장음표시 사용
331쪽
accessiones cum certae, ac periodicae fuerint,sae ssime intra nycthMeri spatium redire solent. Casus brundam rariores audivi, & novi, qui diebus alterianis immo qui semel in hebdomada,aut mense,affectus istius
paroxyexacte repetentes pertulerunt.Ussitatum est,cea
proffligari visae, circa quinoctia , aut sistitia
Icessiones recrudescere 3 quia sc. his temporibus sanguis ac humores turgescentias solito majores concipiunt, &proinde cum liquore partium capitis nervearum irri tuo effervescere magis apti , solitos dolorum insultus redintegrant. Veruntamen cum circa bas anni πο-ς ce- Intermittentis
thala M-haud unica longiore accessione ὸ iuprorogantur, sed plerumque periodos subordinatas nactae, nyethemeri cujusque spatio statis quibusdam horis infestare solent. Cum itaque ceptati ia periodica accessiones quotidia- nas plerumque habet, harum uti febrium intermittentium, rationes a materiae morbificae stato tempore ad plenitudinem assiirgentis, & tunc esservescentis vitio peti debet. . Enimvero supponere licet, alicubi circa capitis membranas, fibras nerveas male dispositas , liquorem proprium pervertere, aut non bene trajicere, quare cum succinnutrit , iisdem etiam partibus e sanguine appositus, non statim assimilitur , nec cum altero humore bene convenit, demum ab utriusque simul aggestis, & discrepantibus, mutua effervescentia, proindeque fibrarum vellicatio dolorifica exoritur: quod autem dolorum parox mi non eadem semper 1passo distantia sed in aliquibus citius, inque quis tardius, atque modo ante somnum, modo post eum priuntur; in causa est, partim quod alimentordm coctio'nj & distributionis munera modo citius,modo tardius Ob ςRntur, & partim quoniam in his liquor nerveus, inque -liis succus nutritius plus peccat, quare prout hujuS pi Ritudo citius, ac illius tardius contingit, ita paroxysmi
332쪽
tempora variantur: haec inferius Observationibus cita sus aegrotantium factis illustrabimus. 3. Cum cephala is intermittoetis paroxysmi Aser incerti l . nec mθrbi procuto Vis magna est, aut constan iὰ assidua existit: quare cum utraque causisa. pedeest, & non raro altera desideratur, morbi insulto non ad certa alligantur tempora, quin isti in quibusdri sunt velut fortuiti, & accidentales, in aliis, quibus pra. dispositio ad hunc affectum paulo firmius radicatur, dolo. res capitis frequentius molestant, & propter varias M. casiones passim excitantur, immo & ob quasdam certii. me expectari solent. Paroxysmorum ita varie obtingerutium rationes ex morbi hujus 2Etiologia superius tres,
ta liquido patent, insuper exemplis infra traditis restra illustrabitur. cap.
333쪽
HAEc dό cephalis iae causis,quiae siquidem ita variar,ac
diversae, earumque series tam perpleXae ac intricatae fuerint; non facile Videtur circa omnes aegrotantium casus, cohalalii
methodi filum arripere, quo statim ad morbi hujus labyrinthei veram diagnsin , therapiam ducamus; nec mi- z. I, 2M-nor circa prognostin ejus difficultas habetur e Veruntamen cilem, item experientia vulgaris observationes quasdam suggerit,e quibus colligi solet, istius, curationem modo fa- Μorbiese cilem, modo disscilem, aut Dixposfibilem esse ue ita ut inde tum tutum, morbi eventum aut tutum, aut valde periculosum, aut promus incertum declarare liceat. Enimvero si qui iam integra prius valetudine fretus bcausam evidentem fortiorem , uti vini potum, crapulam, Venerem, exercitia immoderata, aut similia, incephalalia prui'μηci mMigiam nonnihil atrocem, & aliquamdiu protractam inci- ς' u issus Aderit in quantum procatarxis morbida nondum firma lem esse. jacitur, pronunciamus talem affectum satiS tutum, ac minime pertinacem fore.
