장음표시 사용
211쪽
PLURIUM DOCTORUM E SOCIETOTE SORBONICA A D
Elustris vim MARCHIONEM SCIPIONEM MAFFEIUM
quod iam tres annos a nobis elucubrari auditione accepisti. Quid enim nobis optatius honorificentiusque contingere potest, quam si tibi otia nostra non improbentur, hoc est, si non im-Probentur viro, cuius ingenium, ut canit ille, nobilitate non premitur, sed nec ingenio nobilitas; qui immortalem sibi tot operibus numquam intermorituris semam peperit ; qui quacumque transit , exquisitae eruditionis relinquit vestigia, nec per Galliam iter flexi se videtur, nisi ut novis monumentis Galliam ditaret illustraretques quid iam nunc mox apparituro operi favorabilius Vix itaque credas, vir Illustrissime & Eruditissime, quam jucundum nobis sit , quam suave , quod te resciscere non pigeat, quid sit id inquo evigilent curae nostrae. Vix, quantum inde ad elaborandum nostra excreverit alacritas. Sunt quaedam opera, ut approbe nosti, quae eam habent naturam atque conditionem, ut in illis conscribendis , se non amasse auctores, sed solam utilitatem publicam quaesisse, per se manifestum sit. Id genus est illud, in quo, quemadmodum audisti, jamdiu sudamus. Nulla admittit ornamenta, nullum orationis florem, nullo cohaeret contextu, omnia ubique dissipata sunt, contracta, inculta, aspera, barbara etiam, prout suis quaeque locis, unde sumpsimus, scripta leguntur, quodque non parum styli, si stylus dici posse, quasi moestitiam auget, censorium scribendo nusquam sere possimus supercilium : at laedimus parce & molliter . Verbo dicam, nihil
212쪽
nihil habet elucubratio nostra, quod suos sive auctores, sive lecti
res allicere possit praeter utilitatem: cui soli ut serviremus, a manisi vetioribus Musis disjunximus nos, inceptumque aliud opus, quod oblectabat, intermisimus. Scilicet ad veterum librorum emendationem, ad historiarum v xitatem & fidem, ad collectaneorum usum , brevitatem, & m dum , ad novarum editionum expurgationem & persectionem , ad studiorum facultatem & commodum conducere, non minus Operae pretium csse existimavimus, quam nova parturire volumina. Quanta enimvero, ex quo inventa est ars Τypographica, horum abundantia est i quanta praesertim collectaneorum redundantialquam multa ex his indigesta & talia ac tam heterogeneis partibus aut constantia aut praeter institutum referta. ut vix digeri possint&alicui esse usuit quot quotidie tamen adhuc alia super alia cumulantur quot generatim aucita, aηtidosa , micropresbytica ,
haereseologiae, honodoxograssa, thesauri, supplementa, manipuli, spici gia , summi Ia, paralipomena, catenae, liturgiae, opera infignioria, opuscula selecta, bibliothecae patrum, codices regularum , specilla, fascicubi, musaea, itineraria , infignia itinerariorum , dices apocophi , annales , hepiades, triades t quot historiarum omnis generis, scriptorum paraeneticorum, antiquarum lenionum, variorum , vitarum , actorum , homiliarum, paraphraston , fragmentorum , epistolarum, aliorumque mon mentorum compilationcs i quid de Graecis orthodoxis , de Italiis sacris de Galliis christianis M. i quid de Sanctorum Patrum variis editionibus, de Conciliortim collectionibus lQuot aliena cum his, & quidem saepe ubi minime quaereres, permiscentur l Quis tantas voluminum moles evolvere , quis saltem oculis perlustrare possit y certe quo magis multiplicantur, eo difficiliora fiunt studia, coque operosior veri inquisitio. At unde mali origor Inde profecto , quod cum novi editores, quae prius edita sunt, nec legant, nec legere possint, proindeque nec sciant utrum edita sint ut pote in injustis compilationibus, vel alibi seorsim delitescentia , eadem iterum atque iterum sne sine semper edant, quia inedita, credunt . Laudabile quidem illis bene merendi, sibique faciendi nominis consilium, sed tamen nescientes, tantum nocent & incommodant, quantum prodesse volunt,& revera prodessent, si pauca, quae nondum apparuerunt, e tanta farragine seligerent, nec tam eno mibus & supervacaneis & nullius commodi ordinis patientibus m libus sepelirent atque praesecarent. Res etiam utcunque tolerabilior esset, si quod edunt, veris auctoribus tribuerent, si veros, non fallaces titulos praefigerent, si accurate, non mendose ederent .
