Tabaci sternutatorii moderno abusu

131쪽

memorabile, dc recentissimum quidem exemplum hic adjungere adlubescit. Notatu dignissima est observatio D. S. S. de polypo Oesophagi vermisormi rarissimo a nimii pulveris sternutatorii Hispanici usu eXcitato, quam recensent Acta Eruditorum lipsiensium anni praeteriti MDCCXV. Mense Octobri , quae hic meretur Contrahi in compendium. Caupo in pago Posmiis prope Pirnam Joan God-frid Grose vir annum quadragesimum

tertium agens, et obesior Corpore :

sorte dc naso ) pulveris sternutatorii Hispanici deliciis mire effascinatus do , lorem quemdam urentem a nimia dicti pulveris per nares attractione in medio Oesophagi percepit, inopinatoque deglutitionis dissicultatem persensit. 'Quocirca diverso;quidemconsulens medicos imo & medicastrum , pluribus utitur remediis sed sine sperato su Cesiti , omnibus vel in pituitam aetviscidam materiam, interioribus Oe-sophagi partibus adhaerescentem, Vel in spasmodicam fibrillarum affectionem Causiam referentibus. Utitur et

peniculo ventriculi vulgo de Magen-horset, educente quidem notabilem pituitae copiam, sed nullo inde subsequente

132쪽

DE PICA NAs I. PARs II. Iopquente levamine. Affectus tandem id sumpsit incrementi, ut sine praesentaneae suffocationis metu nil demum aut solidi aut liquidi deglutire liceret. Causa mali erat quod pulvis hic siccissimus summeque volatilis corpore aliquando sudoribus pene dissiuente naribus Copiose intrusus fortiterque inspiratus nonsolum in asperam arteriam, Verum etiam in . fauces dc gulam usque penetrasiet, tussimque frequentem, nec non in gula ardorem, una Cum dolore primum obtuso sanguinisque sputo excitasset, dc postmodum dolorem haud levem cum deglutitionis impedimento intulisset. Quae omnia sic ab aegro relata medico suspicionem faciebant eXCrescentiae Ca 'tilagineae ex laesione Oesophagi obortae. Frustranea itaque erant cujuse Cumque medelae tentamina. AEgrotus ob nutritionis debitae desectum mire fame sitique incredibili emaciatus ac Baetiis tandem periit. Aperto cadavere, ut stupendi affectus causa inda. garetur, repertus Oesophagus contortus & pharyngem versus solito tenuior atque accuminatior , adeo ut apertura ejus alias sat ampla vix pisum admittere visia fuerit. Inciso Oesophago insignis ad omnium stuporem conspectui sese stitit

133쪽

Do D IssERTATIO SATYRICAstitit excrescentia carnea per medium divisi quae in media illius parte, eaque postica spinae dorsi adiacente initium stimens ad pylorum usque fere sese extendebat longitudine spacium sex digitorum transversalium, Crassitie vero lumbricum insignem aequabat. Substantia hujus excrescentiae polypossederat carnos B - fibrillosia atque mollis, Color Vero ex albo rubicundus. Sic igitur impeditae deglutitionis detecta Conspiciebatur causa, & simul noXa, quam angusto faucium isthmo ipsique Gesophago intulerant pulverulentae ta-tabaci Hispanici levissimi aporrhoeae, apertis per sudorem tubulis insinuatae.' Casus specialiorem evolutionem dc Phoenomenorum rationes propediem ipse dabit observationis Communicator in Disertatione promissi. Casu hoc lecto statim subiit memoriam, me quondam, diversis tamen temporibus sub cur1 habuisse duos tabacophilos senes, quibus Uno alterove ante obitum anno de impedimento deglutitionis , uni in medio Oesophagi, alteri circa ejus principium, ut digito indicabant, haerente Continuae fuere querelae, quod nullum potuit tollere medicamentum. Fortassis ec tale, quodcunque fuerit,

illis

134쪽

D E PI C Λ N As I. PAR s II. millis subnatum est eX abusu pulveris Hispanici, quem naso veXatissimo identidem ingurgitabant. Obex hic utique mortis acceleratae Causia extitit.

Sic hi pluresque alii ut nares servarent apertas, gulae viam sibi stolide praecluserunt.

Ite nunc vos Nasones tabacophili,& vestras deperite pixides, in iisque vitae longae quaerite remedium, imo ad

morbos, nescio quos, CurandoS prae- .servandosque has quibuscunque etiam pharmacopolii capsulis praeponite Cum annaetio Batavo qui sic cantillat GalliZans. Vos mericins cys moi, qui uous Passure, Mute udire Eloquence ne peut risu, Lailet uir la natura. Si les malaris, qui prennent δε tabac, , N'ont pas encore is fota Mabsain, Es guerirunt sans mederins. Si tau te coeur mauuais ou la ute, Mus I perdrez voire latis, Le tabac est stul ma mericis. Mutes vos receites soni impostare, On ne peut forcer mon deseis ye Disse agis ma natura.

