Symbolae criticae ad Senecae tragoedias

발행: 1896년

분량: 44페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

31쪽

Thermodontiacae catervae conser etiam hunc Octaviae locum , , Et ipse lateri iunctu atque haerens tuo sublimis inter civi uni laeta mina incessit habitu atque ore laetitiani ueren princeps

Superbo' TO3 s. ita, Si quidem verum est, quod conieci scriptum fuisse ERTOS idque littera T deleta mutatum esse in FEROX, haec quoque corruptela comprobat illud Leonis Etrusci

archetypum verbis inter Se nondum segregatis Xaratum sui SSemonenti idemque de Troadum versu corrupto 44 dicendum St

Nuini tulit Aiacis Salamina T MEPi aut sera notam Calydona Saeva, quasque persundi subiturus aequor segnibus terras Titaressos undis λNumquid Aiacis Salamina cis EPE aut fera notam Calydona saeVaquasque persundit subiturus aequoi segnibus terras Titaressos undis ΘHaec SALAMINA VERI codicum lectio est. Ouam quamvis

enitaris, ut interpretando Xplanes, et operam, mihi credo, et Oleum perde S. Nam illud carmen, cuius quattuor versiis hic X scriptOS habes, Si perlegeS, plurima loca nominata in Venies eaque omnia usque ad versum 843 casu nominativo appellata, utpote quae pendeant e illa interrogatione quae vocat sedes habitanda captas ξ 814). Sed inde a versu 844 subito casum nominativum excipit casus accusativus. Itaque si ad extremum illud, quo caliger SuS St, cum lacunam statuendam SSe censeret, confugere piget, cetera quoniam nihil est, cur mutemus, uni ei vocabulo, quod QUO Spectaret,

nullo umquam intellectum est VERI in V. 44 medicinam, quani

adhibeamus, O quaerere OnSentaneum est. In pravo autem illo

VERI, ut advigi verbis utar adu crit. II, p. 2 S.), ineS VerbUm, unde pendent accusativi. Jam haec sunt in Phoenissis 5 5 S.) Adulta virgo, miXta captivo gregi, Thebana nuribus munus Argolicis eat Videmus igitur captivorum turbam cum grege comparari. Eadem autem captivorum turba aliis locis nomine praedae significatur a victore raptae Troad 58 praedaque en vilis sequar; Troad 15O

Argolici praeda triumphi Troad 02O Sin rapta Phrygiis praeda remigibus sui; 08O Ithaco obtigisti praeda nolenti brevis Phaedr.543 factu praeda maiori minor Herc. et 1105 utinam fuissem praeda Centauris datus. Itaque facillime conicias id, quod ad verisimilitudinem proXisne accedat, si in gregis et praedae nomina nullum Verbum aptius quadrare considerare velis quam verbum agendi Herc. fur. 233 acta est praeda ab occasu ultimo Phaedr. 207:

32쪽

egit armentum Agana. 42 egit Threicium gregem. Duamobrem non dubito scribere Numquid Aiacis Salamina agere SALAMI AGER El Hanc coniecturam multis argumenti egere cum CRUSAnegare mihi videor neque ob eam rem non facile concedo ne unum quidem me locum, quo G in V a librariis mutatum esse docerem, repperiSSe, quamvis SSidue circumspicerem, si quem reperirem. Sed quamquam id concedere cogor, tamen nihilo minus aliquid me attulisse ad locum obscuritate insignem Xplicandum confido. Idem demere Oet. V. 28 Ss dicere audeo. Duodcumque , inquit Hercules, tellus genuit ni Sta occidit mea lite fusum est

vel astra forti nec peto ut monstres iter vel astra forti nec peto ut monstres iter permitte tantuni genitor inveniam viam. permitte tantum genitor inveniam viam.