Verum longe aliter se res habet : ille huic , hic illi assignat, quod ex superioribus editionibus neutrius esse certum est: alius alium ti-
213쪽
tulum praefigit, neuterque versim proponit argumentum I ut neque scriptor neque scripta res a quaerentibus agnosci possit, vixque ab attente legentibus & conferentibus exploretur: quae ante ducentos annos integra & emendata prodierunt, lacera, mutila, mendis plena exhibent: quin etiam idem opus seu opusculum, eundem tractatum, eandem chartam, idem instrumentum, eandem homiliam, dcc. discerpunt aliquando, & quod unius est , pluribus, quorum non est, dividunt, etsi res tota simul & cohaerens, verique paren
iis gaudens nomine non semel sub praelo gemuerit: quidquid hinc& inde corradunt, quia manu scriptum & corrosum in angulo re periunt, continuo, terminata omni disquisitione, velut δεε ονον magno pretio' vendunt, licet antea, integris partibus, decies in vulgus exierit. Quantum chaost Quot ferax errorum , qui inde in historiam cum Ecclesiasticam tum profanam, & in totam re ublicam litterariam irrepunt, crescuntque semper, & quidem eo securius, quod recentiores editiones quisque fidenter sequatur , vixque ullus, cum in illis quod quaeritat tandem expiscatus est, de veteribus consulendis, conserendisve cogitet, aut si cogitaverit, jam fessus ultra quaeritare fastidiat lEx hoc chao aliud chaos nascitur, innumerarum scilicet dissertationum, annotationum, notarum, observationum redundantium in utramque partem, quibus impeditur & obruitur orbis litterarius. Haec secum , experientia duce, cum saepius agitasset unus e ninbis, diuque de necessario tot incommodis remedio cogitasset, aliud afferri non posse visum est , quam si index generalis seu bibliotheca texeretur, in qua vitae , chronica , lassorhe, libri, tractatus, bulbe , constitutiones , decreta , diis nationes , epistolae, diplomata , cbam rae , foedera , liturgiae , sermones , M liae , opustula , instrumenta, cael raque monumenta , quae , ut casus tulit, hinc & inde dispersa sunt,& in compilationibus ac miscellaneis supra recensitis, allisve, cujuscunque generis sint, libris, extra proprias sedes errant , ordine alphabetico sub suorum auctorum nominibus indicarentur, citatis omnibus locis , in quibus quasi in totidem exiliis abdita &dissipata, ab oculis perspicacissimorum removentur . Aggredi ille Opus , parare undique materiam . Crescentis tandcin Bibliothecae jucundus eruditis seu specimen apparuit. Sed quid unus metar in tanta , in immensa segetest Aliquanto post cum studia sociavimus, quod solus ipse secum agitaverat, saepe agitavimus inter nos, quodque eum experientia docuerat, ipsa nos quoque inter vigilias quotidie docebat. Interim cruditorum pr missi fidem requirentium epistolis fatigabatur, illasque nobis communicabat. Demum utile dulci praeposuimus & ad praeconceptum
illum indicem generalem prosequendum, qui nobis prioribus foret usui
214쪽
