장음표시 사용
21쪽
BENCVOLO LECTORIOU hic ibi sistitur ratio, Lector benevol plane ad
exemplum Majoragiana orationis scriptae uena- admodum enim, dum aurum laudat ο Θρων Majora
gius, mira festivitate vitiis omnium ordinum, praecipue cleri Romani illudit: itas ego,qui eadem premo vestigia, ad eundem scopum tendo. Qitae hic ergo simulate de ordine sacro dicta sunt, eosdem, quos Majoragius intelligit, Dilies
χρυσο*αγους designant,qiii omnes sibi solis aurarias natas putant ne quis maligne mentem meam interpretetur. Quis enim vir honestus bonis piis lite in vinea Do ianitri operariis dignari mercedem, iiis tenuem illam vel mediocrem fortunam invideat Veriir ω εξα χρυσοῖιλία de Φιλαργυργα, adeo in Vulgus innotuit, ut vel domesticorum convitiis verberetur, re
asperiore, qtiam Ma)oragiana est , strigili depecti mereatur. Nec sane ipsiMajoragio usque adeo a suis vitio verti potest, acriori illa vitia sale defricuille, quae primam desectioni senestram aperuerunt. aeterum hominum vitia, quae redeunt iterum atque iterum speritanda theatris,
in apricum produci latro carbone notari, nemo aegre feret, nisi qiii corvis veniam dandam, columbas vero vexandaceX- istimarit inalbus ita acquiritur, ita possidetur aurum, Ut ex Horatii monito funem potius sequatur, quam ducat, niilloS Satyrae ungues dentes pertimescent. Forte etiam non deerunt, qui mihi occentabunt: Insani finiens nomen ferat, aequus iniqui, Ultra quam satu es virtutem sipetati am. Denique hoc monere visum est, me, ut in Declamationibus fieri solet, millia ad ornandam causam attulisse, quae non serio nec ex animi sententia dicta sunt aliud enim pugnare, aliud ventilare est. Tu vero, Benevole Lector, bene vale,
22쪽
RasAURUM Cives laudanti plaudite l)
Quod laudare te fis,non dare, Suada potest. Non hoc nos Auri Vatiam pater unxit Apollo:
Quanquam uno proles nata parente sumus.
Hoc Reges donent Auro sub Rege 'Sed ipse LAUDABO;resbna ympha jocosa DABO.Fallis inepta Aurumne dabis, quae ventus 'u
Ut mala respondent nomina, verba dabis. Non implent loculos, ut hiantia carbasa, venti; Non arcas, quicquid tinniat ille, senus. Vos date nunc nobis aures Aurove benignas, Et si non nostri, saltem amor hujus agati Aurum prima sonat Petilio, summa exit in au
Aurum ego, non lapides hirtaque verba, lo
Ergo verba dabo, meliore sed uneta metallo. Aurea si dederim, non male verba dedi.
23쪽
DANULI GEORGII MORHOFII ORATIO DE AURO.
Redo vos, Proceres Civesque Academici,
mirari, quibus ego causis inductus impulsusque fuerim, ut, cum Majoragii, praestantissimi viri, auream de auro orationem explanare constitui, novo atque insolito more, ut in re magna&memorabili seri solet, ampla praefatione eam cohonestandam, vosque Ainditores ornatissiimi, ad eius lectionem quasi praemuniendos eraistimarim. Verum concidet illa vestra miratio, si ejus rei, quae laudatur, majestatem animo reputaveritis. Illa enim quasi in reges solio posita, ut profanum vulgus odit Warcet, ac rustico quodam impetu incurrentes repellit ita non sine ceremoniis religionibus, perque gradus quosdam, hospites cultoresque suosngmittit, nec sim verborum pompa alutari cupit. Quemas modum enim, qui potentissimos Principes adituri sunt, primum in vestibulis haerent, servulos prensant, proxenetas pararios circumspiciunt, omnia secum verba commentantur cita aurum, quod ut omitibus mortalibus ita ipsis Regibus imperat, reverenter nobis habendiim ac omni orationis cultu, omni observantia, omnibus verborum ornamentis decorandum scitote. Est praeterea ipsi auro arcana quaedam insita vi , quae ut ininios
mortalium mirifice demulcet, ab ipsis pene sensibus ad sui comtemplationem abducit; ita dc meam bimado illo fulgore mentem sideravit, ut Majoragii premens Verita ejusdem simul genio impulsus, ad ejus laudes decantandas convolarem. Quod enina poetarum dulcissima carmina legentibus accidit, ut numeris illis extra se rapti, eodem plane animorum nasu imbuantur eadem, quae illi fingunt, quasi oculis cernere videantur idem mihi nune contingere non dissimi dabo, cui gelatino quas ct Majoragianae orationis, ipsius auri fascino animus excantatus est, ut in
