장음표시 사용
733쪽
De Medicon princip. Hi ori Lib. IV.
non omnes operationes persectinimas habita. Similiter A omnisNam primo audiamus Galenum II, r. e iustar. a. de temp. I. in'. Temperatus omnes itim naturales, comI,9 Coimiasiel si serissim cui itimis inaestatem tum animales virtutes inculparas habete intemperatns Actio, hac itidem aliqui nomine abutentes ratius ero, ad alias tamen est valde ineptus. Eadem etiam ratione sera vero q ἱn eius est mi isticanisvia,quam ore ca- temperata complexio dicitur maxime proportionata for- ne vincamem appestes, M. Ab hoc sidere dies canicula- .mae viventis sid resistendum morbis, collective tantum, res sunt dicti,qui secundlim Galeni opinionem lib. a. de quia scilicet . nullus est: morbus cui licet valde parum aliment facult.in initis, ct lib. de dochmemto pueri epilepi non resistat, tamen distributive ad resistendum singulis cccap. . in .sunt viginti quidem ante, totidemque post morbis magis proportionata est intemperata complexio, caniculae exortum. ut aperia constat ex lib. de ost. 7. consei, cap. 6. Verbi Exoritur sidus hoc ex Plin.lib.18.cs.18.tempore aesta' gratia , frigida magis proportionata est formae viventis iis ardentissimo, sole primam leonis partem ingrediem ad resistendum causis calefacientibus, quam temperata te, quanquam pro varietate locorum hic exortus a quitide sie de aliis. busdam varius constis tur. Et licet ab omnibus canicula Secunda obiectio Cur Galenus ad facile incidendum dicatur, quum calor furibundus exaestuat; tamen canis, in febrem,calidam humidam temperaturam praefert hu- B & canicula , non unum , atque idem est sdus, siue
.eV.cit calida humida temperatura eb est magis parata ad febrem, quo humiditas magis superat calorem, cum igitur in humida ianthm,humiditas magis saperet calorem,quam in calida humida,ut constat,erit illa ad facile incidendum in febres magis parata. Dic, eadem ratione sequeretur magis paratam esse ad febrem temperaturam frigidam humidam quod nemo concedet in hac enim humiditas magis calorem superat,quam in temperatura
calida, Sc humida. Ad obiectionem dic solum excessum humiditatis non praeparare ad facile incidendum in febres,& putrodinem,sed si iuncbus duabus qualitatibus simul ditas laetit amplior calore,eb Acilius in Abiistrum, sed duo sidera, seu duae stellatum constellationes, unam canem maiorem, alteram minorem appellant. Maiorem canem exis stellis constare, minorem
ex duabus solum Rex Alphonsus, Principum Lusitanorum sapientissimus, & mathematicus insignis memoriae
Vtrumque astrum dicitur Sirius,& Plinius ς aniculam vocat maius astrum, lib. 2. cap. o. ct s. ct lib.9 cap.IC: Idem firmant Iulius Firmicus si .8.cap.9.Ioan. Pontan. insua inania siue de sellis Galeotus Martius lib. depromiscua doctrinis, cap. 36.CElius Rhodigin lib.II. antiq. oris qui- Iin cap. 27.Et nuper Petrus VVinsemius Γb R de sirio,
'ntibus,quo homi- metro 3 s .eloquenter. ζ - tantam ex his sideribus sublunata 6--- incidunt, qudd loco .significat Anicenna Consule eru- C tionem supra citati auctores unanimiter retuleruni
HI ST XL G A L. ET R AS. De febri ardenti. Febris ardens, gelidae potu sanatur.
inisenis autem hic erat'cus,ct calidu, ubi prima N: accessione ' di stiride heminas bibisset, statim quidem vo- sirmuit gauissimam bile non mi δεῖ rem ponetia dessa
Nam ut Plinius cit. loc. asseuerat, in horum exortu se uent Maria, accenduntur solis vapores,fluctuant in ceulis vina,mouentur stagna, canes maximesia rabiem aguntur. Quapropter meritb Galenus etiam vigere febres ardentes confirmat, lib. I. epidem . a. m . quoniam
sidus hoc corpora vehementissimὸ calefaeit, &adebingentissimi hoc tempore aestus vigent, ut semina iactata non nasci ob caliditatis, & siccitatis excessum scriptum reliquerit. Hoe ita esse extur sum isset, iam febricitare desiit, M. Galenus D Et .Eneid. 3. esse,experimentum testatissimam fidem facit tum est eorpus prae aestu , quoniam feruiduss,ignis ardentes immittit vicinior flammas,hinc ilia Atyue ubi hiulcasti indit canis astifer ama.
