장음표시 사용
561쪽
TH ER I A C A MAGNA. 663stulantium ea primum ponantur , quae maiorem copiam requirunt. Eandem praeparationem &quantitatem requirentium, & mensurandi modum,V tlib. vel unc. vel M. vel P. ea prima collocentur , quae commoditate, aut nobili te aliqua praestant. Sicque fiet, ut manum praescriptionibus admouentes, nullo pacto haereamus mente , ab hocne, Vel
illo, ordiendum sit: sed cognito scop', medicamentique proprietate , & nobilitate , statim ab eo quod opus est, initium faciemus : id quoci erit vice materia: lsiue unum, siue plura id faciant si in eo vel coctio, vel infusio, vel mixtio sit facienda totius compositionis, primum omniu; si autem infusum , vel decoctum , Vel tota mixtio, iam facta, ei sit adiungenda, vltimum, quantaecunque sit copi , & quantitatis, collocemus.
od ut exemplo aliquantulum illustremus, id petamus a re quae est frequentior , videlicet plantarum partibus : ut Cum earum radices duriori sint substantia,& magis cruda, longiorique decoctione ει trituratione egeant ; proinde in primae edeponantur, prςcipuEquq aperiunt, Mincidunt: tum ligna non odorata, & cortices ; deinde folia herbarum : tertio loco fructus : quarto semina e ultimo flores, dc quaecunque sunt odorata, vel laxantia.
562쪽
3 4 OVI Ll EL. ROND HETi rQuod facit ut radices inde patiantur ex. ceptionem: laxantes enim primo loco non
Denique ratio praeparationis tantum potest, ut nihil tam generale ad feni possit, quod frequent et non patiatur aliquid peculiaris 3c singularis doctrinae: ut siquid ad alicuius medicamenti meliorem, veI faciliorem acti onem faciendam vel castigandam adhibeatur, cuiuscunque sit quantitatis , id quod habet castigandum ilico
sequatur necesse est , ut eius vis non nisi cauigata& melior facta,ne tantillum quidem extrahatur: ut Zingiber & Sal Gemmae mox post Agaricum t Spica x Cinamomum post Rhabarbarum: Castoreum.
Crocus & Myrrha post Opium : & sic de
. similibus. Primum animaduertendum est,id quod in prima acie descriptionis Theriaces est positum , est e in maxima quantitate. Id autem factum fuit forte, quod medica- . mentum ex scilla,scopis magis conuenit.. Facta enim est haec Compositio primum ad venena,& morbos contumaces & diu- turnos : sed Trochisci de Scilla venenis frigidis manifesta qualitat; aduersentur,
item puncturis δc morsibus venenatorum t animalium: nec mintas valet ad humorum. Contumaciam, Tales enim morbi sunt a
. crassis, frigidis & viscidis humoribus,
563쪽
THERIAc A MAc NA. sues vel in remotis & profundis partibiis sitis; ad quas causas valet potissimum Scilla,incidendo , attenuando , & ad altas partes penetrando; digerendoque humores cras-sb S. In secundo ordine, Trochisci Τheriatales, & Magina Hedychroi, Cinamomum, Piper nigrum, vel longum : sed longum magis conuenit; & descriptio quae legitur apud Galenum ad Pisonem, &apud Aui-Cennam, habet ; tum descriptio Carmine scripta. Conuenit enim magis
Antidotia Longum, si Dioscoridi crea
omnia, cum Trochiscis de Scilla.
