장음표시 사용
391쪽
De quibusdam Ducum,ta. Q. XLIV. 3 et s
ad restitutionem tenentur damnorum plum Ioannis Baptistae est, datum tum, quae ipsorum culpa in proprio militibus, ut neminem concutiam, ossicio delinquentium , patiuntur Luc. 3. di habetur in cap. militar
uniuersitates,ut ex citato, cap. finis II q. t eo autem modo,aperte conis
patet. Et Capitaneis non restituenistibus tenentur restituere ipsi Offetales, ex regula illa, quod cooperans ad damnum, & causam ipsius praebens, tenetur restituere principali non restituente, de qua D. Tho. 2.2. q. 62. Ricchard. Gabr. Main. Sol. Valen. Nau.& alij, apud Sayr.
Vide de quaest. huius capitis, Molin.de iust. & iur. quaest. II 6. & Rodiiq.in
An peccet Capitaneus accelerans inter cohortis, vel
uniuersitas soluens pro sinlutione hospitij. Cap. II.
ALtero modo committitur haus a
Ducibus hoc pacto: Acceleran tes iter, plusquam viginti milliati avno die conficiunt, di emenso spatio componunt se cum illis Vniuersitatibus, in quibus erat illis iuste,&ea Regiae Scriuaniae assignationia demorandum, nisi milliaria illa supta viginti fuissent addita .
Dico , Duces huiusmodi dupliciter
peccare. Primo,ex nimia vexatio.
ne militum, cogendo illos ad longiora itinera contra iuris dispositio. ne. Secundo, ex iniusta compositione, quam cum Vniuersitatibus
Primum patet; Primo,quia imponenso aera gravia , di intolita subdito, peccat, sed per acceleratum iter contra militum voluntatem, graue illis onus imponitur, ergo peccat, qui tale onus imponit. Secundo, exigens insolita, & indebita seruitia a subditis peccat, tale est eiusmodi longius iter ergo . Tertio, praece-cutiuntur milites a Ducibus, ergo
Secundum patet ex dictis supra in primo capite. Quaeres praeterea,an peccent Vniuersitates, di earum Sindici, soluendo pecunias Ducibus militum ad hoc, ut aliunde transeant: quod ad cap. praecedens referri potcst. Respondeo duobus modis, id posse
contingere uno modo,quando hospitium vere impositum est alicui uniueisitati a Regia Scriuama. Altero quando non est vere impositu, sed ipsi Duces transitus extorquent contra iuris dispositionem , vel ex rationabili causa Vniversitas non
potest onus hospitij sustinere.
Primo modo certum est adesse cuI-pam lethalem . Siquidem per id Vniuersitas eximit se ab oneribus publicis in aliorum praeiudicium,
Sot.de iust& iur. q. f. ar.vit. in fine. Et rem patrant prohibitam a dispositione iuris communis,ut in l. I . C. de Salgam. hospit. non praestand. l. . I a. & l. a. C. de metat. & epidem. lib. I r.& a Regia Pragmatica, quae&si dicatur lex pqnalis in publicam
tamen utilitatem actus supradictos prohibet,apposita graui pqna. Qua re non est dicenda proprie ps natis , sed mixta, atque adeo secundum vetiorem opinionem obligans in conscientia, iuxti communem sen, tentiam, post Alphons de Castro
lib. I. de leg. pqnal. cap. s. & 1 o. ab omnibus approbatam. Quod vero ad testitutionem attinet
Dico eam habere hic locum, quod probo . Nam licet d bium sit, an . per dispositidnem Regiae Pragmaticae Ducis de Alcata editae anno i 38 . prohibeatur, di impediatur translatio dominij. Nam Pragma- Bbb a tica est
392쪽
s g o Thomae pelliccionii Illustr. Quadi
eica est tantum prohibitiva transa- sub titulo de administrator. Vniuetctionem sub pqna illic apposita,nec aliud statuit. Vnde plures Doctor. dixerunt, quod quando lex prohibet actum aliquem sub pqna , nihil
aliud addendo, si actus conficiatur, tenet,sed pqna incurritur,iuxta late tradita Gl. di alios in cap. quae con tra,de reg. iur. in f Syl. in verb. lex, num . ab N alios. Tamen certa regula est, quod regu Iariter ex duobus capitibus impeditur translatio dominij , vel ratione rei, de cuius commercio agitur, vel ratione personarum contrahentium, quae ex tuis
ris dispositione inhabiles sunt ad
In casu nostro. Primum caput non militat. Nam contra Mol m. disp. I i5. dico ius hospitandi sua natura esse vendibile. Primo,quia ab hoc one. re liberantur Vniuersitates, quae e Lficiuntur Camerae reseruatae, & pecuniam soluunt, iuxta tex. in l. omnes, C.de metat.& epid. lib. I a. Secundo,quia passim milites cum grainis, tu in leuis armaturae vendunt
hospit a ipsis competentia, pretio anticipato. De quo extat Regia Pragmatica ( Delli denari ad allae.giamento permittens talem venditionem' declarans non esse vhirariam. Item aliquae Ciuitates, ut Capua,& Auersa statuto pretio,sol - . . uunt hospitia militibus grauis arm turae : Ergo ex sui natura tale ius vend bile,redimibile,& cessibile est. Secundum vero caput,certum cst militate in casu nostro. Potestas enim
Elaetorum,& Sindicorum procedit ex tutis dispositione,mandantis bona uniuersitatis per ipsos administrari,non enim aliunde potest ipsis potestas in ea bona competere ex eadem autem iuris dispositione constat , ipsos non posse bona Vniversitatis donare. De quo prster iuris communis dispositionem, extat Regia Pragmatica in anno X os.
