ipsius ventriculi , ct intestinorum, ita aliquando perverti solet, ut, tum ex cauSsa ignota, quam diatheseos gastricae sub nomine designavimus
36 , tum ex diathesi sive inflammatoria, sive rheumatica, sive typhode, vel bilis , vel Pituita praeter modum cumulentur. Interdum vel vermium observatur proventus. Febris hujus modi status morbosos insigniens. pro re natabilissa, Pituitosa, perminOSa, nuncuΡatur. Primum de hiliosa. Scriptores de febre biliosa. ,
a. Optimo de febribus biliosis egerunt BAIL-
380쪽
DE FEBRIBUSEjusdem symρlomata.
3. Quibus morbita imminet, cibum fastidiunt,
ne averSantur, corporis patiuntur gravitatem, a Cnoctes insomnes transluuiit. POSt unUm , alterumve diem sequitur horror cum intercurrente
calore, plerumque ardente. Pulsus sit sec quoias,
interdum plenus, durus, alias obscurus 42 , intermittens 43 . Caput obtuse dolet, oculi lacrymis sere innatant, atque fulgent, genae rubore profundo , circum Scripto , notatae : ad latera nasi, et oris euiis pallida, ex flavo viridescens. Epis taxis. Labium in serius interdum tremit. Os amarum, halitus sectens, lingua albo, fla-Voque muco obducta, Sicca, humida, saltem ad latera. Scroatio frequens , sitis inexplebilis, potus aciduli desiderium. Regio tum epigastrica , tum hypochondriaca , praesertim dextra, tenSa, attaCtum respuens. Nausea , ructus nidorosi , vomituritio, vomitus. Materies reiecta, biliosa, herbacei, aeruginosi, nigrique colori' acerrima, saucium ardorem relinquens. Sensim Sensimque lotum tumet abdomen. Adsunt borborygmi, dolores vagi intestinorum: alvi segnities, vel stu-Σus biliosus, stercoraceus , laeditissimus. Urina crassa, jumentosa, flavescens. Artuum interdum