24쪽
auri aridibus esserendis secundas a Majoragio partes sibi tribuat, post uberrimam ejus messem nova haec spiciligia tentaturus. Quin ipse fatebor enim inter auri amatores nomen meum profiteor, sed qui amore casto philosophico, innocentissimo in
illud impellar, formae ejus, ut ideae cujusdam Platonicae, attentisimus spectator Madmirator. iam iit vel arca conclusum possideam, vel ab ipso possidear, non multum aborori neque per illam aismi ac studiorum naeoruni integritatem licet, quibus bonae illa mentis soror, nostri ordinis hominibus cognata, comitari plerumque consuevit. Sive enim Philosophum,sive Oratorem, sive Poetam me vocetis,nullus alatirum pariandum idoneus mihi titulus est Philosophi enim solo se obtutu oblectant, scin auri, quod nunquam poste tertint, contemplatione, ut Argivus ille in navium mercium, quas suas credebat esse, suavissimo spectaculo acquiescunt Oratores vero dc Poetae, illi aurea aureae aetatis verba, hi aurea carmina fundunt, sed quae auro obrygonon a censet monetarius, laquibus sibi minime satisfictum foenerator
Alphius existimarit. mlinquam vel fando auditum est, in illis montibus, quibus Musae habitant, auris dinas bisse aritio quam indagatas qui sterilibus auri fiondibus hi idem abundant, sed uinter steriles suas arenas illud in liquid liter imminutum aurum non pepererunt. Etsi enim inter lauriani laurum magna esse amnitas videtur ita tamen a se distant, ut illa umbram uidem sine fiuctu spargat, hoc lucem largiatur, in luce omnium ponat Vos denique si respicio Iuvenes lectissimi, neminem evobis fore arbitror, qui aurum odio Vatiniano prosequatur, aut cum Aristippo in mare abjiciendum ut inutilem saburram puta- Iecit etsi forte inter vos non simi, illa in aetate, oua consilerem longithidinem non solet, qui scitant, quid vassiet nummus, quem prHeat usum,
aut qui singulis Idibus pecuniam relegunt, ut proximis Kalendisponant; erunt taanen, Ut autumo, qui non quidem prae caeteris amasus, sed inter illas, aut illarum causa, bellium nostiam Chrv- dem, aurum innii , sibi amandam arbitrentur. Ouare vel
Ditem eam ob causam iuri laudes non inviti audietis. 6 e rere illo numine possitis, si senio illi, quem in Panita sto
25쪽
Simo, in Eschino Micio Terentianus descripsere, obsequi velitis. Nam qui ad Euclionis ingenium vos accedere crediderit, nae ille gravi vos injuria affecerit, de qua ad Praetorem in jus adire fas esset; aut vos, si auri nimia vos cupido tangeret, litem aestimare postetis. Adeste ergo Iuvenes optimi auresque mihi de auro oranti
commodate, qui nunc quidem non serream Vocem aut ora ferrea,
ut Poetae solent, sed aurea illa a Diis poposcerim, aut ρυα - μ', id est, aurei oris homo esse malina, ut scitula, politula plane aurea, quae Majoragianae simillima sit, oratione Majoragio quasi secundarius orator accedam. Non celabo vos horribile secretum, Auditores, quod mihi Majoragii nomen lynceis intuenti oculis Delius, ut puto augLir, ipse auri pater, prodidit, nulli vel Chrysippe acumini postponendum. Vertamus illas in voce MAIORAGIUS iteras, quales μεταιιορφωσεις non pO ticas, sed grammaticas, mitifice amare versificatores nonnulli se-lent, ac manifeste deprehendemus, quam in ips ejus nomine AURI IMAGO abscondatur, si ultimum e nomine sibillim dempseris, qui ab Ennio aliisque vetustis Poetis absorberi nonnunquam solet, nescio quo sono satyrico exsibilare hominum xitia