Sin vero dispositio νοθ ήρὴ inveterata fuerit , ita ut a multis annis, paroxysmi saepe sponte sua, ac insuper a levi quavis occasione repetant, hunc etsi non periculose admodum ae grotare, attamen non facile curatum iri praedicimus. Porro adhuc difficiliorem fore,
si affectiones hypocondriacae,aut hystericae sepius molestae 'cephala iam crebra vice excitare solent,vel si luis venereae inVeteratae miasma , in parte affecta radicatum fuerit. Quod si dolor capitis non solum inveteratus sed fere continuus fuerit, ut jure suspicemur, eum a tumoreps leg- suibus viκ ρ Mi incirrhino , e sipelate , abscessu, aut nemi- pqsii i/ς ιμ
334쪽
bus oriri, curationis spes exigua, aut nulla superest. b. sertim quia laborantes magna remedia, ut salivati fricranii apertionem recusant; quae si Brsan omnino us, aliquo cum fructu usurpata sint, prius tamen haeccidi rimum aegris taedio esse solent, qu m mselestia aut ei. yeetatione aliquid dignum efficiunt. Dolor capitis sive continuus, siWeperistincWsi immanis se et uinuster, erit, atque vertiginem,uomitionem, aliosque affectus aut com Νsum, vulsivos, aut soporosos adjunctos habuerit, periculi manisiispicionem praebet: utpote qui siepe in s laxiam letha.lem & non raro in Epite vim, Paralysm, caecitatem,surdi
tatem, aliosque morbos aut fumnos aut incurabilist se. cepsalauiae methodus Tlerapeutica, plures indicatio. nes easque Varii generis, juxta multiplices morbi hujes oecies, caWas, & dsterentias comprehendit, quas Eoa facile erit omnes exacto ordine hic digerere,& recensere. . . Dolor capitis accidentalis, remota causa evidenti, ti a d z:ὰ consequentiis ejus, ut plurimum sponte cessat, vel salien facile cura- phlebotomia, quiete, & sudore tollitur. Dolor habitualis, diversitate causarum, st. t ρ 'Habitualis catardilaae, tum conjun , etiam diversimodas media iri sis intentiones suggerit, praecipuas harum, ac ad quas caete' m. r.e Omnes revocari possint, hic breviter perstringam. In omni cephala in habituali, sive continua, sive inrer' i , , --ea fuerit, duo praecipui curationis scopi occurreat,
ad quos caeterae quaeque intentiones therapeuticae collim Ndebent, & quibus conrura utramyueprecataraeos 20 η causam providetur.
, M 3. Imprimis nempe, ure morbi fomes omnis praescis
fomitem ρ is datur, operam dare oportet, tum ut materies
scindere. loca affecta, aut male disposita af eri, vel subinde g ere apta, Vel supprimatur, vel illinc alio avocetur 3
insuper ut spasmi aliis in locis excitati, indeque io Gry
propagari soliti praecaveantur. ζ
335쪽
, Dein et 0 quo morbus ipse, sive causa ejus eθηοncta
loea in cephalalgias praedis posita sive debilia tantum, si- Galais . . ve in conformatione laesa dum a crebris materiae infestae incursibus muniuntur , statum suum pristinum, & vigorem recuperent. Cujusmodi indicatio licet raro unquam subito, aut integre perficitur, quandoque tamen cura diligenti, & longa , labes morbida, ut ut fixa, & radicata,
Quod spectat ad priorem medendi scopum, cujus & pri- ot, & potior ratio haberi debet, diximus m/teriem, siVe hju c a.
humores qua circa partes capitis, ad cephala iam praedis- liquω triti positas congeri, morbique insultus excitare solent,esse aut , ηervssur,
sanguinem, aut serum ejus, aut succum nutritium, Ves ner- t s I. ἡ
.sem. Insuper cum his singulis vapores, effluvia, nec allata. non recrementa, modo biliosa, modo atrabitaria, modo acida albassulphurea, aliaque varii genetis,e visceribus modo his, modo illis, in sanguinem suscepta, commeatu ejus in caput transferri ostendimus: contra horum omnia um impetus, & incursus munimenta instituantur. i. Et primo, si jacta circa membranas capitis ad dolores procataraei, sive diathesi, se uis utpote calidior, & sorem, In- turgescere aptus, in capitis membranas subinde confertim ordinationes irruet, cumque non facile pertranseat, vasa supra modum et t=ltss' μ distendens, fibrasque nerveas divellens, morbi hujus parsi smos excitabit, cujus indicium sunt, temperamentum singuineum, aestus, & ruboris in capite circa faciem suffusio, item pulsus altus, & vibrans, cum Venis a cruore distentis protinus danda erit opera, tum ut sanguisse-d tior factus, non adeo prompte in turgescentias agatur stam etiam ne incitatus, ac ebulliens , majori posti in capit quam in alias partes feratur, nec itidem propter me- . ningum sinus nimis impletos stagnare cogatur. Quapr0
