장음표시 사용
151쪽
1 8 DE PRINcry Iavs S. Francisci familia. AGrtatores potestatem habere magistratibus janus creatis tale temporis spacium praescribere quale illis videtur, hoc scilicet modor ut Cajus hoc mense huic ossi-cio,Naevius illo mense alteri pr sit,&c. Et deputatio haec in secreto fit, nec cuiquam sub gravi poena licet eam revelare. Porro magistratus sive Signoria in Palatio semper se continet, &. publicis sumtibus alitur, neque inde nisi capitis poenam incurrere velint, dilaedere eis licet. Ex Decem-viris Commendator eligi ur per vices,cujus .
munus per tres annos durat. Is cet
ris adeoque ipsi Gonialonerio. impe- .randi, & solus ad Collegium referenis di, non tamen sine ejus assensu quid- . quam statuendi habet potest em- . Rem a Commendatore collegis propositam & probatam, Gontalonerius . inde Senatui proponit. Et illorum qui-dem imperium ad exteros tantum pertinet, non ad cives; & referendi, nihil tamen decernendi,ut diximus, habent γtestatem. Secretariorum istorum qui tres sunt, . ossicium ad Maiestatis crimen tantum, extenditur: in quo ipso Gonfatonerio sint superiores , nec tamen sine mquidquam facere possunt. Etsi autem prius.
152쪽
pr;us ad Consilium quod facturi sunt
xeserre teneantur, fit tamen cepe, necessitate scilicet ita exigente, ut factum anticipent 3c postmodum rationem ejus apudSenatum reddam. Consilium Colloquii, ut vocant, constat xviri. viris e Senatu electis. Hi in rebus intricatis & dubiis, de iis quae in Senatu pioponenda sunt disceptant, α dictis sententiis, cuis x-viris sive Signoria deliberant, an res porro S natui proponenda sit, nec ne. Sex-virqrum Collegio publicorum redituum & aerarii cura commissa est. E Majori Consilio eliguntur, & ministruin qui decreta ipsorum exsequatur, habent Camertingum, quasi Camerarium, dictum. v Rota magistratus plerisque Italiae urbibus) tribus constat Iurisconsultis, quorum patria quinquaginta ab urbe miliaribos absit. Unus titulum habet ii Potestatis: alter Iudex est maleficio- rum et tertius caussarum civilium i ita ut unoquoque semestri inter se ossicia permutent. Si Potestas civem aliquem in manu non habeat,sententiam suam scriptam Consilio tradit, quod illam vel approbat vel refutat. De peregruris vero solus Potestas sine aliorum i terventu , judicat . Breviter, emites
153쪽
causae Civiles a tribus his viris tr ctantur.
Aula mercatorum novem constat viris, ternis scilicet a singulis urbis partibus electis. Ab his res ad mercaturam pertinentes disceptantur; & d linquentes etiam capite multantur.I risconsultum habent extraneum, tamquam judicem. Abundantia ossicium novem studem viros haber, pari ratione electos. Horum est urbi de s umento prospi-l cere & quae ad victum de alimoniam pertinent, & de omnibus causis quae
Sunt & alii qui reliquarum rerum ad munitionem spectantium, eorum que ocorum ubi illie asservantur, c ram habent.
Itemque alii sex Commissarii dictI, qui rem militarem procurant & eis r qui in agris delecti sunt, ut necessitate
aliqua ingruente praesto sint, praesunt,& in ejusmodi controversiis judicanto Nec non tres alii qui sanitatis curatores dicuntur. Horum est operam dare, ut χrdes, immunditi cibi noxii& corrupti, & ea omnia quae sanitati nocent, & quantum fieri potest, amm
Porro quia in omnibus civitatibus homu
154쪽
I A r. I AE. mhomines degere selent otiosi, laborum fugientes dc variis vitiis &sceleribus inquinati; Lucenses Consilium habent particulare quod de Discolis,ut ipsi ro- cant, id est, Maleferiatis & improbis civibus atque incolis cognoscit. C gnoscendi modus talis est. septimana illa proxima ante Pastha, quae sancta disituet, qui in hoc consilio sunt, certo quodam Ioco congregar tur. Ex iis unusquisque schedulam in qua nomen ejus quem ille pro homi . ne flagitioso & civitate indigno haberi scriptum est , in arcam ad id praepar tam immittit. Quo facto, lihedulae promuntur: ac si forte alicujus nomen aliquoties iteratum legatur , res ad
Majus Consilium resertur, ibiquetau sus suffragia ineuntur: ouorum duae, partes si nominato illi adversentur, is ratis pro homine neserio Sc civitate in- ' digno judicatur, statimque exularera i
eo adhuc vespere publica praeconis vo- 'ee jubetur. Proscriptionis vero hic, modus est, ut intra triennium quin- quaginta milliaribus ab urbe absit: ci i lsi contra nerit, capitis poenam in- currit. Finito triennio si is reversus vitam non emendarit, rursus eodet amodo in exilium pellitur. Hie poena non multum absimilis est Athenien-
155쪽
DE PRINcIPIsusIT A L. sunt ostracisino, quo eos quorum por tentia ipsis suspecta erat, decem annis urbe abstinere iubebant. sunt etiam Ocho-viri,qui diverBriadi hospites diligentet observant & examinant, praesertim ui mendaciis deprehenses. Aburbano magistratu centum milites extranei, quorum patria quin-.quaginta milliaribus ab urbe absit, conuucuntur: quibus tamen capitale est muros noctu conscendere, quorum custodia eivibus commissa est, addito menstruo trium scutatorum stipendio. In singulis portis bini Commis sarii praesidio adsunt, quorum unus ante, alter post meridiem quae nece a 3sunt curat.
156쪽
Edemontium, quo nomine inquit Io Boterusὶsere comprehenditur quicquid Serenissima DucumSabaudiae familia possidet in It lia, exeepto Comitatu Nietzae, a flumine Sesia sese extendit ad Delphinatum usque, inter Alpes, Montemserratum, Mediolanensem Ducatum & territ rium Genuense: secant illud Padus, Tanarus, Stura, Duria & sere viginti octo alii amnes, qua grandes, quat 1 nues, & varii alvei, quorum in solo territorio Cuni duodecim 'tisuntur ;
Padus autem illud illustrat sua originet sub monte Veso, antiquis V lo, ho-i die Monviso. Communis autem opinio est,nullam Ilesiae partem amoeniorem esse aut magis fertilem frumenti, vini. fructuum, nullam carnium do-
mesticarum & ferinarum abundantio rem, aut casei, castanearum, cannabis lini oc metallorum feraciorem : undes fit ut vix ulla regio, pro magnitudine sua, majorem principi suo fluctu mol reddat: ubertas elus vel ex eo patet,
157쪽
quod belli tempore quod inter Gallos& Hetspanos, fere per annos viginti &tres , maximis utrimque exercitibus in hisce regionibus gestum fuit, nunquam hic annonae cujusvis generis penuria laboratum sit. Divitiae vero illius, potissimum enituere, postremis bellis, quae Dux Carolus Emanuel superioribus annis religionis conservandae sui videri voluit) gratia, tam in Francia, quam in proprio dominio gessit: in quae solum Pedemontium paucis annis undecim milliones aureorum extra ordinem is contribuit,