3c ad venena , & ad morbos contumaces,
Opium autem in E e deseriptione , ve praecedentia ad drach. xxiv. ponitur, quia haec compositio ad dolores sedisndo parata est , unde nomen sibi , quod transscribunt Latinὰ Galane, comparauit, quia tranquillitatem adfert ; &Siopter vim Opii, & ad veneni praecautionem curationem facit, ut ex Galeno colligi
Valet' enim Tseri 1ea , ' qderi teste, cui
rbcetis est o ad vehena eum 'vero antiqua, ad morbos diuturnos. si recens valeat ad venena,id fit propter vim Opit,qua: maior est in recenti,quam inanti' ua. Aa 2 Et mi,
564쪽
s16 G v I LIEL. RON DELETI IEt mihi placet Ioannis Schironii ratio. nostrae quondam Academiae Cancellarii eruditim mi, qni dicebat Opium additum istis magnis compositionibus,magis eis: ad vires calidorum medicamentorum cis: seruan das. Calida enim,& qui tenuiu partium sunt, continuo exsoluuntur ab aere ambiente,qui semper agit in medicam eta. re cum tot lint in hac Compositione calida, & anodyna fortissima eue debeant; nemini mirum esse debet , quia a. ad drach. et . Opium posuerint. . IHanc rationem non norunt, qui ex Tryphera magnaopium expungui, etiam si ad affectus uteri pri scribatur. Nam si tan
pere narcotica verentur, cur Mandragoret corticem non expunxeru ni Z non
Napi , vel Rapae agrestis quod magis
conuenit, s vel quia minus aduersanxur venenis , vel miniis conueniunt, quama supradicta,vel ail meliorem actionem ta itum adhibentu dqsim habent dimidiam secunda: doseos. yt Gunda primae itemiest dimidia scilicet 3 xij. Qu3 sequuntur, 3 vi. recipiunt, hoc esst, dimidium prae cedentis dolis.
565쪽
THERI Ae A MAGNA. 367 Quae sequuntur hanc, eadem quantitate ponuntur : sed censeo omnia iungenda, qu eiusdem sunt quantitatis: alioqui sunt duae classes eiusdem ponderis in eodem medicamento ; quod ridiculum , Ut iam dixi. Quinti vero ordinis pondus est drach. 4. quia quae ponuntur in hac classe, partim
ingrata, partim rara, partim efficacissima sunt: quare si pr cedentium copiam essent secuta, maior eorum qaatita afuisset,quam par erat. Chalcitis enim suo odore,sapore, adstrictione periculosa est: alia autem sunt effica Aa valde calfaciendo , vel adstringendo ; quare minore quantitate posita fuere. Quodsi praecedentem progrediendi modum secutus fuisset , prioris dosis dimidium sumendo , minor iusto quan
titas fuisset assumpta; ob id non 3 iij. sed 3 iiij. posuit.
sequuntur, vel quia foetida, vel suo sapore vel consistentia ingrata . ad 3h. ponuntur, dimidium scilicet proxime
praecedentium. Sunt autem , semen Dauci , Bitumen, opopana cum , Castoreum, Centaureum minus, & Aristolochia. Haec efficacissima simi,& ingrata : quare minima quantitate , dcvltima sede ponuntur. Vnde apparet illius Theorematis veritas, quo docebamus, Efficacissima , & in- Srata , dcrata, & scopo minus conue-
566쪽
mientia, in parua quantitate esse impo
nat, ostendit illud Theorema verum esse. quod de materia remediorum diximus; Mempe materiam , vel quae materiae vices gCrunt, quantitate reliqua medicamenta id perare debere.
Quod Vinum addiderint sine quantita te , id factum fuit, quia quantitas indicari non potest. Ponenda proinde ea erit, quae necessaria est ad diluendam medicamenti spissitudinem. Mel enim in spissat, conseruat, & dulcorat tantum:& quia aliquando crassius, aliquando liquidius: aliquando etiam plus Vini, aliquando minus imponimus. Quare nemini mirum esse debet , si semper Vini . Mellis, Syrupi, Sacchari, Olei & Cerae qualitatem non annot mus, sed quo suscit dicamus.
Hic praeterea notare oportet; herbas pondere mensurari, quia siccet usurpantur: item radices , fructus , flores , semina RIacrymas etiam pondere, Chalcitis femi usta in hoc remedio ponitur , quanquam inter V cnenosa anuu meretur; valet enim ad Fungos. Multa etiam alia hic annotare possem,
quae in castigatione huius nobilis C ὀmpositionis docuimus. Sed quia haec prae-
567쪽
THERI Ac A MAGNA. SI tet institutum sunt, silentio praetereo. Sed de his liactenus. Nunc Theriaces facultates breuiter persequamur.
let ad quae Asyncritum. Efficacior tamen est ad omnia. Sed eaedem hic obseruandae limitationes, quae illic, su ne scilicet Recens, an Antiqua. Recens enim ut frigidior est, sic ad morbos calidos conuenit: Antiqua frigidis opitulatur: Quae mediae aetatis est, morbis medio modo se habentibus confert. Sed neque id nouisse sufficit. Nam propriis cuilibet affectui medicamentis commisceri debet. Exempli gratia : si ad fluxum sanguinis , cum aqua Bursae pastoris misceatur : & sic de reliquis. Apoplexiae prodest, si valde antiqua detur : quia in tali affectu egemus attenuatione humorum crassorum a popletatam
Epilepticis conuenit recens; etiam sic pi-Iepsia sita nimio sensu : nam recenS Obtundit sensum illum exactum. Si vero fiat ab humore cras quod scio ratissime accideret exhibenda antiqua. Raucedini vocis, si a crassis humoribus fiat, conuenit antiqua ; sin a defluxione
Asthmari recens, si a retentione calidorum , sin a cet actis humoribus , antiqua.