Quidam iuuenis febricitauit diebus carucularibus, ct potauit hora imum aquamfrigidam in quantitate unim cρω- thoe euomuit incontinenti choleriam rubea ct agelaui se-pe,2pes cibum sumst aqua frigida cocolos duos, s febris
cessauit,sc Rasius lib.3 .continent tract. I . cap. 2.
T Nstitutum prosequitur Galenus posito exemplo in iu-l uene calido sicco , qui frigida epota , fixuissima bileta esse refrigeran-δe humectanda.Licet au Usterilis exurer Pius agros Arabant herba,&victum seges et galat.
sitim, moria ne fores morialibminis situ T lauo conti ae tamine coelum. Quale Homerus Illiad. 21. sic ait. Lucidissimus quidem canis, sed malumsignum perficit, ct multam febrim adferemiseris mortalibus. C.Tib.lib r.el. 4. Et canis arenti torreat arua siti. Persius initio 3 α.umd-- coquit, patulapecus omnesum viso Ur st plu- sic. & Homerus lib. 3.cam Od ID stitutus aeger:Nam membra calore exiccata, rigidae potu Et Od. 29. refocillata,peccantem humorem per vomitum,&aluum E Iam pro onoris, ct sella vasiani Ieonis, expellere potuerunt, quod auxilium aut mitigandas ex Sole Hes referentes cos. ardore ingenti febres,summum esse,veteres edocti a Ga- Ouidius lib. s. stor post ortum caniculae. leno lib.s meth. . .ct II .eiusE cap.9.de alii ivn nimi- Tot titietas, praeripitumqueseges. humores retinet,inutiles expellit per aluum,urinam,vs Nec nocuit tectis ignis nec Syrus a se. . mitum, & sudorem. De cuius potus utilitate sit pluta Silius Italicus Annibalis pertinaciam describεs ita eanitidiuimus lib. a.inc .hs.14. Nec pulveresessum, P .
ri experimento cognoscimus ' Hippocrates lib. s. Aph. Avienus in Arato seo. J--.Sic ait. b cane,ct ante canem di sies sint pingata Liber vestigia'Auardet,se. riones.In cuius explicatione vatij varia pronunciant,sed ' Cui plurimus ardor. Lib. IV
735쪽
De Medicor princip. H I. Lib. IV. 6M
naturam talis, inhoc putat illi pugnare ob simplici-'A. telligenda est, ct uc nec in thorace, nec 1n ventre debet ratem eius quis licetra E sita non scinon tamen esse aliqua debilitas nativa et morbola; tunc enim aqua aulae en conuerti in numorem aliquem qua ratione non gida partes reddit languidas, & ad proprias ainones ari: tritan: Eoriramentit bilios; quia quando hillis re- -valde ineptas, grauistinaque deinde excitat svnplomata, dundat in ventriticio ut in myibus vicini aut in venis, aliquando gula ita assicitus,ut impediatur omnino de gi aqua obses tenuitatemattenuat, refundit bilem, docuiti -titio,quod viro quadragenari cicontigisse seri Ut Calenus ea pemiscetur, Ee disset uitur, requia omnis sistisS α ub. neth.cap.8.quare Auic. I . LI 'γα eiusEt se Maicoloris expers est, bilis etiam qualitatesacquirit, fit querim semita, G c. in febribus cum ventriculi debilupta, illiora, & bilis ab ea augeri dicitur, tum quoad pran- vehementis fidi ditatis aquam Nohibet. Erilicet haec mirum, tum etiam quia ad corpotiriarsionem, perinde est, conditio de quacumque debilitate possi: intellisi, magis ac si talis aucta suillet. . D I: - . .ia tamen proprie Ee illa,quae pororum laxitatem qui solet Quamuis autem haec expositio a multis recipiatur, in est intelligenda, de qua Avicen.E. i. do'. a. p.
