장음표시 사용
11쪽
contagionium in dissiciliato arduo positae sint, et nosdem concedimus.quinWineptum quoque aut arrogantem
magis eum sere dicimus, qui propinquissimas oc proprias earum causas praesumat inquirere .ucrum tamen idem ille si medias pervestige multa illum inuenturum non dissido, quae tum deseciuire, tum Sc magnopere prodesse possint. quod institutum & mihi ipse in hac nostra pervestigatione proposui. praeteritam uero Misse a maioribus nostris conta gionum materiam,neminem mirari uelim, quando id acci dat disciplinis omnibus ut no omnia ab sis qui eas condunt, absolui possint. quoniam uniuersalia magis ct rerum principia prosequantur. ita in ea quae de natura est philosephia innumera quidem partim intacta,partim no plane discuta relicta sunt. nam neoe quomodo intellectio in nobis fiat hactenus traditum Diue uideo, neo earum qualitatum quas spirituales uocant,naturam satis demostratam, ei alia mulista.quod et in re medica consimiliter quossi contingit. in qua plurima adhuc super stat,quae posteris oc nepotibus inquiγrenda patres nostri reliquerint,nos porro nepotibus nostris relinquemus.multa praeterea intereunt eorum, quae seripta iam Mere,multa uiuunt quidem,sed non apud omnes, ita se habet mortalium rerum condicio & uicissitudo. Necessaria autem necne sit contagionum inquisitio,quam nos in prae senti aggredimur,si Dii annuerint, unusquisinuidere pote rit,qui ea legeri quae stribemus. Tu uero qualiacunq; hareMerint quae pro uetere instituto secramus principi uiro, tibi autem quod tua iam sint, di tui gratia enata, litanti animo accipies,tum Scauthoritate, quae tibi est tanta, proteges, ut nemo calumni j s insectari audeat,quae tibi accepta fuerint et sub tuo auspicio emissa.
12쪽
LIBER I. t . c APUT PRIMUM RIM V M autem de latenti rerum consens. π disissensu, qu- vi albiam.o' Antipabiam dicunt, agamus,quo nihil admirabilius est in tota natura,nihil scitu de derutumniagis.Gallinaceus pullus vix natus equum Elephantems nitit refrmidat, mruum vel Ionge conspectuin adeo expauescit, ut ad matrem statimeon Siat. eadem agno G lapo et alijs multis inimicisia est. Narsi σ diserpentes illest tractant. Tefialas Cr quasdam familias i n creta I gimus laudando ascere fuscino consueuisse intuendo uero Infantes in tobem vertere. Fulmen aurum colliquat intacto locula uinuina absumit uase nec quicq Iesio . Adamantem ferunt solo Hircino funguine mossest re.mussu medica insterso in e si cumulumpa faccescere. unsono in otiara tacto moueri Cr aliud uni sonum videmus,quod ne prope etiam fit. neusso uero im n e corio I i eonfecto,dicuntur ea distolui Ompana, quae ex agnino coerisset conflata. Herculem lapis ferrum ad sese trainhit, Adamas π Eletium pilai et surculos.quid uero aeque mirandum es quam ignotum illud antiqnis miraculum nauigatoriae I xidis, cuius exvitremum perpendiculum temperati magnete ferri,in incredibili distantia adeassemper partessest conuertat, quae ad Pollas1pectant s quids Leo
animalium omnum terror gallinaceo tamen gallo terretur praesertim cantum emittentest Taurum a firmant quamuis furentem alligatum Ac staritim mansuescere.Brassicae et rutae tanta inimicicia est ut iuxta seri malint. Cucumis autem supposito oleo recuruari uidetur. Aurum nes olium, neq; aquam imbibit,argentum uiuum statim ae Taptim quodammodo ebi, bit. Oleum aquae non admiscetur,quam nec Adiantum admittit, et g riuos .er fontes amet. Calx uero Cr spongiae et id genus, liquida omnia ita a
sorbent ut mirari liceat quil alioqui inter ipsa contrarietas non par sit. Fracast. A
13쪽
mus,oscitamM . et alio edente acerba quaeduin, saliua alteri in os prosilit. catilletba animal hominem adiitisse pons coectum interficiti in faetus . signa quaedam eorum transire uidetur, quς matres auidi fime appetiuere. Omineisu partus non visit, quum tamen septimestris uiuere consi aetaritur. Forro supra omnem credulitatem uidetur esse Ecbeneis paruus pissciculus, emoram appellamus,qui medio in miri nauem ui atque impetu uentorum actam sistat, ut alifferunt,aut saltem,ut alij,tardet. et insinitarita id genus, quae incredibius admirationis sunt ena. inter qua Cr con tagionum natura est.
