Sancti Aureli Augustini Opera

11쪽

Praefatio.

miti misit. hie ad Augustinum. efflagitanti Valeri0 ut Iulian0r08p0nderet, etsi p08t integrum Iuliani 0pus aeceptum re-8p0ndere mallet, tamen eX0ratus librum secundum de nuptiiset 00ncupiscentia c0nfecit. Argumentis adumbratis iam accedamus ad subsidia eritida quae in h0e u0lumine adhibita sunt enarranda

I. DE PERFECTIONE IUSTITIAE HOMINIS.

uetustate et b0nitate facile principem l0 eum 0btinet 00d0x Lugduno sis 524 iudiei0 L00p0ldi Deliste qui in Notiees et L fruiti des Manus iis de la bibliotheque Nationale et uti res bibliotheques t. XXIX 388 sqq. eius descripti0nem c0nfessit

s. VIII ex. scriptus h00 0pus quium Dil. 2-19 00ntinens. liber umid0 l000 asseruatus esse uidetur. qu0 factum est ut aliqu0t Dlia damnum trahor0nt. ita rati0rum 2 et 5 partes ad r0l0gendum diffissili 0res euaserunt, Di. 14 pars cum lati0 1300nglutinata e8t, qu0 00mplures sententiae et singula u0cabula uix di 0sei p0ssunt; etiam latia 15. 16. 17 e0rrupta sunt. c0dex m. 1 per8aepe temptatu8 08t, rarius alius manu8 00rrigentis uestigia deprehenduntur. initiales rati0cinati0num u0ees et prima resp0nsi0num uocabula rubricata sunt. in uniuersum liber mend0rum quibus c0 dices pl0rumque inquinati sunt immunis est. 1100ales declinati0num et eqniugati0num fere Semper pura0 traditae sunt; in radicibus ae et e suetuant; nam eaedemu0ces in eadem pagina m0d0 per ae, m0d0 per e redduntur, uelut querendum, presertim, e ressit, confractendent in u00ibu Sbarbaris e 0ccurrere 80let: sed osti, gresi, demonia. in c0Π-80narum permutati0nis genere haec fere mem0ratu digna sunt. qu pr0 c Saepius legitur in sequutus, loquutus, quur. rar0d et i c0nfunduntur: aliut semel, saepius inquid: b et urneyuuimus nestabimus); semper reperitur quicquid et querella, Semel adiuncinit. 00n80nantes praep0 siti0num adsimiles plerumque fiunt in quemammodum, ammouenteS, αSSumimus, annotresti: in uariat: insonat, in utare, impertit: n0Πadsimilatur ante i et re inlustris, inreprehensibilis, inluminans.

12쪽

IIII

Praefatio.

Ρ C0dex Parisinus n. 9544 membr. misc. 1 0l. 214 8. VIlII nitidissimis litteris exaratus haed Augustini 0pera c0mplectitur: de se, fetione iustitiae hominis, de natura et gratia, ad Valentinum et cum illo monachos epistolae duae 214. 215), ad eosdem de gratia et limero arbitrio, ad eosdem de correptione et gratia, epistola Prosperi ad sem Augustinum de quaerella Gallorum, epistola Hilarii ad sem Austustinum de eadem re,

set Augustini de fraedestinatione seorum, eiusdem de dono ferseuerantiae. c0dex humiditatis iniurias perpessus est, unde in primis Ditis linearum superi0rum saepius tantum apides litterarum e0nspieui sunt; lal. 2 m. s. XV XVI textum inter lineus ascripsit. idem multis l0 eis e0rrectus est 11011 80lum manu 8cribentis sed etiam alia manu s. XII XIII cf. 1 0l. 12 14'. 16'. 16 . 25'. 29' . num h00 00dide Benedictini usi sint diei n0n p0test, sed uerisimile n0n est; ex c0llati0n0 00rum autem, i. e. 00disse Parisino latin0 11657 id n0n apparet

qu0d ea pars Diti 132 ubi libri adhibiti n0tati erant desecta est. iv 0rth0graphia quae dieitur in plerisque eum praede dentio0 dico facit, nisi qu0d semper quidquid habetur. D C0dex olim saneti Di 0nysii nuue Parisinus 2095 s. VIIII

13쪽

Praefatio.