Noverca A, Oercam Signo corruptelae addit E quo signo Leo dicit I, O ter Etrusci librarium in hac tragoedia Herc. et .)Voces corrupta notaSSe 54O 537 mas recte Grono vitis intimas), O8 6O5 avia aula), 3 coercam; ceterum inquit, 3 corruptu est neC- dum sanatus Duem me sanare posse non Am arrogAns Um, Ut dicam coniecturam propono idque ago, ut hac nisi alii locum sanent. Nam sanatum eum nondum esse recte eo dicit mihi quidem ea, quae adhuc viri docti invenerunt, non placent, vel ut Hirti coniectura Etenim praeterquam quod ille vir doctissimus non ab Etrusco solum, sed etiam a deteriore tragoediarum recensione nimis recessit, coniecturam eius idcirco reprehendendam censeo, quod neque,animum ego neque Vel corrupta esse arbitror, sed Xplodendum divino eiciendumque illud, quod codice Etrusco ipso adducamur, ut Suspectum habeamus, noverca. Nam hercle sane, de Hercules dicas, et nini non in mentem veniat novercae. Duae in his tragoediis nonne nominatur saepissime Lege Herculem urentem, lege Herculem et ae una taedebit te idem audire ni illi es. Et hic

iratis deis non licuit esse. Si negat mundus feras' animum nouercam, redde nunc nato patrem iratis deis non licuit esse. Si negat niundus seras animum coerce, redde nunc nato patrem

Si negat mundus fel RS, Damnum noverca, redde nunc gnato patrem octav astra sorti.

33쪽

mihi quisquani miratur, qui actum sit, de noverca illa odio Alcidae infami ut codicis A librarius cogitaret De qua haud ille recte hoc

loco cogitavit e eis enisti, suae in Etrusco, cuius quanta sit fides, scimus, extant, Verae lectionis vestigiis facile suspiceris, veri si inite esse noto omnibus novercae nomine librarium codicis A inductum eSSe, ut genuinum Verbum, quod minus quam illud novercae vocabulum et notum esset et aptum hoc loco Videretur, neglegeret, id tu eo est veri similius, quod et ex Etrusci scriptura conicere licet in ipso archetypo versum vel corruptum fuisse vel ita Scriptum, ut, quae SSent litterae, cognosci non posset, et quod e innumerabilibus exemplis librarium codicis A in transcribendis litteris fuisse neglegentem apparet. Itaque cum quid esset Oveicae nomini Simile, reputarem, Etrusci lectione adiutus coercendi verbum inveni cumque in Phaedr. ab. 256 , animos coerce legissem, non iam dubitavi, quin hoc loco esset restituendum , animum coerces csse. Med. 75 animosque minue 426 animum mitiga). Ouamobrem cum animum Coerce dicit Hercules, hoc dicit: benevolentior mihi fias quaeso quam adhuc fuisti Nam Hercules quamvis esset probatus, tamen a JOVO On impetraverat, quod vehementer optabat, ut ille sibi, nato forti, patrem vel astra redderet. Id exoptantia desideranti Alcidae deus morem gerere non potest, nisi ita, Ut

aliquid de severitate remittat pro eaque iam uti incipiat indulgentia , Age , inquit Hercules, concede tandem aliquando mihi supplici voce te adeunt id, quod maXime optare numquam desii id e animo

te mihi non esse concessurum cum sciam, Oro te obtestorque, Ut

Concedas animum coercens i. e. indulgentia quadam in me et clementia usus. Duod cum probasse tibi videar, vereor, ut hanc coniecturam tibi probem:

Hic quem per urbes ire praeclaruni Vide Hic, quem per urbes ire praeclarum vides ei ulva tergo spolia gestantem serae, et fulva tergo polia gestantem ferae qui regna miseris donat et celsis rapit, qui regna miseris donat et celsis rapit vasta gravatu horridam clava manum, VaSta gravatus horridam clava manum, cuius triumphos ultivii Seres canunt cuius triumphos ultimi Seres canunt

et quisquis alius orbe 'l' concepto et quisquis alius orbe clare toto

iacet . . . laCet . . .