Deprimo consensu rerum omnium. cap. 2. -- Rimas autem, communis resus omnibus, et asinirandio est φ.
illus uniueo consensus. in quo quae fiunt corpora,ita omnia in AEn uicem connexa ita haerentia esse uolunt, ut niua potentia sit,. - quae eorum extrema, quibus sese mu tuo tangunt,feiungere pronsus positials ita separare ut uacuus locns intercidat. Iaira prose res est,hae de causa grauia ursum trahi, lauta deorsum, contraria quae sestpessere,ais etiam interimere solent, nosse tamenseiungi,tantus est comsensu ille rerum omnium in uniuerso. Cuius rei si quisfrte finem requis rat, et cuius gratia fiat,non disticile certe erit assignare rationem ,.qu.
omnes Uignunt,ne detur vacuum . quippe uacuum in natura esse non
potest,quonia nihil natura sustinet,nihil admittit quo istustra sit, quodsuniuersi ordinem Cr Ieges impediat: quae quidem contingant, I uacuus si ullus locus,in eo enim,nec quicquam feri poterit,nec quicquam recipLAt ueros quisnonMosne contentussi sed Cragens quos requirat,et quid nam illud fit,quod diuellentire tu, CT quomodo, non erit fortasse
ita promptum reddere rationem tanti nexus. quando uniuersi partes neseum finem agnoscunt,neqMe per naturam appetereposium,aut contrari'
iungi ficontraria sint, aut sursum ducis grauia, aut deorsum fi leuia.
neque enim dicendum cui quidam aiunt uniuersi partes, tametsi non eum cognoscunt finem irigi tamen a cognoscente . quando hic non uniuerssulem er primam causam quo imus, se particularem Cy proprium: qua te ege non potest eorum ullum quae immaterialia sunt. VSic enim peri et ratura. neque rursus dicendum, ut alis, qui materiam in causa ponunt,
quaerersesen 2 continμ fitoinc forma gutem omnino esse nonposit,AM
14쪽
neque actionem, neque resistentiam ullo iure putamus attribuere. Rectius igitur βrtage illud dicetur,primum finem quem omnia pernoturam h n esse ut sint,ac conferuentur: Ueruantur autem substana tiae CT corpora principaliter ac maxime per mutuum nexum CV contamictum extremorum, sic enim euitant uacuum,quo nihil egepotest inimicum magis omni tumet. ais De est quod alii Iocari dicis, locus enim fit unum eo pus alteri, unde er recte aiunt lacum ege locati conseruatiuum: quo p incto maximes quum a Mellonaeseruet. Non cognoscunt igitur eum fuem substantis et corpora quae in universo sunt,per naturam tamen rofistulit ne separentur omnino. Non enim necesse est,quae gratia alicuius agunt, finem etiam cognoscere : fedalia cognoscunt quidem, aIia per nam rerum agunt. In De uxtem simplici corporum nexu Cr lacrinibilasterieontrarium est, nussa uersatur inclinatio sursum aut deorsum.s f contrum, ria sunt aliqua interse corporas certam habent inclinationem,balent quidem non quatenus simpliciter corpora Antista quatenus talia puta calida et frigida grauia Cr leuia,quare CT quatenus talia uiri aliqua pati pose sunt, faripliciter autem non . quacunis igitur intercidere uacuum posset, trexus er locus est necessirius substantijs omnibus: propter quod Cr --nia quae intra primum corpus sunt,loci babent fecunda extrema omnia. quoniam secundά omnia extrema uacuum intercidere posset. Primum autem corpus,qmpsupremam et extrema si sciem,vacuo no est obnoxium, nec alterius conseruat e lud ge p laternam forum saperficiem locatu .