336쪽
chio aut vena jugulari,celebretur eXtra par0Xysmos intes. dum expedit sanguinem e venis sedalibus per hirudine, ei trahi , nempe hac ratione ut sanguis forte ebulliens din. sum versus locum istum, quo saepe sponte tendit sollicit. tur: 1rrhodina. m. alia Epithemata capiti adhibeantet in supergulapia,Emul pones,aut Decocta,quae sanguinis fel
rem, aut oestrum compescant, propinentur, AlVus ex dia. tum usu refrigeretur, & lubrica serVetur. Porro inprvir, xin serum lactis, aut acidularum usus est tempestivus , h. dropsa etiam, victus tenuis, & refrigeranS juvant, vini, r. romatum,balnei,veneriS,motus animi aut corporis vidita ti, quinimo calidorum omnium fuga instituatur. Deia ad sanguinem figendum,ejusque effervescentias praecavenda aqua destillatae, herbarum exprinones, aut Decoct a, Eleas. cria, Pulveres, ac praecipue Chr)stallum minerale, crebio sint in usu. Non opus erit hic methodum , aut medicami torum formulas particulares jungere,cum in hoc casu dae
quisque fere laborans, crebra a juvantibus de laedenties experientia edoctus, sibimetipsi medicus esse solet. a. Raro est, quod sanguis silas, aut per se tantum p secat ue saepius alii humores, commeatu ejus ad capst ecla xi, ibidemque dispositi noxam inferunt: si quando igita celluvies serosa e cruore exundans, cephalasti modo ostensum erat crebras inducit cujus indiuia istucirca alias partes, st. nares, os, aut trache rii'
mul infesti tunc abstinentia, & quiete imperatis, que per clysterem inanita, seri fluxio sedari,
capitis membranis suffusa evaporare sinantur e sp nte, & brevi succedant, in constitutione catu ' Τpblebotomia saepe convenit, quatenus nempe vasti dζpleta, serum extravasatum resol bent: in frigidi νς' vesicatoria cervici, aut juxta applicata, usus. Dein post ventrem ab enemate subductamdi-ρου ni aut optatae mitioris usu sedetur: illaρος
337쪽
lene eutharticium, dein medicamenta, quae per m , vel si res, vel simul per utrosque movent ,adeoque serostitates superfluas blande evacuant, exhiberi convenit. Abdicamenta in hos fines idonea passim in libris describsintur, quae tamen haud temere, & indiscriminatim ab Empericis usurpentur ue sed juxta medici prudentis judiacium,& άγsνοιαν, respectu semper habito ad patientis constitutionem,temperamentum,idiocrasian, aliaque accidentia, &circumstantias designari, &pro renata componi, aut alterati, immo nonnunquam extempore praescribi debent. Quare cum prorsus supervacuum fuerit plurima hic recepta, de ingentem pharmaciae sylvam congerere, trus duxi medicamentorum cujusque generis , intentiones nempe praecipuas respicientium, unam aut alteram solummodo hic formulam proponere.
R Piluc de succiso Us. re alapia gr. iiij. BahΡ- piluia. mi Peruviani qs f. pilat. iiij. sumat id sera somni, o mane sequeηti, si priores non satis operabuntur.
Di R Scammoniisulphurati P se, cerussae Antimonii gr. Pμ verei pμ ' xv.cremoris tartarigr. viij, spulvis umat in cochoari paralelia, mane primo. R Sulphuris Antimonii gr. iiij, resimae ga emoris tartari gr. mi, simul terantur conservae violarum f. bolus sumendm primo mane cum lapiae gr. v. se cum
dic. Ruisti, Bardanae, Cherefolii, Car 'oph llata, σαM. Er)ngii conditi JUs. Iridis florentinae Siij. gin minoris Sis. sem. Bardanae foliorum siccat. Betonicae, Salvia, Verbena, Veronicae, an. m. si passiarum exucinat. Id. coq. in aq font. Γθ. iiij. ad . 3 ' partis consumpt. dein adde vini alia lib. h. f. . . . silatura, eὰulceretur si opus fuerit cum frui e s. L l a radi-
338쪽
Tecinum ex signis. Decoctum cephalicum tinctura C ee impraegnatum.