reprobat in acutis, quia in biliosis biliosa est,id est quia .Tertia conditio est, quando ventriculus tagiduis, tin dem auget, non aiusensum tantum, sed vere,ali sin bin heparui enim pars stigida sit,ex gelidae potu yald a diis 3 liosis non reprobaretur, quia calorem, & amaritudinem B let, siue frigiditas sit naturalis rationς aetati., dc tempera hillis remitteret Galenus vero expresse is coem. docet eam menti siue sit morbosa,& praeternaturam, Si φrgo sejgido in ventriculo bilioso corrumpi, per corruptionem autem existente ventriculo Egidam propin eristi gid a illius par non solum qualitates mutat; sed re formam, dc sic vere cis intemperies intenditur, & slim operationes impe- an bilem conuertituri diuntur,olik7.naerii. 8.8.notauit Galenu f A: Dic ergo &n is proprie ad Hip.mentem, aquam in Quarta conditi oest quandoi ammatio unxit ceribus hilemconueri in biliosis febribus, nempe quando sola adest,ut in ventriculo, intestinis,lecor lienein sinitium: simitur Lin acutissimis,in quibus aegros sine cibo usque missiditatesta hic potus Eumorem concoqui in ei ad statum sei badHi p. nam it se explicat,3.Mut. cit. di- cemi prohibet: obstruit enim, &Hunoris resolati emcens, esm neque tussim sedare, neques tume cera ,siquiae Iimpedit Aetius terrab. a .c.7a: adstipsacru*II bignem, is nepotim nossvnuin, id est siquis sola aquautatur,& id est erysipelas. Sed ipse sibi contradicit invisest , qui Datur infra inqvit,' Atque Spessim, bili F-que est, adi tetrab. 2.se .r .c. 89. defebrali nns, hoc inde igessiatim ei maxime labest 'tubiis νacrimem venerit, per quae circa viscera actetione, in hoc assecta gelidη potu cum verba intelligisti in m. ventriculi vacuitatem, hoc utilitate se usum filisse apposta historias gloriatur Deinde esL quando ventriculus fuerit vacuus: Melius tamen. - reluctatur Galeno, hic enim lib. tith. πιν. s . purum eri-llicat Gilenus lik3ue t. p. dicens, grani HI-facere,, C sypelasnon aliter, quam potu stigidae posse sanari conteά--res caraesidiis, iam ab im emor uxnitur: in ergo in dit. Dic, prolabet reus Didae tum ante costionis noti di moram in vitatibus in bilem.vertitur. Neque hoc tu propinat ante diem quartum, sed inincremento sum . Eus simplicitati repugnat,namlicet propter hanc nequeat Galenus vero cum signis coctionis jecincedit. Dic secun -- in immolem veri I scut&sbia nutrire non potest, db: si ignis se ex in visceribus non valde opprimit, i totest tamen cqnuertibili permixta, quemadmodum cum terdicendus seigidae potus, vigren ab a Aetius docet , se succo alimentiti orin sanguinem veri potest. Coniale Nero febris inaes m ΠΛ Ο -
1 Leprobat ergo eam Hi p. eit loco solam: n I e sequi sese quam Ariona ex impeditare luti Moximet,& mulsam. Ita intelligendus est Hip:6.epici P. . hum is sistoria, quod confirmat Galenus in loci muls
quis re .Fa' Mic. t. cap. O . eius. potum in febribus I 1: Quinta ccinditio est quan est dolor in neniis, uxsti .praecipua curaesonas spe repositam esse asseuerat odiet,qui Abriandenti corripitur. .etuae in prio. Sa in potione aqoe s 8.Alexandet Benedict.Κλαο. .i . quam etiam inas solet gidata actu eripitarii do applicitaui intestinorumgo nMam menta per asse rese C Vallelox Tarentinus libe mirare portet, qua- , Psilou. m. 28 Ioannes Crato ui .ad, - IBI S