cum non habeant liberam se cultatem in dispositione bonorum Vniuersitatis, neque, sint persona ilite-i gra, non possunt dominium tranS- :ferre, O redit communis sententia, quod ex contractu nullo ex aefecta personae contrahentis, liberam non habentis facultatem dominium non transfertur, uti probat Mol. de iust.& iur.disp. 8 i. ex Adrian.Sot. Sylv. Salon.&alijs. CAdde,quod factum contraiuris dispois :sitione prohibentem ali aere act quoties ex alio capite saluari non potest,est ipso iure nullum; ita post Glos. & caeteros Canoni st. in cap. qui contra, de regul. tur in ci . stadie
Sylvest. in verb. lex,nu. 2 8. st AZor. instit. mora l. lib. s. c. i A. in M. Modo talis transactio ex nulla alia. iuris
dispositione saluari potest: squidem transigentes non sunt domini, sed administratotes. nti Ormi
In restitutione autem faetenda puto cadhibendam esse aliquam coassid rationem, nimirum, ut dedusso eo, quod vere uniuersitas impendisset in hospitio militum, id quod superest restituendum sit uniuersitati,
tanquam a non Domino,contra iu-tis dispositionem acceptum. In eo vero, quod realiter militibus com
petebat pro hospitio, si Dux militum sibi accepit considerandii est,
an angariauerit de loco ad locum transeundo contra ipsorum voluntatem,& Regias Pragmaticas, tunc
enim militibus, id est re stituendum, tanquam prittatis subsidio a Regia Maiestate ipsis concesso et nisi tamen Dux ipsis satisfecerit. In secundo modo, de quo in principio
dicendum est, nullum esse peccatum compositiones facere. Quia quilibet potest propriam vexatio nem pretio redimere,i. transigere , C. de transaction. est communis
393쪽
De quibusdam Ducum,&c. Q. XLIV. 3 8 1
Theolog. ientcntia, quod si aliquis
particulatis cx caula indebitar ve .
xationis potest pecunia soluta se ab oncte hospitii liberare, multo magis,id Vinuet sitati erit licitum. Tandem quaeri potest. An sit licita compositio pro motione hospitii, vulgo per dialogoare. Respondeo, ex duplici caula id fieri posse. Primo , ut liberentur ab illa molestia, quam ex sui natura affetunt hospitia nulla alia rationabili causa concurrente,& tunc non est licita tran-
lactio, ut ex supradictis patet, esset enim eximere se ab onere seruiiij
pe , qui in Ciuitate, aut loco hospiti j designando moraretur. Secundo ad vitandam seruitutem militum,&in honestatem, siue ad aliud simile
damnum:& tunc licita est compensatio. Nam silicita est homini par- Ticulari,cur non erit licita toti Vniuersitatis Praeterquamquod Regiae Fragmaticae id prohibentes, non lipant in hoc casu. Leges enim positiuae non obligant cum periculo vitae, vel notabilis damni, ut ex D. Thom. distin. Is . st 3. & 2.2 .q. III. ar. 3.t adunt Theolog.in tract. de legibuS.
violent militum Duces.Cap. III. MVltipliciter possunt iustitia vio.