cephalalgia ab humoribus aliis bero
raditibus Iij. capiat δέ. calide bis ves te istuprocul a pastu Pro constitutione frigidiori, & phlegmatica praediit,
paretur decoctum ex ligni Gmaci, Sasaphrai, Sarsap. ccii additione ingredientium f. Apstetemacia essumat I vj. vel viij. bi , vel ter in die calide. Egenis, & saepe bono cum fructu ditioribus praescribet
soleo, Decoctum foliorum siccat. modo Samia, modo ξι. tonica, Verbenae, aut Eori marini in aq. lant. factum,&et. in tinctura pulveris baccarum cossee impraegnatimi, bis ladie ad Jvj. vel viij. calide sumendum. 30. Quod si cumfro exundante, particular insupersi. Iinae, acidae, biliose, aut alias infestae, aut Omnino e reo se sanguinea, aut hac mediante e misceribis susceptae, in capitis membranas corripiantur, ibidemque defixae dolores magis acutos, & diuturnos pariant: tunc sanguinis mi s sinem parcam, quin & blandam catharsin aliquoties iterari, epithemata, anoddina, ct demulcentia locis affectis a plicari , non raro item 'pnotica mitiora crebra vice exhiberi conveniet ue item Ap ozemata, nec non herbarmei, & expressiones,quae bilis fervorem compescant, ipsi que per ferim, & urinas blande educant, egregii sunt ς' sus: interim vero medicamenta acriora, aut fortisrhisy coibarsin, De diuresin sint diaploresin ea moliuntur, q*tenus tanguinem,& humores fundunt nimis, & exagiu sedulo Vitentur.Frequenter observavi in capitis dolore λῆς
xo, di pertinaci laborantibus, brum sanguine emisso Ἀρὴ rans, flavedine seu recrementis biliosis eidem incinati ctum fuisse, etiam in hoc casu phlebotomiam crebram, deinde serum laetis, aut acidulas copiose insigniter ,& prae aliis remediis juvasse. q. Porro si visceris alicujus,prouisomischi,Mprii , k nis,luom alluc uspiam alteritas vitio
339쪽
inenti transmissionem J capitis partes luunt, tunc in cuia tione morbi, una cum remediis cephalasticis olumba adhibeantur , hinc cephalalgicis quibusdam stomacho etiam peccante, Elixir proprietatis, EIixis o tribliam si hti,tmburas cra, vitriolum Martis, puti Ari compotasii aliaque pro stomubisis Vulgo habita, non raro prosunt. aliis, quorum copita Lienis mala participant, cha..t,sestis tape juvamen praestant. Mulieres quaedam cepha-ζlgiae interdum a remediis hstericis levamen sentiunt. Pariter cum aliarum partium Vitia cephalalgiae contribuunt, indicatis primariis coindicata ab illis partibus desumpiam oriri si
pta adjungantur. . Interdum nutritius cppout supra o stendi-Esucci nutri mus) cephalastiae periodicae causa eximit; in quantum se. iste sanguini suffusus, & non rite assimulatus, ob particu- Aunda. las discordes, ei turgescentiam infert, proinde ut cruor in caput ebulliens, exuVias suas in meningas, aut illarum partes quasdam praedisposito ingerat, fibrasque adeo in spas . mos dolorificos irritet. Propter hanc causam novi plures, post variolas,morbillos,al .QNe febres aut aegritudines,quibus sanguinis massa vitiari solet, cephalalii a quotidianae rar;blisi obnoxios fuisse: viet. totidem a pastu horis, modo citius, morbillis mod0 tardius, primo ruboris in facie suffusio, dein capitis brq sis plenitudo, &. dolor eos infestabant, insuper a vini potu aut alimentis turgidis comestis, gravius plectebantur. morbi accessio ab assumptis magis aut minus distare solet, prout chymus, aut paulo post primum in cruorem ingresium, aut post aliquantulam in eo moram, turgescere inci
Hic affectus periculo vacat, & plerumque facile satis cur Deli. G. ratur. Post totius provisionem, leni cathars' & interdum itir,pblebotomia institutis, remedia, quae sanguinis crasin resti- inunt, cujusmodi imprimis sunt Smaxime proficiunt.
340쪽
Huc medicamenta varia, contra sanguinis duc afuissorbuticam usurpari solita accenseri, & bono cum successe Remedia An. exhiberi possint: nam cephalastiae quae in sorbato ita iani. thcorbutica liares existunt , saepenumero a sanesinis hum0rem ne tritium pervertentis,& recrementa sua capitis membraa singerentis vitio,procedunt: quapropter remedia contra ab sectum illum alibi a me citata, etiam hic locum vindicaat. 6. Restat adhuc humor alius, nempe liquor nervem, qai intra meningum aliarumque capitis . partium fibras agge-ham i, incongruitate propria, quatenus acris,aut alias mei filio .χ- degener fibris improportionatus evadit, modo quatenui, citata uisa' cum alio humore, st. nutritio aut serose illuc affluente ei ς' η vescit, partes continentes vellicat, inque spasm0 4. stentiones dolorificas irritat. Humstr nervem . quando ita est morbificus, vel iam assa peccans capiti praedisposito maxima affligit nox , γ δ ta sive vel ipse ex se insons, intra fibras affectas perverti . 1 P ςμω ον secundario morbificus evadit , cujus tunc cur Iiq) Partium continentium restitutione dependet; nemρο μμ brarum debilitates,aut conformationes laeta emendes humor eas irrigans, statim culpa vacabit. Quibus se