장음표시 사용
101쪽
criter carnosos per inferiora,cauentes aestricin. T A BID OG vero cauentes ad superiora Purgatores.
SI enim est mediocriter carnosus, difficulter uomat, notamen exquisite, in hoc redundat humor melancholicusis pituitosu ideo serius vacuare oportet,proposito antem nobis exquisite carnoso si hic hoc modo sit dispositus non indiget purgatione,cum sit in aequa humorum proportione. Hoc autem tabido cauentes ad imperioren Aphori sinu refertur. illic enim dicabat,gracile. facile uomentes uperius purgare,hic autem appouit decreti gratii s tabidos cauentes)ob imbecillitam organorum,quae inseruiunt respirationi, si quis autem in hoc Apho. subitet,cur Hip.no addidit difficulter autem uomentes octingues,sed mediocr: ter carnosos.Dicimus Hip.reliquisse hoc tanqua' in superius dictum, hos enim inserius purgare,quoniam in ipsis redundat humor pituitosus
MELANCHOLIC OS autem plenius per inseriora eadem ratione contraria oppo
nentes. 'LE NIVS uehementius significat, vehementius igitur
iubet melanchonicos inserius uprgari, quoniam in ipsis redundans humor crassus terrestris ad inreriora vergat,ex particularibus autem in uninersalia transfert orationem, cum inquit eadem ratione contraria opponentes, hoc es insuperius est materia,superius oportet euacua si serius,inserius, ctiar-sus,si leuis est meteria ad superiora educenda est, si autem grauis,ad inferiora
ME DIC A RI in valde acutis si material
102쪽
APHORISMORVM turo et eadem die uardare enim in talibus malum est. ε
VALDE acutos nomina peracutos cluOrutri ultimuin
tempus non vltra quartam diem extenditur,li igitur in his inquit)materia turget,hoc est incitaturin mouetur, tanqua huc illuc circum errans, eadem die purgatio facie la est ioc est, statim in principi, non est, expectandus secundus aut tertius dies,ne maxima caliditas febris preveniant in exoluenda uirtute, ne materia in principalem partem declinet. humores,qui sunt per corpus sparsi.
QVIDV S tormina, circa umbilicum dolores,etlumborum dolor,qui neque a medi ame
t neque aliter soluuntur, in aquam intercia tem siccam firmantur. ix
HIC Aphorismus tradit ratione cognoscendi symptomata quae adsunt. praedicendi ea quae sutura sunt. Si inquit)circa uia bilicum intestina,tormen Holor circa lumbuin', non soluith autem purgatione, uel aliter, hoc est abi remedis, cognosce habitualem quandam intemperiem cile in illis partibus,quae longo tempote perseverans sicca aquam tercutem efficit,quam non nulli tympaniam uocant.hinc in temperiem ex qua aqua intercus fit, generat refrigerario magna ex qua,oriuntur Passissimi spiritus.Sciendum est autem duplici de causa fieri aquam intercutem,uel precipue affecto iecinere,uel per consensum,hoc igitur loco sermo est de ea, quae sit per consensum
OR V M alui intestinorum Iauitate laborant, hiberno tempore supra purgari, ma i
lum. ra I IEDT ERI A est uelox exitus ciborum,qui oblati sunt
103쪽
cum nulla ex parte musta ii excernantur,st autem vel ob imbecillitatem continentis facultatis uel ob ex ulcerationem occupantem summa partes Ventriculi vel ob pituitam rapidam an intestinis mi actam De secunda igitur liciatem sermo est irp.prouenit autem ab humore acri tenui. Haecipitur su-Perioris purgationi eget sed ne in hieme,luc enim pituitosus humor redundas Nomen quidem lienteriae quamuis ex inte atinis allum itur,tamen non solum intestinoruin est affectio.ue in etiam ipsius ventriculi. '
AD Hellaboros qui non facisse supra purgutur eorum corpora ante potionem pluri cibo
R C loco tractat de purgatione. Videtur autem nomen Hellebori aliquando comuniter in omni purgatione intelligi,aliquando autem proprie, i comuniter quidein, ut illud Helleboriis periculosus est his qui sanas carnes habent, pro-Prie autem,ut hic.De Helleboro autem proprie dicto, hoc est dei ta sermo est Hi hic autem duplex est, alius enim Lbus alius autem niger. Vterq; purgat humores crassos uiscosos, pituitosbs, uerum albus quisem per superiora,niger vero per inseriora. Hoc igitur loco de albo dicit, ut patet exeo:His qui non facile supra purgantur, hoc est non facile uomentibus,ante potionem humectare corpus, reliqua, locut humores fiant sacile fluxiles humei statione eorum,quae accomodata,sent hoc autem fit humectante nutrimento . ex hoc fit facillima purgatio iis, qui non fac depurgantur, hoc enim multo nutrimento)non inquantitate sed in qualitate intelligendum est quoniam elleborus ui agendi pollet, autor est conuulsi onum. alia inseri difficilia, si autem prius humectatis fiant nerui, digamenta, abes parte humido nutrimento, quiescant, non facile in conuulsionem incident. ct in alia difficilia debemus autem cognoscere ani PINo
vcm hellebori oportere prius humectariis interim quie-
104쪽
eere illum qui diebus, quo dicetiumpturus est.