Hi sunt versus Herculis Oetaei lo-4I5. Loquitur autem Deianira. Quae quid dicat, cum facillime intellegatur, conteXtum Verborum X plicare non opus est. Itaque coniecturam cum toto

34쪽

30 pro Concepto quomodo invenerim, dicam. Vel Su 4OJ-430 cum in codice Etrusco non esse vidissem , OT-430 m. , in g. deficit hic multum accurate script manu Secundae simili Leo), Cum, quantum deterior tragoediarum recensio interdum ab Etruscodi SCret Aret, OSSem Xpertus, eam lectionem, quam habent Me A, concepto, Statim adductus sum, ut addubitarem, num satis fundatanieSSe cenSerem , ut inde proficisci ei, qui hunc locum emendaturus esset, liceret; neque si quid invenissem, quod et aptum consentaneumque Sententiae esse videretur et certis insuper argumentis affirmari posset, ideo me vituperatum iri arbitratus sum, quod auctoritatem codicum non satis curavissem itaque cum hoc loco liberius licere conicere, quid poeta scripsisset, quam alii loci propterea mihi persuasissem, quod hic destitueremur Etrusci codicis ope et auctoritate essetque, cur codici A diffideremus, orbe cum toto conieci nam legeram in ed. ab. v. lo III: Occidis, Cadmi generOS proleS, urbe cum tota et in eadem fabula: te pater inultus urbe cum tota petam 643); praeterea inveni haec CUM

CESSET A pro CONCESSIT Herc. et 14 et O CEPIT Epro CUM COEPIT Herc. et 714M Itaque CUMTOTO in

archetypo fuisse mutatumque esse ita puto, ut pro CUM scriberetur CO C et X altera parte TOTO verbi obscuri id peteretur, quo illud CONC, quod esset mutilum et quasi decurtatum, Xpleri posset Uuod ut tibi persuadeam, quamquam deSunt Xempla, quae afferre possim neque enim ullo loco, quantum memini, id, quod potuit fieri facillime factum est, ut E in aut P in O abiret),

tamen nihilo minus coniecturam meam spero Ore probabilem. Itaque cum hoc de loco nihil iam habeam, quod Scribam, deSperatum inter paucos versum Herculis furentis, ut semel finiam, tentabo. Pueritur Amphitryon, quod Hercules filius, cuius aspiciendi desiderio tabescat, a unone in ima pericula subire iuSSus numquam non abSit enumeratque eos, quos natu iam superaVerit, laboreS. Sed quid, ait, ista prodessest Sensisse terras pacis auctorem Uae abesse rursus prosperum ac seli scelus Virtutem vocari sontibus parere OnOS, ita esse in armis, Opprimere lege timorem. Duem

satis Thebas flere Eam urbem sordido premi iugo , ,e Uiu Sarvis eque secundo sinu stricto iuventus orta cum erro steterit cuiusque muros natus Amphion Jove stri erit canoro saXa modulatu

35쪽

eXulelia, tam exulem, suis carentem finibus, nostris gravem suis carentem finibus, nostris gravem.

llo loco niaxime inter se codices discrepant. Namque eum in codice Etrusco duae inveniantur lectiones, quarum altera prinia

manu scripta haec est: OUOR EXCIDISTI incertum , altera Secunda manu scripta haec , DUO RECIDISTIS . cumque illa lectiosi etiam in codice meaque et ipsa prima manu et ita scripta, ut littera R dubia sit, haec in codice A, dodo M habet UORSUM EXCIDISTIS et illa scriptura interpolata ,incertum ab antiquo A)an Italo correctore novicio Leo ,quo decidistis traditum est. In hac tanta lectionum varietate, quae ad veritatem proXime accedat, diiudicare difficillimum est; ego id, quod prima manu in EtrUSCO scriptum videmus OUOR EXCIDISTIS puto esse maXimi momentia ponderis. Nam cum ceteri omnes non id, quod inVenerant, transcripsisse videantur, sed id, quod fuerat in archetypo, cum, quid sibi vellet, non intelleXissent, mutasse eos et ad Verborum ConteXtum accommodasse ei simile sit et quam fit facile XOUOR EXCIDlSTIS; leviter si id mutes OUORECIDISTIS), codicis Etrusci librarius ille, qui OUOREXCIDISTIS scripsit, unus,