usul, transtulimus animos. In hujus instituto non pauca ex compacto mutavimus, brevitatis, perspicuitatis, comm oditatisque cauasa, ut ex duobus primis tomis, qui non ita multo post proxime succedentibus caeteris, praelo subjicientur, cernere crit. Hoc est illud opus, quod, quantum aliae patiuntur Occupati nes, adornamus. Haec illius ratio. Ipsius ope, ut patet, quodvis
instrumentum idem dicendum de caeteris facile quisque inveniet, ubicumque latescat, nec amplius quisquam, quod sipe contigine vidimus , longe, late, diuque perscrutabitur, quod penes se habet & in musaeo suo latere nescit. Ipsius ope, quicquid dissertationum, chronicorum, tractatuum, epistolarum, &c. usquam editum est, cditum esse constabit,"ies editum sit: cumque illae editiones aliae aliis integriores ac persectiores sint , varientque in infinitum, ex earum jam facili atque commoda collatione, si quid edatur , accurate edetur, neque tanquam ineditum edetur , nisi quod revera ineditum erit. Ipsius ope errantia & quasi profuga opuscula revocabuntur, multaque quasi e tumulo monumenta eruentur, quae resuscitata non parum quasvis historias, sive generales sive particulares , quarumvis nationum illustrabunt , diverso. que emendabunt errores. Denique ex nostro labore aliquid redundabit luminis in nobiles familias, quarum chartae & diplomata latibulis occulta lustrabuntur, atque ea, quae tantum sub impostis in baptisino nominibus prodierunt, sub gentilitiis redibunt in lucem, propria cnim familiarum nomina diligenter perquisivimus,&unaquaeque quicquid ad se pertineat, sub proprio nomine, quoad ejus fieri potuit, una serie indicatum in indice nostro reperiet. Hic est ordo. Primo auctoris nomen decernimus ; rei deinde exponimus argumentum I tum omnia loca, ubi res cxtat , citantur I sequuntur fragmenta; adduntur, ubi opus sit, notae criticae, ac si quis alicubi ea de redisseruerit, indicatur. Praeterea, si sub falso nomine, quod contingit non infrequenter, instrumentum aliquod notum sit, falsum nomen suo loco ponimus, & remittimus statim ad verum, quod suo ordine reperietur, eandemque methodum , ubicunque , & quocunque in casu ob faciliorem usum res ita postulat, retinuimus .
Quod ad SS. Patres attinet, sparsa sub eorum nominibus scripta in quatuor clatas distribuimus : I . est operum, quae Vera ipsorum sunt opera: a . dubiorum: 3 . suppostorum , quorum auctores cognostuntur : 4'. Suppositorum, quorum auctores igno
Ne quid vero commodi desideretur, quod praestare potuerimus, ad marginem c regione cujusque articuli rejicitur orcio chronol B b α gicus;
215쪽
stilicet quisque auctor tempore vixerit, quo floruerit ; quo quisque Rex, quisque Imperator , quilibet Papa creatus sit & mortuus ; quo quodlibet datum sit instrumentum.
Ad calcem addenius indicem Materiarum , ut qui auctorum , quos quaerant, nomina ignorant, ex ipso ordine materiarum eos detegere possint & consulere, quodcunque tractandum argumentum instituerint, sicque quicquid sive cx antiquioribus sive ex recentioribus scriptis ad institutum opus pernciendum conducere queat , in promptu exploratum habeant.