C. F. Vrba n. 379, nune n. 393 insignitus Di. 172 s. VIIII seriptus est. hunc librum, ut Di. 1 et Di. 72'. 73' adn0tatum est, dedit seste Mariae Remensi Hinomarus archieps. 001 reci HS est manu antiquissima librarii eiusdem Dre eum ipsius e0 dicis Seriba aetatis, c0rressturae ipsae pleraeque in margine app08itae sunt. lib0r pra0ter h00 Augustini 0pus Augustini quae sequuntur 0p0ra e0ntinet: de natura et gra ia; ad Valentinum e p.

ue 214. 215); de gratia et libero arbitrio; de correptione et gratia; ep. I 0veri ad Augustinum; es. Hilurii ad Augustinum; de praedestinatione; de dono perseuerantiae; de bono coniugali; de sancta Miryinitate; de nuffiis et con usissentia. 00dex ad emendati0nem minus auct0ritatis et utilitatis habet. C0dox V0ssianus latinus Lei densis n. 98 membr. mi Sc. Viii 4' s. VIIII e0nractus hunc tractatum lat. 74-90 00mplectitur. liber c0mpluribus manibus quarum r000ns latissime gra88atur emendatus passim in margin0 seh0lia manu alia app0sita prae se fert velut: qui sit perfectus cursus, ieiunium, elemosina oratio, testimonia perfectionis, munda oratio, modiis

C0dex Aud0marensis 8a int-Omer) n. 251 signatus s. VIIII O X exaratus describitur in Catalogue generat des Munuseriis desbibl. suti. des dep. t. III nisi qu0d in quia l0g0 tractatus decurre pro m0rtuis sterenda lal. 73 sqq.), epistula Isso et 0pus stulum de gratia noui testamenti lat. 103 sqq.) desiderantur. codex a c0mpluribus librariis, lib0r de perfectione

iustitiae ab un0 exaratus eSt.

C0d0x Britanni et Mus et 1 8332 s. X ox tribus partibus in Bunum u0lumen c0nglutinatis c0n8tat et earum pars prima lal.

14쪽

Praefatio.

mis d. lal. 185 s. X exaratus haec geripta e0nti 0t: Di. 1 Sermo 46, f0l. 19 Augustinus de mendacio, 43 55 Augustini epistulae Ib. 20. I9. I. I5. 2. 5. 6. p. 8. 9. I . IS.I0. 4; Di. 56 Sermo 86; lal. 62 Prosperi ep.; Di. 67 Hilarii es. ad Augustinum; Di. 72 Augustinus de praedestinutione: lal. 99 Augustinus de dono perseuerantiae; f0l. 129 de per- feetione iustitiae hominis; Di. 1 8 de natura et gratia; f0l. l80 Augustini es. 2I4; s0l. 182 Augustini ep. 2I5. ad libri 0riginem adn0tati0 p0rtinet Di. 1 adscripta: Liber sei Petri Corbeiensis Sti Germani a Pratis et in m g. inferi0r0 additum:

n. 768. 00dex praeter librarium et aliam manum fere c090uam manu recenti temptatus e8t quam Benedicti n0rum e880 0011- tendere 110n dubitam HS.

K Codex Carnut 0nsis 48 Ol. 128 iudici0 Henrici Om0nt s. X-XI scriptus eadem 00demque ordine se exeipientia 0pera exhibet atque e0 dices PD et praeterea Di. 125 128 Aliquot authoritates eae libris sei Augustini, quarum Sex pri0re8 ex libr0 de ciuitat0 dei sumptae sunt, septima eae eodem sermone de continentia, 00taua ei l/bro contra Feliei anu, sed 11011 est ad finem perdueta; e0dex enim in fine mutilus est. Benedietini in ad 0rnanda editi0ne sua n011 h00 c0 disse usi sunt 80d libr0 Carnutensi n. 97 Di. 97 s. XII qui eadem 0pus gula atque ille c0ntinet nisi qu0d traetatu deferseuerantia finitur; reete autem ad 0tutum est: ee deruier fruite V est sus

complet.

N C0dex Cluniae ensis 31 Paris. N0uv. aeqv. lat. 1449)s. X XI quem L. Delisio deseripsit in Inventuire des munu- seriis de tu bibliotheque Notionale fonds de Cluni, Paris 1881 p. 81 sqq. lal. 7 -17 h00 0pusculum exhibens parui pretii est.' C0dex Bennensis 176 s. XI exaratus h00 0pus lat. 1-6 praebens iis quae diuersa ab aliis libris 01Ort nullius feruauet0ritatis esse c0 arguitur. C0 dices qui sequuntur inspeximus quidem et examinavimus neque tamen ad usum eriticum reu0 cauimuS.

