Diui Alphonsi Romanorum et Hispaniarum Regis, astronomicae tabulae

166쪽

TABULA inuentionis temporis inter conii intiionem& oppositionem verana di mediam.

i, is 1

I ue

r, s

ues II

2 CICCoas 1 et

3 uel

67 liue

46 C

167쪽

TABvLA altera inueniendi tempus inter eoniunctionem &oppostionem mediani di veram Solis di Lunae. S di a

169쪽

ICIIPSIVM O AZ a duratiotiem ' quantitatem per tabulas Allong

supputare secundum antiquos canones.

Semidiamettum Sosis de Lunae ct cireuli umbrae in Leo transitus Lunae inuenire.

CVM argumento solis mediante quo inuenisti eius aequationem hora verae coniunctionis vel oppostionis intra tabulam quae intitulatur Tabula ad inueniendum semidi metros Solis Ad Lunae &e.& ui directo inuenies semidiametrum solis sub suo titulo. Eodem modo cum argumento sunae intra eandem tabulam,& in directo habebis semidia metrum lunae,& semidiametru umbras,quodlibet sub suo titulo: & intra sem p cum duplici 4ntroitu,si oportet. Sed nota quod semidiameter umbrae hse posita supponit solem esse in auge sui ecrantrici,& se non haberes semidiametrum umbrae per illum modum, is qua-do sta est in augetid est,quando nullum est argumentum selis . si autem set fuerit alibi uin auge tune eum argumento selis intra eandem tabulam:& Meipe illud quod est in directa linea,quae intimsatur Diratio umbrae:& intrabis, s oportet . di illud quod prouenerit, si ibtrahe a semidiametr Hiis inuenta,& remanebit semidiameter umbrae aequata ad locusis, seu dissantiam. Possibilitatem neeessitatemque etsi s inuenire. Possibilitas igitur eclipss solaris tempore coniunctionis, vel Iunaris tempore oppostioni; his modis inuenitur. Inuento tempore verissimae coniunctionis vel verissimae opia positionis:vel ut Ilures volunt tempore tantum mediae coniuctionis vel mediae oppositionis,quaere ad illud tempus argumentum latitudinis Itinae aequatum: vel secundum alios argumentum latitudinis lunae me9ium indifferenter quodcunque libuerit. Quo inventos lis,non eclipi abitur sis. Si vero eam inueneris in alterutra tabularum,uel in ambabus, ne eellarid eclipsibitur. Necessitatem

170쪽

Necessitatem autem resipsis Lunae hoe modo inuenias. Compara latitudinem lunae ad aggregatum ex duabus semidiametris umbrae & lunae: -- tune si latitudo lunae fuerit maior quam aggregatum ex dictis duabus semidiametris, impossibile est seri eclipsim . Si autem latitudo lunae fuerit aequalis tali aggregato, transbit luna prope terminos umbrae,& non eesipabitur . sed s latitudo suerit mitior isto aggregato ex semidiametris,necessarid luna eelipsibitur. Si latitudo a tempore verissimae oppositionis non inuenitur in aliqua tabularum eclipsis lunae, impossibile est fieri edipsim . lunae. Si verd inuenitur in altera earum vel in ambabus necessariου si eclipsis lunae . Notandum quod tabulae,qu4bus hic utimur,de diuerstate aspectus lunae in longitudine de la- s ritudine sunt satiae luna eiustente in auge sui deferetis & etiam in auge 1ui epieycli,& eum hoc in principio cuiuilibet Mni:ergo si luna non fuerit in istis locis, tune oportet te aequa rre diuerstatem alpectus pro loco zodiaci,ct etiam pro loco epienti de eceentrici in quo est luna. Nota etiam s diuersias aspectus lunae posta in tabula non est tota diuersitas asperactus eius,sed est residuum manens post subtractionem Auerstatis aspectus silis a diuersita a te aspectus lunae,& proprie vocatur haec diuersias aspectus lunae ad solem. Cum igitur volueris scire diuersitatem aspectus fias primo tempus verissimae coniunctionis diebus non aequatis ς δου ad idem tempus Iscias verum Ioeum solis & lunae,argumentum verum latitudinis lunge& hoc vocatur argumentum latitudinis lunae secunta aequatum quia argumentum latitudinis lunae pri m3 aequatum esset argumentum latitudinis aquarum ad tempus mediae coniunctionis. Sci oas etiam ad tempus praedictum motum lunae in hora una acceptum per argumentum aequa tum lunae mediante quo iuuenisti aequationem argumenti tempore verissimae coniunctio

vis. Et scias smiliter motum solis in una hora per argumentum solis,mediante quo eodem tepore inuenisti aequatione sesis .Et similiter seias superationem Iunae in una hora. Deinde cum vero loco solis quaere aequationem dierum cum noctibus suis,quam adde temporis verissimae coniunctionis diebus non aequatis. Et tunc ad idem tempus itias gradum ascendentem,& gradum medii cces,& etiam ascesones grassus selis de lunae,& ascensiones gradus ascendentis,& gradus medii coeli in horirante recto.4 Quibus habitis scias utrum Iti HM E ina tempore verissimae eoiunctionis diebus aequatis sit supra terra, aut subtus terram id est ' l virum hora istius coniunctionis si in die vel in nocte si uod fuerit sub terra,hoe est,si coniunctio fuerit in nocte,nihil eures pe ea quia eclipss non erit iussisis,ct maxime s su- erit prosun/a in nocte : posset tamen esse parum so tortum solis,vel parum post occasium. quda aliqua pars eclipss videretur. Si autem luna tempore coniunctionis suerit si pra terram, ias an ista coniunctio si ante meridiem vel post. Si enim luna fuerit inter inedicinude medium coeli,hoc est,quando inter gradum ascendentem di Ioeum Iudae sunt pauciores gradus quam n e .func coniunctio est ante meridiem . Si ve luna est inter occidentem de s ago f. χmedium cces hoc esse inter gradum ascendentem de locum lunae sunt plures gradus si s Q. tunc eoniunctio es post meridiem. postea scias distantiam e iunctionis a meridie per ho- ras aequales isto modo subtrahe horas de minuta tempore verissimae coniunctionis diebus aequatis a di . horis.& hoe si illae horae eoniunctionis fuerint plures quam 1 2. ct reman bunt horae distantiae eoniunctionis st meridie,& sunt ante meridiem diei sequentis. Si ve- id hor coniunctionis fuerint pauciores quam I 2.1erua eas pro distantia iunctionis a me- iij. .i ridie,&sunt post meridiem eiusdem Atei Habitis ergo horis distantiae verae eoniunctio- s. si nis 1 meridie,intra cum eis tabulam diuerstatis aspectus lunae qui factast ad tuum climae

--DE ve quae sit Spior latitudini tuet regionis;α intra sub signo in quo esse & hoe in parte sua