GV liberii quis helleborum,ad motiones quidem corporum ducere magis , ad somnos ve
ro et quietem minus,indicat autem nauigatio turhari motione corpus. 1 s VPERio Aphoris. Iocuit nos qua ratione praeparandi sit ii qui sumpturi sunt helleborum , hic autem docet quid nobis faciendum sit epoto helleboro quum inquit quis biberit helleborum ad motus quidem magis ducet e thim,qui
purgatur motus enim fertad iecuri ad uenas, conuertitur ad cerebrum S ad alias partes, sic trahit humo em praeterea quoniam motus turbatcorpora ut ostedit nauigatio. '' adeo ut etiam homine scogatur uomere, ideo motus auget uim agendi quae est in medicamento quod vomitum'xcitat quoniamotus susionem fecit humoris in tunc humores sunt facile fluxiIes.Rursus additad somnos autem Se immobilitate minus ducere eum qui purgiaur,quoniam in binni, in immobilitate magis operatur facultates, concoquunt purgans medica
C; M volucris magis discere Helleborum,
moue corpus cum vero sistere, semirum tacito dc non moueto. 1 stoc loco docet nos,ut si velimus post epotum elleborum fieri purgationem colpus moueamus, causa autem superius allata est, si avicinuelimus comprimere uacuatione, somnum saciamus, sinon moueamus,somnus enim facit ut quiescant facultates, hoc est naturali sis uitalis quibus confirma tisiootest concoqui purgans medicamentum potum, una cum humoribus,quibus corpus laborat est, autem sermo con
105쪽
C AM NE S sanas habentibus Helleborus
periculosus,conuulsiones enim facit. 14. nugatur Hip. ut quidam dicunt, in superioribus
enim cum doceret nos non esse tutum medicari corpora sana, se unoquoque medicamento intelligi voluit,hic autem de Helleboro proprie dicto sermonem habet,quem ostendit periculosium esse sanas carnes habentibus , nam ob vehemen- rem uim actionis conuulsiones facit,cum enim non inueniacin corpore superfluitates laumiditatem consumit, ideo contingit feri conuulsionem.
SI quis febrem non habens abstineat a clobo ac cordis morsum seu Vertiginem patitur , dc oris amaritudinem senties, purgatione indigere per superiora significat. ετ
s VPERIVS dicebat faciendas esse purgationes, quo natura Vergit per loca conuenientia,nunc potuisset ab quis dubitare,qua ratione cognoscere possit quo natura vergat, ideo signum affert, primum quidem superioris purgationis, si quis inquit)febrem non habet, D non appetit cibum .habeat autem dolorem in ore ventriculi, eius os amaritudinem concipiat,praeterea vertiginein patiatur, cognosce bilem in Romacho redundare,&hac de caula superius purgare oportet. sciendum autem est bilem prollarnare facultatem appetendi, ct facere,ut a cibo abstineat aegrotus, cum autem stomachum mordeat, cardiacam passionem generat, cum autem superius seratur per membranam amplefientem stomachuin haringa,facit oris amaritudinem , ascendens autem ad cere-rum,oc obtundens spiritum animalem , vertiginem facit
SVP R A septum transuersum dolores pur
106쪽
APHORIs MORVMgatione indigere per superiora significant, cui uti
que vero inferiora molestant, per inseriora ICUNQ. E dolores supra septum transuersum
rursatione indigent, erius oportet purgare:quicunque ve-IOnaserius perideri Ora , an facienda est euocatio secundum inclinationem inateriae vel humorviri peccantium, iuperiores quidcin per vomitum prouocanti.i, inseriores vero rc ea quae ventrem subducunt.
Q U I in medicamentis purgati non sitiunt, non quiescant prius quam sitiant. 1'.