videtur. Quis ergo nativis adeo coloribus depictam ab illo auri imaginem miretur, cum ipse oraculo grammatico auri imago, quartamen cum calida illa satyrica incedat, salutetur, omnique illa luce onmes hontinu ordines tam belle, tam eleganter, imauraverit Z Quod si ad illam aureae lucis imaginom adspirarenogoratione plumbea non possumus, saltem instar cicadae, quam in aurea Apollinis cyclaara consedisse fibulantur, suavissimos concentus stridula voce imitabimur, ,era auri ista imagine vel plumbeam vel aeream orationis nostrae faciem incrustabimus. Vos modo id mihi concedite, ut, quemadmodum Hippomenes At tantae currenti auro pars moram injecit, ita hoc meo qualichirnque auro animos mihi vestros per horae spatium adjungam quod quidem non de manu in manus tradetur, sed re prolatum auriabus vestris excipietur. Cum illi, qui dignitatem majestatemqlle rei, quam laudant, verbis aetollunt, natales ejus exquirere solicitius soleant, idem &mihi faciendum allimadverto. Qua in re etsi Majoragium praeire
26쪽
video segnius tamen ille negligentiusque eo in negotio versatur, quod nobilitatis tantae originem non ex iis sedibus deducat, unde deduci debere, istis argumentis, quae ipsium auri filigorem superent, declarabo. Hic mihi in ipso orationis limit1 cum istis
terrae filiis acerrima dimicatione contendendum est, qui aurum terrae ac luti progeniem dicere non verentur. Hinc tot jejunonim hominumiuigida declamationes ortae, quia madio auri obligendi homines dehortantur, quod illud natura ab humano usu remotum animis operaque nostra indigiaum esse voluerit, cum ii tra terrae horrendos spectis, tenebrasque milli mortalitim, nisi imsanam vim admoverit, pervias abdiderit. Non desunt, qui ipsi Plutoni ac inferorum regno omnem, quanta per tellurem dispersa jacet, auri vim in patrismonium adscribant, ab ejus possessione humanum genus qhia perpetuo interdicto excludant. Id vero plane nefarium ac scelestum ficinus est, ad cujus improbitatem nihil addi posse videtur, quod, qui ipsi insano auri amore lanis cultam exardescunt cruciantur, perque insidias estechnas corradiunt, nunquam auro expleti, foris tamen simulata aliqua deversuta tristitia strenuos se auri contemtores actitatat, quod toties pseudothyro intromiserunt. His scilicet rugis, hoc supercilio, hoc importuno vult, populo imponunt, cum, si palam istum auri amorem profiterentiir ingenuitatis laudem ab omnibus reportarent. Quis ferat Senecam, illum e Stoa, si Diis placet, Philosophuna, qui domi ad summam Neronis invidiam auro ii mersus, tot conviciis innocentistimum aurum insectatur, ipsamque rerum naturam sugillat, quae non aut majus, quam quod detrahi possit, pondus injecerit Magnifica is sonora passim sunt illa ejus verba, quibus virtutes in auri dedecus extollunttir, cum altro sitiis, suus virtutibus, honos sit, neque ab altro ulla in re vi rutes dehonestentiir,quaedam Ver earum sine auri interventu munime exerceri possint. Sed hos malitiae suae relinqtiamiis, non verbis sanandos, sed verberibus coercendos ad caeteros illos limininum insipientissimos nostra redit oratio, de quibiis merito Satyrici illa pronuncies: O carca hominum mentes, o pectora caeca
27쪽
quibus ille ab auro fulgor saructiores illos natales suos ultro non ingerat, nec radiis suis velut exserto digito ostendat. . Quis tam tardus, tam expers sensus, tam ab omni, mente derelictus est, ut hoc non animadvertat, non intelligentia percipiat,non ipsis pene manibus palpet Aurum, si nescitis, o deliri homines, non terrae, sed coeli progeiates est, quod ego nunc consecturum me
promitto vos modo, quo rem deducam, attendite. Cum unuversiam hanc mundi machinam creaturus summus rerum conditor iubernator Deus, primum in in rmem massam, maria, Coelum, terram, astra omnia, compegerata singulas dehinc naturas suis sedibus sejunctas explicaturus atque exornaturus, coelum terrae spissitudine, lucem a tenebricoso corpore, divisiit, qua per immensos orbes agitata prima illa rotatione in lucidos coeli globos abiit, repetitis deinde vibrationibus , ac continuo ad solita allapsu , puriorem ejus partem in congenerem, nec Xterna specie sibi dissimilem, formam convertit. Minc natum est aurum, non illud, quod fornacibus nostris excoctum in fulgidissi,mam illam massam conflatur, sed longe nobilius ac divinius.