15쪽

Ρrae satio.

C0dex Taurinensis bibl. Vniu. I. V. 5 s. XIII f0l. 60 Τ Aurelii Augustini doetoris liber incipit ad Paulum et Eutro sium de serfectione iustitiae hominum 72 plieit liber

de serfeetione iustitiae hominum Scriptum amplectens pr0ximeaee dit ad libr0s OK; p. 19. 25 ignorantiae uestrae desi deriis l0gitur. J0d0x Casinensis CCXXX s. VIIII X hae inseripti0ne Cipraefixa: Contra obieetisnes conclusionesque Pelagianas sub titulis quindecim. Responsio sei Auyustini eae libro ad Pauluet Eutropiu efm de perfectis iustitiae p. 62-65 Augustini 0rati0nem inde a p. 4, 11 Ante omnia usque ad p. 14 22 diligentius aduertamus seruauit. h00 fragmentum cum c0 die ein editi0ne excerpt0rum Εugippii pr0 fundament0 p08it0 et 7, 5 ambulare et 8, 18 ad deum praebet. C0 die0s Vind0b0nenses 766 s. XII ot 735 s. XIlI nullius pretii sunt; in utr0que 19, 25 ignorantiae uestrue tenebris legitur. C0dex M0naeensis 1 4614 Em. F. 117) s. VIIII X excerpta MII 4, 21 Quaerendum est inquit feceretum uoluntatis an necessitatis est - III 6, 26 male habentibus exhibet. hae diserepantiae l0 eum hie 0btineant: 4, 25 si ne essitas est;

manu scripti 110tantur. I. Gallicani. Codices Parisini bibl. Nationalis): IS983 8. XII in.: IS973 s. XII; 2202 s. XIII; 2996 s. XIII; I999 s. XIV; 2176 s. XII 20 S s. XV; 20S s. XV. in bibliotheca armamentarii 307 447 8. XIV; 550 625 s. XIII. cod. Abrincensis 94 s. XII; Bononiensis B0ul0gne s. Mer) 49 s. XIII; Atrebutensis 463 s. XIII; Audomarensis Satnt-0mer) 84 s. XIV; Duae ensis 2D s. XII; Diuionenses I 54

16쪽

VIII

s. XII; Laudunensis IPS s. XIII; Rotomagenses 475 A. I 599 s. XII, 477 A. I96 s. XII; Trecenses 49 u. M s. XII, 69 8. XII, 70 8. XIII; Valentinianus I 56 s. XII. II. Itali. Laurentianus Plui. XVII d t. cod. IX s. XIII; Vaticani 414 et 656 s. XIV. 509 et 50I s. XV. apud Ρasinium Codd. bibl. Taurinensis 1749 t. II 59. 211) commem0rantur codd. CCXL s. XIV et DCLXIII s. XIII. III. Anglicani. Brit. Mus. add. I pS4 s. XII; bibl. Reg. 4. B. XIV s. XIII; Burn. 293 s. XII; Hari. 3077 s. XIV; Aberdeen Kings College D. 5. 3S s. XIV et O. I9. S s. XIV; Cantabristiensis S. P.

IV. Germanici. Monacensis 3826 8. XIV; Uratistaviensis Un. Bibl. cod. cla . I. fol. 259 8. XV; Rheno- Traiectanus 63 s. XV. V. Austriaei. Admunienses 7I2 8. XII, 264 s. XV, Claro-Vallensis

VI. Belgicus Bruaeellensis n. 444 8. XII; . V1 I. Helveticus Scaphusiensis Schairhausen) 2S s. XI XII.

Omnes c0 dices qu08 enumerauimus diuersis quidem viis tamen ex un0 archetyp0 descendere et 00rum integritate et mira omnium quae c0nsiderandae sunt rerum c0nsensi0110 euinditur neque in cla8ses abeunt sed 0mnes unam efficiunt. nam qu0d