568쪽
s6o GusLIA L. RONDII ET IIIctericis & Hydropicis antiqua. Peripneunionicis & pleuriticis reces datur in principio, cum tales affectus fiat per defluxio. nem ; Idque cum aqua hordei. Iliosis recens , quia inflammatio est. Dysente ricis recens , cum succo aliquo refrigerante. Nephriticis recens, ad sedandum dolorem a
Menstrua educit antiquissima. Neque solum educit & prouocat menstrua ; sed& immodicas menstruas fluxiones sistit, ut inquit Galenus i ib. de Theriaca ad Pisonem : Mistam variamque facultatem, inquit, habet. Ideo alia diffundens extenuansque cogit excerni; alia , quae obnatiuae virtutis imbecillitatem superflua excernuntur, viribus partium confirmatis solet inhibere. Ieptas & Variolas emendat antiqua.
Praecipue contra Omnia Vencna recens,
quia venenum est tenuissimarum partium. Tota itaque cura consistere debet in conseruando corde , ne ad illud scilicet penetret vis veneni. in crassandi sunt ergo meatus : Hoc autem medicamentum recens
non modo incrassat, sed & refrigerat; verumque est Alexi pharmacum. Omnem desectionem sensuum leuat antiqua: recens enim magis sensus stupefaceret. Retardat senectute, inquit Gal. quia cxcrementa corporis absumit, dc euacuat.
569쪽
Quartanis febribus & contumacibus soluendis apta est Theriaca antiqua quod eXperientia comprobatum est Mompelliania Issi. in ubi iam apparent signa concoctionis. Cum enim Pharmacopoeus quidam iam diu laborasset quartana inexpugnabili , ea sol litus est media hyeme, solo usu triduano Theriacae a nobis praescripto. Expertus sum praeterea Dysenteriae conuenire. Acceperat enim Scriba quidam fatis inconsulte 3 ia Colocynthidis , unde in Dysenteriam inciderat. Praebui illi 3 i. TEeriacae nuper paratae r & conualuit eo solo remedio exhibito. Rursum ederant quidam salsamenta putrida: e quibus duo
obierunt; tertius, me consulto , vomitione facta Theriacam sumsit , & cur tus est V τ autem finem dicendi faciam : Recens valet aduersus Venena 3 antiqua vero aduersus morbos diuturnos & inuetera
Rejicio eorum sententiam, qui Theriacam pueris recens natis praebent , ne sine obnoxii ut aiunt mulierculae) venenis. Data cnim pueris iam primum in lucem editis, calorem natiuum obruere potest Recens , cum frigida admodum sit : Antiqua vero sua caliditate evanescere face
Varia autem eius est do sis: quae a m uJ
570쪽
tis indicationibus suinitur. Si enim a R. et a pars sit remota , ratione optima dabi- vut maiori quantitate, quam si sit propinqua : xt si ad Podagram, dari debet maiori quantitate , quam si ad Ventriculum. Recens item minori quantitate danda est,
quam antiqua. Recens e Vm periculo non acat I at antiqua, ratione caliditatis, naturae amicior est. Calidum enim qu odammodo secundum naturam cst. H. aec sunt Theriaciae commoda , quae
persequi nobis libuit. Plura require apud Galenum de Theriaca ad Pisonem ; qui sigillatim eius facultates describit.
ex Lobelio. Rr Mant i huius nobilissin i Anti
doti concinnatores Veneti , terenda duriora & crassiora , ordine contundunt , in lebetem iustae magnitudinis indunt, permistent: quae deinde in variis pilis aeneis, siue mortariis exacte & operose ab operariis tunduntur; humidis siccis immixtis, disti ibutisque ,& pilis inter tundendum opobalsami succedaneo
inunctis, ne pilis & pistillis adhaereant, dc pollinis iustar ea halcut. oliba.