De lampatbjs Elementorum ad loca opria. cap. 3.
I Gitur qu*m omnia eo ora finem eum babeant ut conseruentur,
prima quidem rerum omnium conseruatio est, plex illa locatio ernexus,quo praeseruantur a vacuo ut dictum est. secunda autem que priorem bane praesupponit,est certa Cr determinata Iocatio CV n-xus,quem consensum balent in primis elementa cum locis pro ijs: neperim quatenus talia sunt calida frigida grauia ta leuia, ubiq; eonuenis temsecum babent, sed certassetis exposcunt Cr certos quorundam compo r m nexus. ais igni quidem qui pro natura debetur locus,est totum ita Iud quod interiacet inter cocoum orbis lunae,er conuexam aeris superis friem, ubi conuenientissime collocatur. quoniam cum altero extremo illi orbi iungitur, a quo quam optime per lamenc toruatur,cum a ter ouero Fracast. A q
15쪽
LIBER ActhcuI perealisitatem respondet,res dere autemper utrans pia
tutem non datur,quoniam sic ignis iam Aer esset, quare per alteram si restondea ut nutu satum est. Aeris vero situs inter ignem Cr aquam. apisimus est. cum lue enim humiditate cum illo caliditate concordat.
porro aqvssides inter aerem Cr terram est,cum ultero enim humiditate, cum alterurigiditate consentit Terra uero circa centrum in aquae con cauo lacum habet, istigiditate restondet. In his igitur Iocis omnem bobent elamenta ccnseruationem,quam habere natura positiit. nam Cr sim Hicem illum nexum G Iocum babent,quo praeseruantur auacvo, tumue roσproprium,μει propria eorum natura maxime bene habet . in reli quis autem Iocis priorem quidem Cr communem nacta sunt conservatio nem,propriam agi non,propter quo prouidit natura illis , ut per me diu contraria uiam bi aperiant adpro a Ioca. Habet autem dubitati nem quandam,quis diximus Io propria elementora esse nexum certo rum corporum,quibus consentiunt qualitatibus,quoniam qua rentibus elamentis Iocasus indiui bile quiddam uidetur esse,quod uocat G ad quod
p se feruntur tum tota ipsa,tum eorum partesiae centrusui faciunt. cum ii s stgiuriaud est,s filo quaeponeretur aeriteria nihilominus ad cen Mirum irretur,et s loco aeris poneretur aqua,ignis quidem mcuereturaditicum,quoez nunc mouetur,quare accidere quodammodo Elementis uis
detur moueri ad superficies aliorum. Dicendum duas elementa habere rotiones, aIteram quatenus una qusdam natura est unumquods illorum, aluteram quatenus partes sunt uniuersi CT naturae totius,ac certe quaten una quaedam natu sunt, sicproferi certum tibi, certumq; locum babent unumquodq; illorum, ad quod perse strantur. ac ignis quidem locus est linea media inter concauum orbis lanae CT conuexam aeris super em, ad quam ignis totus CZ pars eius quae libet per se mouetur,er centrum faciunt. A eris uero lacus est linea media inter ignem Cr aquam. Aqua
uero locus linea media inter aerem π terram. porro terrae locus est ce trum. at quatenus partes totius naturae sunt elementa,er veluti memiravniuersi, loca quidem eorum sunt ea quae dicta sunt: sicut enim in animali
partes inter se consensum G relationem nonparuam habent, et in eo cerritos exposcunt ius,ita CT in uniuerso quod perinde ac animal quoddam est,partes eius situs inuicem consentientesexpostulatu. alioquin uniuem sum tuum debite constitutam ncn erit. Non accidunt autem loca haec eIem mentorum ut partes sunt totius natur lineis illis medi ad quas moven
16쪽
m I ri l 3 quis,cur ignis adlinem inter lassim et Greni melim moueatur restondere licet iccirco esse s eo pacto recte collocamur elementa in uni Merso, ex natura tota suos consensus habet, nee ignis ipse bene buferet iustinea lineafacto totius centro,bine quid . lunae com m inde aeris convexum tangeret. ais itidem de alijs quos dicatur, neque alia quidem est in locis elementora uis eo eruatrix, ut multi putat, 'c qus dicta est.