SECUNDUM differentes modo generatur sitis in his,qui purgantur vel enim ob calidam clatriculi temperatu ram mouentur ad sitim quandoque ante euacuationem, quandoque autem paulo post uacuationem,ues ob qualitatem medicamenti acrioris, calidioris ut Euphorbium , vel obsormam humorum qui euacuantur: nam si bilios sunt coufluentes ad ventriculum,cum sint calidi, sitim saciunt, fit autem sitis ratione euacuationis eorum, qua superflua sunt, de qxia sermo est Hip. quam etiam assignat ut terminum euacuationis,si enim inquit)non sitiunt,dum purgantur,non quiescunt, nam sitis,quae generatur in potionibus medicamentorum indicat indigentiam humiditatis, Edominalsi siccitatis,si autEnulla sit sitis,osteuditur humores no esse persecte euacuantos.
O febricitantibus si tormina acciderint S genuum grauitas, lumborum dolor, Purgari inserius oportere significatur. Q.
CD N IN WV s est hic Aphorismus illi i, quo docebat si quis abstineat a cibo, reliqua,nunc docet, si non febricitantibus accidunt Ormina, ct genuum grauitas id dolores
107쪽
circa lumbos ferius oportere purgari, cum materia pituitosa existens vergat ad inferiora.
DEIECTIONES nigrae, qualis est sata
guis niger sponte venientes siue cum febre siue sine febre, pessima Et quanto colores magis praui
suerunt plures , peius, cum medicamento Vero melius,&quanto colores plures non Praui. r. Hoc loco Agitta p.de spontinis uacuationibus. de artificiosis sed pontina uacuatio duplex , haec quidem naturast, illa autem violentia symptomatis hoc igitur . loco agit de ea,quae iit , iolentia sumptomatis,deiectiones linquit nigrae, qualis est fanguis, hoc est qualis ex apertione vasorum ad intestina delatus funguis concretus denigratus Borare venien tes vel cum febre vel suae febre, praue, nam ambo uiscera sutae affecta, hoc est heia et iecur, lien quidem per se, iecur autem oblienem,pars enim seculenta sanguinis quae est humor melancholicus, quam non potest ad se ipsi in trahere.lien, manet in iecinore S ex eo debilitatur iecur,ut non possit continerein concoquere ea quaesupe flua sunt propria enim tyrannule exeunt ea, quae vocantur nigrae . Hae cnim deiectiones, ut sanguis niger , deiecta prauae sunt, cum medicamento autem meliores, absoluuntur enim a corpore irritante me- dieamento, non quod natura sit euicta .Similiter autem & si sponte plures colores piaui sponte uacuantur magis est prauum,cum medicamento autem melius, sponte quidem malum est, quoniam uacuantur ratione sumptomatis,cum natu ra vincatur, e vehemens passio uel potius malitia viscertim indicatur,cum medicamento autem melius,nam natuta libera
ta est a cacochymia,quae illam perturbabat.Si quis autem dubitet, qua ratione intelligi potii Hi p. sermonem habere de euacuatione ea, quae fit ratione symptomatis, dicimus, illud Vethum venientes, hoc indicare, diuturnitatem enim tempo'ri annuit, haec autem quae fit lege naturae breui tempore cor Pus a prauis humoribus liberat.
108쪽
ΑΡ HORISMORVMM O R BIS quibuslibet incipientibus si atrahitis vel supra vel infra exierit aetate. 4.
HIC Aphoricassertexemplum proximi Antior si quis enim dubitaret quo tempore prauae sint cleiectiones, quae excernuntur, t sanguis niger, alia praua,nunc docet ea esse, quae excernuntur moibis incipientibus .habet igitur ei monem de uno ex iis coloribus, qui praui sunt, hoc ea de atra bile Atrabilis inquit, in principiis troiborum vel sit pra , vel infra exies
signum est laet .ile,i iam indicat naturam omnino male se habere.Habet enim hoc in more natura,Vt prius concoquat ea quae sunt superflua , tunc aggrediatur cvacuationem eorum, quamobrem si in principio euacuantur, non evacuantur lege natura,sed propria eorum tyrannide.Praeterea quoniam atrabilis vim habet corrodendi.Generatur autem vel ex humore
malancholico putrefacto,vel ex flaua bile superadusta Ipsa igitur si ad inferiora deseratur per intestina corrodit et vlcerando gignit intestinorum difficultates, si autem tendat ad superiora,corrodit, N eradit, ulcerat os ventriculi, in consensum trahit afficiendo cerebrumae alias partes. His igitur de causis signum est laetate. Sciendum autem est delet iones, ut sanguinem nigrum,ab atra bile sic differre, quod atrali bilis continet in se quiddam acre et corrostatimis aciduna splendidum, hiautem ut sanguis niger,nihil habent eiusmodi, sed sunt ut quedam materia sanguinis,vel sex consistens iu
Q V INVS cunq; ex morbis acutis,aut diuturnis, Vel e vulneribus,sive quouis alio modo extenuatis nigra bilis siue uti sanguis niger de subter exierit,postridie moriuntur. 6.