late, ad cu us tectitudinem tenentur hi militum Duces . Et pruno auge do nutia cru militu aisilentibus nonnullis amicis tempore numerationis militum, qui pro veris mili. iibus si .ffecti , milites tamen non sunt. Peccant Duces,& Capitancilethali peccato, ac tenent ut restituere stipendia accepta. Imo, quia Plincipem. qui bellum adoritur El. lui, nam determinanti cum tot militibus hostem aggredi, non ei tot exhibent, si victaria minime sequa,tur, vel exercitus aliquod damnum patiatur,tenentur Capitanei ad om. nia damna ,& ad lucra etiam, quae sperari potui sient,& ex minore militum numero Leiunt depet dita; ita Mercad. de res . cap. is. Molin. de iust.&sur. disp. I 16 Rodriq. in sum. ma cap. I a T. verbo Gueria, ct ipsis non restituentibus tenerent ut restiis
tuere ipsi amici, se ii serui, milites nempe suffeciti tali fraudulento acies
Quod si quis proprium seruum inter
milites numeret, aut filium ineptum militare seruitio ob artatem, mortaliter etiam peccat, cum onere re stitutionis, nec tacitus Superiorum consensus sufficit, cum conster eos, cognita fraude , in authores animaduertere, ut Mercado, Rodii.queZloc. cit.
Secundo, recipientes plures schedu- las, seu caric llas, quam sit numerus militum , vel una militi plures concedendo,peccant cum obligatione restituendi, ut ex citatis etiam au thoribus . Idem est quando comis missionem habent, ut cum tot militibus hospitentur , si minorem numerum introducunt, I pro ablentibus cartellas recipiunt.
Sed hic dubium insutgit. An Capitanei,& Officiales alicuius cohortis, pro se ipsis plures cartellas recipientes, peccatit pecato lethali cum obligatione restitutionis. Negativa opinio fundatur in casu antiquissimo secundum quem lam per Capitaneis quatuor, aut quinque cattellae pro ipsorum hospitio conis ced utut icut Alset ijs tres, Locumo tenenti quatuor. Vnde, sicut lici. tum est militibus accipere a sponte dantibus, ct gratis non Cbstante Regia Pragmatica proh bente, nil aliud milites poste accipere , tam antia,
394쪽
flamia framea litto, & hoc ratione usus antiqui, ita di in casu proposito, unde licitum erit, unam cariellam realiter accipere , di pro alijs cum hospitibus transigere. Contrariam tamen sententiam veriorem puto,quam probo . Primo accipere,aliquid ab initio, quod nulla
ratione debetur, intrinsece malum est, ct restitui debet, c. fin. de iniuride damn. dat. & in militibus, hoc specialiter a D. Io.Baptistae fuit sta .
tes, conteti estote stipendijs uestris, quod habetur etiam in cap. Dominus noster i I. q. 3. sed accipere plures cartellas, itaut ex vi unius conis
sequatur hospitium pro alijs faciat compositionem, non cadit sub ratione stipendij, ut notum est, neque sub ratione hospitij Capitaneoi concessi, tum ex dispositione tutis communis, tum ex commissione ,
Regiae Scriuaniae, ergo necessatio sub ratione concussionis, stanto, quod tali modo destruuntur oppida in quibus contingit hospitari,ut opis time aduertit Caiet.in summa Te ho Bellum,in fine.
Secundo,militibus ratione hospitii de
iure communi, tantum domorum habitatio debebatur, sibi vero nequaquam, l. I. C.de Salga m.hospit. Non praestan. lib. Iet. Id autem indi ferenter obseruabatur, ut in militiis bus, sic in Ducibus, quibus nullum in hoc priuilegium competebat. De iure vero municipat debetur illis,
aliquid quod passim dicitur,stantia,
strame,eletto,ex antiqua aut cAsuetudine introductu fuit, ut incolq ho. spitibus suis cibos darent gratis, &satis rationabiliter tu per hoc prouisum fuit per aptam distributionem, ut unicuique suus hospes assignaretur per cartallam: Itaque cum itaque necessitati Capitanei, recte subueniatur p er suam cattellam,non est,cur ipse possit unam cartellam liquis compositionem sacere. Tettio, idem probatur, nam iussi mune illustribus personis plura spitia nequaquam concessit, se
unicum tantum nobilius tamen, ceco modius,qua m c aeteris militibus . His enim domus hospitis assignatur cuius dominus duas partes, sibi retinet, tertiam vero militi tribui hoc modo, ut primam partem ipse dominus eligat, sec undum miles, termitum idem dominus. In hospitio autem illustrium personarum, medie-
tas domus pro hospitio assignatur, hac lege, ut vel Dominus diuidat, ct illustris persona eligat, vel e conmtra . Et haec omnia sub grauissimis
pqnis. Vide l. r. C. de meret.& epissilib. I a. Regia etiam Pragmatica nemquaquam plura hospitia Capitaneis concessit, sed viscum tantum, adiuncta tamen aliqua commoditate, pura quod lectum sit cum cenopoeo; quod communibus militiabus non concessit. Patet igitur receptionem plurium hospitiorum , nullo pacto iustificari posse. Neque antiqua consuetudo , aliquomodo illis prodesse potest,est enim
potius corruptela . Et multoties a Superioribus vidimus contrauemnientes grauiter fuisse punitos
An fit licitum Capitaneo carmtellas accipere pro lam lis.&socijs suis, vel ipso absente. Cap. IV.