cum nihil antiquius haberet, quam ut id, quod Verum,SSet traderet, quamvis id ipsum, quo Valeret, Xplicare et Xplanare profecto non posset, dignus esse videatur, cui fidem habeamus. Itaque quasi luodam fundamento hac Etrusci lectione nitamur Cadmea proles atque Ophionius cinis Ouor excidisti . . . Sed illud Ophionius cinis quis est, qui intellegat Id mutare facillimum est N. Heinsius Echionium genus), sed idem periculosissimum , cum hoc cinis codices omnes ad unum mirifice inter se congruente habeant. Itaque caVeamus, ne, quod ita codices tuentur, id nos eiciendum esse iudicemus. Est autem, Si in eodem versu de Cadmea prole et de cinere dici videmus, si emendatione opus St, proXimum, paene diXi, consentaneum fingere nos poetam in animo habuisse prolem illam Cadmeam cum cinere Comparare. Id si verum est, forsitan nobis liceat pro Ophionius cinis scribere Ophionia ut cinis idque nobis licere eo facilius concedes, luod

36쪽

cum valde esset obscurum nec qui Squam, quo Spectaret, intellegeret, ita aliquem mutavisse pro certo affirmare ausim, ut, cum T calami lapsu ortum esse coniceret, OPHIONIUSCIN IS emendaret sed fac genuinam poetae Irannum OSSO Cadmea proles atque Ophionia ut cinis est . Troad 506 gaudete, Atridae, tuque laetifica, ut soles . . .) contraria inter se esse Cadmea proles et cinis videbis. Nam Cadmea illa proles nobilis ut cuiquam videatur comparanda cum cinere, cuius hoc proprium sit, ut quolibet vel minimo venti flatu UXagitetur et perturbetur Cadmea illa proles iit tam sit vilis quam cinis Et dicit profecto hoc Amphitryon . quantopere tali comparatione Thebanos offendat, haud nescius utque magis. quo res Thebanorum florentissimae antea reciderint, appareat, Cadmea proles, non proles Cadmea ille dicit cumque hoc ei parum grave esse videatur, ad Cadmea adiungit Ophionia nulla profecto magis re, qui esset iam Thebanorum reipublicae status, ostendi potuit et quo esset incredibilius Thebanos, qui oriundos se esse a Cadmo et Ophione gloriarentur, ad tantam ignaviam processisse, iam ut aliquis eos auderet comparare cum cinere, eo magis et vehementius hac tam audaci comparatione animos permotos esse credas. Et spectat hoc Amphitryon nam si diXisset Cadmea proles, hoc satis fuisset, sed cum dicat Cadmea proles atque Ophionia multo gravius opprobrium fit. Hoc te concessurum Sse ratus illud te moneo similiter verba in sermone latino saepissime collocari, praesertim

si quis id, quod dicit, augeri et amplificari vult. Ergo si poeta scripsit Cadmea proles atque Ophionia hac ipsa verborum collocatione

docuit eam prolem, de qua diceretur, imprimis esse nobilem nocvideri fieri posse, ut ea, clua esset nobilitate ulla macula RSPOrgeretur. Hoc concesso si verum est, quod conieci Senecam scripsisse Cadmea proles atque Ophionia proXimum est, ut Coro exciti estis defendam. Et Corus quidem ventus ille est et vi et impetu insignis esse. Troad l 33 terris mare dum coactis suctibus Corus prohibet; Med. 4ll, id non rapidus alianis, non procellosum mare Pontusve coro Saevus . . . Phaedr. 36, 37 fugit insanae similis procellae, ocior nubes glomerante oro Iola, Ol3 nec tam urens Jonius

exsurgit sinus regnante Coro Agam. 484 quid rabidus ora

Corus Oceano exeruias 508, Π, non maria asperis insana oris;