Plura dicere de ratione hujus Bibliothecae alphabeticae nihil ne eesse est, praesertim si legatur specimen, cujus jam mentionem se
Superest ergo tantum ut pauca quaedam apponamus exempla, quibus ea, quae diximus, confirmentur. Haec non ita contracto aridoque stylo hic proseremus, ac in Indice leguntur : non enim jam operis methodum, quae cx ante dictis satis innotescit, ob oculos ponere volumus, sed eam, quam solam quaesivimus, probare utilitatem, atque ostendere, quantam documentorum copiam, iis, quos, quo diriguntur, ire non pigebit, parere valeant steriles numeri incultumque parciloquium. Doctissimus Mabillonius Analectorum t. a. p. I 8. libellum seu homiliam ab musere Chananaea ex manu scripto codice Germanensi retulit, eamque S. Laurentio tribuit , huic nempe qui Sigeberto cognominantur . Quisnam vero Mellifluus ille osset indaganti ibid. in annotationibus p. 39. & 4 o. alius esse ei Visus non est,
quam quidam Laurentius ex Novariensi Episcopo factus Mediolanensis Archiepiscopus, quem Margarinus Bignaeus, duarum homiliarum, quas vulgavit, auctorem esse suspicatur . Quin ut Bignaei nostri hispicionem in certam sententiam commutaret , in auxilium appellat Ennodium, qui Laurentium impense laudat ob patientiam malorum quae ipsi ex adversariorum factione semel oe iterum contigerunt, quod apte congruit auctori dictae homiliae, qui multa quoque passus est . At cum in tabulis Episcoporum Novariensium nullus unquam Laurentius reperiatur, non aequo animo in Martyrologio Mediolanensi, Mabillonii conjecturas tulit Bosta, cumque tamen haec homilia inter Ecclesiae majoris Novariae tabulas structur, aliaque homilia die duobas temporibus laudat Mabillonius, eadem omnino sit cum concione de Eleemosyna, quam Carolus a Basilica S. P iri in Novaria sacra adscribit S. Laurentio presbytero Novariensi& Martyri, cidem pariter priorem de Chananaea homiliam adscripsit. Lagarus-Augustinus Cotta Novariensis, dictam homiliam protulit cum notis ad lectorem, inter quas plurima erant monumenta
scriptorum de eodem sancto Laurentio. Tandeta surrexit R. P. I
216쪽
sephus Maria de Novaria , ex ordine Capucinorum, qui, quan
potuit, validissimis argumentis, tum ex ratione temporum, tum ex rerum examine , coacervatis, decretorio iudicio superiores ii omilias presbytero Novariensi adjudicare visus est. Haec omnia resc-runt severi Bollandistae, nec tamen hic possessiorem turbant . ysii. t.6. Vides, illustrissime Vir, quot audiores torserit haec quaestio , p. qq3. n. quantasque pepererit dissertationes. Sexcentas alias ejiisnodi pro- qy-q3- ferre possemus , quae non minus feraces fuerunt. Attamen supcr-flua omnino est tota haec eruditionis supellex, nec nisi & litteratis& reipublicae litterariae incommodare potest. Haec homilia Μ here Chananaea, quae tot viros doctos exagitavit, ut alicui Laurentio assererent, ipsissima est homilia de Chananaea , quae inter opera S. Chrysostomi Graece & Latine legitur, quaeque ex Sa Vilio , cui ultimus editor subscribit clarissimus Mon falconius , S. Doctoris
genuinus cst foetus. Sed unde tantus tamque diuturnus error et alia versio est a vulgari, nemoque cum Graeco textu contulit. Hinc
qui homiliam istam alicui Laurentio dederunt, de cognomine hO- milia, quae apud S. Chrysost cinum lcgitur , quasi diversum opus fuisset, ne verbum quidem fecerunt, & vicissim qui in homiliam eandem inter opera S. Chrysostomi annotationes ediderunt, de quovis Laurentio plane tacuerunt, atque ipsemet Mon falconius, qui neque Mabillonii neque aliorum conjectationes vel leviter tetigit. Illam quidem ut spuriam recusat Front, Ducaeus I sed, sive jure, sive injuria, inde melior non fit Presbyteri Novariensis condiatio : etenim Graece ne , an Latine concionatus ille est si Graece quod certe non crederet B. P. Josephus Maria de Novaria ) quis in Latinum Θ si Latine , quis in Graecum vertit, aut quae Graece vertendi utilitas ξ uter primigenius textus cumque alius alio picnior sit & incorruptior, uter depravatus p uter interpolatus Θ utcr dccurtatus ξ Quot novae quaestiones ξ sic foecundus est primus quisque error . Sane quidem cujuscunque si haec homilia , S.Chrysostomi, quod cum Savilio & Mon falconio existimamus ci cujusvis alius,