an liceat Capitaneo accis plures cartellas,non quidem, acceptata in caeteris se compon r, de quo in piscedenti capite dicti hest, sed ut illas distribuat
Respondeo negatiue, quod patcsusticient
395쪽
De quibusdam Diicum,ST. Q. XLIV. 3 8 3
sufficieini militum enumeratione F, mortaliter, O ad testitutionem te tale enim pro quibus cariellas vult Capitaneus, vel sunt famuli eius,
vel milites, qui absq; stipendio serisuiunt, de tartunam belli sequuntur, vulgo. Auenturieri, aut amici, de socii eius nequaquaquam ac latipii militiae, Ied intuitu tantum personae Ducis cum ipso cohabitantes, vulgo camara te. Primo casu,quandosa muli sunt millum eis debetur ho. spitium; nam habita ratione Ducis,
di seruiiij, quod ei debetur lex amplius ei hospitium ilibuit, ut in cituta lege septima Sancitum suit, di sicut pro seruis cum in numero militum cImputandi non sint nullum stipendium accipi potest, ut supra ex Mercad. Se Rodiiq.docuimus, ita neq ae hospitium, quia in stipendio, quod officialibus a Rege impendi ,
tuti habeatur ratio expetatum, quas
ipsi necessario in seruos insumunt. Dicent fortasse, stipendia taxata non esse sum cientia, vel a Rege prqteriti ipsis temporibus non solui. Sed vana est excusatio non enim ob diminuta, vel non soluta stipendia, lici.
tum erit uniuersitates, quae in culpa non sunt,concutete; Molin. disp.r i f. in fine.
Si autem locis isti sint militiae ascripti, absque tamen stipendio , iam istis ratione suimet hospitia debentur , nulla est, ergo ratio cur Capitaneis ratione ipsorum debeant plures
At si sint amici, de socij Ducis, militie
que minime ascripti,clarum cst pio ipsis nulla hospitia deberi, hcc enim militibus tan um debentur, & ijs, qui rea luet,& praesentia litet in op- p do hospitii morantur. Itaque exsilficienti partium enumeratione lupeissuaru in cartellarum receptio
nullo modo iustificati potest. Unde
consequitur recipientes, de cooperantes ad ea tu teceptiones, de lunt ptae cui soles cohortium peccare neri.videndus praeter, Molin. Mer- cad. de Rodriq. citatos Draedo delibertate Christiana lib. 2 .cap. 6. Secundum, quod in titulo quq rit ut est,
an Capitaneus abiens possit frui beneficio hospitii , & cum actu non resideat in hospitio pecuniam procvtella recipere.
Abientia Ducis potest esse pio suo
libito, ac voluntaria, de pro Regio 'seruitio, alis que militum neces ita tibus. Si voluntaria sit, nullum ei emolumentu in consequendo iure
hospitiorum afferre potest hospitia cnim praesentialiter ia loco hospitii
commorantibus debentur , atque adeo absentibus denegantur exem plo clericorum,qui de eorum bene ficijs, nihil in absentia volutaria campete possunt, ut in c. I. & per totum de cletic. non resid. quod maiorem habet vim, quando Capitaneus in
aliquo loco ad finem praelidij commoratur , absens enim ad eo ex sui libito nihil poti st accipere, uti rem spondit Nauar. apud Rodriqucri &Molin.loc.cit. Confi. matur dictum ex modo, quo Prouisiones Regiae Scriuaniae loquuntur , exp lmunt enim danda esse hospitia Capitaneis, Alseriis, O Militibus, qui per sonaliter se conferunt. Nullo ergo pacto absentibus debentur. Quando vero Capitaneus pro Cutiae, seu Regis seruitio es di absens, quod
possit cartellam recipere, di in militum numero cripulati, tanquam praesens suaderi potest ex multis. Siquidem absentes Reipublicae causa , praesentes dicuntur,l si quis stipulatus, ubi Glos E exquib. caul. maior Ilcm:absentes Rci publice causa salarium accipiunt, ac si praesectes es.sent, i. si quis i itio, &l. Iulianus,s.fin. ubi Abb et Bar. in l. liberiis nu. 6 C. de oper. liber. per tex. in l.qui mittitur, S fin .fs exquib. cau. malo . Ilcm in casibus, in quibus, quis tenetur
396쪽
s 8 Thomae Pelliccionij Illustr. Quaest.
netur residere, etiam mediante tuis ramento, si ex absens pro Superioris latuitio , dicitat residens, di tu .ctum capit, cap. ex parte, it secondo, di cap. cum dilectus, de cleric. non residen. Item iuramentum piaestitum ab Episcopo,vel Cleticis detesidelita in propriis Ecclasijs non obest, quin pro eiusdem Ecclesiae
vii l itate , vel Superioris mandato' possint abesse, ut ex citatis iuribus, ct cap. ad audientiam,de cletic.non resideo.& probant optime Cacher. decissa.num .io.& Anua cons. t.