De consensu partium in toto. . . cani q. af t 4utem er alius su clementis con Uus partium quatenus in t tofiunt: constat enim si ui rarefactae illae sint sese condensa re, βconsensatς rarefacere: quo is ueniant ad eum situm qui toti pro natura debetur.qui quidem consensus non minus praedictis est admmirandus,tum s mirum est,partiu alias descendere in eo tot Iias ascendere,ulias in latus ferri, turis ex eos hac maximi quidem er plurinaeum admirandi effectus proueniunt. nam etfoniprimumpertas modum cudiuntur,tum Cr primae animalium motiones contingunt, Cr proiecta in aere ebntinuu motum babent, CT quo nihil admirabilius uidit tempestas nostr Tormenta quos id perquae moenia ta urbes tanto impetu dem
limur,per bocprincipium dant eam stragem. soni quidem nisi addensetur aer,non sentiuntur. quoniam qualitates quae sensus mouent,omnes quidem subiectum in quoperse sunt,densum amant,medium ueroper quod ferumtur earum1pecies, non omnes densum uriunt, sed quaedam rarum expoα sunt,quaedam densius . Lux igitur in subie raro non uidetur, in de fori uidetur,mediumve per quod1pecies illius transit, rum esse oportet. quaedam uero tam subiectum in quo sunt,et medium per quos destrum tur becies densius poscunt, uisonM. quisl aut ubiectum aut medium rorius habeat, sensum non moget . qualitas ergo illa quae fonus dicitur, in materia densa perstes ut in ligno CT alijs, sicuti er lux, Cr odor Cr sopor, at species eius si mouere sensum debe medium poscit continenter, densum.dico autem densum no per admistionem terrae,sed ut addensatum, quὼ in Aere accidit ficto ictu. Inde enim facta prius distractione et rarem factione tumsubitast addensatiopartispostpartem,more undarum,unde
circulationes eonflantur. quod non aliud est 1 successiva quaedam aeris addensatio in orbem facta,per quam delatas etles a primo protio seu sum dimouere potest. Fitautem succestiua illa addensatio in aere prioribus
quid partitas subito ac si densati sit in eiurasse rarefusti tibim ac
17쪽
et L I 2: E RHias succe iue densi iussus qui motus est partium in toto per e sensuri
factiu. Proiecta quos per eundem rarefactionem σ condensationem porritantur perderem,partibus quidem,quae ante sunt,uiam quodammodo apserientibus cr propellentibus undatione ijs uero,quae circa et a tergo,sucire liue addensatis Cr rarefactis una post alium, proiectumuebentiso non aliter ac per undam,celeriter autem Cr impetu multo. quoniam ni MeeIerius est rarefactione,qus partium in toto fit. a principio autem segnior est motus propter resistentiam totius deris nondumpositi in motu, mox factis circulationssus multis, Cr potente iam aeresese expandere, uelocitas longe maior augetur, nec summa fiat. ad quam quum peruentum est,sentescit sensim deinde motus,cere qui ante 4ὶ plurimum rarefacto, iam e densitione continenter magis Cr magis desinente, minorata obsiste tia. ais hoc pacto tandem laxatio Cr festitio circulationum sit: unde σvectio demum cessat. In bellicis autem tormentis tantus impetus accidit
igne multo repente genito emite, qui ui conclusus rarefactionem sibi propriam quirit. st igitur obsiliens Mentius ipsum sit,et ignis, extingui:
ignem accidit,aut rei generari non posse. sin contra ignis poli luctamemitum potentior ipsesit,fumsubitaris quidem ingenti rarefactione facta,uxi vis rumpit, aut obiectam pilam impetu magno extrudit . qua mox per aerem eodem modo portatur quo er sagittae, Erproiecta reliqua. xae omnia per consensum partium in toto fiunt. nihil autem contra natu rem patiantur partes,quum est aut condensant,aut rarefaciunt, quam quamulis ascendant Mix descendant.quoniam sursum aut deorsum ine nare non inest partibus,quatenos in toto uti aut mouetur, sed ai Llara quod totius ratio em habet,et perse est, vis extra moueri vult: sie enim aut fursum inclinat aut deorsum. De motione autem animalium quom