Laurentii nullius seu Novariensis seu Mediolancnsis est. Manu scriptorum indefessus scrutator Marten ius in Thesauro Ancc-dOt. t. s. col. 377. undecim homili s ut ineditas, easque sub nomine Bedae, 'exhibet. Harum tamen una, quae undecima est, in illud Math. 8. v. 23. Ascendens Iesus in naviculam, origoni tribuitur . in miliario Donorum Basileae anno 1 q3. edito ubi lcgitur fol. XL. 37S.& in alio opere, cui titulus: ramiliae sive conciones praestantistinctim Virorum Ecclesiae Carbolicae doctorum ab Albino Flacco collectae, Coloniae I 576. p. 16 . nec non & in Combo fisi Bibliotheca Concknatoria. r. I. p. 7 P. ac demum inter ipsius Origenis opera Lutetiae Parisiorum edita anno I 6 I9. pari. a. p. 286. atque in his omnibus locis
217쪽
emendatior prodiit quam in Martentano Thesauro. Sex aliae nempe II. IV. V. VI. VII. IX. extant inter ipsius Beriae opera Coloniae I 6ia. t. F. col- 3 3. 4 6. 6 . 67O. 9O. 21. basque editiones conserenti non paucae occurrent differentiae. Actuosus idem Marten ius cum Vicisi seu Vigbaldi quaestionum in Octateuchum Treviris manuscriptum codicem offendisset, quae. stiones in prima Genestos capita excerpsit, easque, ut ineditas, rem non ingratam, seu ut loquitur, non injucundam erudis is facturus , edicuravit in ampyssima conectione. t. 9. col. 293. At pace illius dixerimus, gratius profecto aliquid jucundiusque feci uet, si non sic inviatiliter hoc defrustasset opus, illiusque frusto satis amplam aliunde Collectionem non auxisset suam , utpote cum illud totum & integrum sub nomine Bedae, quod solum animadvertendum fuit & corrigendum, inter ejusdem Bedae opera Coloniae I 6 Ia. vulgatum sit t. 8.col. 78. Christ. Godo redus Hosta annus in nova scriptorum O monument rum collectione, Lipsiete in '. I73 I. t. I. p. 633. quasi nondum opis exscriptum, ut ipse loquitur p. so8. edidit memoriale Cardinalis Be Iarmini ad Clementem VIII. quod tamen jam inde ab anno I 67o. Parisiis in vulgus emiserat Claudius de la Place in libro de clericoram sanctimonia oe de fingularitate benesciorum , p. 58 I. Alia innumera ejusmodi exempla suppeditare possemus , & quidem adhuc mira magis; sed nova quaestio, quae hocce tempore per domos ubique movetur, alio nos vocat , illisque supersedere jubet . Huic eo libentius faciemus satis, quod non modo nos a proposito non avertat, verum etiam praesenti & quasi vivo argumento demonstret , quanti momenti sit in promptu reperire posse ope alicujus indicis, an & quae & quando & ubi Sanctorum Patrum cum opus cula tum opusculorum fragmenta sparsim edita sint. Nuper inventae sunt in Monasterio Gottv vicensi duae Epistoliae sub nomine sancti Augustini, quae primum anno I73 a Viennae Austriae,& hoc ipso deinde anno Parisiis in lucem prodierunt. Suntne revera sancti doctoris opus P hoc quaerunt Omnes. Id ut exploratum compertumque haberemus, inquit editor Pariensis, hac in re cura omnis nostra brevi Myecta est , smu ne , mma laetitia affecti sumus ; quippe utramque Epistolam non solum in Possidii indiculo confignatam , sae etiam epistolam ad Optatum is D. Fulgentis memorram, plurimumque probatam fuisse invenimus. Vere quidem; sed hae Epistolae quae nuper seras exierunt, ea dciniae sunt atque illae, quas Possidius & sanctus Fulgentius memorant ρ hoc ruri u somnos interrogant, nec respoudet laudatus editor . De priore Epistola ad Petrum & Abrahamum nihil novi nunc Occuirit, quo id, quod a ' interrogant diluamus. Sed de posteri
218쪽
te ad optatum vel male suspiciosis omnem tollemus dubitationem ;adeo palmare illius γνησιότητος suppetit argumentum. Scilicet Eugyptus, qui exeunte saeculo quinto florebat, quique Τhesaurum ex sancti Augustini operibus conflavit, magnam hujus ad optatum Epistolae partem retulit Capite CCCXLV. fol. Io 1.edit. Colon. Is a. ex quo liquidem est integram Epistolam modo vulgatam, illam ipsam revera esse, quam scripsit S. Doctor, quam que Possidius & sanctus Fulgentius memorant. Neque tantum ad hoc opportunum est illud excerptum. Ex eo enim quae vitiata sunt & corrupta in manuscripto codice Gottvvicensi, & ipde in utraque editione Vindobonensi & Parisiensi, & in hac male divinando male correcta, recte corrigi & sanari possunt. Cum vero Eugypianum opus rarissimum sit, non abs re nobis visum est, si amplum illud Fragmentum cum praefixo titulo hic exhiberemus, & quod utrobique varium infra textum sub askectu subiiceremus
ad Optatum, prout extat apud Eugyptum.