Ex quibus colligitur militem ab lenistem pro Regis letuitio debere stui omnibus priuilegijs,quibus prc len
tes fluuntur. Accedente doctrina . Abb. post Ioan . Andr de Hostient. ind. cap.ex parte .il se condo, quod ea, quae dicta sunt locum habent,etiam
in illis priuilegiis , de prs rogatiuis , quq solis pictentibus ex statuto speciali,vel consuetudine debentur. Contiatiam tamen sententiam veriorem, de lutio tem iudicio,nempe,ut
nullo pacto praedicti Duces, di milites, hospitii beneficio hui possint. Nam hospitii ius , velut quaedam quotidiana distributio censetur ad sublauandos milites conceda , sed absens pro Ecclesiae seruitio,vel ex Papi dispensatione,nequaquam I cratui quotidianas distributiones, licet quoad alia tanquam praeses iudicetur,quia hae non debentur prae- Actum Tridentinum Consilium sentibus tantum, d horis Canoni- D sessa s detegulatib
praebenda consequatur, tanquam praetens, distributiones tamen non recipit, glos in d cap. licet, tradunt omnes Canon istaeind. cap. g. mcler. non residen. ia 6. quod in casu
nostro recte applicari potest. Adde, quod implicantia quqdam ce nitur,quod quis sit absens,de hospitii iura consequatur. Nam si hospitium est quaedam comoditas militi tradita,eo ipso quod est absens, talico moditate non indiget. Verum si consuetudo euet in contrarium, posset tali casu ius hospitis acquiri, sicut in ipsis distributionibus coluetudine potest induci,ut etiam absentibus debeantur, ut in d. cap. I.habetur; vel si adesset compositio facta cum Vniuersitate concurren tjbus circumstantiis illam iustificanditibus,eo casu posset ius illud hospiatii in pecunia acquiri. Et per haec patet responsio ad adductata conicarium.
An sit irrita prosessio laeta eo. dem die susceptionis habi,
tus, vel complementi seX-ti decimi anni.
cis intere sentibus, cap. de caetero, de cleric .non residen .in 6. Ita similiter dicendum in casu nostro,quod Dux pro Regis seruitio, vel ex eius facultate absens, licet stipendia sua, tempore talis absentiae lueretur, hospitii tamen lucrum ex eo, quia quaedam quotidiana sit disti ibutio, non luctetur. Et regulariter quoties distributiones, quotidianae sunt separate a pi e bendis abiens ex legitima cauta , licet
tens decimumtextum annum aetatis,& integrum Nouitiatus, his verbis utitur. Nec,qui minori temporum re,quam per annum, post susceptumh ibitum in probatione steterit ad professionem admittatur . Finge modo aliquem suscepisse habitum primo die Ianuarii anno Ida o. hora vigesima secunda, post vesperas, &recurrente eadem die prima Ianuarii anni sequentis I fri. hora decimas eptima, inter missatum solemnia ad pio Diqitiam by Cooste
397쪽
An sit irrita prosessio c. Q. XLV. et S
ad professionem fuisse admissum, eum defectu quiaque, vel quatuor horaru ad integritatem anni. Quaeritur,an sit inualida professio,vt po- eo contra Decretum Concili emibis . Quod perinde est, ac dicem, vitum tempus a Concilio statutu, si mensurandum de momento ad
de matrim. lib. . disp. t. num. 22. teneat comcutandum esse tempus a momento ad momentum.
Contratiam sententiam, in quam inclino,defendit Rodriq.de regularibus to. 3 . q. I sar. . citans Hentiq.