Si enim in principio morborti in quo virtu est robusta,atra bilis uacuata sit, vel ut sal;guis niger morici indicat, multo magis in acutis morbis, is in valde diuiuinis, ct in habentibus
109쪽
maxima vulnera, in ostibus extenuatis, si haec apparuerint, postridie na oriuntur egroti,i itura enim in eiusnodi hominibus valde est imbecilla,ut non possit concoquereri nequC excernere ea,quae sunt adeo praua.
DIFFICULTAS intestinorum si ab
atra bile inceperit laetatis a A.
SI enim in terram effusa atra bilis facit ipsam ebullire ob acrimoniam Menuitatem, qualis est in aceto , multo magis pernitiem afferet in corpore, quod est humidum, facile sentit ea quae sunt molasta. Quamobrem ob corrosionem atrae bibilis,laetatis est dissicultas incestinorum
S A NU VI quidem supra qualiscunosuerit, malus,infra autem, bonus.
HOC loco etiam agit de euacuatione ea quae fit Violentia symptomatis Sanguis inquit qualiscunque fuerit, hoc est siue spumosus siue favus,sive ruber,sive niger. si superius ' se vacuetur, malum est,nam superiores partes inferioribus nobiliores sunt, ipse sanguis,qui supra sertur, vel egreditur ob
apertionem vasorum , vel ob corrosionem, vel obruptioncm.Vnum quodque eorum malui est, inferiorus autem bonum est,ut sunt nigrae deiectiones, hoc est melius ignobiliores enim sunt inferiores partes superioribus. preterea bona est nigra deiectio. non simpliciter humor mela cholicus, sed evacuatio. quae fit per haemorrhoides furat enim affectus melan coholicos, cum enim natura hiemis copi 'hina humorem melancholicum collegerit Miscuacuetur per homorrhoides,hoc bonum,est melius neque enim ipse ei cuatio per se proprie bona est propter exuberantiam a tua enim interces sepenumero hac ciscitur ratione.
110쪽
APHORISMORUM habit, si veluti carunculae exeant, laetale est as ἰ
s VI E RIVI habebat sermonem Hip.de incipientesm
testinorum difficultate cum diceret difficultas intestinorum si ab attra bile incipit laetatis est , cuius etiam signum asserebat, deiectiones,ut sanguis nigzr,m principio, praetere a in posterioribus,deiectiones similes ramentis inscrius scri . Hoc autem loco agit de ea intestinorum difficultate que abii tuta est, cuius tignum affert excerni tanquam carnes, quod quidem letalces quoniam non possit eiul modi caro ulcerata ad cicatricem peruenile,cum ipsa substantia testinorum, si asse ista.
Q UIBVS in febribus sanguinis fluxit
multitudo quacunque ex Parte cum reficiuntur alui his humectantur . a .H loco inquit,si morborum iudicatio fiat. His cum refi-lciuntur alui humectantur, cum enim in teiadiatur euacuatio sanguinis vel per naturalia receptacula 'occst per nares , vel Per haemorrhoides ueli mei rua in becilli reddit caliduinnatum, ideo non concoquunt concotrices facultates. In resectione igitur cum infirma sint facultates concoctriccs Ventriculi, recinoras, non concoquitur nutrimentum csino conquatur serturi intestina hinc fiunt humidae deiectiones.
Q a B VI biliosae deicet sones, superile niente surditate e sant Et quibus surditas Juper Uenientibus biliosis deiectionibus cessat a
SURDITATEM dicit non stabilem sed eam quae fit ex distributione flavae bilis,quae fertur ad cerebrum. aibus smquit)deiectiones biliosae, reliqui, nam mater a biliosa quae facit biliosa dectiones,transfertur ab inferioribus ad superiora, surditatem,cum occupaueris obstruxerit auditor issmeatus, ideo biliosae deiectiones cessant. Rursus quibus