37쪽

- 33 Thyest. 578 Bruttium coro seriente pontum Herc. Oet. 65O 651 Bruttia Coro pulsante fretum lenior unda est. Hunc Corum, cuius vi quanta sit, haud te fugit, ac saevire incipere fac porro alicubi esse cineris cumulum, in quem rabidi venti fiat impetus, uno impetu cinis dissipabitur et disturbabitur, ut ne minima quidem eius particula suo loco maneat. Itaque lege iterum hos et SusCadmea prole atque Ophionia ut cinis

coro exciti estis tremitis ignavum Xulem ad verba ut cinis coro audies sive excitur sive Xcitus SubVolat, ut haec habeamus ut cinis coro Xcitur, sic vos ad hoc pronomen referendum est exciti estis, nisi ad proles ita illud referre mavis, ut de Thebanis prolis vocabulo significatis cogites; nam SaepiSSime fieri constat, Ut Verbum cum eo, quo spectat, nomine di Screpet referaturque ad homines, qui quoquo nomine significari videntur; ceterum confer Med. 83 s. cedent Aesonio duci proles fulminis improbi, aptat qui iuga tigribus se ut, inquam, cinis Oro XCitur, Sic VOS, UamVi genere siti nobili, Xcimini se metu. At hic ablativus a poeta non est ad eXciti estis adiunctus. Audio; sed qui eSt, Ui, O verSUS i leget, qua re Thebanos Xcitos esse poeta velit, dubius haereat Nonne metu tyranni Thebanos perculsos iacere identidem audimus t esse tremitis ignavum Xulem). Et quamquam metu sive tale aliquid si poeta ad exciti estis addidisset, quoniam metu responderet illi coro , alterum rationis membrum cum alter pulchre conveniret, tamen ego illud adeo nihil desidero, ut, si additum esset, orationem futuram fuisse nimis frigidam non possim non iudicare. Quae cum ita Sint recte me hunc locum ita interpretaturum esse spero: Ouemadmodum cinis coro Xcitur excitusque quodammodo tremit vibratque, item incredibile est dictu vos, vos, dico, Cadmea prole atque Ophionia, metu et pavore Xcimini Seu potius iam pridem estis exciti tremitisque ignavum Xulem. Ac ne illud quidem omittendum est, quod hoc loco nullum verbum aptius est quam exciendi Verbum. Namque id usurpatur, si qui, cum antea in otio fuerint et tranquillitate, repentina aliqua re perturbari dicuntur. Duod ut probabilius tibi videatur, finge cogitatione Xamen avium in unum locum congregatarum nihil metuentes in prato aliquamdiu Versatae minimo crepitu ita terrentur, ut Omnes repente raucum quiddam sonante Savolent; finge homines spectaculi causa aliquo confluXisse vel

38쪽

nuntio tristi territi vel repentino angore impulsi fieri potest, subito ut omnes passim diffugiant, ut brevi neminem iam eis, quo laeti illi concurrerant, locis videas. Itemque Thebani, quos ante Lyci dominationem beatos fuisse facile suspiceris, repentina regi regulorumque occisione 254 S. Subito XCiti sunt, ut remant ignavum exulem latebrisque se abdant ne Xire quidem foras iam ausi. Habes meum de hoc loco iudicium restat, ut de corruptelae ortu

disseram. A DUO quidem e C ortum est V supra meam adHerc. Oet. 652 annotationem); supererat EXCITESTIS: id haud scio an V librarii inducti sint, ut mutarent et vel EXCIDISTIS vel RECIDISTIS scriberent in mutatione litterarum

et D no offendas EXCIDISTIS et EXCITESTIS), addo Phaedr.

v. O3 ANDRO E pro ANTRO. Exciendi denique verbum invenitur in ed. ab. v. 288 s. in tempore ipso sorte Phoebea excitus Tiresia tremulo tardus accelerat gradu neque Xempla deSunt, e quibus rei augendae causa poetam verba similiter collocasse Appareat atque in Herc. fur. V. 268 Cadmea proles atque Ophionia) est Herc. fur. 210 remisso lumine ac placido; l0 cruenta caede et hostili Troad. OO, O I maturo Xitu facilique.

SEARCH

MENU NAVIGATION