Palat.in dist. 38. q. i. Dico itaque , quod quamuis controuersia inter Doctor. an dies temini computetur in termino, in casu ta-tameo nostro, ex ipsis vehis Conciliis, tempus currit ab actu ipso su . sceptionis habitus, non autem a die susceptionis habitus. unde te sultat communis conclusio,quod quotie. scunque tempus incipit b actu aliis quo, dies in quo actus incipit, vel completur, includitui in termino, de tempus currit de momento ad momentum, l. si quis sic dixerit, E diaveib. & ter. signific. cap. ex parte, ubi Cardia. in i nota b. de sponsal. os. in cap. anteriorum in ptinc. a. q 6. Glos. in Clem. causam, in verbis ab interpositione, ubi late Imol. de election Ioan Andi Abb. Anchar.& alis multi, quos refert Tiraquei l.
de retraei Ignag. S. I. in versic. cii, Clos . . num. 23. quare non est dubitane ina dies susceptionis lia biis tus, et profissons comprehendendos csse, di connumerando ad integritatem an Ii.
Adhu tamen dico defectum , illum sex horarum incirca non redde te professionem nullam, inualidam. Licet enim Concilium stoluerit an anum esse completu, & perfectum, quod demonstrauit pet illa verba, per annum , quae denotant actum perfectu,I.Vrbana, S. pernoctare, aede verb. signific. ia in dubium vetatatur , an dies cspta habeatur pro empleta, communis tamen reuolutio est,quod in fauorabilibus,dies eqpta habetur pro completa. l. qua
aetatae,aede testamen. l. i ff. de mattim. Glos. Bar. di omnes in l. 3. S.
chidiae. & omnes Canon me in c. si annum de iudi. in o. late Mandol. in teg. de annali q. sto. Contendit autriri S-nchetin fauorem Religionis,& minoris aetatis esse iudicandum. At ego dico,in savorem Nox iiij. Colum est, enim actum piosessionis esse Duorabilem , petillum enim Ncu tius cum Deo uni.tur,unde dixeri ni Speculatorii tui. de testit. in iuregri & qualiter, vers.
sed numquid minor, & Anchar. in in cap. I num 3. de regular. q)od nulla potest issio in professione Religionis , quia remite Deo regnate est. Item multa priuileg abiit tualia, de temporalia communicantur Pios sio, ut bene aduertit Rodiiq.
Quod si diceret aliquis, statutum qid dem Religionis esse fauorabilem , obligationem lamen ad ipsam, quae per posessionen. fic, esse odiosam, ut ex Glos. in cap. ad nostram, de regulatibus, ideoque, diem caeptam non haberi pro completa. Contra est, nam iri etiam pesset dici, obligationem ad vjutum castitatis serua adum,& ossicii recitationem quq inducitur ob susceptionem ordinis sacri esse odiosam, quamuis status ille sit dignissimus, atque adeo in susceptione ordinis heri , quae ex Triden.sesset 3.de Re format. debet annum a susceptione postremi gia.dus minorum ordinum,diem c pia non esse completam, curus contra-
398쪽
s 6 Thomae pelli celonii Illustr. Quaest
i iam docent multi,& praecipue Me
noch de arbitr. iudic. lib. 2. centur. S. ca .u qas. Si veto dicatur in fauorem utriusque
desiderare illud spatium quinque, aut sex horarum, Religionis, nemphpericulum factu: ae de Noviiij mo-r bus,& Nouitii expeti uti, adhuc onera Religionis i Respondeo. Pei-nio,id nihil ficere aduers. eas Religiones, quae probationis tempus vi. t a annum a Concilio piaestuumpto tendunt, ut inter caeteras Mini.
ma, haec ni sti a Clericorum Regu larium est , qtae quadrimestre spatium adiunxit, ante probationis annum sub hospit j nomine .& in reliquis,sub eisdem probationibus, qui . hus caeteri ad h , bitum Regularem admissi probantur, & exercentur.
Secundo, respondeo, moraliter ex neutra parte posse accidere in pauca tum illa sum spatio, aliquid, cuius exacta cognitio pet prius non laetiti h bita, idcirco non debete h1heti
Confit matur in nostra sententia, nam Decretum Concilij conti et piae mceptum humanum, quale m d , humano, v morali intelligendum est; sed mota liter, pei fictum, & comis pictum dicitur, quod parum distata comp eme ito, di pe sectione, Arist. a. Physic. D. rhIm in , d,st. 2 T. q.
verbo spontana, Ioan . Audi & caeteri Canomstq n eap. luetas,de de . sponsat. impub. Ergo moraliter persectis dicitur annus, ct completu , quinque, vel sex timum horedi fi .eiunt. Nam ha b ta latione ad totum integrum annum, talium horarum i patium minutissima eius finis ni pus dicitur, unde eius defcctus, non debet dici in completum redis de te annum . Et facit doctrina Bal.in cap. cum in cunetis, numer deelera sibi dixit, quyd lex noni urat de horis. Plaeterea cum in omni alio negotio humano,paucitas ma teriae excuset, cur non etiam, de
idem hic dicendum, cum dispar ratio non possit adduci,ut dictum est, ct ex dicendis patebit.