do ipsa per hoc principium ut paulo post inquiremus. iDe vitru Eone Crmotus illam adstmilia. cap. s. Vi qmr g tem er alia quaedam plurimum admiranda, quae in ter affinia er similia uersatur,omparata. Constat enim unum
saliud moueri,dbnecinin unum coeant. quod er in elemen
iis alijs mari Icum est, in aerem quidem inter bullas iis quae in aqua fiunt. Videmus enim unam ad aliam appellere, Cr eo uel eius,quo noximiores fiunt. similiter aμtem erim igne saepius est uidere paruamymni amatorii Hoci simae trahi. inqua autem σtem non
18쪽
sim militusinem,quissese illuma confera alit qua c*Us elemςnta mouentur ad loca propria,eadem ex separata puritici suum consimilemi nouere videtur intrentvrautem Elorientat ad se propria, i l .entur
ni dis itia postia sit ceri requi rere, q6sue Ora quitem ualde parnuam in multis i oportemus θρη tuli, -- per naturam,
m Amilitudinem agerenture enisi ubis: nullabunt, er eatidein uulturin babent. uen adines Elamenta adfiisse ioca ferunt, ubicu posita Int. praeterea Cn. quanto maior est moleretrus similis quod adultu mouetur,tanto discillas duri contat,ue neposse etiam moueri, si maior accreuerit quantitas,quos contra feriuccideret si per naturam tese ipsi mouerent.quanto enim maior est is ijs quantitas,tanto facilius fit motus. quod plus adsit eius naturae Cr uiriuris quae mouet. Illi cunt baec non ponaturini applicationemsimilium fieri: sed inter idereum quo G rat' quos commostrariquaerimus.n.nunquidper pr sentiam unius similis ut Magnetis , natura σ frma alterius,ut seri, ni tetur ab eo quod perseest,an non. ac mutariquidem no videtur, nisi corrumpatur,non corrum pitur autem. si ergo eadem remanet, quae prius non praesente magnete,
idem prosectofuciet quia prius, Cr eandem inclinationem habebit, at prius inclinabat deorsum, ergo Cr nunc quos ad ide inclinabit . quare si sursum ducatur,contra strei naturam fiet, G uim patietur . qua decausinon recte dicunt similia per naturum ad similia moueri.nec par estses umenta per naturainstruntur ad propria loca, tVsiparatapars ad conasmilem perse moueri sebeat. quoniam separata pars iam fina e totum
19쪽
rumani netis spetie, G ita alteratim per se moueri ad ipsam. Sed ce te er hoe nihil eli, er eadem quaestio redit. num perspeciem iam magnetis uel corrumpitur forma Cr natura I ri, vel remanet, si remanet ereadem est,cur non eandem habeat inclinationem sQuid i tuns dejecit Mitatura in Me,ut si similia mutuo conservo
tur,mcdum non deserit quo unum ad aliud moueripti it. Non defecit quisdem naturae,de modum dedit quo simul coniungi posent . uerum non eum quo elementa mouentur ad Ioca propria, sed alium: qui quodammodo noturalis est, quodammodo uiolantus, de quo iam sequitur ut dicamus. Quomniam igitur nuda actio fieri potest nisi per eontactum ut in naturalibus demaratur similia autem haec non sese tangunt, nee per nat ram mouventur unum ad aliud, necesse est stupplicari inuicem debent, miti alia quid ab uno ad aliut,quod proxime tangat, Cr eius applicationis princispium'. Me autem aut corpus erit, aut forma aliqua simplex materialis
uellpiritualis. Antiqui quidem ut Empedocles et Epicurus, quos e noultris Lucretius secutus est, Uluxiones eorporum,quas Athomos appellobant, principium eius attractionis nebunt. quae quidem esuxiones ne negandae quidemsunt ut mox ostendemus modus autem quem traderabant, at rudis CT ineptus erat . quem quoniam tum Alexander AHr diensistim CT Gulanus fatis aperte reprobant, a nobis praetermittetur. Verumtanisn receptis Assimorum Uluxio bas nos modum alium trado