Utrum singillatim a Deo Creatore lineamenta formentur , ct de animae quaestione ex duabus Epistolis ad Optatum . Caput
Eo enim adhuc, fateor, non ii Veni, quemadmodum anima Fol. ior.& peccatum ex Adam trahat unde dubitare fas non est ) &ipsa ex Adam non trahatur: quod mihi diligentius inquirendum , quam inconsultius asserendum est... Q Τando autem nos aliquae causae , in aliqua quaestione non immerito dubitare compellunt , non etiam hinc dubitare debemus, utrum dubitare debeamus . De dubiis quippe rebus, sine dubitatione dubitandum est . Vides, quemadmodum Apostolus de se ipso dubitare non dubitet: utrum incompore , an extra corpus, raptus sit in tertium coelum: sive hoe, sive
illud. Nescio , inquit a , DEUS scis: Cur M ergo mihi, quandiu nescis, dubitare non liccat, utrum anima mea, in ista vita e ex propagine, an sine propagine Veneriti cum eam utrolibet modo a summo & vero Deo fatiam csse, non dubitem y Cur mihi non sit fas dicere, scio animam meam ex opere ini subsistere, & prorsus OPus
219쪽
opus Dei esse, sive ex propagine, Q sicut illa quae primo homini data est, nescio, Deus Is t Unum 6 horum, vis , ut confirmem et possem si nossem sae , quod ipse nosti. En habes me cupidiorem discere quod nescio, quam docere quod nestio μ9: sc cum 0 n
scis sicut ego, ora sicut & ego , ut sive per quemlibet servum suum, sive per seipsum, magister ille, nos doceat, qui dixit discipulis suis : ne Delitis dici ab hominibus Rabbi: unus est enim Magistra x stest, CHRISTUS: si tamen scit expedire nobis, ut etiam talia n verimus, qui novit non solum quid doceat, verum etiam quid nobis discere expediat. Nam confiteor dilectioni tuae cupiditatem meam : cupio quidem & hoc scire , quod quaeris sed multo magis cuperem scire , si fietri posset , quando k praesentetur desideratus omnibus gentibus,&quando regnum sanctorum futurum sit, quam unde in hanc terram venire coeperim : & tamen illud , quum ab illo , qui scit omnia , discipuli sui , nostri Apostoli , quaererent , responsum acceperunt : nou s vestrum scire h tempora, quae Pater posuit in sua potestate . Quid si & hoc scit, noncsse nostrum scire M tempora quae Pater posuit in sua potestate: utrum autem originem animarum, quam nondum scio , utrum
Ο sit scire, id est, pertineat ad nos id scire, non solum' a firmare quamdiu nescio, verum fetiam quaerere jam desisterom: Nunc autem quamvis tam sit obscurum atque profundum, ut plus illic d cendi caveam temeritatem, quam discendi habeam cupiditatem; tamen & hoc etiam vellem υ scire si possem . Et licet multo ampliussit necc tum , quod ait ille sanctus: Notum mihi De Domine finem meum. Non cnim ait, initium meum : σὰ utinam tamen, nunc initium quod ad istam quaestionem attinet, me lateret . Verum de i so quoque initio meo ingratus Doctori meo non jum , quod animam humanam , spiritum esse , non corpus ,eumque rationalem,sa In Ed. Vindobonensi & Parisiensi Epistolarum duarum S. Augustini seu Edit. Bened. no viss omittitur,
HIn Edit. Eugypti male, cum . si I dit Isen ed. inissam iram. 66 In Edit. Bened. additur
corpus, sive extra propagimm . .