Accedunt,etiam ad conclusionem no . stram roborandam , multa alia exempla, verbi gratia. Testamentum ab eo tantum condi potest,quiquartum decimum annum compleuit,& tamen sufficit annum cssecq pium,ad hoc, ut valeat, i qua aetate, si de testamen. Item in usucapione dies cepta habetur pro coae picta, l f S et . de usu capionibus, de absque dub o fauora. bilior est prcs ilio, quam usucapio. Item in sponsalibus requiritur septen nium completumidi expletum, cyp. litteras, & cap. accessit de dcli Oi Limpub, di tamen sufficit ait g m hltimum diem Ioan Andi. & omnes Canon istae in d. cpp. literas, CCure, de sponsa l. par. t cap E. num a.&est communis T. ologor. opinio, de Canonis . quam refert SancheE de matri m. lib. I. di p. I 6. valetque argumentsi de matrimonid carnali adipirituale, ut iidem Doctar. s do
Item in ordine sacro, idem est dicen.dum , ut supra tetigimus ex Mesochio. Multa alia exempla adducit, Mandos.loc cit in ri gula de annali, sed ista sufficiunt. Ad ide facit lex i. . l. anniculus, is devetb.signis ubi explicatur acceptio
anni, de cuius significatu, nunc agi tur,stante, quod Concilium rc qui-tit annum. Dicitur,ergo ind. l. Uniculus non statim, ut natus est, sed trecentesimo, sexagesimo, quinto
die dicitur incipiente plane , non
exacto die, quia annum ciuit ter nc nad momenta temporum, ed ad dies mensurarum . Ecee qu 'modo cicitur esse completus annus statim, ac ultima eius dies cc p: rit, esto non
sit completa . Quod optime a 'plicati
399쪽
Vtrum sit valida sile si &c Q. XLVI. 38
plicari potest in ea su nostro.
Quae hacteiras dicta sunt, essicaciora erunt,si agatut de inualidanda professione, iam edita . Cettum est eram casum esse fauorabilem, non solum tes pectu ipsius Religionis, de Religiosorum,sed etiam totius uni in uersalis Ecclesiae, stante, quod multi e Religionibus egrederentur ordinati ad titulum paupertatis, quibus sorte non suppeteret modus cum dignitate se alendi,qui idcirco cogerentur mendicare, vel alicuivili seruitio se mancipare cum dedecore facti ordinis. Ipsi vero Reis ligioni, absque dubio satis graue esset filiis,cum tanto labore enutritis priuari, pro qua Religione in dubio esse respondendum habetur in I. sola persona, ff. de Religios& sum. ption . et Ipsis denique Religiosis durum esset, de molestum rursus ad saeculum redire.
virum sit valida electio eius, qui tempore in quo laturus est suffragiam, ab illo
I Requenter, id potest accidere in
Communitatibus, de in Congre gationibus Regulatium, in quibus multoties sancitum est, ne tres primo,vel secundo gradu inter se coniucti, simul possint ferre suffragium. Pone itaque casum , duos taliter coniunctos necessatio,vel ratione anterioritatis, vel ratione dignitatis qua fruuntur, interesse debere Genetali Capitulo,vel Palla meto,&c. Dubitatur, an in aliqua Domo sit eligibilis tertius itidem coniunctus, cui ratione duorum qiate maiorum non erit licitum suffragium ferre,expeculiari sanctione. Videtur nullo pacto, hunc tertium esse eligib lem, supposita tali peculiati
lege,cum enim cesset finis,cuius ratione aliquis eligitur,nempe,ut luo fragium serat, debet cessare, & ipsa electio, finis enim, &si ultimum sit in exequutione primum tamen est in pntentione, ut ait Philosoph. &habetur in I. I. C. de exeq. rei iudi c. omnis etiam actus ex fine iudicatui, l. virum, C. de furtis ; Et quotiescunq; aliquid est propter aliud, consideratur id propter, quod est,t. si quando, ff. de aur. arg leg. de