Non enim cum illo comparandum aurum est, quod manibus hominum tractatur , quo indigentiam nostram solamur, ex quo nummos clidimus, quod in bracteas dissilum corporibus ad tenebras eorum illustrandas inducitur quanquam hoc coelestem
illam originem specie sua ostendat, dc auro illo primaevo, quasi parente gignatur. Varia sunt auri genera, per gradus suos ut eum Philosophis loquar formales distincta, de quibus mirabilia
nobis narrant veteres Iudaeorum magistri, septem ejus generaeonstituentes Verum haec mysteriis affinia sunt, dc sapientia re conditae planissima , neque ad nos nunc pertinent, qui ad popularem auri usum tantum respicimus, hoc tamen in loco, cum de auri nobilitate disquiritur, minime nobis dissimulanda. Id ergo vos notare velim, quam primum lux in hac rudi indigestaque mole agitari coepit, aurum in terra natum esse, veram ejus primamque1bbolem, quod in hoc telluris globo externo illo arenarum, lapidum, luti, cortice tegitur, in sole vero globis coelestibus in sunt
mam raritatem attenuatum, massa tamen congenere, tenace, fimida interserta, in se perpetua gyratione OnVOlVithu'. Lux ergo
28쪽
aurum aethereum est aurum lux est,ex mcano coeli terrae coim
jugi in corpus terrestre, quod tamen coeleste esse non desinit, ut ipsis sideribus terra aliqua coelestis inest, inspissata. Hanc
lucis scauri assinitatem ipsa sacrae literae exprimunt, clum eadem voce, qua aurum significant, coeli quoque serenitatem appellent.
Nam cum apud Iobum legitur: nN In I LX ab aquilone
aurum venis, nonnulli hoc ita interpretantur ab aqtitione venit aurea lux, id est, serenitas pitristima; quia venti aquilonare nubes dispellunt Nos quidem huic interpretationi litem non moV mus, qtite isto sensu mirifice sententiam nostram illustrat, non dimen ignari, alio quoque, nec cuivis obvio, sensu accipi illa posse, qui tamen nobis non adversetur Id Latini quoque veteres probe intellexere, qui Aurorae nomen ab auro esse voluerunt: quod Germanis quoque nostris subolint v auroram aurum in ore tenere vulgato proverbio dixere , Nam, ut Varro nos docet,
aurora dicitur ante solis ortum, ab eo, quod ab igne sotas tum aureo aer aurescit Eot verba hic auditis, tot rerum pondera, aut, ut rectius dicam, mysteria sunt, ex intimae arcanaeque Philosophiae adytis depromta nem sol s vocat, quem nos singulari quoimidam Disiertatione in bie demonstravimias, inui ejusdem cum luce naturae particeps est: quod vel Hebrae vocibus illis N N declarare voluerunt, quorum illud lucem denotans in apice punctii tenet, hoc quasi ii ventre conclusum gerit quo lucis natura tenuior, ignis vero crassior inspissata innuatur. Lux enim ignis attenuat iis ignis lux in corpus densata est. Utriusque nati irae particeps aurum est, quod non immerito ιθμενον τυρ, ignen urentem, Pindarus vocat, inque ipsis lucere tenebris ait. Ab
illa Hebraica voce, sive lucem sive ignem velis, ipsa Latina illa aurum descendit, quae obscuro illo seno, ut hodie Italis vox oro,
efferebatur ne praeterea aureum nominat, quasi aurum ex
igne, cibi ipse ex avaro constaret Neque enim fortassis inepta ab stirda si in praestantissimi Philosophi Honorat Fabri argumenta, qui solis globum ex auro iis compositum arbitratur. increm denique ipsium sescere dicit, quo viam ostendit acutulis
illis, qui in ipsi aura aurum venantur, & arcana arte mirabit,busque machinis educere laborant, ac Promethei instar soli
29쪽
nem filium, id est aurum, fanantur. Quae si vera sunt, ut vera esse aliqui contendunt, habent, quo solari acturas suas possint Chymicorium filii, cum aurum suum in simos auras extenuarunt spes enim, quae agricolas alit, is quemadmodum m e trema Pandor e pyxide, ita in furnorum fumariis resedit, illis su perest, fore, ut aliquando cum amplissimo foenore ex illa aurae aurisodina ad se rediturum sit. Nam si aurae affatu quae gravidae factae sunt, forsan cibinaces suas auro per . auram imp faegnandas non insipie e sp ψraVerint . . . . , . . Intellextitis, opinor , quam late auri i mei pateat, quam se a coelis ad terram extendat, perque omnia reruna