fert, n0n est tanti, ut 00 nisi aliter Statuamus. Ad qu0rum e0didum fidem I0hannes Amor bae hius cuius editi0 prindeps Basileae a. 1506 pr0diit 0rati0nem res xerit eum nusquam indiearit listet 1108 fugiat, tamen aecurata examinati0ne eum n0n unum aliquem librum tamquam ducem sequium esse effieitur s0d te eti01108 libr0rum qui in pr0mptu 088ent ut quaeque apti 0r uideretur delegisse. permultis l0cis exhibetur textus qualis c0dice V 0ssertur. Quam rati0nem Benedicti ni ditio Monactorum S. Bene-dieti e congreyasione S. Mauri. Parisiis apud Franciscum Mureuot a. I 6969 in h00 0pere recensend0 secuti sint ex 00rum c0llati0ne Parisina, i. e. 0 00dice Paris . lat. 11657Dl. 132. 133 c0gn0scitur. illud certum est Benedieti 0s ad editi0nem L0uaniensium c0 dices c0mparauisse. quibUS autem libris manu seriptis usi sint etsi ex hae e0llati0ne n0n patet, quia ea pars Diti 132 resecta est, tamen h0e inde c0gn08ditur

17쪽

Ρraefatio.

VIJ II

uult homo furiat; 5, 15 con siteri 0mis 80 ei; 5, 21 potest homo; 5. 21 habeat; 7 li demens est; 8 2 erit plenu; 8, 5 neque enim erit; 9. 12 et Messemus; 9, 20 in Mouissimo; 12.21 iustus est; 14, 21 deinde; 17, 6 nolumus; 17, 23 auferetur sed augebitur et implebitur; 19, 13 sensu; 21, 8 leuem 0m.; 24, 23 et eo; 26, 21 in 0m.; 28, 6 ut n0n; 28, 23 contra. Se ipsum; 29, 7 malum 0m.; 35, 2 reae iustus; 37, 12 opera 41, 13 non uidet; 41, 18 quid erimus; 43, 1l esse neces

sariam.

II. DE GESTIS PELAGII.

18쪽

L Atqu0 uetustissimus e0dex est Laurentianus Ρl. XVIII dext. 00d. IV) membr. miseell. iii 4' min. nunc n. 193 signatus 1 0l. 195 s. XIII exeunte scriptus. hic tractatus 1 0l. 73-890ecupat. lib0r ab un0 librari0 00n eius manu alia haud c0aeua paucis l0 eis c0rrectus est. 00mpendi0rum usus imm0 desti0rest, c0mpendia ipsa charaetera illa a0tate usitatum prae se ferunt. Sunt etiam quae ad legendum difficili0ra sint, ut qui describebat facile errare p0tuerit. 00dex, ut Bandini in Cat. IV 531 testatur, in Fl0rentin0 S. Crucis e00110bi 0 Min. C0nventualium adseruabatur unde in bibli0the eam Laurentianam translatus e St. U C0dox Urbinas 84 - apud Benedicti 08 n. 118 prae sesert - membr. mis d. in Dii0 s. XV exaratus laliis 248 00 8tat, qu0rum du0 0rati0ne uacant. numeri quaterni0num m0re usitat0 app0 siti sunt; uiginti quattu0r 00nspicui Sunt. capitu-l0rum numeri ita n0tantur, ut aut in seripti 0 libri aut eius

pars addantur uelut: Aurelii Augustini epi de gestis Pelagii cupitulum primum incipii et extrem0 capite app0nitur: Aurelii Augustini de stestis Pelagii contra aduersarios gratiae uni uricrepitulum primum e licit. Ineisu et uulum indisse feliciter.

Lx C0dex Laurentianus Ρl. XII 00d. VI) membr. mis d. larma magna s. XV litteris nitidissimis diligentissime ut perpaucis l0 eis e0rrigendi uestigia deprehendantur scriptus 1lalia 20500ntinet. 0pusculum flat. 114-139 ample etitur. in prima pagina insignia gentis Medisseae impre88a sunt. F C0d0x 0lim Faesulanus nunc Laurentianus X membr. misc. in lali 0 8. XV elegantissime binis c0lumnis exaratus Ditis 304 c0 stat. tituli singul0rum 0perum rubricati, litterae initiales uari0 c0l0re depictae sunt. paginae primae marg0 picturis 0rnatus et insignibus gentis Mediceae instruetus est. inseripti0 Dii0 200 et subscripti0 Dii0 216 eum praecedentium

19쪽

Ρraefatio.