late Menoch. de praesumpt. lib. 6. Praesum pl. II. nu. Io. dt seq. Anna consi l. s. Contrar.am tamen sententiam veriorem censeo: n mirunt,quod quam uis tertius ille frater. leu ut verius loquamur, iuniot inter fratres , iunior in quam aetate Religionis, si eum illis in Capitulo Generali simul inueniretur, nullatenus pesset in illo, iure suffragii frui, & ab illo ferendo esset, sibi abstinendum, adhuc tamen eligibilis est , licet eius electio ex statium interuentu frustratoria reddenda sit. Probatur hoc,nam quilibet ex iis, qui vitiusque suffragii iure fruuntur , eligibilis est,non solum de iure, sed etiam speciali lege , cuiusque Vniuersitatis, seu Collegi j, aut Religi nis, nisi ab eodem iure, seu legibus peculiari aliqua de causa impediatur . Modo haec talis electio ea interuentu fratrum , neque de iure communi, neq, de municipali pro .hibetur, ut suppono, ergo timpliciter licita est; Quod vero in materia electionis sit quilibet eligibilis, nisi speciali causa repellatur , docuit post Hostiens in summ. de elect. &alios Cucc. Inst. Canon. tit. de elec. Confirmantur supradii ex argumento negativo, si in Constitutionibustat s communitatis,nihil de hoc es.set sancitum, talis eligibilis esset, va-C c c a teret
400쪽
8 s Thomae pelliccionij Illustr. Quaest
ietet enim dicere, multa de electio. nis conditionibus sunt sancita , &nunquam decernitur electione hattis minoris esse inualidam , ergo praesumitur, apud legislatores haberi pro valida, & accessum tantum ad Pallamentum esse illi denegatum . Certe, quod ad nos pertinet; Multa habentur in parte g. Constit. cap. l. ad electionem rite faciendam pertinentia,nihilque de ineligibilitate minoris fratris statuitur,led solum ius ei ad ferendum suffragium denegatur, quasi illud impedimentum si tantum extrinsecum , non autem intrinsece ipsam eligendi personam respiciens. Fundatur autem hoc euidentius, soluta ratione, quae potest esse vilicum contrariae opinionis argumentum,
ipsa scilicet finis electionis elusio si enim quis eligendus est, ut suis a-gium fera i , S ab hoc ferendo sit excludendus. ipsa futuri euenius co sideratio illi obcst ; Sed cum hoc non reddat illum ineligib lem , ut probabo,destruitur opinionis huius
Quod vero ista electio quae,ut dicitur,
viribus euacuari potest ex futuro euentu , non sit nulla , probabo ex diuersis iuris aut horitatibus in materia electionis. Siquidem vera est iuris c si clusio generat is, quod actus cuius validitas pendet ex futuro, non dicitui nullus, licet veniat an nullandus, GloLin cap. non solum, in Glos. Magn. circa medium de appellat. in 6. Abb.ia cap. a nobis, num 8. in fin. de eleet. Patet hoc in venditione seusti secta , reseruato Regio assensu,non enim dicitur nulla, quamu:s validitas pendeat a voluntate Regis assensum praestaturi, cui liberum est illum denegato , Andi. in cap. Imperiali, in verbo
commercium de prohib. stud. alte. per Lothar. & a voluntate contrahentium,quotum quilibet, ante Regis assensum, potest a contractu reis silire aut hocitatae Constitutionis Regni Diuae Memoriae. Et tamen interim contractus non dicitur nullus, quamuis possi eg tot capitibus annullari, ut late AH ct. in d. Const. Idem prorsus dicendum in casu nostro no esse nullam electionem eius, qui si eligatur, electio vitibus euacuabitur, ex maiorum interuemu .
Si non potest dici electio nulla a principio , ergo talis eligibilis est, quia is proprie dicitur ineligibilis, qui si eligeretur electio nulla esset, ut patet ex dictis per Hostiens. &Cucch. locis citatis. Peculiariter autem id in materia ele .ctionis est probandum , nimirum , quod quamuis electio sit viribus
euacuanda , adhuc tamen celebrati potest. Et probatut Primo , Regularis pote st in Praelatum eligi, cap. quam sit 1 8. dis . cap. cum dilecti de rescript. late pet Hostiens in cap. per tuas de voto , ct voti reis dempl. & per Abb. in cap. fin. de
postulan. Praelat. Et tamen est eius electionis, & ipsius validitas pendet a uoluntate Superioris electi, cuius Iicentiam ipse, di petere, vi obtinere di ben ante acceptationet,
qui si licentiam Regulari subdito
non praestet vitibos euicuatur electio,cap. si Religiosus, ubi Glos. &omnes notant de eleel. in o. capit. Abbatem,eodem titulo. Secundo, Capitulo congregatum aliquibus non vocatis , sed contemptis,potest eligere, nec is, quem taIe Capitulum eligere intendit, ineli. g bilis est, ex eo, quia electio taliter facta, viribus euacuatur, si id contempti petant; cotemptis enim non conquerentibus, valida est electio, cap. bouq il se condo,& cap. quod sicu t, de eleet. Tettio, Electio pendente appellatione extra iudiciali, licet possit ex al, legatis in appellatione viribus eua.