reposse uidemur,quo attramo similium fiat.meminisse autem oportet eoarum,quae supra dicta sunt de consensu Cr motu partium in toto. supposito igitur,s a rebus fluant infensiata corpora,dicimus ab uno adriiud stomilium reciproce transmitti ea corpuscula,e quibus totum quoddam fit atosae unum,uerum difforme inpartibus, que enim quae iuxta. a. sunt Criaxis b. eam habent rationem itus στaritatis ac densitatis, quam ho ni quae in medio ant.qua de causipartes in toto ita non debite se hobent. Sicut igitur supra diximus in Elementispartes consensum bulere maximum, CT in toto moneri,quum debitum non babent ilium Cr modo constringi modolaxari,ita CT hic in ea ut morum nube se bulere die, mus,ut partes in eo toto nunquam debite eo ocentur, CT pro natara con sistunt,donec in Dium nolica e motis ergo particulis illis cir subiecta simulan Dibus sunt, noueri accidit , et simul copre.ais hoc quidem modo siquis di x it ustyamonem similium feri, nudum ut urbitrorὰ astruet
inconueniens ιν roerens ta motam partim in totρ. cuius rei er
20쪽
sortius furculos trahunt. ssi causabee in omnibus o ignari in uniuem sum posset,non alia proficio quaerenda a nobis ut mihi uidetur foret. Sed certe causa baec non omnibus esse communis potest ut mox dicemus . quapropter aliud frtasse principium inquirendum uidetur 5 athomo ru, quod commune omnibus esse queat.dis hoc quidem si non est corpus,quod ab uno ad aliud transmittatur,necessario erit forma simplex, et Ut qualitas aut substantia. adicerte qualitas nulla earum esse potest, quae materiales vocantur,non caliditas non stigiditas,non alia ut mani ium est . a me' si qualitas ulla est,erit utis earum aliqua quaestirituales uocantur. quod et musti existimant. Sed habet dubitatione non parari quo modo spirit se illud esse principium possit illius motus . nam s ipsum alteret simile ut ferrum quod alteratum sese mox moueat ad magnetem, supra satis improbatum fuit. s uero spirituale ipsum fit illus quod perse mouet, non satis rationabile iudetur.quoniam nitilperse moueripote1t quod non sit aut corpus, aut saltem natura Cr substantia in corpore. porro nec videtur quomodolpiritualia baee mouerepossint,praesertim tres ere,quoniam pro amo eorum non cum motu localist,sed per quandam magis generationem partis post partem momento fatiam. Si igitur stirituales nocataespecies omαnes qualitates quaedam fuit dicere θrtasse nullo pacto possumas peris fis eiusmodi attra tiones feri. si uero aliquae illarum substantiae sint, nishil ut opinor probibet ad eas rationem omnem tam miri effectus reseri, qui inquiratur a nobis. Recipiendum dat est ut multis placet) spiris tuales flectes eiusdem rationis Use eum Jrmis illis,quarum unt species, nec dii irre ab iis nisi modo subsistendi.eatenus. n. materialas ant,et discuntur,quatenus crassa quadam existentia in materia sunt, Cr certos terminos poscunt . ingenitum autem Ufrmis omnibus sese quo magisnse sunt propagare. quod quidem faciunt crassae idae frmae, quae materiaαles vocantur,uerum propagare sese per eum modum, Cr existentiam qua ipsae sunt,non utis possunt. se renuem Cr superficialem fui uel partem vel gradumproducunt,quem Epipolim uocant. qui ob tenuitatem sui, Creontrarium non babet, Cr momento gignitur ac propagatur, ceu soboles quaedam. bae igitur tenues CT superficiales formae aptae imprimis sunt idqμο sunt representare, Us ad crassas illas a quibus productae sunt. prompter quod simulacra earum CT species sunt appellatae . propter tenuitiatem autem, Cy quod momento gignuntur,1 irituales dici consueuere: eius ἐσα tamen rationis cum i Aquae Cr crabbae σ materiales dicuntur.