abdita diffundatur. Quod chim sentiant multi , non sine causa, ut scilicet ostendant quo desiderio potissimum laborent, omnia auro illurimi nam arma , palatia , pocula Masae, Lbros, clypeos, fercula, itiliginia, . quid non tenui uri brmete inducunt, ut, quantum licet, totum hunc,rbem in quo byunt, habeant aureum, ejusque fulgore tenebras orbis dispellant, tanqtiam solis radiis illust ent. Nam ill0 Suillios alit Stercurios, vel XImperatoriun numero, qui ventris alit vescae prius arsexo eXcipere non Veriti Lint, eae auri cultosum ordine, ut diom,
ne profanos ac sacrilagos exesse jubebo. Vos tamen vel ex eo animadvertetis, quanta auri dignitas nobilitasque sit, quod omnia stia luce involvat, quasi imperio suo contineat, ne ipsis quidem Regibus excςptis qui cum coronas aureas capiti suo imponunt, vel ipsis hoc faci ose, qui omnisus imperant, auro tamen subjici ostendunt, ut, cum vulgo non nisi Deum gladium superiorem agnoscere credantur, nunc tamen ipsum aurum, cui sua
sepe imperia debent, superius agnoscant. Interrogate jam ipsos
sensus vestros, cum pleraque in lip orbe auro te et Mincrustata videtis, vestris cum animis reptitate, quam ad ipsam lucis naturam auri majestas accedat. Annon enim miraculo proximum est, adeo sine laceratione sui diduci aurum posse, ut minutissima ejus pars magnam corporis molem tegat, is ingenita sibi luce conspicuum reddat Interrogat artifices, ac ab illis disci e teri,am grani partem, quo victalagi minutiu aliquidiosir, in censum
ac triginta quatuor pedum filum ψndi pose; quod nemo crederet,
30쪽
si experimento quotidiano jam innotuisset Hic vero mirabulem illam lucis naturam recognoscite, quae, ut extra materiae tardistatem posita longe lateque dc quasi in ipso illo nutu diffunditur, ita
materiae macta, cxlm ipsa concreta, ne nunc quidem naturam suam exuit, sed, quantili per materiae lentorem licet, eam tecum disper iit, latius etiam sparsilira, si humana solertia particularum
enui imarum vestigia crassioribus instrumentis assequeretur. Nam de mirabili illa per artificium ignis attentiatione nunc non dicam, qua unum auri, non vulgaris, sed philosophici, granum riene infinita aliqua divina vi foecundatur, ut vel mille argenti vivi libris illam auream lucem infundat, quae sanctioribus Sapienium scholis sunt reservanda. Ubi sunt jam illi amentes, iami, uti aurum, ut illi in solem injurii Ethiopes, convitiis proscindunt, dc diuino consilio intra terrae viscera abditum, ne humanis usibus, pateret, nugantur An ignoratis, o stolidi, sapientissimum Deum ea, qua praestantissima sitiit, in occulto posuisse ne indignis illa sellicet diriperentur, sed homines labore suo indagarent: nam,ut Vetus verbum est, Vivendunt donassa laborιbus , ut vel nucleum
ΜΘm esse possit, nisi nuccriste erit. Ergone divina beneficia adeo
maligne atque adeo in Dei injuriam interpretabimur, ut, cum illa nobis non obtrudantur, nos compressis sedeamus manibus, donec Dr aliqua vel Θιος - μηχανης nobis objecerit, ne videlicet d, Vinae voluntati homines inepti refragari videamur Solem e mum do tollunt, qui aurum e commerci hominiam, velut alterum s lem, proscribunt, neque animadvertaint, omnes, quotquot in hoc ofb ivunt, homines ad auri, tanquam coelestis alicujus doni ci stodiam quasi divino consilio est inatos. in sunt sane illi non tantum in Deum, auri opificem dc largitorem, sed in oti esterrarum dominos injulii, qui, cum suam altro imaginem impruniunt, ςjus cultum hominibus commendant, in sua majestate uenerationem illi conciliant: ilam laedere quodammodo dicendi sunt, citi aurum in dias luminis auras prolatum execrantur. Hos ςoo homine si mihi animadvertendi in illos faculta daretur, in carcerem detruderem,&lori caedi juberem, recitato ad singula. ibera a colo illo Virsilii versu: