장음표시 사용
431쪽
tis deplorabat, dolere sibi ajebat, ex . tot annis , quibus vixisset , non unum . diem sese Deo, ita ut par est, serviisse. i. Anno is o Parisiis exceptus est ora. i. tione, qua laudes ipsius copiose, orna, teque commemorabantur. Ad quam ii nihil aliud respondit, niti hoc Graii tam sibi esse benevolentiam regis &a amnis erga feci laudes vero eo sibi vi- t. deri pertinere, ut talis esse studeat,quad. Iem oratio praedicarit. Cu duces ipsius 1. dicerent non uti illum victoriis suis is ad nominis sui celebrationem, &4o ii tentiae amplificationem, quemadmΟ- . dum olim fecerat Alexander Magnus, hi& Iulius Caesar respondit inter Ale- ti Xandrum, Iulium, & me, hoc interest; ι illi retulerunt sua bella ad eum finem, ut honoremi gloriam consequeren- t. tur mihi vero praeter honorem et lamihi animae plus proposita est.
si Cum moleste ferrent Hispani, Ger-tii: manos ad aulica munera adhiberi, uristit gerentque aliquando ut dimitterentur hi illi, convocavit Germanos Caesar, i ij, quid petiissent Hispani, commemorais ii vit Ego, inquiens, etiam Germanust lium, Venite, discedamus ex aula mel amplius molesi simus Hispanis Abit; clue sequuntur laetis animis Germani, quo
ia viti Hispani territi ad pedes illius sese
432쪽
didis in Gallicam linguam conversi magnopere delectatus est Bemardi etiam scripta in manibus habuit, ex quibus succum aliquem justificantis fidei haurire potuit. Certe in precibus Deo adhibendis sedulus inprimis fuit .ardens. Nec aliud initium suarum actionum fecit , quam a precatione. Frugaliter vixit, nec audii e alloqui, aut supplicem libellum exhibere volentem ullum repulit. In fuga ex Oeni- ponte dixit audiente Lazaro uendio, se bene quidem cupiisse Germaniae, sed a neutra parte gratiam iniisse pontificiis enim si satisfacere voluisset vitam eripi Saxoni captivo, munitiones omnes in Germ. destrui necesse fuisse. Impressit monetae hoc elogium plus ultra, quo significavit, novas insulas,
quas Peruvocant, a se Occupatas, Contrarium fuit Herculis elogio : noli plus ultra.
Anno Is 8.FEKD1NANDus Austria Archi dux, Vngariae QBojemiae reX, Caroli V. frater, natus Modinae in regno Castiliae, Romanorum Imperato creatus est Francos urti, S imperavi annis ferme septem. Electus erat Romanorma re anno Issi Coloniae
433쪽
Grimi A N I AE. OT Ireclamante sive protestante Electore: Saxoniae,quod contra Auream bullana: Si esset, imperium ad exterum trans serre.
Nihilominus is Aquisgrani inauguratus est. Et postea anno Cadamiliiii Bojemia controversia omnis sublata.
Confirmatione a pontifice non potuid ii impetrare, censuit enim is legitimum Ma imperatorem ab haereticis electoribuet eligi no posse. Moleste etiam tulit eum primum esse imperatorem qui Turcis o tributu pro regno Vngariae pensitaret. i Anno Is 2ς mortuo Ludovico rex Ungariae, S dominus Silesiae factus est,
ct contra procerum nonnullorum conati, tum, qui Ioannem de Zapolia, Transyl-ra vani. E UVeivvodam praeferebant, CZ: regem salutabant. Is ut regnii obtineres e. posset, Turci tutelae atque praesidio sese ius commendavit. Anno eode etiam Boje-lis, miae rex declaratus est. Regna haec atq; ot adeo imperium ipsum aequitate, clen a mentia , moderatione d consilio in pace gubemavit. X tant exempla in-rit signia moderationis ejus, quae imperioth plurimum profuerunt. Acceperat duisti. catum Virtebergensem a Suevico foe-ito: dere donatum, S accesserat etiam Ca- i ii toti Imperatoris confirmatio ann. O.
Di in comitiis Augustanis, quibus solenni ait ritu seudaei concesta sunt, dctamecum
434쪽
dux Viricus exu in Philippus LanLgravius, ducatum illum armis occupassent, intercedentibus Saxoniae d cibus, de jure suo concessit,& utile dominium trico tribuit, sibi vero directum retinuit.Fidem semel datam sanctissime servandam censuit. Cum aliquando miles veteranus exigeret nescio quid sibi promissum, quamvis recusari posse videretur,tamen quia promissium erat, respondit: Si exduobus
alteru me ferre oportet, levius rerum, quam famae jacturam subibo. Hoc regnate Passaviensis transactio obtenta est , anno II et in qua pax profitentibus Augustanam confessionem conceditur. Haec transactio concilium Trudentinu dissipavit, pacem in religione constituit,captivis principibus libertatem reddidit, .libro Interim finem attulit. Hanc anno I secutum est decretum pernobile, ne principi, comiti, aut civitati imperiali ulli bellum inseratu ', aut quocunque modo vis adhibeatur, aut noceatur, doctrinae teligionis caussa Quod anno sys. Augustae in conventu imperii renova- cum confirmatum est, cum exequiae suneris Carolo V. iactae sunt, tanta magnificentia, quanta ante illud tem-
ξur in Cermania nulli contigit Latini
435쪽
sermonis fuit in primis peritus ac libenter eo usus est, historias cognovit avide ossicia Ciceronis diligente legit, eruditos amavit, fovit, ad colloquia sua crebro adhibuit. Mitis, affatabilis , temperans per omnem vitam fuit. Anno Iss . ex tabe catharrofa mortuus est , cum annos vixisse si . menses quatuor Accepit paulo ante
mortem diploma pontificium depotestate utriusque speciei in sacra coenalaicis exhibend. ae, quod ius IIII ad archiepiscopum Salislurgensem anno miserunt. Hoc vehementer laetatus est, gratias Deo egit, quod id tandem impetrasset, quod multis votis S supplicibus literis Austriacae regionis populi flagitarant, ipse vero ad concilium Tridentinum , concilium ad pontifice rejecerat. Iudicavit enim beneficium amplissimum sibi tributuesse a pontifice,cum tot precibus rogatus, certis tamen conditionibus id tandem concessisset,quod Christus diserte serio singulis suis Christianis madat. Redditus est huic Caesari aliquando literarum supplicum fasciculus in venatione, quem is magistro venationum tradidit, ut summam inde collectam consignaret Magister veryreia
spondit , se id nescire. Ergo' inquito 2 Caesar,
436쪽
manorum Imperator factus est, S imperavit anni 12. Renunciatus erat Romanorum rex anno a Bojemiae
eodem Angariae 3. Hic patris sui exemplo ab armis abstinuit , quoad Pacem colere licuit. Erat satis jam, vel plus quam satis convulsum , fractum, debilitatumq; imperium bellis. Iccirco quiete ei opus erat ad colligendum sese S a diuturna contentio uexespirandum. Ad hanc igitur rem tuendam de augedam omnia sua consiliaruconatus in sua gubernatione direxit. Ex virtutibus eius multis: magnis, eminet inprimis pietas adversus Deum, quam precibus assiduis desardentibus ad eum conceptis abunde declaravita Deinde fiducia in Deo fixa S locata, quam symbolo suo, quod in ore dc aniano habuit, exprimere studuit, o Ma-NV PROVIDEBIT. Deinde a qui-
eas animi atque judicii de religione, quam cum distractam S laceratam tot opinionibus 5 sectis videret, ex animo quidem dolebat , sed aequum tamen seseliis, qui Euangelium pro fa- baztair praebebat, nec cursvita ejus
437쪽
ullo edicto duro retardabat Ariditacs ejus praeclara ad Olomu censum antistitem uilelmum vox haecci nullum peccatum gravius esse,quam conscientiis velle dominari. Addidit etiam hoc, qui in conscientias sibi imperium sumunt, eos coeli arcem invadere. Quod rc etiana Navarrae Henricus conlirmasse fertur religionis Christian. E praeceptis passim traditum est , inquiens, vim conscientiis non ite faciendam. Itaque pacificationem Passia-viensem, non minori studio & cura, qtrana pater Ferdinandus adjuvit , tutatus cst,ri custodivit, tum Austriaciae etiam nobilitati confessionis Augustanae doctrinam anno 68 permisit. Pari aequitatevi moderatione etiandi in politica gubernatione usus est , Iibenter omnes audivit, nec e conspectita& colloquio tristem quenquan dimisit. Nihil tam oblivisci solitus est,
quam injurias Cujus rei documenta cum alia multa , tum in Ioanne Vei-vvoda Transylvaniae dedit. Is enim cuper vim fraudem Ungariae regnum
in se transmovere conaretur, Turcam in Ungariam attraheret: non sΟ-lum ignovit illi Maximilianus , sed
438쪽
veritatis faciem osculatus eis. Lux unin insolentiam omnem declinavit, nec unam quidem gemmam ad ornandum corpus suum unquam emit. Inmensa amplius una hora nunquam fere assedit. Bellum unum gessit in Ungaria anno Issis adversus Solymannum , in tu Sigetum amisit aulam. Ac erat quidem exercitus de Germanis, Vng ris, Italis, S aliis nationibus satis nu- aderosus Turci cis copiis ingentibus
oppositus, nec desiderabatur in Maximiliano imperatore belli studium industria, vigilantiaque in oppugnando
hoste verum irritus fuit ejus conatus omnis partim fatis urgentibus Ungariam, partim tardius accidente pedeliri milite atq; copiis, quae e Germania expectabantur Tarda enim auxilia, inutilia. Hanc fatalem poenam agnoscere nos convenit, deplorare etiam nostram ignaviam , dc tarditatem in propulsando communi periculo a cervicibus nostris.
Alterum bellum, sed intestinum hoc Imperatore esita est, quo Gotha urbs Turingiae, S contigua arx Grimenstein commistariis imperii, dc Augusto Electori Saxoniae per deditionem tradita
439쪽
est, anno 67, tum supplicium a Grumia bachio,i reliquis ab imperio proscriptis sumtu est. Receptator vero Ioannes Fridericus Saxoniae dux captus icarx solo aequata est. Constitit id bellum tonnis auri novem, florenis 63o deis molitio vero castri florenis '. Coluit lamavit Maximilianus Saxonia Electorem Augustum,in ab eo vicissim suavisssime, diligentissimeque cultus d observatus est Liberos ex una conjuge Augusta Caroli V. patrui filia sitscepit 16. de quibus Io super siles sunt. Haec Caesaris filia, Caesaris nurus caesaris conjunx, Caesaris deniq; mater est. Ex cordis palpitatione suprario annos laboravit, doloriinet species fere tot quo imperii sui dies sensit. Quibus tandem etiam anno aetatis o Christi vero 76. Ratis onari comitiis , in ipso die Maximiliani
extinctus est Cadavere disiecto, in cavitatibus pectoris inventae sunt plus quam duae mensurae humoris aquei. Moriens vero fidei in Christum documenta dedit, cum ab episcopo Neo- stadiano ad extremum interrogatus,
an in fide Christi vellet mori, respondit: non aliter. Compertum est hoc. Imperatore ,
ann 72 in coelo ipso etiam aliquid
440쪽
Cassiopeae asterismodi ius anno con-1titit immota , tandem attenuata sensim evanuit. Anno Is 76. V DoLΡHV II. Maximiliani II filius, Austriae dux Romanorum Imperator designatus est in conventu Ratissionensi, antea rex Ungarice factus anno 72 Bojemiae veto&Romanorum 7s. Hic, ut tutam tranquillamque pacem haberet imperium, operam dedit. Multa hoc Imperatore memorabilia in politicis .ecclesiasticis acciderunt. Anno Is 8o. Aquis rani Euangelium praedicari coeptum est, confluentibus eo compluribus ex Belgio , propter Hispanicae inquisitionis d tyrannidis asperitatem. Sed cum neque Euangelium secre Catholici pos sent, neque ad honores admittere ullum, qui illud profiteretur, vellent: amotus diuturni, varii extiterunt. a. Quos cum Caesar comprimere consi Lliori prudentia conaretur, saepius iteris, saepius etiam legatis eo missis,rempublicam in antiquum statu restituere studuit. At ignis est Euangelium, qui, ubi semel exarsit, non ita facile extinguitur Euangelici multis vexati con