praeter ingentes lamius quos in praesidiis militaribus nutriendis sustinuit. Tvehuntur frumenta, armenta & p cora, canabes maxima copia; nec none plurimum orizae, casei, vini, ferrae mentorum, chartarum, telarum, Scstrici crudi. Continet circiter qui quaginta Comitatus, quindecim Maris' ehionatus,& ingentem numerum Dominiorum, quae neutiquam opulenistia superioribus ditionibus cedunt) viginti grandes Abbatias, & maximum numerum diti ssimorum , beneficiorum. Non sunt quidem hic immensis paucorum aliquot divitiae , cum ad eum modum divise sint, ut singuli Pene aequam illarum partem capiant: neque
158쪽
udique obvia , minima necessarium
longe a domo quaererer nulla tamen Italiae pars est ubi pagi arces magis frequentes sint aut grandiores. Denique habitatoribus adeo frequens est, ut nobilis quidam Pedemontanus, non inepte alteri cuidam quaerenti, quid esset Pedemontium ; respondisse videatur, esse civitatem quae trecenta milliaria ambitu complectatur: ucto habet Episcopatus , Vercellensem , Astensem, Eporediae quae hodie Surea, Augustanum hodie Osta, Taurinem sem, Montis regalis sive Mondoviensem, postanensem, salutiarum: quo rum Asta, Eporedia, Aususta 5c Taurinum coloniae fuerunt Romanae: pra ter quas etiam Pollentia ibidem fuit, haud procura Cherasco, ubi Alaricus VVisigothorum Rex Stiliconis exercitium sedit, ' Pollentia exhausta, ad
Romam diripiendam eontendit. Asta quidem & Vercellae tum murorum
159쪽
ς DE PRINCIPI 2vs ambitu, tum aedificiorum magnificen-.tia, tum agroru bonitate facile caeteris praestant; maxime autem Asia, quae dc numero & amplitudine palatioru
facile cum splendidistiinis Lombardiae urbibus potest contendere. Ager quoque illius, aninibus riguus, lucis op cus, amoenis collibus editus rursusque in spatiosos campos declivis, & omnisvieneris annonae dc praesertim mellis foecundissimus, haud dubio excellit: fuit aliquando haec civitas adeo potens, ut bellum longo tempore felicia
ter gesset it cum Marchionibus Montisferrati & illorum confoederatis. Uem cellae civitas antiquissima & Lybicorum populorum caput, inter Sesiam& Duriam Baltheam sita; habitata a populis, qui nobilitati student ; clerum habet honoratum & locupletem; hic candidissimus panis commeditur &longe pinguissinat capones. Leo IX. hic Concilium celebravit contra Berengarium. Plinius mentionem facit
Aurifodinarum Vercellensium, quarum adhuc vestigia cernuntur juxta Ponderanum, fortassis ab auro ponderando ita dictum. Iurea quae a recentioribus Lamporeggio dicitur, antiquis Eporedia, ab equestribus exerci-
160쪽
I T A L r AE. 367& Cannabesii regionis, a Cannabis ubertate ita dictae. Sita est in faucibus Vallis Augustae super amnem Duriam, medi m secat ' inquit Leander; arcem habet munitissimam cum quatuor altissimis propugnaculis sive turribus, situ tam opportuno, ut Berengario suo Marchionidc Arduino illius successeri-animos secerit ad Italiae r gnum ambiendum: maximi, inquit Thuanus, momenti est ad copias en Helvetiis in Italia accipiendas. Augusta Praetoria ab Augusto Caesare condita, hodie Osta, jacet sub Graiis δρPenninis Alpibus, quae hodie S. Be nardi Mons major & minor dicuntur: per majorem in Vallasiam transitur,aper minorem in Tarentasiami; haec uibs ciput est vallis quae ab ipsa nomen sortitur, multae antiqui ales hodieque hic visuntur. Vallis autem duorum dierum iter in longitudinem pa- atet, ad laevam tota frumentis consita, 'ad dextram. vinetis exculta, quae optinia vina producunt, inter quae facile excellit Calognense: plena habitationibus , & viculis ut pene una civitas
videatur; ae natura adeo munita, tum. propter aditus , & viarum anguiuas, tum propter habitatorum vigilantiam , ut Galli cum vicinae omnia tenerent