Videtur hic apud Archicomicum Galliae

135쪽

II 2. DissERTATIO SATYRICAliae notissimum stipendia in theatro me ruisse, ita ejus Echo est. Reddam latine, ut plures intelligant. Vos medici, nil vestra facit facundia sinu INaturae motus linquite cuique suos. Haec nisi petophilis agris defructast omnis

Absique ullis medicis es reditura salus. Si mihi cor dolet aut caput , inde facesse. latinum.

Nicotiana mihi sola ministrat opem. Praescriptis dolus es. Nemo mea fata repellet. Naturae motum prosequor ipse meae.

Quis non rideat futiles hasce gerras pRespondeo tibi vir bone Piside qui Dis te salvum credis , ab illa Crede mihi non es ulla futura salus. Sed chm latinam medici tabacum tibi

dissuadentis eloquentiam asperneris, satius erit naribus tuis affricare salem Auctoris tibi vernaculi, qui mundi larvam , & sub ea tuam stoliditatem detegens sic patrio canit idiomate: mens

136쪽

Confratri Concinentem , qui posteaquam Cornelii Bontehoe magni quondam nicotianae adoratoris scripta tabaci fumum ubique olentia sorte legisset, sic modulabatur :LI nlas polat vache , qui approum le

mus:

137쪽

II 4 DissERTATIO SATYRICA Certe non es bos, laudat quicunque tabacum Et, vitae quod det commoda magna,

docet.

Naturae statum es, superans oracula quaevis, . Dictamen, lex quoque grata gulae est. Phuis valeant medici, dimitte Machaonas omnes: Pharmaca multa satis cilique culina parat.

tabacum di

Perpetuumque tibi set 'gaeia co

mes.

Pulveris illecebras bi delectamina carpe, in meUd nemo te magὸ promptus eritia Sed cum venia mi Domine Fris, non accordat illud cum Hippocrate nostro. Vitiosum est, quod nimium es. Male- sanus est, qui fistulam & pixidem ut necessaria vitae colit instrumenta. Patres nostri laeti diuque valentes, dc canis aspersi , ad grandaevam pervenere aetatem , nec tamen eorum quisquam hanc tetigit cicutam. Sua est culinae

138쪽

stra in illa, jacente natura adversae vale tudinis remedia quaesiveris. Sanos eo ablega θc reconvalescentes, non lethaliter 1nfirmos. Pastui mox addere ta-hacum pica est, non rationalis 3c sani appetitus incitamentum. Tantum a heit, ut ejus sumus pulvisve ventriculo digerenri ancilletur, ut omnem po tius non raro tollat appetentiam, dc Dis regiam inducat. Quotquot enim ac- Curatius nicotianae indolem perquisiverunt, in eo consentiunt omnes, quod

herba nata sit fami sedandae , ob sul Phur narcoticum, quo stomachi sen-1um obtundit, ut proXimc latius Serius meus in fumis lusus ostendet. Indigito tractatum, in quo nova symbola Phy-11co- moralia per tabaci fumum detecta pro metrice Capnophilis dicabo; ut quae in fumatione tabaci sit tum noxa& vanitas, tum quae vicissim utilitas tam physica quam moralis, intelligant.

139쪽

H6 DissERTATIO SATYRICAg. VIII. . Histrioni Comico ad rabaci elogium respondetur. Et vitia & virtutes abeunt in theatrum. Nil adeo male aut bene agitur , quod Archimimis non fiat Comadi se argumentum, Ut nouitate qua dam suspendant & delectent spectatorum animos. Etiam quod mirere Nicotiana induta cothurnos subit Theatrum , & Excellentiae ac dignitatis nescio cujus mentita vultum magnam sui existimationem venatur. Audi in ejus laudes magno hiatu declamantem ingeniosissimum illum Dramatum magi-phstiti. dὰ strum Molierum. Naribus tabaco suNpierte A Ι. farctis , digitisque adhuc in pixide negotiosis prodit in scenam, & veluti exenthusiasmo redux etiam adhuc fumoso ore sic orditur: uoique pulse dire Aristote, bi toute la Philosophie, ii η'est

140쪽

stolida postulatat Suidquid ait dicat risoteles, θ' tota philosophia , nihil est

aequale tabaco, haec honestorum hominum est passio. Et qui vivit sine rabaco, nones dignus vivere. Non solum recreat NFurgat cerebrum humanum , sed etiam animas imbuit virtute, c ' docet persi iere homines honestos. Verum est, quod ta-kacum inspiret honoris ac virtutis stensum omnibus, qui id capiunt. Sile nunc Aristoteles, sile Philosophia moralis. En novus morum faber, qui quantum rerum discernat pretia, & quantum disi1lent aera lupinis , exasciato judicio se perspicere satis prodit , dum tabaco vilissimo nil aequale declamat. Si vita indignus est omnis a tabaco abstemius, cur sexus faemineus vita quoque dignissimus tabaci nausea se reddat illa indignum p Hem bene tres acu esst taC-ta. Etiam ad fumosas oris sordidasque Dasi cupedias sic invitandum erat Galliae Gynaeceum, quo praeeunte sat certum erat etiam Germaniae moX secuturum. Et certe respondit eventus. Incaepit Gallia suas deperire Tabatieres, di mox quoque suas simia Germania.