. 0 E dit. Bened. Utrum . In Eugypto aliter interpungitur ; quod alium reddit sensum. Edit. Bened. si. H Edit. Bened. o Edit. δῖened. si autem nescis. forte repraefinietur. , d In Edit. Bened. additur,tempus
In Edit. Bened. haecadduntur, qui profecto scit, quid nobis sit stile scire 'illud quidem per illum Mo , non esse nossescire tempora, c. 0' Edit. Bened. nostrum. f Edit. Bened. nec . ιθ In Edit. Eugypti male, utrum o Edit. Bened. volo scire semifum . D Locus in Edit. Bened. mutilus ex Eugypto restituendus, in quo tamen , loco Aunc substituenda parti
220쪽
2 Ixel istellectualam stio e nee eam Dei esse naturam, sed potius creaturam aliquatenus mortalem , in quantum Q deterius comis mutari , & a vita Dei , cujus participatione beata fit, alienari potest : & aliquatenus immortalem , quoniam sensum , quo ei post hane vitam , vel bene vel male sit , amittere non potest. Scio etiam non eam pro actibus ante carnem gestis includi in earne meruisse: sed nec ideo esse in homine sine sorde peccati nee o si unius diei, sicut scriptum est, fuerit vita nus super terram. Aeper hoc scio, ex Adam per seriem generationis , sine peccato neminem nasci : unde & parvulis necessarium est, per gratiam regenerationis in CHRISTO renasci. Haec tam multa, nec parva, de initio vel origine animarum nostrarum , in quibus plura sunt, ad eam scientiam pertinentia, quae fide constant, &didicisse me gratulor,& nosse confirmo. Quapropter si nescio in origine animarum, utrum illas Deus hominibus ex propagine c) faciat, quas tamen Q fieri non ambigo ; scire quidem & hoc magis eligo, quam nescire, sed quamdiu non possum , melius in hinc dubito, quam v Iut certum confirmare aliquid audeo, Quod illi rei sit forte contrarium , de qua dubitare t) sorte non debeo. Tu itaque mi frater
bone , quoniam consulis me, Sc vis ut unum horum definiam, utrum animae caeterae omnes , ex illo uno homine , sicut corpora per propaginem, an sine propagine , sicut illius unius, a creatore ungulis fiant. Ab ipso enim fieri , sive sic , sive sic, non nega
mus , patere, ut etiam ipse consulam , quomodo inde anima peccatum originaliter trahat, unde originaliter ipsa non trahitur : omnes enim animas ex Adam trahere originale peccatum, similiter non
negamus , ne in Pelagianam haeresim detestabilem detestabiliter Mirruamus: si hic quod ego interrogo, nec tu scis , sine me patienter utrumque nescire , quod tu interrogas, & quod ego. Si autem jam scis quod interrogo, cum hoc etiam me docueris, tunc& illud quod vis ut respondeam , nihil ibi tam si metuens respondebo . Peto ergo, ne succenseas, quia non potui confirmare quod quaeris, sed potui demonstrare, quid quaeras; quod cum inveneris , confirmare non dubites quod quaerebas. Et hoc quidem sanctitati tuae scribendum existimavi, qui propaginem animarum, jam
pungitur. VJ In Edit. Bened. deest , sorte. a In Edit. Bened. additur , sin
μ) In Edit. Bened. omittitur , critestabiliter. 0 In Bened. male, ma-