ditis non debet intellisi disiunctive dc ut inue: Nam E Sexta conditio,est temperamentum paue anguinisέα. etiamsi hamo crudus 1it, non tamen aqua Digida est pro- enim est: ciloquit Avicen quia i c calor est- dehisiis, Ulcienda, quando tenuis est cesidus,quoniam illiust & sic partesαὶ calore naturali destitutae a figidae potute lentu concoquitur,ut doced Anicen. l. amaa ιρο α valde laetantus, Me paucitas sanguinis ex pristis aegris k L aquaquide-stigia aesti liud, c.Similiter et aer etsi tudine , siue alia ex causa reum ciacat. Sic Ubios ἐhumoc cratas si quando iam est concoctus,n6n est pro- gendas textus Galeni tib messo . do cemis in cDUOre bibenta aquaHyda, vipuebit. Circa quam condici a calido , &sccb cum maiori mm13αcautela atram H- quando humor crutas, & crassus , in piptia febtis sudenim minus de sanguine labet, quare lib. s. quentiretio, sed simul Ierim, quamo 4re corpore t ri tui cap.3 aia D.dicebat, ideoquae minus istalis qui eriguum Si humores cruὸ i&crassi , sic febris ex humoribus t c guinem rentia tinent igi potio estoeetemcrnamque uibrisoriarur ti Ica ad solita Mann iis partes feri rarit, si ut mus Neminivri
736쪽
738쪽
tam vimoribus sed mitibiis sunt similia , ob qiuriintudine n a paristus id tutantus.&'rimpurcem nisii tum g itia de potentia in iniim 'non' secun8 5. si si uilitudo purgantis cum Eumbrerum cunJo. Non dici nisi omni gata in re causa-p actoriis, cur in superpurgationE a propcietate attrahentia firomnes humores Pu turi Dic, Insu spurgatione v cum illis quis realim s. I ii omnes humores non propter vini pharmaci pur- SUtimo. Medicamenta vittis,sed ob alias vetust scilicet dilatationem vasorum, humores, ergo nonsimiles moram irritantem expulescem, Ecdebit talem teten- B tam & euphorbium humifficis2quae mma a viόletitia maligni medicamenti con- sunt frigidi humidi mec se Untur. Sed adhuc instabis saltem oportere quandiu ca. Dic: non recte -erti et in O pote ita et pomoe aliqua: humoris similis cum sesistantiae quae sequitur m Mouque in toturi vacuetur. Dic: Pur ti hemescit Itale elementalis, sed ex non sola attractio medicamenti; sed etiam expulsio natu & non participatur sempe Sexto. milia similia se non trahunt, igitur limilitudi
,. Non dicuHas omnia similia si trahere,sed omnia tris quis realitati; limo. Medicamenta potius attrahunt dissi,niles res, ergo non it dinam agaticusnttrahit pitui
1ntiae quae seqvitur modum mixtionis Esse si illa
eramento, quia haec totiuk rei substanti non non sola attractio medicamenti; sed etiam expulsio natu & non participatur semper ab eodem modo mixtio s caestinam ii e GaIEni ρu Pirio fimbri amem attrit1M- elementorum ,- nec eadem piae atione m teriae: Iesuatara DG o pellente. Vbi igitur in s more minimum hominis Orm no seinpexm girit eandem
vidis siti stinet id morbi in quo humor crudus est, dc proprietas ista si e Menti requibi eonstemehteri
recinetur tarai steliciterpursatio non admini- praeparationem in teria, licet nonamper eadem sti strenire: ideo post testa similia in temperavietito,&in omni Ex ptincipio Geometrios 'coritat , Quaecun bus qualit litibus , di dissimilia in modo mixtionis ele que ni similia uni temo, Eadem egessinitia inter se , s 1 c mentomim. ' '
Quinetiam membra corporis sint finitia eiulant i illis itinerent limbres,uimenta etiam eos attraheren tus, quinii ab eis nutriantur, sequiturpharmac &mem hin inter se similiaesecuntra Ges: Σ acutria. Dic.Princi il: 1limenta vinci I & immutati Teqtpote . &sies iuvi illud Geometrio , solum notat acessitatem in Bita Attrahere neque fili Etsi remant i in G, & cci .a ut 1 1. Dic.Princi te thlimeotat acessitatem in Bita Attraheim-q-- eadem sunt vi, 'nia Me nitertio, sunt etiameadem inrer se, sed noti quaecunia sed potentia. que sunt similia tni tertio, sint similia uritersa, quia ad Nono. Attiamq facta 1 vacta Extendatur usque adte- smilitudinem non requiritur conuenientia in omnibus, mota, vero assoprietate sub inae, usque ad pro-