C0d0x 0lim Faesulanus nune Laurentianus XV membr. Fhmis e. s. XV binis c0lumnis litteris puldherrimis scriptus f0l. 329 hunc traetatum lat. 207 221 exhibens detera praede denti similis 6 St. Η0rum c0dicum testim0niis textus e0nstituendus erit, Si quidem numer0 plurali uti n0bis licet. nascitur enim quaesti0, utrum c0dides qui supra deseripti sunt in classes 0rati0nem plus minusue distantem 0sserentes discedant an quattu0r p0 Steari0res ex prim0 manaverint. B0bis quidem ualde uerisimil0 uidetur UUFFὲ e0 dices, etsi capitul0rum titulis Ly a ceteris discrepat, ex libr0 L n0u quidem 0mnes descript0s sed deriuat0S esse. qu0d mira 0mnium quae alicuius m0menti sunt rerum consen8i0ne euinei p0sse arbitramur; discrepantiae uer0 siue err0re siue induria librari0rum 0rtae, quae hic illic 0ccurrunt, ita sunt c0mparatae, ut facile expediri p088int neque huic c0niecturae aduersentur. uelut 57, 1l positioni sol F pro omni F m. I propositioni Ly; 70, 19 u0x etiam in Lita breviata est, ut n0n attente legenti V appareat, qu0d L

qui err0r facillime explicatur, si respexeris Pelagium Sic reddi 80lere: P.; cf. etiam 63, 15; 70, 11. sed licet haec c0 ieetura respuatur, illud certum est 0mnes codices ex un0 archetyp0

descendere.

Praeter h0s libr0s manu script0s quattu0r c0 dices exstant s. XVII 00nfecti, qu0s ips0s per se nullius pretii esse d01110nstrabimus. Sunt autem hi.

00d0X 0lim Thuaneus, tum C 0lbertinus 1907, Regius lily, Ρ nune Pari sinus 2097, cuius tegumenta insigni gentis

Mediceae 0rnata sunt, Di. l-43 Augustini uerba praebet lat. 44 46 00ntinentur: Variae Metiones eae collatione MSSquae eitans in tr/bus blibliotheeis Sere , Magni Dueis ut Di. 46 47 eap. XIIII 87, 24 haec u0rba explicantur: neque enim -88, 4 assumpsit, ubi pr0 neque enim pr0p0nitur etenim Videtur legendu loco neque enim etenim sublata nega tua et inductu in fine seriodi interrogandi notula. inscripti0 Variae Ducis, e0rreeturae in textu laetae, l0 ei seripturae saerae in

20쪽

margine adp0 siti et enarrati0 l0 ei Di. 46 - 47 a m. 2 pr0laeta Sunt, cetera m. 1 adtribuas. In uariis lecti0nibus scripturae quattu0r 00dicum 0sseruntur. iam quaeritur ex qu0 libr0 00dex Ρ deseriptus sit et qui sinte0 dices qu0rum Scripturae pr0Stant. Atque eum capitula in P et Ly iisd0m l0cis n0tata sint uerisimile est Ρ 0x 00dice Ly 0riginem trahere. quae c0niectura amica lecti0num c0nspirati0ne pr0batur. Ly in uariis lecti0nibus primus n0tatur, 800undus est F/, tertius F. u0lut in

ad 0tatum est autem: que in illis e itulis taeebatur ei 3' F) frimus et se ni s in nullis I 'Fl); lal. 23 ldgitur: Menies et transies ab initio fidei 90, 4), adn0tatur: Venies et transies ab initio fidei, 3' F) ueniens et transiens ab initio fides. Π0n pr0 cert0 affirmari p0test, num quartus c0dex, quem i8te ad 00nlarend0s libr0s adhibuit, ill0 sit quom littera L signauimus, cum aliqu0t l0 eis lecti0nes sex quart0

ditur: in 1 diis, qu0 l000 quamquam L in nullis exhibet, tanton ille qui c0didem c0ntulit ita a uer0 aberrare p0tuit. R Cum e0dide Ρ et in capitum titulis et in textu et lecti0nibus uariis e0nc0rdat 00dex Riceardianus 23 11 s. XVII. etiam in h0e libr0 Augustini uerba praemissa, tum 3-4 paginis tutiones perscriptae Sunt pr01 8us c0nsentientes cum eis qua8 in Ρ deprehendimus. et in Ρ et in R librarii su0pte iudici , et arbitri 0 hie illie emendauerunt, uelut in P Di. 12 TI, 17) n0tatur: lege quoquomodo atque eadem manu Scriptura c0 distis P quo in quoquo mutata est; s0l. 13 72, 20)seriptum legitur: a 3' F) abest enim. Suspicor transpositam coniunctionem et legendum: et di mandata custodire si uelit