terum sit etiam simile eidqm tertio ob conuenientiam qua, atqui pharin ca contenta in ventriculo sepe tra riumn cum illo habet in aliis .quo fit ut aliquando quae harit noti modo 1 vicinis sed etiani a remptis, & extre-imiliasunt uni tertio, non sint similia inter se , Pic se is coiporis p tibiis , igitur attiniae non fieά similit cundo. Non valet c*bsequutio , eadem.enim ratione dine, siue proprietate subitasseth. pici Non negat Gil. sequerςtur omnes cibos hvitanos similes esse inter se. O c., . trahentia a proptietate ρqn. Asiere 1 partibus Diae tertio. Pharmaci dicuntur aduet a natuis:nqstrae, reinqtis, sed silum Vocet itinionein a rasin cum ti
alto. Vnicum medicamentum simplex tape trabie cuando est causal a Bonis ' cur Dirmacum 1etrahit
plures, diuersos humores cum quibus omnibus ob siro Tui mores,&ij mon trafiunt medicamentum Respondet plicitatem suam non v1detur habere posse similitud1nem; Galchus lib. i. si =j. 21. dicens. PF m e sepurgantia diu nam eleboruς eu cuat pituitam, & succum melancEM nantis esse quidem a Mendis humoribus Daniliaria, verum cum igitur vel pituita, & succus melancholicus habent , .etrahum, 1 bdiam mod esse emaciora , tentioraque,sicut uari lenissimam, vel eleboria habet duas mirus, Lea, Gen stipuferre, quippe qui adferri tummare dat inquetrum est dicendum nam hoc asserere absurdum est, quoci . sera i metistris reperiaiar , esque magnρρόre εω uerisimili sit,niani unius rei 'nica est sema. Dic : proprietatem rem msortior 61 in dammtari si traherest aptior, quam tra- peramenti non esse larmam substantialem, sed acciden- D; σα Interpretantur multi, ac si ille dicat pharmacatalem, quae in specie diuersis similis potestreperiti, quia esse Artiora, & potenti' in humori sus quos trahunt ob pullum est mixtum quoi licεt simplex. ad sensiam appa- si annexum calorini, sed soc estvisum, tiam inde seque
res,&diuersos humores cum quibusomnibus ob sim citatem suam non v1detur habere posse similitudinem; a eleboruς eu cuat pituitam, &succum melancEM M igitur vel pituitae, M succus melancholicus habent
sonstat, ex Galen. .s l. i , quare impossibile non ςst inon Si expetientia. Deinde bilis caltilissima,& inflam- idem medicamentum *ttrahere posse diuersos humores, inatae nimis attraheret si astarum, ves aliud medici & diuersa medicamenta eundem humorem: ticut enim mentum calidum 8holagogum, irrisi proprietas pecu-:bus componitur, ita etiam inurn phas sed ex intimis principi :
740쪽
ptutibus locis, dolorem fluxiones Commouere, atque irritare asseruit manifeste,vis.aph 2 . stinara. cap. s.
mnis merea dolorfluxiones con mouet,&co F eth. cap. Vitan mastine dolo incidat rursuspro aulam em n nihil , quodsam iraspra rium magis θι serpro ritet,upti monas a Pat,s C. Huius rei prima sit causia, quam Galenus profertilib.is. meth. et p. 2o.2 3.demsb. Vao. Nam ex dolore partes imbeeilles redduntur, & sic ad suscipiendos humores. Promptissimae fiunt, quo pacto illi in dolentes partes potius decumbunt, quam ab ipsis attrahuntur. Sed cur per dolorem in affectam partem humores confluant, explicat perbelle Galenus meth. cap. . Nam natura de hoc instituto acutissimsi Ioubertum lib. 2 paradox.7.
Galenus, acutam, putridamque febrem ex fugacium fructuum usu expertus,